Druckschrift 
3 (1478)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Titulus Septimus

ꝯmittere in cura corꝑis Un̄ ph̓s dicit pͥmometha. hn̄tes artem ſcīam medicine ſuntmagis ſcientes ꝙͣ hn̄tes exꝑimentuꝫ. Exꝑtostn̄ medicos ī cura magis debemꝰ elige̓ habentes ſcīaꝫ ſine exꝑimēto. Pro cuiꝰ declaratōne dīc Aug. de ancho. vbi ſupͣ. exꝑientiamedicoꝝ ex duobꝰ exurge̓ pt̄. vel ex eoꝝ originis diſpoſitōe vl̓ ex ꝑticulariū applicatōe.Et qͦlibet hoꝝ modoꝝ talis exꝑiētia hꝫ adiūctam cognitonem ꝓpter qd̓ in ſe: ſꝫ in ſuacauſa vniuerſali. Sicut em̄ ex originis diſpoſitōe aliqͦ hn̄t aptitudinē ad dn̄andum exinfluxū corporū celeſtiū: ſic aliqͥ ex tali originē hn̄t aptitudinē ad medicandū ſeu curādum. cuiꝰ cure effectus ꝙͣuis ignoret̉ cauſa īꝑticulari agente: cognoſcit̉ tn̄ in vniuerſaliagente a quo originata eſt natura cum taliaptitudine ad taleꝫ effectum. Un̄ legit̉alexander magnus inueniſſet ī perſide quoſdam hn̄tes intellectum penetrabilē et aptosſuꝑ alios dn̄ari et regnū acquire̓: ꝓponebateos occidere: timēs ne ſibi regnum auferrēt.Suꝑ quo ꝯſulens Areſtoteleꝫ rn̄dit. Si potes mutare illius terre aerem aquā. inſuꝑet diſpoſitōꝫ loci et ciuitatum: imple ꝓpoſitūtuū. Sin aūt. dn̄are ei bonitate clementia. et exaudi eos benignitate. amorēquē habebunt ī te. dn̄aberis in eis pacifice:qd̓ et fecit. et facti ſunt ei perſes magis obedientes ꝙͣ ceteri. Similit̓ exꝑientia ꝯſurgit ex ꝑticularium applicatōne non proceditoīno ex ignota cauſa. qꝛ iſto modo ars medicine inuenta ē. Ex multis em̄ particularibꝰexperimētis inuentores medicine habuerūtvniuerſale principium artis ſcientie. putaqꝛ viderunt experientiā reubarbarū purgare coleram in hoc particulari ī illo. Inde dederunt regulam vniuerſalē ꝓprium ēreubarbaro purgare coleraꝫ. Iſtis duobꝰmodis expertis vel ex originis diſpoſitionevel particulariū applicatōne. puto meliꝰ fore et tutius. vt committat ſe in cura magispracticis medicis ꝙͣ theoricis. Si aūt ſint tales medici vnam medicinā velint applicaē̓ad om̄es egritudines abſqꝫ cauſe cognitōneet particulariū applicatōne. tales debentdici medici experti nec ſcientes. qꝛ tales ſolūcurant egritudinē in aliquo. qn̄qꝫ et a caſu.Unde hmōi non debꝫ ſe quis ꝯmittere in cura. Ad quod facit dictum Hiero. xxix. diſ. c.fi. Beatꝰ Io. in Apoca. ſeptē ſcribens eccleſijs in vnaquaqꝫ eaꝝ vl̓ ſpecialia vitia reprehendit vel v̓tutes probat. et ita ſct̄us apl̓usPaulus. ſingulas eccleſias vulneribꝰ medet̉ illatis in vnaquaqꝫ eaꝝ vitia rep̄hendēsillius: nec inſtar imperiti medici vno collirio vult oīm oculos curare. Cauendum eſtetiam tales idiote medici. qui ſolent aliquotiens ſuperſtitōnes immiſcere cum aliquibꝰ

naturalibꝰ remedijs a qͥbꝰ oīo abſtinendumeſt. Peccant em̄ ipſi et tales medici vtentestalibꝰ ſuperſtitioſis medicinis. Un̄ et. xxvj.q. v. liceat. dicit̉ in collectōnibꝰ herbaꝝmedicinales ſunt. aliqͣs obſeruatōes aut incantatōes licet attende̓ niſi tm̄ ſimbolo vel or̄one dn̄ica. Et Aug. ad hoc genꝰ ſuperſtitōis ꝑtinēt oēs ligature atqꝫ remedia medicinaꝝ diſciplina ꝯdemnat. xxvj. q. ij.illud. Et intelligit de his que habent virtutem naturalē ad talē effectum niſi fieret aſanctis viris virtute pure or̄onis. etſi aliqn̄talia remedia ſuperſtitioſa inducāt effectumcurationis: hoc eſt vel caſu vel opere demonum. Un̄ nullo ꝓcuranda ſunt. vt ibi dr̄.nec ē ꝯtra qd̓ dicit̉ in dicto. c. liceat. xxvj.q. v. Dicit̉ em̄ ibi non liceat xp̄ianis teneretraditiones gentiliū et obſeruare vel colereelementa. aut lune aut ſtellaꝝ curſus. aut īanem ſignoꝝ fallaciam ⁊cͣ. Prohibet̉ em̄ inhoc decreto ſequi doctrinas ſuꝑſtitioſas gentilium fauſta vel infauſta eſtimabant aliqͣtꝑa. et ꝯſtellatōnes ſequebant̉. ꝙͣtum adnaturales effectus aſtroꝝ vl̓ elementoꝝ: ſedẜm diuinatōnes fallaciam demonum. Certum eſt em̄ et veꝝ ſicut neceſſario corpora humana ſubdunt̉ influentie corpoꝝ celeſtium. ſic neceſſario requirit̉ debitoꝝ ſignoꝝinfluentia in egritudinū corꝑalium curatone. Un̄ ſi medici dant medicinā in ſignis colericis parum ꝓficiunt. qꝛ corpus parum vl̓nihil mouebit̉. Si vero ī ſignis flegmaticismedicina ſumpta faciliter corpus laxat. ꝓptqd̓ ſicut medici in curatione egritudinū ſeruant dies creticos determinant̉ ẜm curſūſolis et lune. ita in datione medicinaꝝ debētobſeruare debita ſignā aſtroꝝ. Unde et ꝯſultum fuit alexandro magno vt non ſumeretmedicinā ſine ꝯſilio periti in arte aſtrorum ꝙͣuis vtile ſit medico eſſe in hmōi peritumnon tn̄ eſt neceſſariū ip̄m eſſe aſtrologum:ſed ſcire quedā ꝯmunia ꝓut ſpectat ad congruam dationem medicinarum.Medici non illicite re­ §. vj.cipiunt ſalariū ſeu ſtipendium infirmitate quā ſciunt eſſe incurabilem. Huius eſtẜm Aug. de ancho. vbi ſupͣ. qꝛ medicus inuētus ē ad inſtrumentū nature. tamdiu inſtrumentū medicine eſt ex toto ſubtrahendūinfirmo ꝙͣdiu natura ſuccumbit. ideopeccat medicus accipiendo ſtipendiū de cura egritudinis quaꝫ principia artis medicine credit eſſe incurabilē. niſi forte malitōſe indicando illis qui illius curaꝫ habentvel ſuꝑfluos ſumptus faciendo vel curareoīo ꝓmittendo. Sed indicata veritate quānouit de egritudinis cura. tamdiu iuſte pōtacciꝑe ſtipendiū ſuum: ꝙͣdiu exhibꝫ in curaſui fidele miniſteriū veꝝ ꝯſilium. Ad quod