¶ Capitulum¶ Prin

ſibi pn̄tat̉ alia ꝙͣ ſit illa. et in eā aſſerit ſe aſſētire ī ꝯiugē vt bertā: illa nō ē ſibi vxor qͥanō intēdit de ea. Sꝫ ſi eēt alius error fortune vel qualitatis. puta qꝛ bertā exiſtimabateē diuitē: et ē pauꝑ. vel tūc bonā. et eſt malaml̓ier: iſtud nō diſſoluit mr̄imoniū. ſiue tal̓error ſit ī viro erga vxorē ducendaꝫ: ſiue inmuliere et ꝯſāguineis eiꝰ erga maritū. Et iōdebes pͥus v̓itatē circa hmōi diligēt̉ īqͥre̓ neerres. qꝛ nō poteris penite̓. ¶ Secundū impedimētū ē ꝯditio .ſ. ẜuil̓. Nā qͥ ītendit cōtͣhecū ꝑſona libera. et vt ī ꝑſonā liberā ꝯſēſū expͥmit: reꝑto ꝙ ſit ẜua cuiuſdā. nō obligat̉: ẜpt̄ illā dimitte̓ et aliā ſume̓. Etiā pt̄ eſſe mr̄imoniū ſi errore ꝯꝑto vult ī illā ꝯſentire. Nāet ẜuus cū ẜua. et liber cū ſerua. et ſeruꝰ cuꝫlibera pt̄ ꝯtrahe̓. et tenet mr̄imoniuꝫ dūmōſciat̉ ꝯditio ſeruil̓. Teritū īpedimētū dr̄ votū. et ītelligit̉ de voto profeſſionis ī religiōetacito vel exp̄ſſo cū tali ꝑſona habente illudvotū: nō pt̄ eē mr̄imoniū. etiāſi eēt ꝯſumatū nullū eēt: et ſeꝑari oꝫ. Uerū etiā qͥ emiſiſſet votū ſimplex caſtitatis vl̓ religionis ꝓutpl̓es aliqn̄ faciūt: ꝙͣuis nō ītraret religionēnō pt̄ ꝯtrahe̓ mr̄imoniū niſi cū pct̄o mortali et dāpnatōe aīe ſue. qꝛ frāgit votum ſuuꝫ.Etiāſi ſuꝑ hoc ꝯtͣhat: nō pt̄ exigere debituꝫꝯiugale a cōſorte abſqꝫ pct̄ō mortali, niſi cūeo diſpēſet̉: redde̓ tn̄ alteri tenet̉. ¶ Quartūīpedimētū dr̄ ꝯgnatō .i. ꝑentela. q̄ ē triplex.natural̓. ſpūal̓. et legal̓. Cōſanguineꝰ nō pōthabe̓ ī vxorē ꝯſāguineā uſqꝫ ad quartū graduꝫ ꝯſāguinitatis. Et linea tͣnſuerſali. Duogermani ſeu frater et ſoror dicunt̉ carnalesī pͥmo gradu. filij eoꝝ ī ſecundo gradū: qͥ dicūt̉ ꝯgnati ſeu cōſobrini. Et filij cōſobrinorū ī t̓tio grādū. Et filij eorūdē ī quarto gradū. Trāſacto igit̉ iſto grādū: pt̄ fieri matrimoniū. et nō pͥus niſi ꝑ diſpēſatōꝫ pape. Inꝑētela ſpūali q̄ ꝯͣhit̉ ī baptiſmo ⁊ criſmatisſacͣm̄to int̓ eū qͥ tꝫ ⁊ eū qͥ tenet̉. n̄ pt̄ eē mr̄i.moniū: nec int̓ cōpatreꝫ et cōmatrē. nec ītereū qͥ tentꝰ ē et filios eiꝰ qͥ tenuit: cuꝫ ſint fr̄esſpūales. In legali etiā cognatōe īter filiamadoptiua et adoptātē nō pt̄ eē mr̄imoniuꝫ.ulta oporte̓t dice̓ ad pleniorē declaratōeꝫ:q̄ ob breuitatē dimitto. ¶ Quintū īpedimentū dr̄ crimen. Ubi notandū ꝙ duo ſūt crimina q̄ dirimūt mr̄imoniū etiāſi eēt ꝯſumatū.Unū ē homicidiū nō qd̓cūqꝫ: ſed cū qͥs occidit gladio vel veneno maritū alicuiꝰ ꝓpt̓ hocvt eā habeat ī vxorē. et ecōtra. cū mulier occidi ꝓcurat vxorē alicuius vt eū habeat ī virū. vel cū occidit virū ſuū vt habeat aliū eocōſentiēte. Aliud crimen ē adulteriū cuꝫ videlꝫ vir vel ml̓ier ꝯmittit adulteriuꝫ cū aliqͦvel aliqͣ dās ei fidē: ꝙ mortua cōiuge ſumetillū vel illā ī cōiugē cū qͣ cōmiſit adulteriū.¶ Sextū īpedimētū ē diſꝑitas cultꝰ .i. diuer

ſitas fidei. Nā cū iudeo vel pagano nō pt̄ criſtianus vel xp̄iana cōtrahe mr̄imoniuꝫ. et ſifecerit: nō tenet. qͥnÿmo grauiſſime puniturſcd̓m legē ciuilē et canonicā. ſi iudeꝰ cū xp̄iana aut xp̄ianus cū iudea adinuicē carnalit̓cōmiſcent̉ extͣ mr̄imoniū. Sꝫ et cuꝫ he̓ticisdebet qͥlibet caue̓ ne cōtrahat mr̄imoniū: neſil̓ac efficiat̉ he̓ticus. ¶ Septimū dr̄ vis .i.violētia. Mr̄imonia eī debēt eē libera. dicit.lex. Un̄ n̄ſolū violētia abſoluta facit mr̄imoniū nullū eē: ſed etiā coactio conditōnata: ſiſit facta ꝑ mētū qͥ cadat ī cōſtantē virū. puta cū puella acriter v̓berat̉ a parētibꝰ vt aſſētiat ī aliquē cōiugē. et illa vt euiter v̓beraverbis aſſētit aīo diſſētiēs. Uel ſi qͥs iuuenisīueniat̉ ī domo puelle vt cogͦſce̓t eā. et a cōſāguineis eiꝰ īueniētibꝰ eū. cōminat̉ ei morsſi nō cōtrahat cuꝫ illa ꝑ verba de p̄ſenti. illevero vt euabat ꝑiculū: verb̓ nō ītentōe aſſētit: nō ē mr̄imoniū. debe̓t tn̄ aſſētire ad tollēdū ſcādalū: ex qͦ īiuriā facit niſi alid̓ obſtet.¶ Octauū īpedimētū dr̄ ordo .ſ. ſacer. Nā qͥ ēordinatꝰ ī ſubdiaconuꝫ et ſupͣ: nō pt̄ cōtrahe̓mr̄imoniū. etſi de facto cōtrahit: nulluꝫ ē ⁊ ēexcōīcatꝰ. Que at̄ cōtͣhit cū tali igͦrās illū eēordinatū ⁊ ī ſacris: excuſat̉ ip̄a a pct̄o dū inea ē igͦrātia fct̄i. Sꝫ ꝙͣpͥmū ſcit certitudinaliter: tūc debet eū dimitte̓. Et idē ītelligit̉ deqͦlibꝫ cōtrahēte cū ea cuꝫ qͣ nō pt̄ cōtrahe̓: vtqꝛ cōſāguinea vel affinis vel r̄ligioſa ꝑſona.Quouſqꝫ igͦrat fct̄m excuſat̉ a pct̄o: nō aūtpoſtꝙͣ nouit: ſed dimitte̓ debet talē. ¶ Nonūīpedimētū dr̄ ligamen̄. Cū .ſ. qͥs ē alteri ligatꝰ cōiugio etſi ē alligatꝰ ꝑ ſpōſalia tm̄: nō dꝫcū alio cōtrahe̓ niſi ī certis caſibꝰ et cū debito mō: al̓ peccat mortaliter. tā ille qͥ diſſoluit tale mr̄imoniū. Etiā omnes qͥ ad hoc cōoꝑant̉. Si aūt ē obligatꝰ ꝑ verba de p̄ſenti:nullo caſu pt̄ alteri tradi vtroqꝫ viuēte. ſiueille efficiat̉ īfirmꝰ ſiue ꝓfugat a loco et nil d̓eo ſciat̉. qͦuſqꝫ nō ſcit̉ ſufficient̉ d̓ morte eiꝰ:nō pt̄ nube̓ alteri. Et ī hoc offendūt plerūqꝫcōſāguinei: dū plus attēdūt ad honorē mundi ꝙͣ ad p̄ceptū dei et ſalutē aīe. Contingit eialiquando vt puella contrahat per verba depreſenti cum aliquo ignorantibus parentibus quod vtiqꝫ inhoneſtū eſt ⁊ ꝓhibitum abeccleſia: ꝓpt̓ pericula que eueniunt. vt appellet huiuſmodi adulteria. Unde et graue peccatum mortale. Cum poſteaᵇ veniunt ad noticiaꝫ ꝑentum talia: nullo modo volunt aſſentire: reputantes ſibi dedecus et iniuriamet tradunt eam alteri. Sed certe ſecunda nōeſt vxor: ſed adultera et concubina: nec illadebet eis aſſentire. Ꝙͣuis enim male feceritclamdeſtine deſponſando: peius adhuc faceret alium ſumendo. ¶ Decimum impedimetum dicitur. Honeſtas ſiue publice honeſtatis iuſtitia. Et hoc intelligitur ꝙ cuꝫ aliquis