2 5

tabulas parēs nō accipiet: ſi forte filius militare ceperitª. Nā diuꝰ pireſcripſit: pr̄eꝫ ad ꝯtra tabulas bonoꝝ poſſeſſionē venire nō poſſeᵗ¶ Liberos aūt manumiſſorisᶜ nōvenire ad ꝯtra tabulas bonoꝝ poſſeſſionē emācipati filij cōſtat: quāuis pr̄oniᵇ veniāt. ¶ Patrē āt accepta ꝯͣ tabulas bonoꝝ poſſeſſioneetiā ius antiquūᶠ qd̓ ⁊ ſine māumiſſione hēbat: poſſe ſibi defende̓ Iulianus ſcripſit. Nec eniꝫ nocere debebit ei ꝙ iura patronatuſ habebatcum ſit ⁊ paterᵍ.GAius.On vſqꝫ adeo exequādus ēpr̄ono parēs: vt etiā fauianaaut caluiſiana actio ei deturʰ: qꝛ inquū eſt īgenuisª hoībꝰ nō eē liberaꝫceꝝ ſuaꝝ alienationēᵏ. PAulus.Antonius ait: ſi turpes ꝑſonas veluti meretricēⁱ a parente māumiſſusᵐ hr̄des feciſſꝫ ⁊ nihilparēti dereliꝗſſet totoꝝⁿ bonoꝝ cōtra tabulaſ poſſeſſio parēti dat̉: autꝯſtituteº ꝑtis ſi n̄ turpiſ hr̄s eēt īſtitutus. ¶ Si filiꝰ emancipatꝰ teſtō ſuopatrē ſuū p̄terieritꝰ: ſiue hr̄dē īſtituerit: fideicōmiſſa nō coget̉ pr̄ p̄ſtare ex ſua ꝑte q̄ ei debet̉: etiā ſi adierit hr̄ditatē. ¶ Sꝫ ⁊ ſi filia vel neptis māumiſſa ſit: ⁊ pr̄ vel auus pͥteritꝰ petat bonoꝝ poſſeſſionē: ead̓q̄ ⁊ in filio dicēda ſunt. Q Ar.U Atri qui filiū emācipauitª dehis q̄ libertatis cā īpoſita fuerāt̉: p̄tor nihil edicit. ⁊ iō fruſtra pr̄operas ſtipulabit̉ de filioʳ. N ApiIuus traianꝰ filiū quē pr̄ male ⁊ ꝯͣ pietatē afficiebat coegiemācipare: quo poſtea defūcto: pr̄vt manumiſſor bonoꝝ poſſeſſionēſibi cōpete̓ dicebat: ſꝫ cōſilio nera-

cij priſci ⁊ ariſtonis eī ꝓpter neceſſitatē ſoluēde pietatis denegataª ē.¶ De bonorum poſ. ex teſtamento militis.UXpiannusOn dubiū eſt quin debeanth volūtates rate eē eoꝝᵗ qui inoſtili locoʸ ſuprema iudiciaſua quoquo mō ordinaſſent: ibidēqꝫ diē ſuū obijſſentᶻ. quāqͣꝫ enim diſtet ꝯditioᶻ militū ab his ꝑſonisª qͣscōſtitutiones principales ſeparant:tamē ꝗ in ꝓcinctu verſant̉ cū eadēᵉꝑicula experiant̉. iura quoqꝫ eadeꝫmerito ſibi vēdicant. ¶ Oēs igit̉omnino ꝗ eius ſunt ꝯditionis vt iure militari teſtari nō poſſint ſi in hoſtili loco deprehendantur: ⁊ illic decedāt: quomō velint ⁊ quō poſſintteſtabūtur: ſiue preſes ꝗdem ſit prouincie: ſiue legatus: ſiue ꝗs aliꝰ giure militariᵇ teſtari nō pōtᶜ. ¶ Itemnauarchosº ⁊ trierarchosᵉ claſſiumiure militari poſſe teſtari nulla dubitatio eſt. In claſſibꝰ omnes remiges ⁊ naute milites ſunt̉ʳ. ¶Itēvigilesˢ milites ſunt: ⁊ⁱ iure militari poſſe teſtari eos nulla dubitatioeſt. ¶ Siꝗs militū ex alio numerotranſlatus ſit in aliū: quāuis ⁊ hincexemptus ſit: ⁊ illo nondum peruenerit: tamen poterit iure militari teſtari. Eſt enim miles quanuis in numeris non ſit.¶ De iure patronatus. T Xpia.Atronoruꝫ querelas aduerſus libertos preſides¶ Vaudire: ⁊ nō tranſſariueˢexequi debēt. cum ſi īgratus libertus ſit: non impune eū ferre oporteat. ¶ Sed ⁊ ſiquidem inofficioſusⁱ patrono patroneue: liberiſue eorum ſit. tantummodo caſti

XXXVI.pater ſic. qꝛ nō ſic patri debet̉ filijcut filio debetur hereditas patris: vtsͣ. de inoffi. teſta. l. nā ⁊ ſi. velolim pater ſuccedebat filioemancipato ex pacto .ſ. ſi ſe emcta fiducia: ita ex pacto repellebatur vt hic. hodie non advt inſti. de ſuc. li. §. fi. gͦ nō rellitur ex pacto ẜm azo. uel dit. jͣ. de uer. ob. l. vtrum.¶ Eſt ⁊ alius. Si filiuſſami. cepit militare:contra eius teſtm̄ nō datur contra tabu. in aliquo. nec in caſtren. velquaſi. nec in alijs bonisBar.a ¶ Militare ceperit. ſicsͣ. de teſta. mili. l. ſi a milite. §. fi. ⁊ eſt idem in patrono: vt. jͣ. de bo. li. l. ētpatronus. Sed nunuid eſt hoc in armatamilitia tm̄. eſt .n. ⁊ inermis: vt. C. d̓ neg. ne.mili. l. vnica li. xij. azo.ꝙ in armata tm̄: vt ar.C. de his ꝗ ve. e. l. fi. ſedcerte īmo idē eſt ⁊ in īermi: qꝛ huius bn̄ficij plenior eſt hn̄da interpretatio: ut. sͣ. de conſti. pͥn. l.. Azo.b ¶ Nō poſſe. cum filiuslitans fuerit. azo.c ¶ Ciberos. manumiſſoris .i. emācipatoris. ⁊acit. C. d̓ p̓uile. do. l. i.¶ Patroni .ſ. filij. ut.jͣ. de bo. li. l. libertinusſi patroni.¶Patrem autemSi pater fuit inſtitutus īteſtamento filij: ⁊ per etrorem petijt ⁊ accepit cōtra tab. poterit redire adius ſuum: ⁊ ab inteſtatoſuccedet. Bart.e ¶ Accepta. in ſpe. aꝫ.f ¶ Ius antiquum. putaalimētorū: vt. sͣ. de lib.agno. l. ſi ꝗs a liberis. inprin. uel aliter dico loquitur enim de bonorū poſſeſſione q̄ patri dabatur:cū nō ipſe ſed auus eiusnepotis non cōtracta fiducia emācipauit: ⁊ eratabinteſtato. que hodie locum non habet. vt inſti.de bo. poſ. §. ⁊ cum de tex. ⁊cͣ. ⁊. §. que aūt in pretore. poſſet ēt dici ius antiquum bonorū poſſeſ. ẜꝫſtamentis. ibi ſunt autē.tabulas que datur patri inſtituto in caſtreriſi uel quaſi caſtrenſi peculio. ⁊cum in eo non poſſit habere locū cōtra tabulas: utpote cum non poſſit ſibi cōmitti edictū: accipit contra tab. vn̄ nō impeditur in ſecundis tabulis.vt. sͣ. de le. pre. l. filiū. §. ſi quis. ꝙͣquā in quaſi caſtrenſi contra tabu. edictum poſſit filio committi: ut. sͣ. de cōtra tab. l. iij. §. ſi pater alicuius. ſedin hoc caſu cum tenuerit dat̉ contra tabu. ẜm ta. ei non daretur: ut. sͣ. dele. preſtā. l. filiū. §. oībus. azo.¶ Cū ſit pater. ⁊ noͣ ꝙ duplici iure pōt vti. arg. C. de his qui mili. nonpoſ. l. his ꝗdē. ⁊ sͣ. de cōtra ta. l. iij. §. ſi ꝗs ex lib̓is. ⁊. §. plane. ⁊. l. ex duobus i. rn̄. Itē noͣ hic patrē hēre in filiū emancipatum ius patronatus.h NOn vſqꝫ. detur. pro rebus alienatis reuocandis.16 ¶ Ingenuis. at liberti ingenui non ſunt: ⁊ ideo in ip̄is aliud dr̄.ſed cū hodie liberti ſunt ingenui: vt in aucͣ. ut li. de ce. §. i. ⁊. ij. videtur idēſed certe ⁊ hodie iura pr̄onatꝰ ex tali īgēuitate nō ledūt̉ vt ibidē dr̄.k ¶ Alienationem. ſolitis modis ⁊ caſibus: nō aūt in caſibus prohibitisvt in fundo dotali ⁊ ſil̓ibus: ut inſti. ꝗbus alie. nō licet. in pͥn. ⁊ facit. C. d̓ac. ⁊ ob. l. ſicut. ſed ar. cōtra. sͣ. de ac. emp. l. iul̓. §. idē celſus. Itē ar. contra. jͣ. ſi quis in frau. patro. l. fi.Antonius. meretricē. nō tn̄ eſt infamis: ut. sͣ. de his qui no. infa. l.pe. niſi eēt in adulterio deprehenſa: ut. sͣ. de ritu nup. l. palam. §. q̄in adulterio.m ¶ Manumiſſus .i. emancipatus.n ¶ Totorū. in hoc differt a patrono qui ſemꝑ tertiā habet. vt inſti. de ſucceſ. li. §. ſed noſtra. ⁊ facit. C. de inoffi. ieſta. l. fratres. ac.

o ¶ Conſtitute in pr̄ono que eſt hodie tertia. idē in patre cum eadem ſit equitasvt. sͣ. e. l. i. in princi. at filius per querelam ſemper in totum: niſi reus ſit in parte inſtitutus: vt. sͣ. de inoffi. teſta. l. papi. §. ſed nec īpuberis. ⁊ niſi ſcripti ſint diuerſi iuris: vt. e. ti. l. circa. ⁊ niſi vnus ex pluribus exheredatis agat: vt. jͣ. e. ti. l.filio in princi. ⁊ noͣ. ꝙ hic pater hꝫ hanc tertiam ſine grauamine: vt. sͣ. de dona..l. pr̄onus. ⁊. jͣ. ꝓx. §. ſic ⁊. C. d̓noffi. teſta. l. qm̄ in pͥus.p ¶ Si filius. p̄terierit. ⁊ extraneum inſtituit a quo īſtituto legata reliquit coniunctis perſonis que pater debet preſtare: ut.sͣ. de le. pre. l. pater. in princi.hoc ꝗdem fiet ſalua tertia. ⁊ ſiefuit inſtitutus: ⁊ exinanita hereditas legatis: vt. sͣ. de condi.⁊ demon. l. ſi is. ⁊ de dona. l. ſipatronus. ac¶ M Atri. emancipauit. ſcilicet filium.r ¶ Impoſita fuerant. vt operefilio.s ¶ De filio. pietatem .n. nonoperas debet filius: vt. jͣ. de obſe. l. pe. ſecus in patrono. ut. C.de ope. li. l. i.Iuus. coegit. ſpeciale uttO ⁊ alias. ſꝫ regulariter cōtra. qd̓ dic ut inſti. qui. mo. iuspa. po. ſolui. §. fin. ⁊ facit. jͣ. vn̄li. l. i. ⁊. l. pe. ⁊. C. de ſpectaculis. l. latenter. ⁊ sͣ. de his ꝗ ſūtſui uel alie. iuris. l. ij. Item noͣ.ꝙ pro hac iniuria etiam atrociiniuriarum non agitur: vt. jͣ. d̓intur. l. pͥtor. §. ſed ⁊ ſi ꝗs.u ¶ Denegata .ſ. bonorū poſſeſſio. ⁊ dic propter neceſſitatem.ſ. omiſſam. ⁊ ita in quo deliꝗtnon debet remunerari: vt. jͣ. deīterdi. ⁊ rele. l. relegatoꝝ. §. fi.¶ De bo. poſ. ex ieſtō mQuia q̄dā ſpecialia ſeruant̉ inbonoꝝ poſ. ẜm ta. ex teſtō militis. ideo de hoc dicitur.Ondubiun. Milites ⁊ priuati exiſtenVtes ī acie belli poſſuntteſtari quo volunt taꝫ in terraqͣ in mari. h. d. bar.x ¶ Eoꝝ. paganorum nō militum tm̄.y ¶ Poſtili loco .i. ꝓcinctu. vtz ¶ Obijſſent. in hoc conuenijͣ. ꝓximo.unt. ſed poſt reuerſionem militis valet infra annū: vt. sͣ. d̓ teſta. mi. l. qd̓ conſtitutum eſt. ⁊l. qd̓ dicitur. z ¶ Conditio. qꝛ nō eſt eadem. a ¶ Perſonis .ſ. paganorū. nā priuilegiati ſunt milites pagani. Ac.b ¶ Cū eadē. vbi eadē rō ibi idē ius: ut. sͣ. ti. i. in pͥn. ⁊ habēt pͥuilegium. ut ꝗ al̓snon pōt reſtitui miles: poſſit ut ſurdꝰ ⁊ mutꝰ ⁊ filiuſfa. vt īſti. de teſta. mi. §. quinimmo. ⁊. §. fi. Itē vt poſſit īſtituere illū quē paganus non pōt: ut deportatumvt. sͣ. de teſta. mili. l. neqꝫ enī. §. i. Itē vt corā duobus teſtibus vocatis: uel nullovocato qn̄qꝫ poſſit teſtari: vt. C. de teſta. mili. l. milites. ſed cōtra. C. de teſta. mili. l. antepe. ſed hic erant in loco hoſtili: ibi nō. uel ut ibi.Iure militari .i. militis. qꝛ milites nō ſunt. azo. ⁊ facit. sͣ. de teſta. mi. l. fi.c ¶ Nō pōt. qꝛ miles nō eſt. d ¶ Item nauarchos. ab archos .i. naui.e ¶ Trierachos. trierachi dicuntur qui p̄ſunt nauibus triū remorū. trieres enimremi dicuntur. ut in yſaia dr̄. ibunt in trieribus. azo.f ¶ Milites ſunt. Itē aduocatus: vt. C. de aduo. di. iudi. l. aduocati. Item quibet officialis: vt. C. in ꝗ. c. mili. fori pͥſcrip. uti nō poſ. l. i. Item militat in ſiluiscatulus. ac.g ¶ Uigiles. in caſtris teſtari. cōtra. sͣ. de teſta. mili. l. ex eo.vbi nō hꝫ priuilegiū ꝗ nō eſt in numero. So. ibi de priuilegio ſolēnitatis: hic d̓alijs que habet in teſtando. vel hic iurauerat: ibi no. ac.De iure patronatus. Dixit. sͣ. ti. ij. de cōtra tābū. que datur patri ⁊ pr̄ono:d̓ eſt vnū de iuribus pr̄onatus. nūc dicit de oī iure pr̄onatus.Atronoꝝ. ⁊ nō trāſlatiue .i. facto trāſitū vel ſaltu non debent tranſferre cognitionē ſuā ad aliā q̄relā. deinde interpoſito ſpatio auditaꝫ patroniq̄relā exeꝗ. ſꝫ cū aduenerint ⁊ cognouerint ſtatim puniri debent: lꝫ nonplene quandoqꝫ cognouerint: vt. sͣ. de officio proconſul. l. nec quicquam. §. deplano. Azo.i ¶ Inofficio ſus .i. obſequioſus. qd̓ conuenit liberto. vt noͣ. C. do. geſt. l.

F iij