¶ Titulus¶ Primus
ẜm ph̓m. viij. ethicoꝝ. Uno modo ẜm carnisꝓpagatōeꝫ. ẜm quē modū vnus eſt ab alio. vtfiliꝰ a patre. vl̓ ambo a tertō. vt duo fratres.Alio modo ꝑ ꝯiūctōeꝫ ordinatā a carnis propagatōe: que ꝯiūctō eſt ꝑ carnis copulā. velꝑ mr̄imoniū in quo eſt mutua obligatō coniugū ad carnalē copulā. ꝓpter qd̓ ibidē dicitph̓us. ꝙ amicitia viri et vxoris ē naturalis.⁊ ideo ſicut ꝑ ꝓpagatōeꝫ carnis cauſat̉ amicitia naturalis q̄ eſt ꝯſanguinitas. ita ꝑ carnalē copulā vl̓ ꝯiūctōeꝫ ad hoc ordinatā. vteſt mr̄ioniū. cauſat̉ vincl̓m naturalis amicitie qd̓ vocat̉ affinitas. dum hō equaliter ſehabꝫ ad ꝯſāguineos vxoris ſue ſic̄ ad ſuos.eo ꝙ vxor ē aliquo mō onū corpꝰ cū viro: ſedqꝛ non eſt ſimpl̓r vnū cū eo: ſed quaſi ab extrinſeco adiūcta. ideo qͥcūqꝫ attinet viro attinet vxori in eodē gradū: ſed qꝛ ab extrinſecoadiūcta. ideo attinet ei alio gene̓ attinentie.qꝛ ꝯſanguinei viri. ſūt affines eiꝰ vxoris. nonꝯſāguineoꝝ ip̄iꝰ vxoris. et ecōuerſo ꝯſāguinei vxoris ſūt affines ip̄iꝰ viri. nō aūt ꝯſāguineoꝝ viri: ⁊ hinc eſt ꝙ pater ⁊ filiꝰ licite ꝯtrahunt cū mr̄e ⁊ filia. ⁊ duo fratres cū duabusſororibꝰ. ¶ Ul̓timo notandū de diſpēſationepape ꝓhibita circa hoc. Circa qd̓ dicit idemPe. ꝙ in pͥmo gradū affinitatis aſcēdentiū ⁊deſcēdentiū. ſicut ⁊ ꝯſāguinitatis papa diſpēſare nō poteſt. qꝛ eſt ꝯtra ius diuinū ⁊ naturale. qꝛ vxoribꝰ ꝑntū exhibemꝰ reuerentiam.ſicut ꝑntibꝰ noſtris. Itē ⁊ ī linea trāſuerſaliin pͥmo gradu ꝓhibet̉ mr̄imoniū ꝯſāguinitatis ⁊ affinitatis iure diuino. Unde nec papadiſpēſare poteſt. qꝛ etiā quodāmodo eſt ꝯtranaturā vt .ſ. qͦs ꝯtrahat cū germana ſua velvxore germani ſui eo mortuo. Unde etiā an̄legē mōſaÿcam multiplicato gene̓ humanoante diluuiū vel poſt credit̉ ſe abſtinuiſſe aſororibꝰ. ⁊ ab vxoribꝰ fratrū. niſi ad ſuſcitandum ſemen fratris p̄mortui. ſicut ⁊ tꝑe legisſicut ptꝫ in thamar et filijs iude. Nec obſtatd̓ vxoribꝰ abrahe ⁊ iſaac quas vocauerūt ſorores. quia .ſ. fuerūt ꝯſanguinee vl̓ ꝯſobrineſicut ⁊ loth. qui filiꝰ fuit fratris abra dictꝰeſt frater ip̄ius. Nec etiā poſſet diſpēſare papa in vxorē fratris mortui ſine liberis. qꝛ licet olim liceret. tn̄ diſpenſatiue licebat: quediſpēſatio fiebat iure diuino nō ab hoīe. naꝫiure diuino ꝯmūiter abſtinebatur ab vxorēfratris. ſicut a ſorore: ſed in caſu illo ꝑmittebatur. Unde ſicut papa nō poſſet diſpenſarein pluralitate vxorum. ꝙͣuis olim eſſet licitaquia licita erat ex dei diſpenſatōne ꝓhibitaiure ꝯmūi. ſic nec ī ꝓpoſito. Item nec ī ſcd̓ogradu tranſuerſalis ſuꝑioris. vt cum amitaet matertera. quia lege diuina ꝓhibituꝫ. hecPe. Ex hijs aduerte diligēter ꝙ cū affinitasꝯtrahatur ita ꝑ fornicatōeꝫ ſicut ꝑ actū ꝯiugalem. ille qui ꝯgnouit aliquā mulierē for-
nicarie nō poteſt ꝯtrahere cū filia eiꝰ vl̓ germana eiꝰ. ſicut nec poſſet ꝯtrahere mr̄ioniūcū filia vxoris ſue ex alio viro: nec cū ſororeeiꝰ ea mortua. Et ẜm Pe. papa in hoc diſpēſare non poteſt: qui tn̄ caſus ſepe ꝑuenit adaudientiā ꝯfeſſoꝝ. reꝑit̉ tn̄ papa martinusquintꝰ diſpenſaſſe cū quodā qui ꝯtraxerat etꝯſumauerat mr̄imoniū cū quadā eiꝰ germana: quā ꝯgnouerat fornicarie cū magna tn̄difficultate. et quia res erat occulta: nec illeerat aptus ad religionē vel ad remota eūdū.vnde ſcandalū ex diuortō (ſi fct̄m fuiſſet) ſequendū erat. Prius ordinauit plures theologos ⁊ canoniſtas ſuꝑ hac re habe̓ collatōeꝫ.vtꝝ ip̄e poſſet ī hoc diſpēſare: nec ꝯuenerūtin ꝯcluſioneꝫ: ſed aliqui dixerūt ꝙ poterat.alij ꝯtrariū affirmauerūt. ⁊ quia tenendū ēcertū ⁊ dimittendū incertū. ẜm Augꝰ. de pe.diſti. vij. ſiquis. et inſtar ſacrilegij eſt diſputare de pt̄ate pͥncipis. precipue pape. xvij. q.iiij. §. ꝯmittit̉. ⁊. c. ſequēti. vbi dicit Nicolapapa. Nemī ē de ſedis apl̓ice iuditō iudicae̓.aut illiꝰ ſnīam retractare ꝑmiſſum. videlicet.ꝓpter romane eccl̓ie pͥmatum xp̄i munere inbeato petro collatum. vbi dicit glo. nemī .ſ.qui ſit īferior papa. nā ip̄emet papa vel ſucceſſor eiꝰ pt̄ ſnīaꝫ ſuā l̓ alteriꝰ pape p̄deceſſoris r̄tractare. vt. xxxv. q. ix. ſnīam. Exemplūptꝫ. qꝛ qd̓ prius determīatū fuerat ꝑ eccleſiā.i. ꝯſanguinitatē ⁊ affinitateꝫ durare uſqꝫ adſeptimū gradū vt notant Iſido. greg. ⁊ alex.xxxv. q. v. ad ſedem. Gregꝰ. ix. retractauit etterminauit nō durare niſi uſqꝫ ad quartumgradum. extra de ꝯſang. ⁊ affini. nō debet. Etſic hodie ſeruat̉ quātū ad contrahendū matrimoniū. ideo nulli ꝯſulendum eſt: ſed oīnoꝓhibendū ꝓcurare diſpē ſatōeꝫ etiam a papaꝯtrahendi cū tali. cuiꝰ .ſ. matrē vl̓ germanācarnaliter ꝯgnouit: ſed ſi poſt ꝯtractū ⁊ ml̓tomagis ꝯſumatū tale mr̄imoniuꝫ obtinuitdiſpenſatōeꝫ remanēdi cū illa. dimittēdū eſtnegotiū iuditō dei: nec ꝯtēnandum.¶ Capl̓m. xij. de īpotentia coeūdi.Vodecimū impedimētum eſt de īpotētia coeūdi. ⁊ ē ẜmRaÿ. vitiū aīe vl̓ corꝑis vl̓ vtriuſqꝫ qͦ qͥs īpedit̉ alteri carnaliterꝯmiſceri. Ubi nota ꝙ tres ſūt īpotētie ſpēs.ſ. natural̓. accibētal̓. ⁊ maleficialis. Et qꝛ iſtamateria ē turpis ⁊ nō ita ſepe ꝯtīgūt caſꝰ eiꝰiō trūcabo: ⁊ ip̄aꝫ pleniꝰ potes vide̓ ī ſūmis.¶ Prima ergo impoten .§. j.tia .ſ. naturalis. q̄ eſt ī viro frigiditas ſemīs.pl̓ frigiditas ꝯplexionis. vel indiſpoſitō mēbri ī muliere artatō. ſi ꝑpetua ē talis īpotentia īpedit ꝯtrahendum et dirimit ꝯtractum.xxxiij. q. j. c. j. et. ij. extra eo. laudabilem. illatn̄ que eſt in ſene non impedit. xxvij. q. j. c. j.