¶ Capitulum¶ Secundum

rum īmobilium eccleſie requiritur tractatus⁊ conſiliū. al̓ nō valet. xij. q. ij. Alienatōnes.ꝙͣtomagis in capitis eccleſie inſtitutionē. Inhuiuſmodi aūt tractatibꝰ diligent̓ debēt attēdere et obſeruare quod mādat̉ ſtrictiſſime deelec. c. Ubi periculum. li. vj. videlicet. Obteſtamur. vt penſantes attētius quid eis īminet:cum agitur de creatōne vicarij ih̓u xp̄i. ſucceſſoris petri. rectoris vniuerſalis eccleſie. gregis dominici directoris. om̄i priuate affectōnis inordinatōne depoſita. ⁊ cuiuſlibet ꝑactōnis. ꝯuentōis. obligatonis neceſſitate. nec nōꝯditi ⁊ intendimenti ꝯtemplatōne ceſſantibꝰ.non in ſe reciprocent ꝯſideratōnis intuitum.vel in ſuos. n̄ que ſua ſunt querant. non ꝯmodis priuatis intendant: ſed nullo artāte ip̄oꝝin eligendo iuditium. niſi deo puris et mentibus liberis. nuda electōnis cōſcientia. vtilitatem publicā libere ꝓſequentur. et paulopoſtOmnes circa hoc pactiones. ꝯuentones. obligatōnes. cōdita et intendimenta. etiam iuramento firmata: annullātur. et abſoluit̉ quilibet ab obligatōne eoꝝ. et liberatur. ¶ Ꝙͣtumad ſecundum. de mora. vel celeritate electōnisdicit idem Augu. vbi ſupra. ꝙ mora tꝑis nonfacit aliquem actum eſſe virtuoſum. vel vitioſum de ſe .ſ. ſed cōſenſus. vel ordinatō volūtatis in bonum vel malum finem: qꝛ actus moralis ex fine ſortitur ſpēm bonitatis. vel malitie. Si igitur eligentes ꝓtrahunt moraꝫ inelectōne. hac intentōe. vt de ꝑſona magis idonea prouideatur. vel vt diſcordia apparēs int̓eos: ad vnitatem reducat̉. vel vt diuinum auxilium ſuper hoc per multiplicatōnem oratōnum fideliū recipiatur: talis diuturnitas tēporis ꝓpter bonum finē erit virtuoſa. Si vero protrahunt moram in electōne. vt vnus ꝑalium decipiatur. vel vt mors alicuius expectetur. vel vt ꝑ artitudinem loci citius finemſuum ꝯſequātur: talis mora ꝓpter ꝯſenſuꝫ inmalum finem eſt vitioſa. Tutius tn̄ eſt p̄cedēti ꝯuenienti tractatu celeriter talem electōeꝫfacere: ꝙͣ longo tꝑe eam ꝓtrahere. qꝛ per hoccitius periculo eccleſie ꝓuidetur. et p̄ſumptiohumane ꝯfidentie vitat̉. et ad hoc facit quoddicitur de elec. c. Ubi periculū. li. vj. Et loquitur de cardinalibꝰ habentibꝰ eligere om̄i conatu et ſolicitudine ꝓut poſſibilitas patitur.id acturi tantūmodo vt eoꝝ mīſterio acceleretur vtiliter ꝑ neceſſaria totius mundi ꝓuiſio idoneo celeriter eidem eccleſie ſpōſo dato.Ad cardinales ordi­ .§. vj.narie ſpectat electio pape. Pro cuius declaratione dicit Augꝰ de ancho (vbi ſupra) ꝙ ſcd̓mantiqͣ iura erat ꝯceſſum romanis ius eligēdipapam. vt patet ex illo. c. Ego lodouicus. diſ.lxiij. Quodam etiā tꝑe fuit cōceſſum quibuſdam imꝑatoribꝰ tale ius eligēdi. vel ſaltim requiſitio aſſenſus eius. Et hoc. quia multū fu-

erunt deuoti eccleſie. et iuuabant ꝯtra hereticos. et ſciſmaticos. vt patꝫ di. xxiij. In noīe.et di. lxiij. Adrianus. ⁊. c. In ſinodo. Sꝫ poſtmodū. quia abutebant̉ tali pͥuilegio. fuit eisablatum. vt di. ea. §. Ueꝝ. et. c. Cum adrianꝰ.Nunc at̄ ad ſolos cardinales noſcit̉ ꝑtinere.vt pꝫ ex. c. Licet. de eleę. vbi dicit̉. ꝙ due ꝑtescardinaliū requirūtur ad electōnem pape. vtſ. aſſentiant ad hoc. ꝙ ſit papa. Et d̓ elec. Ubipericulum. li. vj. dicitur. ꝙ cardinales ſolumdebent includi ꝓ electione pape. Et hoc ſatisꝯuenienter factū eſt. tum ꝓpter eoꝝ aſſiſtētiācum em̄ aſſiſtant pape. poſſunt magis et melius ſcire mores ſuoꝝ coaſſiſtentiū. et neceſſitates eccleſie. et quid expediat ad regimen eccleſie ꝙͣ alij ꝯmuniter. Tum ꝓpt̓ ꝯuenientiā.Nam ẜm ph̓m in pautioribꝰ eſt via certior etſecurior. Quanto em̄ periculo ꝑ pautiora remedia p̄t ſubueniri. tantocitiꝰ et ſecurius ſubuenitur. quia igitur vacatio ſedis apl̓ice ē nimis periculoſa eccleſie. vt citius ⁊ ſecuriꝰ poſſit tali periculo remedium adhiberi congruead paucas ꝑſonas: puta tm̄ ad cardinales ēdeuoluta electio. Sicut em̄ papa ꝙͣuis ſit vniuerſalis paſtor eccleſie. eſt tamen pretitulatꝰep̄us vrbis. et ſingularis. ſic ⁊ cardinales ꝙͣuis dicantur iudices. et principes vrbis. pretitulantur tamen titulis eccleſiaꝝ rome. et indiſtrictu eius. ¶ Deficiente autē collegio cardinalium. ita ꝙ nullus remaneret. dicūt aliqui. ꝙ tunc electio pape pertineret ad romanum clerum: qꝛ illi ſunt ſucceſſores cardinalium. Cum em̄ papa ſingularit̓ ſit ep̄s romanus. et eccleſia parrochialis ſua ſit eccleſia .ſ.Io. lateran̄. ideo ad canonicos illius eccleſie.et clericos pertineret electio pape. Sed dicitidem Augu. ꝙ eo caſu magis tutū eſſet. ꝙ cōgregaretur ꝓpter hoc cōcilium ad talem electōeꝫ facienda. ⁊ hoc. Tn̄ ad vitandū ſciſma.Nam ſi in eo caſu electio fieret ꝑ romanū clerum: poſſet eſſe hoc materia ſciſmatis. Namforte taliter electus non reciperet̉ ab vniuerſali eccleſia in papam. calūniando. vel dubitādo de pt̄ate talis electōnis. Tū ꝓpter dubiūinterp̄tandū. qꝛ em̄ dubium eſt ad quos tuncſpectaret electio pape. cuꝫ dubia interpretarique emergunt in eccleſia. ad generale ꝯciliuꝫſpectet: p̄cipue vacante ſede apl̓ica. ideo magis tutum eſſet. ꝙ ad ꝯcilium generale referatur. Ꝙͣuis enim romani clerici dicant̉ ſucceſſores cardinalium in nominatōne. non tn̄ iniuriſditōne: quia non habent dignitatem ⁊ iuriſditōnem cardinaliū. Et ideo niſi fieret ſpeciale ſtatutum ꝑ papam. ꝙ deficiēte collegiocardinalium poteſtas eligendi remaneret inromanis clericis. vel in canonicis ſancti Io.lateran̄. conueniret eis eligere ſummum pontificem magiſꝙͣ alijs. quia ſicut papa ē romanus ep̄us ſingulariter. ſic ſingulares perſo-