¶ Capitulum¶ Quintum
pape qui ꝑ ſuam oratōem abſoluit traianū apena inferni que ē īfinita. gͦ multo fortius papa per coīcatōnem indulgentie p̄t abſoluereom̄s qͥ ſunt in purgatorio a pena illa que eſtfinita. Sed ad hoc poſſet reſponderi ꝙ illudfuit p̄ter legem conmunē. Loquendo vero depoteſtate pape ꝙͣtuꝫ ad ordinatā eiꝰ executōnem papa nō p̄t nec debet illud facere. Ratōeſt. quia potētia pape iuſta ⁊ ratōnabilis nonreducit̉ nec reduci debet ad actuꝫ ꝑ voluntariam affectionem: ſed ꝑ ratōnabileꝫ ratōem.Sed ſi ꝑ talem potentiā reduceret ad actumvt ꝙ totum purgatoriū ſpo liaret nō eſſet ibilegittima ratō: ſꝫ potius voluntaria affectō.gͦ tali legittima poteſtate papa nō p̄t nec debet purgatoriū ſpoliare. Sed tertio modo .ſ.ꝙͣtuꝫ ad diuinā acceptatōem: hoc eſt ſi papaillud faceret volendo totum purgatoriuꝫ expoliare ꝑ indulgentiam an deus haberet acceptū. dico ꝙ ignotū eſt mihi. et puto ꝙ ignotum ſit cuilibet creature. ⁊ ip̄i pape. Nec credo ꝙ papa poſſit ſcire totuꝫ quod facere p̄t ꝑpotentiam ſuā. ⁊ p̄cipue quod p̄t facere ꝑ cōmunicatōem theſauri eccleſie. Huiꝰ ratio eſt.quia illa potentia eſt homī ignota q̄ eſt ī virtute voluntatis ⁊ equitatis ſibi ignote: ſꝫ papa agit ī virtute ⁊ equitate dei q̄ eſt ſibi ignota. ergo ſimiliter poſſe pape eſt ſibi ignotuꝫ.Beatus Tho. in. iiij. dicit ſimpliciter papamnō poſſe ꝑ indulgentiam purgatoriuꝫ expoliare: quia ad indulgentiam dandā requirit̉cauſa ratōnalis et diſcreta. ad hoc vt valeat.illa aūt videt̉ irratōnalis ⁊ indiſcreta: cū necip̄e xp̄us deſcendens ad inferos purgatoriumexpoliauit ẜm Tho. iij. ꝑtis. quod etiā tenetip̄e Augu. de ancho. Pueris aūt qui ſunt inlimbo nō p̄t papa cōmunicare indulgētias.vt ſint ꝑticipes earū ẜm Augu. de ancho. Etratio ē. quia nō habuerūt ꝑſonalem indulgētiam in mūdo. cū nō habuerūt vſū liberi arbitrij nec ſacramētalē: qꝛ ſine baptiſmo mortui ſūt: ſꝫ ſine grā nō p̄t quis eē ꝑticeps īdulgentie. gͦ ⁊cͣ. ⁊ multominꝰ hijs qͥ ſūt ī inferno.Utrū papa per cōmu §. vij.nicatōem indulgentie poſſit contritos ⁊ ꝯfeſſos ſic a tota pena ⁊ culpa abſolue̓ ꝙ nō tranſeant ꝑ ignem purgatorij. puta dando indulgentiam plenariam: Reſpondit Augu. de ancho. vbi ſupͣ ꝙ ad hoc ꝙ cōmunicato indulgētie habeat completum ⁊ vniuerſalē effectumꝙͣtum ad totā remiſſionē peccatorū in cōtritos ⁊ confeſſos. ita vt decidentes ſtatim euolent ⁊ nō tranſeant ꝑ ignem purgatorij. Aliqua requirunt̉ ex ꝑte indulgentiam conferētis. Aliqua ex ꝑte indulgentiaꝫ recipientis.Aliqua ex ꝑte retardatōis pene eorū quibustalem indulgentiam conferētis cōſecuti retardant̉. ¶ Ex ꝑte quidem conferētis indulgentiā tria requirunt̉. Primū eſt eiꝰ volūta
tis applicantis determinata intentio. Cū em̄papa ſit vniuerſalis diſpenſator theſauri eccleſie nō p̄t p̄dictum theſauruꝫ erogare aꝑiēdo ꝑ claues eccleſie conferendo indulgentiā:niſi applicet intentionem ſuā ad ꝑtem vel totam remiſſionem peccatorū eis quibꝰ cōfertindulgentiā. Secunduꝫ eſt clauis potētie recta ⁊ determinata iuriſditio: ſi em̄ excederetterminos iuriſditionis ſue faciendo indulgētiam quibus nō p̄t vel de quibus nō p̄t nō cōplete valerent vel nihil. Tertiū eſt clauis ſciētie. rectus vſus ⁊ debita diſcretio. vt .ſ. indulgentiam faciat nō ꝓ libito volūtatis ⁊ ꝓpriaaffectione: ſed ẜm cauſā iuſtam. vtilem ⁊ ratōnalem. ſi aliquod hoꝝ triū defuerit indulgētia nō conſequet̉ effectum ſuum ſaltem totū⁊ cōplete. ¶ Ex ꝑte etiā recipientis indulgētiam tria requirunt̉ ad conſecutionem eius.Primuꝫ ꝙ habeat fidem in intellectu .i. ꝙ eccleſia poſſit illam indulgentiā conferre credat: quia ſi illud nō crederet nil reciꝑet. Secūdū ꝙ habeat caritatē in affectu .ſ. ꝙ ſit vere contritus ⁊ confeſſꝰ. nam ꝑ cōtritōem recōciliat̉ deo. ꝑ confeſſioneꝫ eccleſie. ⁊ tūc numero ⁊ merito eſt de numero militum eccleſie: quibus theſaurus eccleſie aꝑiri debet proſatiſfactione pene. Tertium ꝙ habeat cōpletionem cauſe ꝓ qua fit indulgentia ī effectu.vt cōpleuerit voto .i. ꝓpoſito et effectu illud.puta vt vabat vltra mare cruce ſignatus vl̓ad ſepulchrum xp̄i ⁊ huiuſmodi. ſi aliqd̓ hoꝝdefuerit. puto ꝙ eius effectum totum nō coſequet̉. ¶ Ex ꝑte tertij ſciendum ꝙ. iiij. ſuntque faciūt retardare conſequētes talē indulgentiam ne ſtatim euolent. Primū eſt formeindulgentie taxatio. vt ſi dicat̉ indulgentiaꝫſibi plenam omniū peccatoruꝫ ſuoꝝ de pnīaſibi iniuncta indulgemus. tūc ſi moreret̉ nōſtatim euolaret. quia maior ſibi pnīa fueratiniūgenda ꝙͣ ſibi fuerit iniūcta. et vigore indulgentie nō ſibi remittitur niſi pena ſibi iniuncta a confeſſore. Pro illa ergo ꝑte pene q̄ſibi plus debeat iniūgi in foro penitētie luetin purgatorio. Secūdum eſt alicuiꝰ peccatiobmiſſio ꝑ obliuionem vel ignorantiaꝫ .ſ. ꝙnō fuit d̓ eo confeſſus. ⁊ hoc p̄cipue videt̉ habere locū qn̄ dicitur in forma indulgentie ꝙhabeat remiſſionē omniū peccatoꝝ: de quibꝰeſt corde cōtritus et ore confeſſꝰ: qꝛ nō valetquo ad peccata nō cōfeſſa. Tertiū eſt alicuiꝰmortalis pꝰ conſecutionē indulgentie ꝑpetratio. de illo em̄ licet poſtea confiteat̉ ⁊ ſatiſfaciat. tn̄ nō habet indulgentiam quo ad illudſequens. Quartū eſt culpe benialis inexpurgatio .i. qꝛ decedit cū aliqua culpa vniuerſali. de qua nō eſt contritꝰ: ſꝫ fixꝰ in affectu eiꝰ:ſtāt em̄ venialia cū grā. ⁊ cū eis p̄t quis decedere ⁊ ī purgatoriū ire. Nō em̄ p̄t remitti pena remanēte culpa. vn̄ īdulgentia qͦ ad talia