Citulus¶ Quartus
ſecus de rebus nō neceſſarijs. Itē cōtra euntes ad nūdinas vel ad ſāctū Iacobum vel adaliū locū cā īdulgētie. vel nauigātes qͥ vi vētoꝝ deferunt̉ ad ciuitatē indicētiū exercerinō pn̄t rep̄ſalie. extͣ de cle. pere. ꝑ totū. C. denaufra. l. j. Itē cōtra illos q̄ ī ius vocari nōpn̄t. Un̄ ſi bonon̄. elige̓t̉ ī poteſtateꝫ mediolani. vel ſi bonon̄. iret mediolan̄ ꝓpter funꝰꝯſāguinei rōne rep̄ſaliaꝝ: r̄tineri nō poſſet.Itē cōtra offitiales pt̄ates vel rectores īiuſtitiā faciētes: qͥ ex p̄ſſe cōtradixer̄t īiuſtitietali. aut etiā qͥ nō cōſenſerūt nec cōtradixer̄tquia abūtes vel igͦrantes erāt: nō poſſūt īdici vel exerceri repſalie. et idem ſi erāt pn̄tesnec ꝯſentiētes vel cōtradicētes: exiſtētes ſcꝫtales ꝙ nō vocant̉ ad cōſilia vt notarij ⁊ berruarij. Sed ſi ſūt aſſūpti ad ꝯſulendū: tūc cōtra illos poterūt indici. et multomagis ſi iuuerūt rectorē ad faciendū iniuſtitiā. Itē cōtra mulieres exerceri nō poſſūt. nā ī ꝑſonaꝫcapi nō poſſūt. C. de offi. eiꝰ qͥ vi. alt̓. l. fi Io.de lig. ¶ Sed an cōtra ſingulares ꝑſonas qſūt penitus īnocentes ꝓpter delictuꝫ dn̄i velalteriꝰ pͥuati. de qͦ nō fit īiuſtitia poſſint indici repſalie: dubitat̉. Et iacobus d̓ beluiſiodicit ꝙ nō. quia nō debet quis grauari ꝓ delicto alterius. de re. iur̄. c. nō debet li. vj. Alijcōtͣ ꝑ. c. dn̄s. xxiij. q. ij. Nā et ſētentia interdicti puniunt̉ ſinguli etiā innocētes. etiā ī bello iuſto capiunt̉ innocētes. Sed rep̄ſalie ſūtquoddā bellū ꝑticulare. et licet ſit captꝰ īnocēs tn̄ ciuitas habet ius ī eū et hoc videt̉ ſeruari Ioh̓. de lig. ¶ Itē cōtra hoīes vniꝰ ciuitatis vel vniuerſitatis nō ſimpl̓r ſupponit ciuitati cōtra cuiꝰ hoīes indicunt̉ rep̄ſalieª: nōpoterūt īdici rep̄ſalie. ꝓpter delictū dn̄i habētis eos ſubiectos: ſed bn̄ ꝓpter delictū dictaꝝciuitatū. Itē ī dictis rep̄ſalijs contra hoīesvniꝰ ciuitatis. puta bonon̄. ab altera ciuitateputa floren. ſi incole bonon̄. ciuitatis ſubeūtonera ip̄ius ciuitatis: exercere poterūt rep̄ſalias cōtͣ eos: al̓s) nō. Iteꝫ ī dictis rep̄ſalijscōtra hoīes ciuitatis. puta bonon̄. an cōtrabono niēſes alubi cōmorātes. puta florentiepoſſint exerceri dicte repreſalie; dubitat̉. Ealiqͥ dicūt ꝙ poſſūt ſi dicte bononiēſes florētie morātes ſubirent onera bononie. ſecus ſinō ſubirēt. Alij dicūt ꝙ pn̄t exerceri contratales ſi ſint in eadē ꝓuītia. ſecus ī alia ꝓuintia. Alij ꝯcedūt ſimpl̓r in om̄i loco et caſu.Itē ſi d̓facto nō poſſet ciuitas arce̓ ciuē ſuū:q̄ etiā ē ciuis ciuitatis cōtra quā īdicunt̉ r̄p̄ſalie: cōtra eū optime rep̄ſalie exercebunt̉.Nā ꝓpter defectū iuriſdictōnis indicunt̉: ſedde iure nō debet iuriſdictō defice̓: cuꝫ de iureom̄s ſubiciāt̉ pͥncipi. ix. q. iij. ꝑ pͥncipalē. ſeddefacto deficit. quia defacto nō recognoſcūtſuꝑiorē. Sicut igit̉ defacto defice̓ pt̄ cū nonſubditus īiuriat̉: ſic ⁊ de iure ſubditus defa
cto reſtitue̓ pt̄. et ſic recurri ad remediū extraordinariū rep̄ſaliaꝝ: q̄ tn̄ ſubditū nō artabāt donec ſpecialit̓ cōtra ſubditū fuerit ꝓceſſū iuris ordine ſeruato: nec ꝓceſſus ſortiri pt̄ effectū ꝓpter facti rebellionē. Itē cōtrabona exiſtētia int̓ritorio ciuitatis cōtra quāſūt indicte rep̄ſalie: exerceri pn̄t rep̄ſalie. vtſcꝫ capiant̉ et reducant̉ intͣ territoriū ciuitatis īdicētis. Nā ꝓpter defectū iuriſdictōis recurrit̉ ad manū regiā deficiēte formula iuris ſolēniter dicendi. ⁊ ſic vbiqꝫ hoc fieri pt̄quia vbicūqꝫ licitū ē cuilibꝫ defende̓ corpusſuū Ioh̓. de lig. aliqui cōtra. Itē de rebꝰ mobilibꝰ ⁊ īmobilibꝰ illoꝝ ꝯͣ qͦs ꝯcedunt̉: q̄ reꝑte fuerīt ī t̓ritorio ciuitatis ꝯcedētis exerceri poſſunt. hec omnia de repreſalijs extractaſunt ex libello Ioh̓. de lig.¶ Eſt quoddam aliud .§. ij.bellū ſingl̓are qd̓ dr̄ duellū. qd̓ fit int̓ duos.Et fit iſtud duellū aūt ꝓpt̓ odij exaggeratōeꝫaut ꝓpter gl̓ie tꝑal̓ ꝯſecutōꝫ. vt .ſ. on̄ſis viribus corꝑis ī publico ex tali bello laudē ꝯſeqͣt̉d̓ fortitudīe. aut ꝓpt̓ īiūcti crimīs purgatōꝫ.cū .ſ. alicui īponit furtū vl̓ ꝓditō et hmōi etip̄e duello vult on̄de̓ ſuā īnocētiā. ſꝫ tale bellū ē pct̄m mortale ⁊ valde graue: cuꝫ expōatſe morti corꝑis ⁊ aīe. Et ē ꝓhibitū lege diuina. naturali et poſitiua. Nā ī lege diuina dr̄Exo. xx. nō occides .ſ. nec te nec alteꝝ. tal̓ aiexpoīt ſe occiſioni ſuip̄ius. Iteꝫ facit ꝯͣ illd̓p̄ceptū n̄ tēptab̓ dn̄m. d. t Deūt̉. vj. hoc eī dr̄tēptare dn̄m. vt dr̄. ij. q. v. monomachiā. Eſt⁊ ꝓhibitū lege naturali ſumēdo ius naturaleꝓ īſtīctu nature ꝓueniēte ex rōnabili ītelligētia: q̄ appellat̉ natural̓ eqͥtas. diſ. j. ius naturale. Itē ꝑhibet̉ lege canonica. extͣ de pugna. ī duello ꝑ totū. et. ij. q. v. ꝯſuluiſti. ⁊. l. ciuili. C. de gladiatoribus Ioh̓. de lig.Nota de materia du .§. iij.elli Raÿ. ī ſūma q̄rēs vtrū ꝯſuetudo general̓excuſet duellātes a pct̄o. Poīt diuerſas opi.Aliqui eī dicūt īdiſtīcte ꝙ excuſat. Sꝫ iſtaꝫreprobat Ray. et bn̄. qꝛ hoc ē ꝯtͣ diuinū p̄ceptū n̄ tēptab̓. Nulla at̄ ꝯſuetudo (q̄ potiꝰ dicēda ē corruptela) pt̄ tolle̓ diuinū p̄ceptū. di.viij. q̄ ꝯtra mores et ꝑ alia ca. Alij diſtīguūtde duello. videlꝫ qꝛ aut offert̉. aut oblatū ſuſcipit̉ ſpōte. aut ſuſcipit̉ īuitꝰ iudice īdicēte.Et ī pͥmo et ſcd̓o caſu peccat mortalit̓. Sꝫ n̄ī tertio caſu. vbi .ſ. īdicit̉ ei a iudice̓ etſi n̄ ſuſcipit: oꝫ eū ꝑde̓ vitā vl̓ res ſuas. Quidā iteꝝhoc diſtīguūt. qꝛ .ſ. vbi ē ꝑiculū vite. puta īnocēt̉ accuſatꝰ d̓ crimīe. ſi nō vult ſe purgare ꝑ hūc modū ſibi īdictū tāꝙͣ ꝯuictꝰ occiditur. dicūt tūc eē licitū. qꝛ facit ad defēſioneꝫſuā. Et hāc opi. vr̄ tene̓ nico. d̓ lira ſuꝑ. xvij.c. j Reg. vbi agit̉ d̓ duello dauid cum golia.Sꝫ ī cā ciuili ſeu ꝓ d̓fēſionē reꝝ tꝑaliū dicūt