¶ Titulus¶ Quartus
fiſci. l. ꝓhibitū. ⁊ hoc maxime qn̄ aliquid extra offitiū ſuū agit ad ip̄m nō ſpectans. Siaūt iuſte agit: tūc nō ē reſiſtendū. niſi ſit tale factū. ꝙ n̄ poſſit poſt tp̄us reſtaurari. Itēcōtra iudicē aut ptatē īiuſte īuadētem vt occidat: licitū ē ſe defende̓. Itē ꝯtra patrē agētem aliquid cōtra filiū excedēdo ſibi cōceſſaex iure patrie pt̄atis. Credo filio licitū ſe defendere etiā degenti ī pr̄is pt̄ate. et multomagis mācipato. Itē cōtra abbatē vl̓ alios prelatos licitū ē monacho ſe defendere. ſi p̄latꝰattēptaret aliqͥd cōtra monachū ī his q̄ nonꝑtinēt ad offitiū ſuū iure vl̓ cōſtitutōibꝰ modificatū. maxime ī his q̄ ꝓpter morā ꝑiculuꝫingerūt. vtpote. ſi abbas monachuꝫ īuade̓t.vt ip̄m ſubito occide̓t. ſꝫ ſi p̄latꝰ attēptet cōimonachū. de his q̄ ꝑmittunt̉ a iure coī ī corrigendo. ⁊ ſimilibꝰ vl̓ ꝯſtitutōibꝰ ordinis: tūcmonacho non licet reſiſte̓. īmo nec hoc caſuaudiret̉ appellās. extͣ de appell̓. de priore. Itēcōtra dn̄m licet ſeruo ſe defende̓. ſi attemptetdn̄s aliqͥd cōtra eū ꝙͣ a iure ſit ꝑmiſſū. Sed īhis q̄ iura ꝑmittūt nō licet ſeruo ſe defende̓.et hodie reſtricta ē potētia dn̄oꝝ ī ẜuos. qͥanō habēt pt̄atem trucidandi: nec acriter eosafligēdi. Idē dicendū ē de vaſallo contra dominū. de diſcipulo cōtra magiſtrū. de vxoreꝯtra maritū. qꝛ .ſ. poſſūt ſe defende̓ ſi vltraꝙͣiure debituꝫ fuerit aliqͥd cōtͣ eos attēptent:al̓s nō Ioh̓. de lig. ¶ Ite licita ē p̄dicta defenſio nōſolū ꝓ ſe: ſed etiā ꝓ filio. qꝛ vna ꝑſonacenſet̉ cū eo. Itē ꝓ pr̄e cū ſit ꝑs ſubſtātie eiꝰItē ī vxorē. nā īiuria vxoris ē irrogata marito: et īiuriaꝝ actio ſibi ꝯpetit īmo et ꝓ ſpōſa. Itē et ꝓ alijs ꝑſonis ꝯiunctis. nam ſi qͥsiniuriat̉ vni ꝯiūcto: omnibꝰ īiuriari videt̉Cum em̄ ꝓ defenſa reruꝫ licꝫ vim vi repelle̓:et ad hoc amicos et ꝯiunctos vocare. Cicitūetiam erit amicos ⁊ ꝯiūctos īuaſos iuuare:cū etiam homī homo offitium d̓beat. ff. d̓ ſeuis. l. cū ẜuus. Itē ꝓ dn̄o ſuo licet vti vaſallo deſenſione. īmo tenent̉: al̓s perdit feuduꝫItem miles tenet̉ iuuare p̄poſitū belli ſi poteſt: al̓s capite punit̉. Itē etiā ⁊ extraneū d̓fendere debet. ſi pt̄ quilibet ſine periculo ſui.xxiij. q. iij. nō inferēda. lxxxiij. diſ. error. Hictn̄ diſtinguendū in defenſione ſui vel ꝯiūctoruꝫ vel extraneorū quo ad īcurſionē vel īuaſionē pene canonice vl̓ ciuilis. Nam defēdendo ſoluꝫ ſeip̄m. ſi ex hoc occidat vel mutilet:euitat penā irregularitatis: nō aūt ſi alterūdefenderet. etiā patrē vel filiū. vt notat glo.ſuꝑ. c. ſi furioſus de homici. in cle. Penā excoīcatōis euitat. nōſolū ſe d̓fendendo: ſed patrē. matrē. vxorē. filiū vl̓ filiā. cū .ſ. ī tali ꝑcuſſione ꝑcutit clericū. ẜm Inno. extraneuꝫaūt defendēdo. ſi ex hoc ꝑcutit clericū: n̄ euitat excoīcatōꝫ. etiāſi miles mādato īiuriatihoc feciſſet: hoc videt̉ intelligēdum. quando
mutilaret vel occideret clericū vel grauiterlederet: al̓s nō videt̉ īcurrere. ẜm ea q̄ habētur ī penul̓. §. huiꝰ. c. Ꝙͣtū vero ad euitatōꝫpene ꝑſonalis vel pecuīarie. ſi volētes vī virepellere ab iniuria paſſo ſūt ꝯiūcti: euitātpenā ẜm modū. ff. de iuſtitia et in. l. vt vim.limitādo eā ꝑ. l. in priuatis. ff. de iudi. Si at̄extranei et deputati ꝓ comitiua violentiampaſſi: etiā licet et euitāt penā. Si nō erāt d̓putati pro cōmitiua: ſed aduocantur in auxiliū ꝑpaſſū violentiā. licet talibus vim repellere īcontinēti tm̄: ſed non ex interuallo.nec ſi nō vocant̉ ī auxiliū ꝑ paſſū diolentiā.et patiētem violentiā. ¶ Item tenet̉ vaſallꝰmagis iuuare patrē ꝙͣ dn̄m ſuū. poſito ꝙ vt̄qꝫ ſit īuaſus ad mortē. et pater et dn̄s. et ip̄enō poſſit niſi tm̄ alterū iuuare. Ratio ē. qͥapatri tenetur filius naturali vinculo ⁊ ciuili: dn̄o aūt tm̄ tenetur ciuili. Item ꝙͣuis iuramēto ſit aſtrictus ad iuuandū dn̄m: iuramentū p̄ſtitū hmōi ſaluo vinculo p̄cedēti ītelligit̉. Nā ius alteri queſitū nō tollit̉ ꝑ ſecundā obligatōꝫ. extͣ d̓ iure iur̄. c. petitō. pͥusaūt erat obligatus. ergo ⁊cͣ. Item ī ſimili caſu magis iuuabit patrem ꝙͣ ep̄m ſuum. quiain benefitijs tꝑalibus. vt ſubſtātia vite et huiuſmobi: magis tenet̉ quis patri carnali q̄ſpūali. vt notat glo. xxx. q. j. c. j. ⁊ diſ. lxxxvj.ca. non ſatis.Item licita eſt defēſioᵐ §. ij.cuꝫ moderamīe īculpate tutele. vt dictum eſtnō ſolū pro ꝑſona: ſed etiā ꝓ rebus. Pro cuius d̓claratōe. Nota diſtinctōꝫ. qꝛ aut volensvim ꝓpulſare ſibi illatā: pro rebꝰ qͣs poſſidetiuſte. aut īiuſte. ſi iuſte: pt̄ hoc ī ꝯtinenti etcū moderamine īculpate tutele. ⁊ nōſolū prorebꝰ ſuis: ſed etiā pro rebꝰ ſibi depoſitis ⁊ cōmodatis. et etiā pro rebꝰ amicoꝝ ꝓpinquoꝝſuorū. eos .ſ. adiuuādo diſ. lxxxiij. Cōſentire.⁊. xj. q. iij. qͥ ꝯſētit. Si aūt ex interuallo vultvī r̄pelle̓ poſtꝙͣ diuertit ad actus cōtrarios:tūc n̄ pt̄. ff. d̓ vi et vi armata. l. iij. §. ſiqͥs. Inſcd̓o at cāu cū īiuſte poſſidꝫ aut poſſibet̉ īiuſte ab eo ꝯͣ quem vult videlꝫ ꝓpulſare. aut abalio. Si ab eo. tūc aut vi poſſidꝫ aut p̄carioaut clā. ⁊ ī pͥmo cāu hoc ē ſi vi. tūc ſi ſtatī venit vt recuꝑet: nō licet mihi reſiſte̓. C. vn̄ vi.l. j. ſed ſi venit ex īteruallo. tūc licet reſiſtereqꝛ neqꝫ ex interuallo licet alicui recuperareablata ꝓpria auctoritate. In ſcd̓o caſu. cū .ſ.p̄cario poſſidet: tūc pꝰ denegatā reſtitutōꝫ licitū ē illi incōtinēti vim vi repelle̓. nec licetilli qͥ ſic poſſibet reſiſte̓. nā denegando videorſpoliare. An vero denegatā reſtitutōꝫ n̄ poſſet vim vi repelle̓: licet poſſet reuocare p̄cariū. In terto caſu cū .ſ. poſſidet clādeſtine: n̄ē licitū vī vi repelle̓: ſꝫ licitū ē īgredi. et ſi illenō admiſerit: extūc fit violētia. Reuertendoad ẜm mēbꝝ diuiſioīs p̄cedētis: iā dct̄m ē: