Druckschrift 
3 (1478)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Secimuſoctꝰª Citulus

et periculoſum dixiſſet: debet retractare honeſtius quo poteſt. Si autem eſſet periculoſum quod dixit. puta aliquod apocriphū:quod tenetur ꝙͣuis maledixerit: debetretractare ẜm Thomam in epiſtola quadamad vitandum ſcandalum. Septimo euitetſuperfluitatem ſeu nimietatem. hoc multipliciter videlicet nimiam prolixitatem: gaudent enim breuitate moderni Priſcianus etGregorius in omel̓. Alimēta que minus ſufficiunt: auidius ſumunt̉. vnde nimis prolixepredicans figuratur in lege pacientem fluxum ſemīs: qui immūdus iudicabatur. Semen eſt verbum dei ordinatum ad generationem ſpritualem cauſandam. Sed ſicut ī paciente fluxum ſeminis ipſum efficit inaneꝫinfructuoſum. ita ex nimia prolixitate ſermonis impeditur fructus in auditoribus. vtexponit Gregoriꝰ diſ. xliij. ſit rector. Nimiatamen breuitas p̄cidit (ait Hieroꝰ) ſtudioſorum deſiderium. Item nimiam velocitatē inloquendo vel tarditatem. Unde Seneca pronūciatio ſicut vita debet eſſe compoſita. Nihil ordinatum eſt quod precipitat̉ et properat. Et que ſtillare volo ꝙͣ currere Item nimietateꝫ diuiſionum. vnde Seneca philoſophiam in partes non in fruſta diuidam. Diuidi em̄ eam concidi vtile eſt: nam conp̄hendere quēadmodum maxima. ita et nimiadifficile eſt. Item nimietatem allegatōnum.Nam in iure hoc laudatur. Sufficit em̄ad ad probandā vnaꝫ ſcientiam allegare vnāvel duas auctoritates. Aultas autem adducere ſuperfluum videtur: uanum ſui oſtentatiuum: niſi aliquando fiet ad maiorem confirmationē alicuius ſcientie dubitabilis. Itēnimiū ornatum verborum ſuperfluitateꝫ.Nam ficum que tantum folia habebat nonfructus xp̄us maledixit. math̓. xxj. Seneca.Non delectent verba noſtra: ſꝫ proſint. Ideꝫoratio que veritati dat operam: incompoſitadebet ſimplex eſſe. Non tamen nimis ruſticana: ne contemnatur. Nam dominus precepit in legem offerri ſibi primicias mellis:quod deſignat dulcedinem eloquentie. vt dicit Gracianus diſ. xxxvij. Legimus. §. ſed ecōtra. Primicia parum eſt. ſibi volebat offerri: quia ad honoreꝫ dei ſui. Octauo abſtineat a leuitate: ne ſcilicet dicat verba ocioſa fabulas ad prouocanduꝫ riſum. dicit em̄Hieronimus bonus predicator eſt: qui prouocat populuꝫ ad luctum: ad riſum. Etſialiquando ſit indecens dicere aliqua berba ſolacioſa ad ſubleuandū populū attediatum: moderate tamē fienduꝫ et raro. Non ſitetiam leuis ad recitandū ſomnia et viſionesmulierum. ad prophetandū de aliquo maloventuro vel determinatiue loquendo de tēpore aduentus antixp̄i. die iuditij: quia eſt

ctauusveſtrū (inquit xp̄c actuum. i) noſce temporavel momēta que pater poſuit in ſua poteſtate. vnde et Thomas in. iiij. dicit. om̄es quivoluerunt determinate loqui hac re: reꝑtiſunt reperientur fallaces. ſit etiā leuisad precipitanduꝫ ſententias de aliquo actu. ſit peccatum mortale: niſi ſit certum claruꝫ per rationē vel per auctoritates doctoꝝ.Non ſit etiam leuis ad pronūciandum indulgentias. precipue queſtuariorum: qui aliqn̄multis fictionibus falſis bullis vtuntur. vtdicit̉ in cle. de peni. re. c. abuſionibus. vnde in cle. religioſi de priui. precipitur predicatoribus ne pronūcient indulgentias indiſcretas. vbi dicit glo. dicūt̉ īdiſcrete ille indulgentie: que habētur. ideo diligenter examinet: quando aliquaꝫ habet pronūciare.In geſtuationibus aut exclamationibꝰ vnꝰquiſqꝫ in ſenſu ſuo habundet. Omne tamē nimiuꝫ vertitur in faſtidium. Et quod naturanegat: nemo feliciter audet. Et diſplicet īprudens: vnde placere ſtudet. Xp̄m in ſuis predicationibꝰ legimus ter exclamaſſe: cuꝫ ſcilicꝫdixit. Qui habꝫ aures audiendi cetera. luc.viij. Ioh̓is. vij. Clamabat ih̓us ī templo docens. Et me ſcitis vnde ſim ſcitis. in eodeꝫca. Clamabat ih̓s dicens. Si quis ſitit: veniat ad me. Iohan. xj. Uoce magna clamauitlazare veni foras. Iohānes baptiſta dictꝰeſt vox: quia nōſolum debet clamare: ſꝫ omnis conuerſatio eius vitā debet clamare penitentiam. Nono indiſcrete ſermonemproferat. al̓s ſigurate immūdus ex torto naſo iudicatur. diſ. xliij. §. vltimo. Ne videliceteandem materiam omnibus predicet: ſed diuerſa diuerſis ẜm diuerſitatem conditionuꝫmorum ſtatuum. vnde Hieronimꝰ de paulop̄dicatore maximo. Nec ad inſtar īperiti medici vno collirio vult curare: ſed ſingulaseccleſias vulneribus medet̉ illatis. diſ. xxix.c. vltimo. Simplicibus ideotis ſubtiliapredicet. Ita matrimoniū laudat de ipſop̄dicat. tamē virginitatem viduitatē preferat. xxvij. q. j. nuptiarū: ne virgo vel viduaincitetur ad nuptias Ita virginitatem ſeucaſtitatem extollat: ne coniuginm videaturdānare. Exinde enim caſti ſuperbire poſſēt coniugati debitū ſibinuicem denegare.poribus feſtiuis ieiuniorum. ita exhortentur ſi volunt coniugatos ad caſtitatē: reddendi debitum oſtendant neceſſitateꝫ. deicōmendant miſericordiam. ſubdant dei ſeueram iuſtitiam nolentibus miſericordiamacceptare tempore ſuo. Re homines de miſericordia preſūmant. ita oſtendant deum omnia mala punire. etiam miſericordiaꝫ promittant veniam quiduſcunqꝫ ad penitentiāredire volentibus: penitentiam exterioremſeu abſtinentiam predicent vulgo ita neceſ-