Druckschrift 
3 (1478)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Liluius Quintus

Titulus Quintus

ppl̓m recipiēdo ſciētiaꝫ: ſed et moraliū vt ptꝫin ꝓuerbijs eccleſiaſten diuinoꝝ arcano. vt ī cāticis cāticoꝝ ac etiā naturaliū.diſputarat de plātis a cedro uſqꝫ ad iſopū. etde aīalibus terre et volucribus et piſcibꝰ. vtdr̄. iij. reg. Et multa ſcripſit: licet īueniāt̉nūc de hmōi naturalibꝰ eiꝰ ſcripta. Ita tn̄ adeo expectāda eſt ſcīa. vt ſolicitudo et laboradhibeat̉ ꝓuer. xxvij. c. ſtude ſapīe fili mi etletifica cor meū: vt poſſis exprobrāti rn̄dereſermonē. Sicut em̄ deꝰ ẜm ꝯn̄em legē corꝑaſanat mediantibus naturalibꝰ medicinis etꝯſilijs medicorū. et aīas peccatis languidascurat mediātibꝰ medicinis ſpūalibus ſacramētoꝝ et ſacerdotibꝰ ea ꝯferētibꝰ. Ita ſapīaꝫdebet ꝓcurare ſibi vult ſapiēs et doctꝰ haberi. ꝙͣuis aliqn̄ p̄ter oēꝫ legē deus ſanat aliqͦs in corꝑe ſine medicinis miraculoſe: et inaīa ſine ſacramētis. Ita ẜm curſū ſolitū docet hoīeꝫ ſcīaꝫ deus. mediātibꝰ mgr̄is et laboribꝰ et exercitijs diſcipuloꝝ his vacantium.ꝙͣuis apl̓os docuerit om̄eꝫ veritatē ſeu om ſcīam ſine hūana īduſtria. Un̄ Hieroꝰ dīc. illis .ſ. apl̓is ſuggerebat ſpūſſanctus: hocalijs ꝯfert qͦtidiana in lege dn̄i meditatō. laborādo igit̉ in ſtudio et a deo poſtulādo. bo.di. et ſcientiam: dabitur ei. Secundo ordo con .§. ij.Aruus ſeruari debet ī poſtulādo et ꝓcurandoſcīaꝫ: hic tradit̉. videlꝫ vt pͥus et potiꝰ ꝓcuret̉ bonitas et exinde diſciplina et demū ſciētia. Nam vt ait apl̓us .j. corinth̓. xiij. Siuerim om̄ia miſteria .ſ. ad ſapīam diuino. et habuero om̄em ſciētiam .ſ. ad noticiam naturalium. caritatem aūt habuero:nihil ſum. Ip̄a caritas ē facit aīam ſimpliciter bonam. et ex ē vera bonitas in hoīein oꝑibus eius. Dicit em̄ Augꝰ. radix omnium bonorū eſt caritas de pe. diſ. ij. quia. Debet poſtulari oꝑe procurari.Bonitas diſpoſitōis interioris ad effectū.Diſciplina ꝯpoſitōis exterioris ad actū.Scīa ꝯgnitōis certioris ad intellectū. In adipiſcendo et habendo ſcīam vtiliteret docēdo oꝫ pͥmo habere bonitatē verātis: vtiqꝫ ꝓcedit ex gratia. ẜm illd̓ apl̓i adEphe. v. c. Fructus lucis ī omni boītate idē effectꝰ gratie eſt om̄is bonitas. Un̄ Fulgētiꝰ. eſt ꝑfecta bonitas: a qua non omnismalitia vincit̉. Hec autē bonitas ē virtus.Un̄ Augꝰ dicit virtꝰ ē bona qͣlitas mētis recte viuit̉. Et ph̓us ī li. ethicoꝝ. ij. dicitvirtꝰ bonū facit habentē et opus eiꝰ bonumreddit. qd̓ maxime fit caritatē: om̄eꝫ virtutē ꝯplectit̉. vt em̄ dr̄ ſapīe. j. in maliuolaꝫaīam intrabit ſapīa: nec habitabit ī corꝑe ſubdito peccatis. et ſi fragilitate in aliqd̓ peccatū labunt̉ ꝙͣcitius reuertant̉ ad penitētiā. vt aīa maliuola .i. que voluit maluꝫ

peccati: efficiat̉ boniuola et ſubdita peccato ſed bonitati. Un̄ ſepe ꝯfiteat̉ et aliquādo cōīcet. ꝙͣuis em̄ peccatū tollat hominilumen naturale intellectus: ſed paſſionibusmultū obfuſcat. Et diabolus ip̄e habet ſcietiā de diuinis hūanis ſuꝑ om̄es mortales.quia ea bonitatem virtutis habet: adaugmētū ſibi ē iuditij. Nec hoīs merituꝫ adquod ſeqͥtur glorie p̄mium. ex ſciētia eſt: ſedex eius vſu bono: qui ꝓuenit ex caritate. et hnius ē. qͥa ad meritū requirit̉ liberi arbitrij actꝰ: ſed intellectui ꝓponit̉ clare aliquā veritas quā capiat. ē libera adaſſētiendū vel diſſentienduꝫ: ſed captiuat̉ etcogit̉ ad diſſētiendū. In pſu aūt ſcīe cōcurrit actꝰ liberi arbitrij. qꝛ lib̓ ē qͥlibet ad addiſcendū vel docendū vel ꝯſideranduꝫ ſuꝑ aliqͣmateria: ab his deſiſtendū. hoc faciēdo bonitate .i. caritate meret̉. bonitasmo q̄rēda ē. Et qꝛ vna ex potētijs in actuſuo multū ītendit̉. alie remittunt̉ ab actibꝰſuis qn̄ ītellectꝰ laborat ī ſpeculādo virtutesſciētie ſeu addiſcēdo: ne affectꝰ nimis remittat̉ a feruore bonitatis et paulatim euaneſcat. Ideo inter lectōes ſpeculabiliū formādaē breuis orō vl̓ meditato erga deuꝫ. aut lectōſepe habēda de doctrinis moralibꝰ affectiuis. ſic̄ legit̉ de bt̄o thoma aqͥno: int̓ exercitia ſpeculatiuoꝝ qͦtidie legebat. vl̓ audiebat aliqd̓ collatōibꝰ vl̓ vita patrū. Debet ſcd̓o doctor et ſcolaris ꝓcurare diſcipli .i. ꝯpoſitōꝫ morū exterioꝝ ſeu modeſtiaꝫ.De dr̄ Eccͣi. xlv. c. dedit illi legē vite .i. ſpūalis gr̄e diſcipline .i. ꝯpoſitōis exterioris: ſꝫhoc tn̄ ꝓcedat ex bonitate īteriori. al̓ eētypocriſis et ſimulata eqͥtas duplex īiqͥtas.Un̄ dr̄ Sap̄. j. Spūſſāctꝰ diſcipline effugietfictū .i. ſimulatā ꝯpoſitōꝫ actuū ext̓ioꝝ. Debet diſciplinatꝰ .i. moderatꝰ in verbo vtpauca dicat et illa rōnabilia et vtilia. qͥa inmultiloqͥo d̓eſt pct̄m. ait Salo. at̄ moderat̉ labia ſua prudētiſſimꝰ ē ꝓuer. x. c. atētōibus ad oſtētatōꝫ caueat. a detractōnibꝰ.ſuſurratōibus. irriſionibus. ꝑiurijs turpibus verbis: qͥbus hodie multi dediti ſūt ſcolares. Inſuꝑ ab emulatōibꝰ ſotioꝝ vel magiſtroꝝ ſuoꝝ. Sit qͦꝫ diſciplinatꝰ ī aſpectu. qͥavt ait Augꝰ. īpudicus oculꝰ īpubici cordis ēnūtius. diſcurrat plateas vel eccleſias ad videndū mulieres ꝓcandū vl̓ ſotian. quia vt dr̄ Math̓. v. qui viderit muliereꝫad ꝯcupiſcendū: mechatus eſt eam incorde ſuo. Diſciplinā habeat in auditu. Nonaudiat cantilenas. turpia verba. Corrūpūtem̄ bonos mores colloqͥa mala. ait apl̓us .j.coriuth̓. xv. c. Nec audiat et minus credattractōnes ab alijs factas: ſed horreat. Vt em̄dicit damaſus papa. xj. queſti. iij. nonſolumreus eſt qui alio malum profert: ſed etiam