¶ Capitulum¶ Guodecimum
Einde de ſingulis ſacramentis agenduꝫ eſt breuiter.Et quia multa iam dicta ſūt ſupͣde eukariſtia in tractatu de miſſaideo de ip̄a tractabit̉ qͦ ad pauca: que reſtant⁊ merito: quia eſt maximū ſacͣ mentoruꝫ qͦ adeſſentiā. licet quedā alia dicant̉ maiora. ẜmalios reſpectꝰ. vn̄ ver. Maior ī effectu baptiſmus: corpus in eſſe. Coniugiuꝫ ſigno maioricriſma mīſtro. Cōtinet eī eukariſtia eſſentialit̓ aucͣtorem totius ſanctitatis vltra hoc ꝙ ſignificat. ⁊ cauſat ſanctitatē qd̓ eſt ꝯmū oībꝰſacramentis noue legis. Sacramētalia verodiſponunt ad ſanctitatē ſacramētoꝝ ante vl̓poſt. Sacramenta veteris legis tm̄ ſignificabant. Homo aūt ſanctus habet in ſe ſanctitatem formaliter ⁊ ſubiectiue. Eſt aūt hoc vnūſacramentū. nō quibem ratione vel forme velmaterie: que due ſunt. ⁊ ad hoc refert̉ qd̓ dicitur in collecta. perficiant in nobis dn̄e tuaſacramenta quod ꝯtinent: ſed vnū vnitate ꝑfectionis ⁊ ordinis. quia omnia que hic ſuntad vnū ordinantur prefigurandum ⁊ cauſādum ſcꝫ corpus xp̄i ⁊ ſanguis: que ſunt vnuꝫpreſuppoſito ⁊ corpus xp̄i miſticuꝫ. quod eſtvnū ordine ⁊ ꝑ perfectā anime refectionem.Corꝑalis aūt refectio fit cibo ⁊ potū. Ꝙͣuisvnū ſit ſacramentuꝫ: diuerſis tamē nomībusnūcupatur. Nam dicit̉ ſacrifitium hoſtia veloblato inꝙͣtum rememoratiuū dominice paſſionis. xiij. q. ij. nō extimemꝰ. ⁊ de ꝯſe. di. ij. nihil. Dicitur eukariſtia grece. quod latine interpretat̉ bona gratia. jͣ. q. j. multi. quia cōtinet fontem. dicit̉ ⁊ ꝯmunio quo ad finē: quiaſicut cibus vnitur omnibꝰ mēbris ad que ſingula deferunt̉. ſic ꝑ hoc ſacramentū nonſolūxp̄o capiti: ſed omnibꝰ mēbris eius vnimur.vt ſimus omnes vnū corpus in xp̄o. Dicitur⁊ viaticū quia ſuſtentat in via. quouſqꝫ ꝑueniamus ad terminū. di. l. penitentes. ⁊. xxvj.q. vj. c. his qui.Bebuit autem inſtitui .§. j.iſtud ſacramentū. ẜm pe. de palu. poſt tho. inquo xp̄c cōtinetur realiter ⁊ eſſentialiter. qꝛad ꝑfectionē mēbroꝝ requirit̉: vt capiti vniantur. Et quia ſacramētis deo iūgimur. Sacramentum autē eſt ſignuꝫ ſenſibile: ſicut adhoc ꝙ omnia ꝑficiant̉ ſenſibilibꝰ. preter ſenſibilia que ſibi ꝯiungunt̉ ꝑ ſolā ſimilitudinēDiſtantia medio ſeparāte. vt color. odor ⁊ ſonus: quibus aſſimulant̉ ſacramenta beterislegis: que erant tm̄ ſigna diuine gratie. nontamen ſunt ſenſibilia: que ꝑ realem virtutemconiunguntur ſenſui: medium coniunctum.que tamen non fiunt vnum cum eo vt in tactu: quibus aſſimulant̉ ſacramenta oīa alianoue legis: in quibus diuina virtus interiusoperatur. Eſt vlterius guſtus: quo ſenſibile
nobis realiter coniungitur ⁊ incorporatur.et vnum efficitur per conuerſionem eius innos. et ſic debuit ſacramentum hoc inſtituiin quo capiti noſtro xp̄o coniungamur. ⁊ incorporemur. et eius membra efficiamur. nonper conuerſionem eius in nos: ſed econuerſo. Unde dominꝰ dixit Auguſti. Creſce ⁊ māducabis me: nec tu me mutabis in te ⁊ ceterāNobilius enim trahit ad ſe ignobilius. Et qꝛcibus iſte eſt nobilior: quia xp̄c. ideo trahitnos et conuertit in ſe non eum in nos. ſicutcibum naturalem nobis ignobiliorem. Inſtituit autem in vltima cena: vt altius cordibꝰinfigeretur. quod vltimo tradebatur. tū quiain memoriam īminentis paſſionis. tum quiacum erat receſſurus viſibiliter: debuit remanere ſpiritualiter. et hoc pulcre. de conſe. diſ.ij. quia corpus. Conmunicauit autem tūc ſexp̄c. Unde Hiero. ipſe conuiua ⁊ conuiuiumcomedens ⁊ qui ꝯmeditur. de conſe. di. ij. nontamen manducauit ſacramentaliter. quia nōper fidem. cum haberet viſionem: ſed quia verum ſacramentum ſumpſit. nec ſpiritualiterita ꝙ augmentum virtutum inde ſuſceperit.cū non poſſet in gratia creſcere: ſed quia ſpiritualiter delectabatur. Conmunicauit etiāiudaꝫ (vt dicit Augꝰ. jͣ. q. j. xp̄c quid fecit) qꝛlicet ſciret ipſum malum. noluit ipſum prodere: cum eſſet occultus in hoc dans nobis exemplum. ij. q. j. vnus ex vobis.Quibus ſit danda vel .§. ij.neganda ꝯmunio. Et primo quo ad peccatores. Utrum ſit eis danda ꝯmunio. quos ſcilꝫſcit ſacerdos ex certitudine eſſe in mortali.Tho. ſimpliciter dicit ſine diſtinctōne. ꝙ propeccato occulto non eſt neganda petenti inpublico cōmunio. vt de conſe. diſtinc. ij. nonprohibeat. Et hoc tum quia pro peccato occulto penam publicam inferens. eſſet reuelator criminis. tum quia ſcandalū eſſet ſi negaret. tum quia quilibet xp̄ianus habet ius in ꝑceptione euchariſtie. niſi illud per mortaleamittat. vnbe cum non conſtet in facie eccleſie illum amiſiſſe ius ſuum: non debet ei in facie eccleſie negari. concor. De. ⁊ alber. Et p̄cipue vidētur iſta verba de curato quo ad eiꝰſubditum Pe. de palu. in. iiij. diſtin. ix. reſpōdet per diſtinctionem. quia aut eſt ſacerdostalis qui non tenetur ei miniſtrare ſacramēta. quia non curatus eſt eius. vel ſi curatuseius eſt: non tenetur tunc. quia non eſt diespaſcatis nec eſt infirmus: et tunc debet ei denegare. quia debet proximum a peccato prohibere mortali: quando poteſt. poteſt autemhic: quia etiam non peccatori non tenetur dare in hoc caſu. Unde ſi neſciat etiam niſi perconfeſſionem poteſt negare. quia non ex confeſſiōe ius iſtud acquirat: quia al̓s habet iusnegandi eo ipſo ꝙ alius non habꝫ ius peten-