¶ Capitulum¶ Secundum

¶ Secundum

ſtatum apparentē famuloꝝ. equoꝝ. ⁊ mīſtrorū: ne dignitas vileſcat: tn̄ oꝑtꝫ iſta moberari ad ꝯgruitatē n̄ ſuꝑfluitatē. Et cū apl̓s dixit. ij. cor. vj. Exhibeamꝰ noſmetip̄os vt dei miniſtros. n̄ ſubdit in palatijs edificādis. in cōſanguineis ditādis. in palefredis impinguādis. in famulis ml̓tiplicādis. ī tꝑalibꝰ cumulādis: ſꝫ ī tribulatōibꝰ ī neceſſitatibꝰ. in āguſtijs. ī ſciētia. in caritate. ī verbo v̓itatis ⁊cͣ.¶ Cardinales omnes.§. ij.ꝙͣuis papa poſſit eligere de vna pr̄ia: n̄ tn̄ decet. qꝛ hoc ꝑtinere videretur ad acceptōnemꝑſonaꝝ. Pro cuiꝰ declaratōe dicit aug. de ancho. vbi ſupra. ꝙ papa pōt ſibi aſſumere cardinales in ſuum adiutorium ⁊ ꝯſiliū vn̄ vultquos vult. ⁊ qͣles vult. Unde ſibi imputaturad meritum vel demeritum: ſi ſunt boni velmali. iuuenes vel ſenes. docti. vel. īdocti. Nāſi boni ſunt ⁊ ſapientes accreſcit meritū eiꝰ.⁊ ꝓfectus eccleſię. quia multitudo ſapientiuꝫſanitas eſt orbis terraꝝ (inquit ſalomō) Sivero mali ſunt ⁊ inſcij ī his que dei ſunt. eiusdemeritum creſcit et detrimentum fidelibus.qꝛ modicū fructū pōt afferre ſolius pape iuſticia: qn̄ ſnīa p̄ualꝫ multoꝝ aliter affectoꝝ.verū tn̄ ber. de congruo aſſignat tres ratōesin libro d̓ conſideratione ad eugenium. ꝙ nōde vna patria ſed de toto orbe cardinales ſūteligendi. ¶ Primo ꝓpter iuſticiā ẜuandam.Quilibet em̄ melius ꝯgnoſcit conditōnes hominuꝫ ſue patrie ꝙͣ alius. Et quia vnuſquiſqꝫbene iudicat de his q̄ nouit et hoꝝ bonus eſtiudex. primo ethicoꝝ: ideo dicit ipſe ber. an n̄ſūt eligēdi de toto orbe orbeꝫ iudicaturi. Necvlla pr̄ia excluditur ex qͣ ad cardinalatū aliquis n̄ poſſit vocari. Sed qꝛ de alamania cōſuetum eſt vt eligatur imꝑator: qui eſt miniſter eccleſie: ne ſecreta eccleſie ſuis miniſtrispandantur. ne quos oportet eſſe ſubiectos habeat ī eccleſia ex ſua patria vel genere dn̄os⁊ iudices deferentes. ideo non cōſueuit eccleſia de alamania cardinales vocare. Similit̓nec aliqͣ patria ſic excluditur in hoc. vt de qͣlibet alia non poſſit eligi ꝙͣuis de terris peculiaribus eccleſie magis ſit conſuetum aſſumi tanꝙͣ liberiores ad conſilia ferenda et iuditia exequenda. ¶ Scd̓o propter carnalemaffectionem remouendaꝫ: ſi de vna pr̄ia omnes eligantur: non opinatur: nec creditur ꝙaliter fiat. niſi vel precum interuentione. velcarnis ⁊ ſanguinis affectōne. Ex quo (vt dīcideꝫ ber) ſequitur ſcandalum non ſolum puſilloꝝ ſed etiam maioꝝ de eccleſia. ⁊ precipuecum aſſumuntur ad hoc conſanguinei. ⁊ aliquando iuuenes et minus aꝑti ¶ Nec eſt ꝯtraꝙ xp̄us ſolum de iudea elegit apoſtolos plures ex conſanguineis ſuis: qͦꝝ ſtatū repn̄tātcardinales. vt dictū eſt. Nā hoc fuit factū. qꝛeccleſia primo in iudea fundata fuit. ⁊ de alia

patria aſſumi n̄ poterāt fide xp̄i nōdū ibi predicata ⁊ recepta. Tū etiā qꝛ xp̄us ẜm carneꝫſolū ex iudeis natꝰ eſt. et ideo eiꝰ apoſtoli perqͦs gentibꝰ erat nunciandus ſolū ex iudeis vocairi congruit. Ꝙ aūt aſſūpſit ꝯſanguineos.cōſiderandū eſt ad qd̓ vocauit eos. non enim(att ipſe) veni vos vocare ad requiē ſꝫ ad laborē .ſ. flagelloꝝ. pauꝑtatis. neceſſitatis. ꝑ ſecuitōnū. ⁊ varioꝝ tormentoꝝ. Quando ex cardinalatū aliquis iſta conſequeretur: non oriretur ſuſpitio in eligente ꝯſanguineos ad talia. ¶ Tercio ꝓpter vnitatem in populo xp̄iano nutrienbam. Contemptus eſt em̄ cauſadiuiſionis et ſciſmatis in eccleſia. Principaleem̄ motiuum ſciſmatis grecoꝝ fuit contemptus eoꝝ: qui ad eccleſiaſticos honores nonaſſumebant̉. et ꝓpter hoc etiam mala dimittuntur impunita. et heretici et ſciſmatici reuertentes ab errore ſuo dimittuntur in offitijs et dignitatibꝰ ſuis ad tollendū ſciſma. etvnionem efficatius cauſandā. vt ſcribit aug.l. di. c. vt conſtitueret̉. et. xxiij. q. iiij. c. diſplicet. Sic ergo congruit de diuerſis ꝑtibꝰ cardinales aſſumi: ad tollendam diuiſionem etconſeruandam vnionem.Vtrum mortuo pa­ .§. iij.pa poteſtas eius remaneat in collegio cardinalium Reſpondet aug. in. d. li. q. iij. Duobꝰmōis poteſtas pape remanet in collegio cardinaliū ipſo defuncto. Primo ꝙͣtum ad radicem. Comꝑat̉ .n. collegium ad papam ſicutradix ad arborē vel ramū. Sicut aūt pt̄as arboris vel rami qua floret et fructum ꝓd ucitremanet ī radice: ip̄a arbore vel ramo deſtructo. ſic ptās papalis remanet in eccleſia velcollegio ipſo papa mortuo. in collegio quidētanꝙͣ in radice ꝓpinquā. et in eccleſia prelatoꝝ et alioꝝ fideliuꝫ tanꝙͣ in radice remota.Secundo talis poteſtas remanet in eccleſiagin collegio ꝙͣtum ad illud qd̓ eſt in papatumateriale. qꝛ papa mortuo pōt collegium ꝑelectōnem perſonam determinare ad papatum. vt ſit talis vel talis. Unde ſicut radix ꝓducit arboremmediante qua floret ⁊ fructūproducit. Sic collegium facit papam habentem iuriſditionem et adminiſtrationem eiꝰin eccleſia. Unde ſi noīe papatus intelligimꝰꝑſone electionem et determinationem: qd̓ ēquid materiale in papatu vt dictum eſt. Sictalis poteſtas remanet in collegio mortuopapa Si vero nomine poteſtatis papalis intelligimus eius autoritatem et iuriſditōnemquod eſt quid formale: ſic talis poteſtas nunꝙͣ moritur. quia ſemper remanet in xp̄o: quireſurgens a mortuis iam non moritur. Und̓ſuꝑ illo verbo. data eſt mihi oīs poteſtas incelo ⁊ in t̓ra. et ccce ego vobiſcum ſum oībusdiebꝰ vſqꝫ ad ꝯſumationem ſeculi. math. c. fi.Dicit aug. ꝙ apl̓i quibus xp̄us loquebat̉ nō