De legatis p̄ſtādis bo. poſXXXVI

3 3 9

traneis nō preſtatur: liberis parētibuſqꝫ profuturūª non dubitamus.¶ Igit̉ᵇ ita demū ꝙ extraneis nōp̄ſtat̉ cōmunicat̉ cuꝫ eo ꝗ ꝯͣ ta. petitſi nō legatarijs liberis parētibuſqꝫdandumᶜ ſit.¶ Ulianus.Aluiꝰ ariſto iuliano ſuo ſalu☞ tē. Qui filiū emancipatū habebat p̄terito eo patrem ſuuꝫ ⁊ extraneū hr̄dē inſtituit: ⁊ patri legatū dedit. filius ꝯͣ ta. bo. poſ. petitᵍ Queroſi aut vterqꝫᵉ hr̄ditatē adijſſet: autalter ex his aut neuterʳ: an ⁊ qͣꝫtū legatoꝝ noīe pr̄i d̓beat̉? Rn̄. ſępe aniiaduerti hāc ꝑtē edicti qͣ emācipatusᵍ accepta ꝯͣ ta. bo. poſ. lib̓is ⁊ parētibꝰ legata p̄ſtare iubet̉: habe̓ nōnullas repͥhēſiōes. nā ſi dodrās legatꝰᵖ ſit: ſi plus habiturꝰ eſt is cui legatū erit qͣꝫ emācipatꝰ: decretoⁱ itaqꝫ iſta tēperari debebūt: vt hr̄ditatis ꝑtē emācipatꝰ pͥſtetª: ita ne ſcriptꝰ hr̄s amplius habeat qͣꝫ emācipatꝰ. Et legatoꝝⁱ modꝰ tēperet̉: ut nihil plus ex legatis ad aliquē ꝑueniat: qͣꝫ apud emācipatū bonoꝝ poſſeſſionis nomine remanſuruꝫ eſt.Aꝫ ẜꝫᵐ ꝯſtitutio AFrica.nē diuij pij ad tuſciū fuſcianūnumidie legatuꝫ placuit parētes etliberos hr̄des quoqꝫ īſtitutos tuerivſqꝫ ad ꝑtē virilē exēplo legatorū:ne plus haberēt ex inſtitutiōe talesꝑſone qͣꝫ ad eū ꝑuēturū eēt ꝗ cōtrata. bo. poſ. accepit.UXp̄ia.Irilisⁿ portio quēadmoduꝫaccipiēda ſit videamꝰ. poneduos eē ꝗ ꝯtra ta. bo. poſ. accipiūtvnūº eē ex liberis parētibuſqꝫ: virilis tertia erit portio. Sꝫ ſi tres ſuntꝗ ꝯtra ta. poſ. acceperīt: quarta eritvirilis. Hoc idē ⁊ ī legatis obſeruabit̉. ¶ Sꝫ ſi vnus ſit ex liberis ꝙaccepit ꝯtra ta. bo. poſſeſſionē: plures ſint ꝗ ex liberis parentibuſqꝫ legata acceperint. ſic hͦ accipiēdū eſt:vt filius p̄teritꝰ ſemiſſeꝫ hēat ceterioēsᵖ ꝗ ſunt ex liberis parentibuſueſemiſſem. ¶ Si ꝗs ex liberis parētibuſqꝫ hr̄s inſtitutꝰ ſit: ⁊ legatū acceperitq: vtrū tm̄ portiōeꝫ ei ꝯſeruamus. an v̓o ⁊ legatū: an alterū qd̓elegerit? Et magis ē vt vtrūqꝫʳ cōẜuet̉: ſꝫ ſic nō āpliꝰ in vtroqꝫ qͣꝫ vi

rilē habeat. ¶ Si adierit hr̄ditatēis cui virilis ꝯſeruat̉: libertates cōpetētᶠ ex neceſſitate ꝑ aditiōeꝫ. verūtn̄ vidē̓dū ē an de doloᵗ actōe teneat̄ ꝗ adijt. et magis ē vt ſi d̓nūciāteeo ꝗ p̄teritus accepit ꝯͣ ta. bo. poſſeſſionē: hic adijtª hr̄ditatē: pollicēte eo portionē virilēᵗ: ſit qd̓ ei īputetur: ⁊ de dolomalo actione teneat̉.Dāno enī afficit hr̄ditatē dū cōpetūt libertates. ¶ Si ꝗd vxori nuruiqꝫ fuerit legatū p̄ter dotēʸ: accepta ꝯtra. ta. bo. poſſeſſione nō p̄ſtabit̉ᶻ. ¶ Nurꝰª aūt appellatiōe ⁊ ꝓnurū ceteraſqꝫ ꝯtīeri: nulla dubitatio ē. ¶ Cū aūt dotis noīe legatūᵗē: n̄ puto ad virilē uxorē nurūue reducēdaꝫᵉ: cūª mulier iſta ad es alienūᵇ veniat. ¶ Nō ſolū aūt dotē pͥlegatā p̄tor cōplectit̉: verū ēt ſi prodote aliꝗd fuerit relictuꝫ: vtputa ſidos in rebꝰ ſit: ⁊ ꝓ rebꝰ ei quātitasrelinquat̉. vl̓ contra: dū tamē hocnominet̉ᶜ qd̓ ꝓ dote relinquit̉.QAulꝰC Ed ⁊ ſi plꝰ ſit ī legato qͣꝫ ī dote dabit̉ illisᵍ actio. IDem:Ed ⁊ ſi ꝓ doteᶜ ex ꝑte aliqͣ eādē hr̄dē ſcripſerit: tuēdā eſſe¶ Eſſe aūt vxorē mortisʸ tꝑe exigemus. ¶ Si nurui dotē pͥlegaueritᵍ: eaqꝫ mortis tꝑe nupta ſitʰ nullum eſt legatumʸ: qꝛ dos nondumdebebatur. ¶ Sꝫ cū ⁊ cōſtante matrimonio aduerſus heredes ſoceri dabitur actioᵏ: dicendum eſt etiāprelegate dotis petitionem dari debere. ¶ Non omnia que ab omnibus gradibusⁱ relicta ſuntᵐ legatapreſtare oportet euꝫ qui contra ta.petet: ſed ea ſola que in eo graduⁿdata ſunt: contra quem bonorumpoſſeſſionem accepit. ¶ Sꝫ nonnunquam contra alium quidē gradum petitaº eſt bonorum poſſeſſioex alio v̓o legata preſtanda ſunt.Ut ecce duos gradus hereduꝫ fecit⁊ emancipatuꝫ preterijt: ab vtroqꝫtamen gradu liberis ⁊ parentibuslegata ſcripſit. Iulianusᵖ ait ſi ꝗdēaliquis ex primo gradu viuitq ea legata preſtabit: que liberis ⁊ parentibꝰ a prīo gradu data ſunt. Si v̓onemo viuit eoꝝ: ea que a ſequēti:

¶ PProfuturū. īmo non vt. sͣ. e. l. §. ſi legata que eſt cōtra. So. non ꝓfrii alijs iure accreſcēdi: ſꝫ iure nō admiſſionis. azo. alij ꝙ hic coniunctimuiberis ⁊ extraneis. ibi diſiunctim. qd̓ nō placet: ut. sͣ. e. l. iij. §. ſed ſi coninncum. alij ꝙ ibi ſit queſtio ſed nō ſoluit̉: ſoluet̉ ut h̓. uel dic ꝙ h̓ ſocij ul̓egatū indiuū: ibi ſecus: vt noͣ. dicto. §. ſed ſi coniunctim.y ¶ Igitur. īfert ex omnibus predictis. naꝫ ſi qd̓extraneis ſubtrahit̉ datur coniunctis. vt ꝓx. ditit. Itē ⁊ cōiuncti nō habēt vltra virilē. igit̉ ⁊c̄.t ¶ Dādū. al̓s danduꝫ.als datū .i. dandumuius. Hi ꝗbꝰO legatū vl̓ portio hereditatis conſeruatur vl̓tra virilem non admittūtur. h. d. cuꝫ. l. ſe. Bar.d ¶ Qui filiū. petit. ⁊ iniotū rūpit teſtamētum.qꝛ precedit patreꝫ: ut. sͣ.de loffici. teſta. l. pater.¶ Uterqꝫ. pr̄ ⁊ exͣneꝰ.ſ ¶ Reuter. qꝛ ⁊ tunc dait ꝯͣta. ut. sͣ. ti. i. l. illd̓..a. l.is.g ¶ Qua emāitus ꝗ ꝑ contra ta.ipit in totū. ⁊ hoc inectis v̓bis edictib ¶ Legatus. ſit alicuiliberisi ¶ Decreto .ſ. facto nōfaciendo: ut. sͣ. e. l. filiū.adcum.¶ Preſtet. legatarioconiuncto fratri inſtitulo: vt. jͣ. patet.¶ Legatorū. relictorūAm ẜm. contiTnuatur cum p̄ceIrilis. ⁊ facit. jͣ. d̓Q uerb. ſig. l. virii⁊. C. de cadu. tol. §. ubimem.¶ Anum. cui ſit lega¶ Tueriomnes. ſic afiet ex oībus portparentuꝫ uel liberorumuna coaceruatio: ut. sͣ. d̓iuriſ. o. iudi. l. ſi ideꝫ. §.fina. azo. ⁊ ar. sͣ. de pac.l. ſi plures. ⁊ inſti. de excu. tu. §. itel tria. in auc̄.d̓ ſan. ep̄i. §. ſportularū.¶ ¶ Si quis ex liberis. acceꝑit. a coherede.r ¶ Ut utrūqꝫ. contra. jͣ.t. l. bonoꝝ poſſeſſione infin. Solutio. poteſt diciꝙ hic loꝗt̉ in lib̓is ⁊ parentibus ꝗ bonorū poſꝯtra ta. peter̄ nō pn̄t. ibid bis qui poſſunt. qd̓ uerum eſt. nam nec dic̄ ibide parentibus .ſ.tur quare deters conditionis eēt filius ꝗ ꝯͣ ta.petere nō pōt. poſſet tn̄ illud tolerari ſi petat ꝯͣ ta.ut. sͣ. e. l. filiū. §. oībꝰ. ſed ubi adijt hereditatē cur legatū non habet precipuū. qd̓ dic vt ibi. azo.s ¶ Si adierit. cōpetēt. directe ⁊ pure datſꝫ unꝰ heres tm̄ adeat: ut. jͣ. de fideicō. l. cū v̓o. §. apparet. ⁊ de ma. te. l.teſto. §. teſtō. ⁊ d̓ ſta. li. l. ij. ij. tn̄. ſed qūo ualent rupto teſtō. per ꝯtra tab.it. s. de īof. te. l. papi. §. ſi ex cā. que ſunt contra. So. ibi.¶¶ Delo. ſed nōne licuit ei ſuo iure uti: ut. jͣ. de re. iur. l. nullus? R. n̄cū ſibin̄ ꝓdeſt ⁊ alij nocet: ut. jͣ. de aqua plu. ar. l. i. §. deniqꝫ. ⁊ noͣ. de uinis. ſic. jͣ. que in frau. cre. l. ait pͥtor. §. ſi. ꝗs participes. ⁊. C.de reiuē. l. ſi fandiu ¶ Adijt .ſ. inſtitutus.

rilem. preterito.y ¶ Si ꝗd vxori. preter dotē. incluſiue ponitur iſtud preter. nā ⁊ dotē ⁊ aliud leauit. ſic. sͣ. de pigno. ac. l. i. in fi. ac.3 ¶ Non preſtabitur. contra. jͣ. l. ꝓx. So. ibi.a ¶ Nurus. ſic. jͣ. d̓ v̓bo. ſig. l. nurus. ⁊ sͣ. ꝗ ſatiſda. co. l. ij. §. nurum.b ¶ Legatū. ut fundus valens.c. pro dote que erat. c. vt ⁊ .jͣ.proxi. §. ⁊ hoc caſu habet locumedictum de alterutro: niſi aliudſenſerit teſtator. vt. sͣ. de do. pͥ.l. cū quis. ⁊. C. de rei vxo. ac. §.ſciendum.c ¶ Reducēdā. al̓s redigendaꝫa ¶ Cum: cū pro quādo vt ꝗaconcurrit legatū cum dote. ſecus ergo eſt ſi plus eſt in legatonec ob. jͣ. l. ꝓx. ut ibi noͣ.b ¶ Es alienū. ſic. sͣ. ad. l. falci. l. ſed vſufructus. §. dos. ⁊. sͣad trebel. l. cū hr̄des.c ¶ Nominet̉. al̓s vtrunqꝫ deberet̉: vt. C. de rei vx. ac. §. ſciēdū. nec ob. jͣ. e. l. is ꝗ. §. i. ſed ibierat nulla dos.d. ¶ & Ed ⁊ ſi plus. illis. vxori⁊ nurui. ſed non plus ꝙͣdos facit. ⁊ ſic non ob. sͣ. l. ꝓx..§. ſi ꝗd vxori. ⁊. §. cū aūt. ⁊ sͣ.e. l. i. circa pͥn. ibi. vxoribꝰ ⁊cͣ.e X Ed ⁊ ſi ꝓ dote. facit. sͣ. e..l. filiū. §. ſꝫ. ⁊ ſi portio.f ¶ Mortis. adeo vt nec aliterrelictū valeat. vl̓ ſi valeat nonpͥſtet̉ petita bo. poſ. contra ta.vt. sͣ. de aur. ⁊ arg. le. l. iij. ⁊ dele. iij. l. item legato. §. pe. a3o. ⁊facit. jͣ. e. l. interuenit.g ¶ Si nurui. prelegauerit. ſocer. ac.h ¶ Nupta ſit .ſ. filio adhuc.i ¶ Nullū eſt legatū .ſ. interim.ſed nunꝗd erit cum poterit; rn̄.erit ar. jͣ. de ſol. l. ſub cōditioneh. ⁊ fa. sͣ. de do. pre. l. ſi ſocer. īprincipio.k ¶ Dabit̉ actio. qd̓ eſt ſi iureſit exheredatꝰ: vt. sͣ. ſo. ma. l. ſiconſtante. §. i.Non omnia: Iſte eſt diſficilis. §. ⁊ ponit multos caſus⁊. .h. d. Ea legata debēt̉ ex hocedicto q̄ ſunt relicta ab eo gradu cōtra quē petita eſt bo. poſ.ſi propter timorē bonorū poſcontra ta. nulla efficiant̉: ſed ſial̓s de iure cōi debent̉ ēt legataab alio capite. h. d. Et diuiditur in duas parteſ. Primo ponit duo dicta in genere obſcureScd̓o illa declarat per multoscaſus vſqꝫ ad. l. Non nunꝙͣ. ſecunda ibi. vt ecce duos gradusbar. vſqꝫ ad. l. nonnūꝙͣ.l ¶ Oīa. gradibus. inſtitutoruꝫ⁊ ſubſtitutoꝝ.m ¶ Relicia ſunt. liberis ⁊ parentibus. alijs auteꝫ relicta nūꝙͣ preſtant̉. azo.n ¶ Gradu. ſecꝰ in querela. ꝗailla omnes gradus rumpit ip̄oiure. vn̄ ex nullo gradu preſtantur legata: ut. sͣ. de inof. te. l. papi. §. ſed nec. ⁊. §. ſi ex cā. ⁊. l. ticia. hic v̓o nō ip̄o iure niſi ante aditā hereditatem det̉ ꝯtra tabulas: ut. C. de col.l. ut liberis. ⁊. l. filie do. azo. ⁊. jͣ. de ma. teſta. l. teſtō liberi.Petita. non dicit̉ data. qd̓ caute notādū eſt. azo.p ¶ Iulianus ait. rn̄dendo: ⁊ plures caſus apponēdo ⁊ premittēdo. azo. ⁊ in fin.eg. ſoluet.q ¶ Uiuit. tēpore mortis teſtatoris ⁊ qui repudiauit hereditatem preſtabit preteritus accipiens contra tabulas.Eorū. qui ſunt inſtituti in prīo gradu.