¶ Titulusᵈ. v.¶ Capitulum.
¶ Capllulum .j.
eē illicitū. Sꝫ Wilh̓. glo Raÿ. credit etiamī hoc cāu eē licitū. dīc eī cū res ſuas liceat armis defende̓: eas defendēdo raptorē occide̓: ſialit̓ defēde̓ nō pt̄. qͣre n̄ pt̄ eas d̓fende̓ duellon̄ ꝙ ip̄e offerat duellū: ſꝫ a ꝙ iudice offerturſeu potiꝰ īfert̉. Et ſic ꝯcludit iſtā opi. tenendā ſubdens ꝙ d̓ ſacerdote nō credit ꝙ ſuſciꝑeliceat nec ī cā ciuili nec etiaꝫ criminali. hecip̄e. Sed ſi hoc eēt licitū laico rōne ꝓprie defēſionis vt dct̄m ē: cū ſit ita licitū de iure nature clerico ſe defende̓ ſicut laico: lice̓t etiaꝫſacerdoti ī bct̄o cāu duellū ſuſciꝑe. Sꝫ ſibi n̄licꝫ ẜm ip̄m. gͦ nec laico. Tutior gͦ vr̄ opinioRaÿ. ꝯcludēs cū alano. ꝙ ſine exceptōe nulla ꝯſuetudo pt̄ excuſare a pct̄o. et ꝙ omnesīdiſtincte peccāt mortaliter: et offerētes duellū et ſuſcipiētes ſiue ſponte ſiue coacte. Etiudices qͥ deferūt ⁊ qͥ p̄ſtāt aucͣtoritatē. Et aſſeſſores ī hoc ⁊ dātes ꝯſiliū. auxiliū et fauorē. et ſacerdotes qͥ dāt hmōi bn̄dictōes: minꝰtn̄ gͣuit̉ peccat qͥ īuitꝰ ſuſcipit ꝙͣ qͥ volūtariꝰvl̓ q̄ offert. Idē dicūt Goff. hoſti. et Iohan.ī ſūma ꝯfeſſ. li. ij. ti. iij. reprobātes om̄s p̄dictas opi. Idē vr̄ ſētire. b. tho. ſcd̓a ſcd̓e. q. xcv.arti. fi. īfi. dicit eī ꝙ eadē rō vr̄ eē d̓ lege duelloꝝ: q̄ ⁊ d̓ iuditō ferri candētis et aque bulliētis niſi ꝙ plus accedit ad rōnē ſortiū īꝙͣtuꝫibi n̄ expectat̉ miracl̓oſus effectꝰ .ſ. ī duelloſicut ī iuditō ferri cādētis et hmōi niſi forteqn̄ pugiles ſint valde īpares v̓tute vel arte.Sꝫ iuditiū ferri cādētis et aque bulliētis. dicit idē Tho. eē illicitū: tū qꝛ ordinat̉ ad iudicandū occulta: q̄ iuditō dīno reẜuāt̉. tū etiāqꝛ hoc iuditiū n̄ ē diuina auctoritate ſācitū.et allegat. c. ꝯſuluiſti. ij. q. v. gͦ ⁊cͣ. Dauid at̄ī illo facto excuſat̉ tāꝙͣ motꝰ ex īſtinctu ſp̄sſancti. vt dr̄. ij. q. v. monomachiam. vbi. dr̄ ꝙduellare eſt deū tēptare.Titulꝰ qͥntus de doctoribus et ſcolaribus.¶ De modo atqꝫ forma acqͥrendi ſcīam et diuerſo fine ſtudētium. ¶ Capituluꝫ primum.Onitatem. diſciplinaet ſcientiam doce meqꝛ mādatis tuis credidi. pͣs. cxviij. vt ait ph̓s pͥmo methaphiſice.om̄s hoīes natura ſcire deſiberāt. Huiꝰ rō. qꝛvnūqd̓qꝫ naturalit̓ appetit ſuā ꝑfectōꝫ: et qͥaſcīa ſeu ꝯgnitō v̓itatis ꝑficit ītellectū qd̓ eſtp̄cipuū ī hoīe. iō appetit ſcire vt ꝑfitiat̉. Ꝙaūt ait Augꝰ ꝙ ſūt q̄dā q̄ meliꝰ ē neſcire ꝙͣ ſcire. diſ. xxxviij. ꝙͣuis. nō iō hoc dīc qͣſi ſit aliqͣſcīa mala de ſe: ſꝫ ꝓpter abuſū eiꝰ. īꝙͣtuꝫ .ſ. qͥsmale vtit̉ aliqͦꝝ ſciētia videlicꝫ vl̓ ad oſtētatōꝫ. ẜm illud ſcīa īflat. .j. corinth̓. viij. c. vl̓ adcurioſitatē. ſuꝑſtitōꝫ vl̓ cupiditatē. Un̄ Ber.ſūt qͥdā qͥ ſtire volūt vt ſciāt: et curioſitas ē.
Sūt qui ſcire volūt vt ſciant̉: et panitas ē.Sūt qui ſcire volūt vt lucrent̉: et cupiditasē: qn̄ lucrū q̄rūt ꝑ phas et nephas. Et ſūt qͥſcire volunt vt edificent .ſ. alios. vel edificentur .ſ. in ſe: et caritas ē. De primis tribus generibus querentibꝰ ſcire Sapīe. xiij. dr̄. Uani ſūt om̄s hoīes in qͥbus nō ſubeſt dei ſcīa.Et illud eccleſiaſtes. j. In multa ſcīa multa ēindignatō. De vltimo aūt genere dr̄ Sapīe.x. dedit illi .ſ. iuſto ſcīam ſct̄oꝝ: honeſtauit illū in laboribꝰ. In hoc ꝯſiſtit talis ſcīa vt primo et principaliter ꝯgnoſcat deuꝫ. deinde ſeip̄m et q̄cūqꝫ alia ſcire ꝓcurat ad deū finalit̓referat. Un̄ Augꝰ ꝓ breuiſſima orōne et vltima dicebat deus ſemꝑ idē nouerim te: nouerim me. Quia igit̉ ſicut et alioꝝ bonoꝝ ita ⁊hmōi ſcīe dator ē deꝰ. iō. pͣs. ſuo exēplo docet nos hanc a deo poſtulandā et ꝓcurandād. bonitatem ⁊cͣ. Ubi tria notant̉. ¶ Ut cognitō veritatis a deo expectet̉. ibi. doce me.Ut ordo ꝯgruitatis obẜuet̉. ibi. bo. di. ⁊ ſcīaꝫUt ꝯditō hūilitatis applicet̉. ibi. qꝛ ma. t. c.Primo cognitio veri.§. j.tatis a deo expectet̉. Clarū ē ꝙ nullꝰ naſcit̉mgr̄: ſed vacuus om̄i ſcientia. Sicut em̄ aitph̓us. ij. d̓ aīa. aīa nr̄a naſcit̉ ſicut tabula raſa in qua nihil ē pictū ſꝫ apta ē pingi. Ꝙͣuisat̄ ꝯn̄iter ī ſciētijs doceamur ꝑ mgr̄os: tn̄ qꝛomnis homo mēdax. vt dr̄ ī. pͣs .ſ. ex ſe. ꝓpteqd̓ maximi ph̓i (qui dixerunt. labia nr̄a anobis ſunt: qͣs dn̄s nr̄ ē. quia non recognouerunt ſcientiaꝫ ſuam a deo: ſed ſibi attribuebāt) ſtulti facti ſūt vt dr̄ Ro. j. et multos errores docuerūt diſcipulos ſuos. Sed etſi magiſter vera et optima doceat: niſi deus illuſtret mētem diſcipuli irradiatōe ſaltē nat̉ali: nullā ſcīam addiſce̓ pt̄ quis. Et hoc eſt qd̓ait xp̄c Math̓. xxiij. Unus ē mgr̄ vr̄ qui ī celis ē. qui .ſ. eſt principalis ad mouendū ītellectum ad ꝑcipiendas ſcientias: inſuꝑ ⁊ omnis ſapiētia a dn̄o deo eſt Eccͣi .j. et ab ip̄o fōte deriuate ſūt ſciētie. Un̄ Amb̓. ſuꝑ epl̓aꝫ adcol. ait. Omnis rō ſuꝑne ſciētie vel terrenecreature in eo qui eſt caput eaꝝ et auctor. vtqͥ hūc nouit nihil vltra querat. quia hic ē ꝑfecta virtus et ſapiētia. qͥcquid alubi queritur: hic ꝑfecte īuenit̉. In baniele ⁊ ſalomōeoſtendit īfidelibus ſe aucͣtorem eſſe tocius ſapientie: qd̓ infideles nō putant. qꝛ nō leguntī euangelijs et ꝓphetijs. aſtrologiam et aliahuiuſmodi que deſpecta ſūt quia nihil valent ad ſalutem ſed mittunt in errorem ⁊ dūhis ſtudēt: curā aīe n̄ habēt. hec ille et habetur diſ. xxxvij. §. ſed ecōtra. A deo ergo ē expectanda ſcientia ⁊ imploranda dicendo. bonitatē. diſciplinam ⁊ ſcientiam doce me. Inuocaui ait ſapiens et venit ī me ſpiritus ſapientie Sap̄. vij. Sic ſalomon poſtulandoſapīam: exauditus ē. nonſolum ad regendū