Druckschrift 
3 (1478)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Capitulum Tertium

De bello ꝑticulari: et quomodo liceat ſe Capitulum tertium.defendere.E bello particulari.qd̓ fit ad d̓fenſionē ſui et ſuorū.Nota pͥmo regl̓am iuris natural̓et poſitiui. ff. de iuſti. et iure. l. vt .ſ. vim vi repelle̓ licꝫ: moderamīe inculpate tutele et īcōtinēti. Pro cuiꝰ declaratōe ꝯn̄iter dicūt doctores. moderamē īculpate tutele ē illud qd̓ eqͥualet illate violētieī qͣlitate armoꝝ. ī ꝯcurſu tꝑis. et ī ip̄o actuviolēto: ne al̓s excedēdo cenſeat̉ vīdicta: etꝯſequēs pct̄m. Sꝫ vtꝝ ille ē fortis vultme ꝑcute pugno: ſū vilis .i. debilis. et nonpoſſū r̄ſiſte: liceat mihi defēde̓ me enſe: dubitat̉. et iacobꝰ de are. diſtīguit. qꝛ aut quisbult ꝓpulſare violētiā illatā ꝑſone aut illatārebus. Primo cāu licꝫ et armis et qͣlitercūqꝫ: ſi res aliter reꝑari pt̄. C. appell̓. l.ſiqͥs. ſi poſſū occide̓ furē vbi ꝯgͦſco. et pt̄ ī rebꝰ furatis ꝓuideri per iudicē. vt. ff.ad. l. cor. de ſica. l. furē. multomagis licꝫ occidere vbi ꝑſona aliter ſalua poteſt. Sꝫī ſcd̓o cāu .ſ. qn̄ violētia infert̉ rebus. autviolētia rebꝰ illata: pt̄ viā iuditij reꝑari:tūc licet qͣlitercūqꝫ: īmo qͣlitate armoꝝ aūt factoꝝ: qꝛ debeo ꝑſonā ꝑcutē prodefēſione rei: vbi etiā alit̓ ſalua poſſit: viā iuditij reꝑari pt̄. Si a ūt viaꝫiuditij reꝑari pt̄: tūc licꝫ qualitercūqꝫ defēde̓: etiā ꝑſonā occidendo. vt. l. furē. ff. ad. l.cor. de ſica. Sic igit̉ intellige moderamine īculpate tutele. ex qͣlitate armoꝝ fct̄oꝝ. Ꝙͣtū ad id qd̓ dr̄ debet fieri īcōtinēti repulſio violētie. Nota hic diſtīctōꝫ Ia. et pe. dicūt ſi violētia ē illata ꝑſone: tūc dr̄ repelli īcōtinēti: ſi fiat ī ip̄a facti fragrātia. Etſic ītelligit̉. ff. de iuſti. et iure. l. vt. vim vi. Etdicit pe. ſi aggredientes ſunt audaces etꝓmpti ad ꝑcutiendū: video eos ꝑatos adme ꝑcutiendū: teneor expectare: ſꝫ eosuenire poſſū īpediēdo ne ꝑcutiāt. Si at̄ ſinttimidi: tales ſūt ſtatī p̄ueniēdi. Sꝫ ſi violētia illata ē rebꝰ: tūc dr̄ violētia īcōtinēti repelli. etiā pꝰ fragrātiā facti: dūmō diuertat ad actꝰ extͣneos. Ratō diuerſitatis ē. Naꝫillata īiuria ꝑſone: pt̄ ampliꝰ reſtaurari:ſꝫ res ablata reꝑari pt̄: et ſic facta diuerſion ad actꝰ extͣ neos: etiā ſi amicos q̄rat redeat. vt recuꝑet ablatā dr̄ īcōtinēti. Et ſicītellige moderamē ī ꝯcurſu tꝑis Ioh̓. de lig.Predicta at̄ defēſio p̄dicto licita ē vniuerſaliter om̄ibꝰ. nōſolū laÿcis: ſꝫ etiā clericis et religioſis. Et opi. hug. reprobat̉ dicentis. ī nulla neceſſitate poſitꝰ: etiāſi alitereuade̓ poſſit. niſi occibedo: dꝫ qͥs aliū occidere. īmo potiꝰ debet permitti ſe occibi: aliterpeccat mortaliter. cuiꝰ ꝯtrariū manifeſte di

cit cle. j. ſi furioſus homi. Uerum ē tn̄ ẜmTho. nullus tenet̉ ad ad hoc: ſꝫ maiorisfectōis eēt ſi potius ꝑmitteret ſe interfici:ſe defēdēdo occideret: poſſet aliter euadere. et hoc ītellige ſi ē ī bona diſpoſitōe aīeſue. al̓s fatue face̓t exponendo ſe morticorꝑis et aīe: ſibi mortē p̄clubat̉ via penitētie. Itē licita ē p̄dicta d̓fēſio ī om̄i loco:etiā in eccleſia: et hoc ꝓpter ꝑiculum .ſ. qn̄ ſequeret̉ mors: hoc faciendo: nec obſtatecclęſia pollui poteſt ſāguinis effuſionē qꝛmagis ponderāda ē hominis ꝯſeruatō ſitirreſtaurabilis ꝙͣ eccleſia recōciliari pt̄: etforte dici pt̄. ad hoc polluat̉: reqͥrit̉ effuſio ſāguinis īiurioſi. vt notat̉ in. c. vnico.de ꝯſe. eccle. li. vj Itē licitū ē ī qͦcūqꝫ offitiooccupato: ita etiā celebrans ſi inuabaturet aliter euadere pt̄: licituꝫ ē ſe defende̓ etoccidere. Nam ꝓpter impedimentuꝫ corꝑaleſuꝑueniēs inchoatū offitiū dimittit̉ inexple. vij. q. j. illud. et. c. nihil. ſꝫ hic euenit impedimentū celebranti. īmo ꝑiculum mortis.licitū ē p̄t̓mittere offitium et ſe de ꝑiculo ſibi occurrēti ſi pt̄ expedire. Etſi ſe defendendoocciderit: pt̄ etiaꝫ reaſſūpto offitio celebraredūmō affuerint. de quibus loquit̉ cle. ſi furioſus. Nam nullū peccatū in hoc fecit: nec irregularitatē incurrit. vt ꝓbatur ī dicta cle.Idem de baptizantibus. ordinātibꝰ. ꝯfirmātibus. penitētias īiungētibus et ſingula ſacramēta ꝯferentibus in vaſis: qꝛ .ſ. licitū eſtcollatōꝫ illoꝝ ſacramētorū poſtponere īchoataꝫ ꝓpter ſui tutelā. Dubiū tn̄ eſt circa ſacramentū baptiſmi ī vno cāu. qn̄ .ſ. ſacerdosīuaſus ad mortē. haberet manibus ꝑuulūbaptizandū ī articl̓o mortis ꝯſtitutū: itaſi ſacerdos diuertat a baptizatōe ip̄ius vt ſedefendat: īminet puero ꝑiculū mortis et̓nalis: p̄ſuppoſito ſit alius ſciat vel velitbaptizare. In hoc cāu ſi ꝯſtat puer moriret̉ ſine baptiſmate vbi ſacerdos diuertatad ſe defendendum: p̄eligenda eſt mors corꝑalis ſacerdotis: morti ſpūali pueri. et ē:quia tūc vnū tm̄ malū ſequitur et tꝑale ſcilicet mors ſacerdotis: ſꝫ ſi p̄eligat̉ vita ſacerdotis: ſequerentur duo mala ſpiritualia. id ēmors eterna pueri. ꝯſe. diſ. iiij. firmiſſime.et neglectus cure animaꝝ: qd̓ ē mortale ſacerdoti. extͣ. de eta. et qͣli. ſit ars. p̄eligen ē aūt minꝰ malū maiori. xiij. diſ. c. nerui.Ubi aūt foret dubiū ꝓbabile de morte vel devita pueri uſqꝫ ad expeditōeꝫ ꝑiculi: et ꝯſtaret morte p̄lbr̄i niſi diuerte̓t: adhuc crede p̄eligēdā mortē ſacerdotis. Et hec maxīep̄cedūt ꝓprio ſacerdoti prochiāo Io. lig. Item nota.§. j. licitū ē cuilibet ſe defendere modo predictoꝯtͣ quoſcūqꝫ īiuſte īuadētes. Un̄ ꝯtͣ ſuꝑiorēſuū. qn̄ .ſ. ꝯſtat in iuſte inuadit. C. de iure