¶ Capitulum¶ Sexti
ad filium. inſpiratio intellectꝰ ad ſpūmſāctūIn qͦlibꝫ etiā angelo relucet veſtigiuꝫ trinitatis. Nā in qͦlibꝫ eſt tria neceſſario diſtinctereꝑiri ẜm dio .ſ. eſſentia. v̓tus ſeu potētia. etoꝑatio. et tn̄ in vno ſunt. et ſic oēs āgeli bn̄dicunt dn̄m. trinitatē ⁊ vnitatē inſinuantes .ſ.ex eoꝝ conditōibꝰ. ¶ Et nota ꝙ angeli differunt non ſolū numero. vt martinꝰ a petro ⁊hmōi (vt qͥdā aſſerebāt) .ſ. ꝙ oēs angeli vnihierarchie vel ſaltē vnius ordinis differrentnumero: ſꝫ ꝯuenirēt in vna ſpecie. ſicut oēshoīes ſunt vniꝰ ſpeciei hūane: ſed differ̄t etiam in vno ordīe vnus ab altero ſpecie. ſicutouis a capra. equꝰ a leone. Et ꝙ hoc n̄ ſit poſſibile etiaꝫ duos angelos: nedū oēs vniꝰ ordinis eſſe vniꝰ ſpeciei ꝓbat ſic beatꝰ tho. in. j. ꝑte. q. l. Ea q̄ ꝯueniūt in ſpecie et differūt numero tm̄. ꝯueniūt in forma ⁊ diſtingunt̉ materialiter: ſꝫ angeli n̄ ſunt ꝯpoſiti ex materiaet forma. Dicit em̄ dioni. iiij. c. de diuinis no.ꝙ primo creature ſunt incorꝑales. et īmateriales intelliguntur. Un̄ ſequit̉ ꝙ impoſſibile eſt duos angelos eſſe vnius ſpeciei. ſicut eſſet impoſſibile dice̓. ꝙ eſſent plures albedīesſeꝑate: cū albedines n̄ ſint plures: niſi ẜm ꝙſunt in pluribꝰ ſubiectis. Dic etiā ph̓us ī. iij.methaphiſice. ꝙ in his q̄ ſunt eiuſdē ſpeciei n̄eſt inuenire prius et poſteriꝰ: ſꝫ ī angelis etiam vnius ordīs ſūt primi medij ⁊ vltimi ẜmdioni. gͦ n̄ ſunt eiuſdē ſpeciei. Et hinc ꝯp̄hendi pōt miranda ſpecioſitas ⁊ ꝑfectō talis collectōis angeloꝝ. Nā minimꝰ angelꝰ eſt ꝑfectior ẜm naturā qͦlibet hoīe. et quilibet āgelꝰ addit vnū gradū ꝑfectōis naturalis ſuꝑ aliumīmediate inferiorē. qꝛ ſpēs reꝝ ſunt ſicut numeri ẜm ph̓ꝫ. viij. metha: in quibꝰ quilibꝫ numerus addit vnā vnitatē ſuꝑ immediate precedentē. ſicut trinarius addit vnū ad binarium: ita quilibet angelus: cū ſit alterius ſpeciei ab alio. addit maiorē ꝑfectōis gradū naturalem. et ſic etiam maiorē gͣdū gl̓ie. Cumigit̉ ſint de infimo ordine ad minꝰ tot nūeroqͦt hoīes in mundo. qꝛ quilibꝫ hꝫ vnuꝫ ad ſuicuſtodiā: ſi erunt dicamus ꝑ vnū numerumreſpectu mille miliones: gͣbꝰ maioris ꝑfectōnis magiſꝙͣ primus. et ſic diſcurrere ꝑ aliosordines ſupra poſitos. Bn̄dicite gͦ omnes angeli dn̄m. ſicut oꝑa benedicunt et laudāt magiſtꝝ: qn̄ ſunt pulchre facta. Tāta gͦ ꝑfectioet nobilitas angeloꝝ nobis inſinuat magnificentiā creatoris. et ſic benedicit deum.¶ Secundum quod eſtᵐ. §. ij.conſideranduꝫ in angelis eſt de mobo locutionis eoꝝ. qꝛ dicit bn̄dicite. Benedicere eſt dicere bn̄. Unde et loquit̉ apl̓s et dīc. j. cor. xiij.Si linguis hoīm loquar et angeloꝝ. zacha.ij. etiā dicitur. ꝙ vnꝰ angelus dixit ad alteruꝫangelum qui loqueretur ip̄i ꝓphete. Eſt ergolucutio in āgelis: ſꝫ non mō noſtro: cū non
hēant corꝑa et linguā ⁊ hmōi. Ad intelligēdū igitur quō angeli loquantur alter alteri eſt notandū ẜm tho in. j. ꝑte. q. cvij. ꝙ voluntas mouet intellectū ad ſuā oꝑatōeꝫ. Intelligere aūt eſt in intellectu tripliciter. Primo quidē habitualiter vel ẜm memoriaꝫ. vtaug. dīc. Scd̓o vt actu conſideratū et ꝯceptūTercio vt ad aliud relatum. Manifeſtum eſtaūt ꝙ de primo gͣdū tranſfertur intelligibilead ſcd̓m ꝑ imꝑium voluntatis. Un̄ in diffinitōe habitus ponitur: quo quiſ vtit̉ cum volūerit. Similiter eſt de ſecundo gradū trāſfert̉in tercium ꝑ voluntatē. Nā ꝑ voluntatē ꝯceptꝰ mentis orbinat̉ ad alteꝝ: puta vel ad agēdum aliqͦd vel ad manifeſtādū alteri: qn̄ aūtmens ſe conuertit ad actuꝫ ꝯſiderādū: quē hꝫin habitu: tūc loquit̉ quis ſibip̄i. Nā ip̄e ꝯceptus mentis interius verbū vocat̉. ex hoc ꝙꝯceptus mētis angelice ordīat̉ ad manifeſtādū alteri volūtatē ip̄ius angeli: cōceptꝰ mentis vn ius angeli innoteſcat alteri. ⁊ ſic loquitur vnus angelus alteri. Nihil eſt em̄ aliudvnum angelum loqͥ alteri: ꝙͣ ꝯceptū ſuū manifeſtare. Conceptꝰ qͥdē mētis interior in homine claudit̉ duplici obſtaculo ne videatur.Primo quidē volūtate: q̄ ip̄m ꝯceptū mētispult adintra retinere et n̄ extͣ manifeſtare.Secundo mō claudit̉ ꝯceptꝰ mētis hoīs alteri ꝑ groſſitiem eoꝝ: q̄ non ꝑmittit videre interiora: ſed in āgelo n̄ eſt obſtaculum corꝑiſquia non hꝫ illud: ſed tm̄ volūtatē. qn̄ ergoangelus vult vni ꝯceptū ſuū manifeſtare etnon alteri: tunc illi loquitur. et ille intelligitAlij quibus non vult manifeſtari: non intelligunt et illis n̄ dr̄ loq̄. ¶ Notādū etiā ꝙ angeli alio mō loquunt̉ deo. alio mō āgeliſ. alicmō hoībꝰ. Et d̓o qͦdē loqui dr̄. vel ꝯſultādo diuinā volūtatē de agendis: nō qd̓ deus diſcataliquid ab eis quod neſciret: ſed ſicut diſcipulus loquit̉ mgr̄o: non vt doceat: ſed vt doceat̄. et ſic thobie dixit angelꝰ raphael. ꝙ obtulerat or̄ones ſuas deo: quaſi eī loquens et cōſulēs reſpiciens in verbo eterno: qͥd eſſꝫ circa illum agendum ꝑ mīſterium ſuuꝫ. Uel etiam loquit̉ angelus ad deum eū laudando d̓ ſalute hominū. ⁊ dilatōe diuine glorie. ſicut cūnato xp̄o angeli cantabant: gloria in altiſſimis deo ⁊cͣ. luc. ij. Uel eiꝰ excellentiā: quamnunꝙͣ ꝯp̄hendit admirando. ſicut dicit greg.ij. mora. ꝙ angeli loquunt̉ deo: cum ꝑ hoc ꝙſuper metip̄os reſpiciunt in modū admiratōnis ſurgūt. et ſic intelligitur illa locutō: quādicit iſa. vj. c. audiſſe ſeraphī clamantia. Sāctus ſanctus ſanctus dominus deus ſabaothvbi īnuit̉ miſteriū trinitatis ī vnitate eēntieqd̓ ſūme admirāt̉: n̄ ignorādo ſꝫ venerādo. etclamor eoꝝ īnuit vl̓ magnitudinē rei vl̓ magnitudinē effectꝰ eaꝝ. Et iſtā quideꝫ locutōꝫquam faciūt ad deum laudātes et admirātes