Druckschrift 
Rationale divinorum officiorum
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

docuit nos ꝙ ſemꝑ patri ſupplicare debemꝰ ut hͦtam magnū ſacramentū per manꝰ nr̄as ꝑficeredignet̉. Hic aūt tria ꝯmemorant̉ q̄ nullis euāgeliſtaꝝ deſcribit: viꝫ: Eleuatis oculis in celū ⁊cͣ.vſqꝫ diſcipulis ſuis. Item eterni teſtamenti: Itēmiſteriū fidei: quis ergo tante audacie exiſtit uthoc de corde ſuo tētauerit interponere. extra decele. miſ. cū marthe. Sane forma iſtā verboꝝ abipſo chriſto acceperūt apoſtoli: ⁊ ab ipſis eccleſiaMulta quidē tam ꝟbis quā de factis dominicꝭꝓpter breuitatē pretermiſerūt euāgeliſte q̄ tamēapoſtoli ſuppleuerūt: ut ē ꝙ apl̓us ait in epiſtolaad corinth. viſus ē pluſqͣꝫ quīgētis fratibꝰ ſimuldeinde viſus ē ⁊ Iacobo. deinde apoſtolis omnibus. nouiſſime aūt tanqͣꝫ ab ortiuo viſus eſt etmihi. Nam ⁊ int̓ ipſos euāgeliſtas quedā omittunt̉ ab vno que ſupplent̉ ab alio. vnde tres euāgeliſte cōmemorent hoc eſt corpus meū. ſolꝰ Lucas adiecit ꝙ pro vobis tradet̉. ⁊ cū Matheꝰ ⁊Marcus dicant pro multis. Lucas dicit ꝓ vob̓ſed Matheꝰ addidit in remiſſionē peccatoꝝ.Sequit̉ gratias agens ⁊cͣ. Hic colligit̉ vn̄ ſacrificiū laudis dicat̉. Dr̄ eniꝫ ſic: qꝛ chriſtus gratiaſagens ⁊cͣ. illud inſtituit. Gratias aūt agebat nonpro ſe ſed ꝓ nobis .i. pro reꝑatione oīuꝫ ſic futura. de hoc dictū eſt in ſecūda ꝑticula ſuꝑ v̓bo ꝓquibus benedixit ⁊cͣ. Benedixit .n. benedictioneceleſti ⁊ ꝟtute verbi quia conuertit̉ panis in ſubſtantiā corꝑis chriſti .ſ. hoc eſt corpꝰ meū. Et in ꝓlatione huiꝰ verbi ſit crux ſuꝑ panē: q̄ ſignificatꝙ chriſtus paſſus ē in natura. totꝰ .n. paſſus ē. etẜm animā ⁊ ẜm corpus: ut dicet̉ in xi. ꝑticula ſuper verbo ⁊ preſtas: ut totū homineꝫ redimeretQuia .n. chriſtus accepit panē ⁊ calicē in ſanctaſac venerabiles manus ſuas vtrūqꝫ benedixit: iōſacerdos chriſti exemplo panē ⁊ calicē in manꝰaccipiēs vtrūqꝫ ꝑ ſe crucis ſignaculo benedicit:que due cruces īnuūt tempꝰ cene ⁊ tempꝰ gratie in quo duo parietes in angulari lapide cōiūgunt̉: vel ꝙ gigas gemine ſubſtantie crucifigit̉Cū aūt ad prolationē ꝟboꝝ iſtoꝝ: hoc eſt corpmeū. Hic eſt ſanguis meus. ſacerdos conficiat d̓con. di. ij. panis eſt: credibile iudicat̉ ꝙ ⁊ chriſtꝰeadem verba dicenda confecit. Ueꝝ cū dn̄s priꝰfregerit quā conſecrauerit videt̉ ꝙ eccleſia queprius conſecrat quā frangat aliter agit quā chriſtus egerit. ⁊ ſic peccat qm̄ eius actio noſtra debet eſſe inſtructio. xij. q. i. exemplū. Suꝑ hoc dixerūt quidā ꝙ chriſtus poſt benedictionē ⁊ conuerſionē fregit. nā tūc confecit cū benedixit lr̄aꝫhoc ordine conſtituētes. Accepit panē ⁊ benedixit ſubaudiendū eſt dicēs: Hoc ē corpus meum⁊ tūc fregit ⁊ dedit ⁊ ait. Accipite ⁊ comedite: ⁊iterauit hͦē corpꝰ meū. Priꝰ ergo ꝓtulit hec ꝟbaut eis vim ꝯficiendi tribueret: deinde protulit vtapl̓os formā conficiendi doceret. Alij dixerūt ꝙetiā chriſtus prius frāgit ꝙ conſecrauit. nā priusbenedixit ⁊ poſtea ſregit: ⁊ demū ꝓtulit ꝟba illahoc eſt corpus meū ⁊cͣ. ⁊ tūc dedit ⁊ ẜm hoc ⁊ ſacramentū cōfecit ⁊ formā īſtruit poſt benedictionem: cū dixit hoc ē corpus meū: intelligētes illābenedictionē fuiſſe vel aliqd̓ ſignū. qd̓ ſuꝑ panēimpreſſit: vel aliquod v̓bū qd̓ ſuꝑ panē expreſſitquibus illud videt̉ obſiſtere ꝙ prius fregit quādixit Hoc ē corpus meū. nec ē etiā credibile ꝙ pͥus dederit qͣꝫ confecerit. Sane dici pōt ꝙ chriſtus ꝟtute diuina nobis occulta. primo confecit⁊ poſtea formā expreſſit ſub qua poſtea benedicerent. Ipſe nāqꝫ ꝟtute ꝓpria benedixit: nos ꝟoex illa ꝟtute quā indidit verbis. Cū ergo ſacerdos illa chriſti verba ꝓnūciat: hoc eſt corpꝰ meū⁊ hic eſt ſanguis meꝰ. panis ⁊ vinū in carnem ⁊ſanguinē conuertunt̉. illa ꝟbi ꝟtute qua verbuꝫcaro factū eſt ⁊ habitauit in nobis quia dixit ⁊ facta ſunt. mandauit ⁊ creata ſūt: qua feminā mutauit in ſtatuā: ⁊ virgā conuertit in colubrē: qͣ fontes mutauit in ſanguinē: ⁊ aquā cōuetit in vinūNam ſi ꝟbum helie potuit ignē de celo deponēnōne verbū chriſti poterit panē in carnē mutarecerte maius eſt de nihilo creare qd̓ nō eſt: qͣꝫ qd̓eſt in aliud tranſmutare de conſe. di. ij. reuera: ⁊c. panis incōperabilit̓ manꝰ eſt ꝙ deꝰ ita factuseſt hō ꝙ nō deſijt eſſe deus qua ꝙ panis ita fitcaro ꝙ deſinit eſſe panis. Illud ꝑ incarnationēſemel factū: iſtud per ꝯſecratione iugit̉ fit. Ad ꝓlationē ergo verboꝝ panis diuinitꝰ trāſſubſtantiat̉ in carnem. diuina .n. ⁊ materialis huiꝰ ſacrificij ſubſtātia eſt verbū: qd̓ accedēs ad elemētūꝑficit ſacramentū: ſicut ꝟbum carni vnitū efficithominē chriſtū. Notandū eſt aūt ꝙ in corpoīchriſti vndecim miracula cōſiderant: de quibusexpreſſa reddi rō nō pōt: licet ſimilitudinarie rationes ad hoc deſeruiant. Primū eſt: qꝛ panis ⁊vinū tranſubſtantiant̉ in corpus ⁊ ſanguinē dequo iam rōnes poſite ſūt. Alia etiā ratio huic deſeruit: quia ⁊ cibus ⁊ potus corꝑalis fit caro ⁊ ſāguis mediante natura: multo ergo fortius ip̄a natura .ſ. deus īmediate facere pōt ꝙ panis cōuertatur in corpus ſuū ⁊ vinū in ſanguinē. Secūdūeſt ꝙ quotidie panis trāſſubſtantiat̉ in corpus ⁊nullū fit augmentuꝫ in deo: ratio huic deſeruit:quia ⁊ ſi ſcio aliquod ſecretū qd̓ pluribꝰ manifeſto. licet illud oēs illi me reuelante ſciant: tamenin me ſolo ſiue in mente mea nulluꝫ ꝓpter hocſit augmentū. Tertiū quia quotidie ſumit̉ ⁊ comedit̉: nec aliqua ſit eius diminutio: ratio quia⁊ ſi de lumine meo lumina mille ſumātur: nil d̓perit in eo: nā ⁊ vidua ſareptana comedebat etnūqͣꝫ diminuebat̉ farina de hydria: nec oleū delichito. Quartū eſt quia indiuiſibile diuidit̉: ⁊ īqualibet ꝑtercuchariſtie totus ⁊ integer remanꝫratio in ſpeculo in quo aliquid repreſentat̉. ⁊ ſidiuidat̉ per ꝑtes in qualibet ꝑte idem rep̄ſentatur: ut dicet̉ in ſequēti ꝑticula ſuꝑ vbo ſil̓i mō.Quintū qꝛ a criminoſis ſumptū nō coinquinat̉ratio quia nec ſol tranſiēs ſuper loca fetida co