Druckschrift 
3 (1478)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Capitulum Duodecimum

et. c. nuptiaꝝ. Nam ſenes ſi naturali caloredeſtituant̉: ope tn̄ medicorum poterit eis aliqualiter ſubueniri. Et dicit Pe. de pal̓.mine frigiditatis intelligit̉ etiā calibitas. etqd̓cūqꝫ aliud impediēs actuꝫ ꝑpetuo. aūtſi effectū generatōis īpediat tm̄ actum.vnde ſteriles ſcienter pn̄t ꝯtrahere. Preterea idem Pe. de palu. ait. ille qui ſcit in ſevel ī alio īpotētiam coeūdi pt̄ inuito alicdiſcede̓ ꝓpter tale impedimētū. imputet ſibiqui talem elegit al̓s aūt poſſet. puta ſi incontinenter viueret aut alias inhoneſte. vel vieam male tractaret. vel alter ei venenū p̄paraſſet tn̄ ſeꝑarent̉ quo ad vinculū. qd̓ vere fuit exquo vterqꝫ ſimpl̓r cōſenſit: ſed adcohabitatōeꝫ. al̓s poſſet ſeꝑari. exquo fuitverum matrimoniū. niſi ob fornicatōeꝫ vl̓ timorem mortis vel religionē ſi mr̄imoniūfuit ꝯſumatū. Si aūt ignorat impotētiā etiāin ſeip̄o. vt ſi vir credebat non ſe impotentē.vel mulier ſe artam qn̄ ꝑpenderūt: poſſūtallegare ꝓpriam impotētiam. ar. extra de frigi. malefi. c. j.. c. ꝯſultatōi Iteꝫ nota ẜmeundē Pe. de palū. qn̄ fit ſeꝑatō ꝓpter frigiditatem viri. mulieri dat̉ licētia alio ꝯtrahendi. viro aūt ſi eſt impotēs ſimpl̓r .i. valens ſemīare vl̓ valēs hoc: ſed in loco debito. ſi hoc eſt quō ad omneꝫ feminā interdicit̉ſimpl̓r mr̄imoniū ꝯtrahere. Si aūt impotēseſſet reſpectu iſtiꝰ tm̄. puta quia eſt v̓go: ſedſi eſſet corrupta poſſet cognoſce̓. licenciādus eſt tunc corrupta: nec ſimpl̓r talis eſtꝓhibēdus. qꝛ debꝫ effectꝰ extendi vltra ſuācauſā. Dicit tn̄ Tho. in. iiij. ſiquis poſſꝫcopulari v̓gine: ſed cuꝫ corrupta. poſſentmedici aliter aliquo inſtrumento clauſtrapudoris reſerari: nec hoc eſſet ꝯtra naturamqꝛ hoc fieret ad delectatōeꝫ: ſed ad medicinam. Itē ſi mulieri arte abſqꝫ ꝑiculo pt̄ ſubueniri bn̄fitō medicine vl̓ futuꝝ vſū viriporcionati īpedit ꝯtrahere mr̄imoniū. extra frigid̓. male. c. ex lr̄is. Si v̓o poteſtſine graui ꝑiculo ſubueniri certe ſeꝑabit̉ etpoterit ſe cōpulari alteri cui forſitā apta foret. vel cuiꝰ reſpectu ſubueniri poſſet. ſivſum ſcd̓i fct̄a ſit idoneā .i. ꝯgnoſcibilis. primo reddet̉ ꝓprio. etiā ſi ip̄e pͥmꝰ aliatraxerat. quā in hoc caſū dimittere debꝫ. adpͥmā redire. Si ſit fct̄a idonea .i. ꝯgnoſcibilis pͥmo vel ſi ſine graui ꝑiculo mulierispoteſt a pͥmo ꝯgnoſci. qd̓ poteſt ꝯtinge̓ ꝓpterīdiſpoſitōeꝫ mēbroꝝ remanebit ſcd̓o. SedPe. palu. dicit opinio ꝯtraria que veriorvidet̉: ē. ſi poteſt ei ſubueniri ſine ꝑiculoinciſionē ſiue velit ſiue nolit. eſt impedimentum tꝑale nec dirimit. quia ſi hodie vultcras poteſt velle. Vnde volūtas que ē ꝑpetua facit ꝑpetuū impedimentuꝫ ſimiliterſi vſum iſtius hominis de quo querit̉ poteſt

fieri cognoſcibilis temporale eſt nec dirimit.Si vero nec inciſionē. nec pſum eiꝰ pt̄ fieri ꝯgnoſcibilis ab iſto. ꝙͣuis poteſt fieri ꝯgnoſcibilis vſum alteriꝰ. eſt ſeꝑanda ab illoſcd̓o ſi eo ꝯtraxit: nec reddenda pͥmo. etiāſi alium fuit aptata. quia ꝙͣdiu eſt iuncta poteſt alter ea vti. ſic illud remediuꝫ eſtimpoſſibile de iure diuino et poſitiuo. qꝛ eſſetadulterium vel fornicatio. Et ſi mulier ē itaarta a nullo ordinate ſit cognoſcibilis debꝫremanere ſine ſpe ꝯiugij: viro dat̉ licentiacum alia ꝯtrahendi. Si aūt eſt arta quo adaliquē puta ſenem. cognoſcibilis autē aliūputa iuuenem. licencianda eſt ad alium: ſedqn̄ ſeꝑata ē ab vno quia poteſt ꝯgnoſci.ꝯmixta alteri ſimilis ꝯditōis. puta ſil̓is etatis ꝯplexionis qͥa eccleſia tūc fuit decepta.quia veriſimile eſt longū vſum fuiſſet ſibi apta. tūc reddenda eſt pͥmo. qꝛ impedimentum fuit tꝑale. ſecus qn̄ aliꝰ fuit diuerſe ꝯditionis. hec Pe. Itē ſi mulier dicat virū īpotentē ꝓpter defectū mēbri. ẜm Hoſti. eſſet inſpiciendus viros honeſtos. ſicut dicitur dearta. inſpiciēda eſt matronas honeſtas.ſi autē alliget exceſſuꝫ mēbri eſſet ꝯſulenduspapa. Nec ſic dicit̉ mulier inepta eſſe ad matrimoniū ꝓpter frigiditatē. ſicut ꝓpter artationē. quia mulier in ꝯcubitu eſt patiēs. vnde ad reddendū debitū viro ſufficit. patiat̉actōeꝫ viri in naturali membro. hoc autē eiꝰfrigiditas impedit. Secunda impotētia .§. ij.ſ. accidentalis ſine malefitio eſt caſtratōneꝫſuꝑueniētem. ꝓpter qd̓ ſi tales oīno inepti ſūtad reddendū debitum ꝯtrahere poſſūt. etſi ꝯtraxerint diuidendi. quia nullū eſt mr̄ionium. extra eo. c. ſedē. Sed ſi caſtratō ꝯtingeret poſt mr̄imoniū ꝯtractū verba pn̄ti poteſt dirimi: ſed durat mr̄imoniū. Et intelligitur iſta caſtratō ẜm Ricar. in. iiij. trūcatio mēbroꝝ genitaliū. ꝯp̄hendēdo teſticl̓os v̓gā. Et de hoc eſt duplex opinio. Quidamem̄ dicūt. iſtud ſi ſuꝑueniat mr̄imoniotracto de pn̄ti ſed nōdū ꝯſumato. hꝫ dirime̓ſicut īgreſſus religionis. Alij dicūt ꝯmūius. dirimit ꝯtractū iſtud ſuꝑueniēs: ſꝫſolū qn̄ erat hoc īpedimentū anteꝙͣ ꝯtraheretur verba de pn̄ti. Quidaꝫ etiam dicunt.ſi remanet virga. que erigatur etiam abſciſisteſticulis tūc tale matrimoniū nōdū ꝯſumatū ſoluit̉ ſicut dicit glo. ſpadone.talis ſatiſfacit mulieri. ſicut mulier ſatiſfacitviro ſuo. ſiue reſoluat ſperma ſiue non: necrequiritur in matrimonio ſemper ſit ſpesfiliorum: ſed ſufficit euitant ꝓcreatōeꝫꝓlis. In hoc ergo caute incedendū eſt. cummaturo conſilio. et qn̄ tales poſſunt induci.vt ſe haberent vt frater et ſoror. caſte viuentes tuta via eēt. De caſtrato ſpadone dicit