.xxxv.Ad legem falcidiam
19 7
videbitur totuꝫ quaſi heres impēdere: ſed deducto eo qd̓ quaſi dotis nomīe quā lucrifacit cōferreª d̓buerit.UApinianus.Ege falcidia interueniente legata ſeruitusʰ: quoniaꝫ diuidi non poteſt: nō aliter inſolidumreſtitueturᵉ: niſi partisº offerat̉ eſtimatio.Dem.N lege falcidia eris alieni raLtione ī hēditate r̄licti: qd̓ᶜ vnꝰex heredibus ſoluere damnatꝰ ſitipſe ſolusᶠ habebit.Dem.N lege falcidia plac̓uit ut fructꝰ poſtea percepti ꝗ maturimortis temporeª fuerint augeanthereditatis eſtimationeꝫ fundi nomīe: qui videtur illo tempore fuiſſe precioſior. Circa ventrem ancille nulla tēporis admiſſa diſtinctioneʰ: nec īmerito. quia partꝰ nōduꝫeditus homo non recte fuiſſe dicitur.Dem.Uodⁱ ſupra quadrātē apud¶ Lheredeꝫ pōt eſt peruenir̉ˣ: ſupra dodrantem in pecuniamⁱ legatumᵐ non oneratⁿ heredem: velutihereditas pupilli ſi forte ſubſtitutꝰ.ſit exhēdatoº: qui patri pupilli heres extititʰ.Dem.N ratione legis falcidie retētiōesq oīs temporisʳ heredi īquadrāteꝫ imputantur. ¶ Si ſer
uus ſub conditione liberta te datavita deceſſerit: ſiquidem impletaconditio fuerit quandoqꝫ heredinon videbitur periſſe. Ꝙ ſi defecerit contrarium ratio trahitᶠ. Sedquanti ſtatuliber moriens fuiſſe videbit̉ᶠ. ¶ Imperatorˡ marcus antoninus decreuit heredesª quibuspars bonorum ablata eſt nō ī ampliorem partem qͣꝫ pro ea parte q̄relicta eſt legatorum nomine teneri. ¶ Cuꝫ quidamᵉ parte dimidiabonorum adempta fuiſſet relegatus. idemqꝫ prouocatiōe īterpoſita: teſtamento poſtea factoʸ obijſſet: atqꝫ poſt mortem eius non iuſte appellatuꝫ eſſet pronunciatuꝫ.Queſitum eſt vtrum eris alieni loco: pars dimidia abſcederetᶻ ut r̄ſidua ſola videretur fuiſſe in bonis.An v̓oº ſuccuri heredi neceſſariuꝫeſſe videbitur? Sed videt̉ ſuccurri debere cum animus litigātis obtinendi votū hanc opinionem admittit. ¶ Si ſeruꝰᵇ teſtō māu̓miſſus ante aditam hereditatem d̓cedat heredi ꝗdē periſſe intelligitur.Sꝫ cuiꝰᶜ p̄cij erit: qui ſi viueretᵇ nōeſtimaretur. Naꝫ ⁊ eos qui moriēte dn̄o ea valitudine affecti fuerāt:vt eos nō poſſe viuere certū eſſet.Tn̄ ſi poſteaᵉ moriant̉ hereditati ꝑijſſeᶠ rn̄ſum eſt. Nec aliud in his ꝗſub eodem tecto fuerūtᵍ cuꝫ dn̄s a
here. l. pro herede. niſt forte qͣlitas ꝑſonaruꝫ aliud inducat: vt ibi no. necob. quod hic dicit. ꝙ vrdet̉ impendere qͣſi heres id tantum ꝙͣtū de hereditate impendēdum erat: qm̄ hic conſtabat eū eſſe heredem ⁊ iam geſſiſſe ꝓherede. ſed dubitabat̉ an totam impenſaꝫ feciſſet vt de hereditate. an partem ex dote quā lucrifecerat. ⁊ ſic ex ſuo proprio.a ¶ Conferre .i. impendere qd̓ erat. x.T Fſeſtifiſiiia.um ⁊ īminet falcidia: debetertimari: ⁊ de eius extimatiōe fal. detrahi. h.d. Alex. de imo.¶ Lege falcidia. ſeruitus. realis uel ꝑſonalisexcepto vſufructu ſolo:vt. sͣ. eodeꝫ. l. i. §. ſi vſufructus.c ¶ Reſtituet̉ .i. p̄ſtabit̉legatario ⁊ hoc oppoſita exceptiōe doli: vt. jͣ. d̓excep. do. l. pure. §. i.d ¶ Niſi partis .i. parsimatiōis. ⁊ ſic. C. cōidi. l. i. ⁊ sͣ. de le. i. l. cumfilius in pͥn. pars .n. ſeruitutis nulla eſt. ſed ſecꝰeſt in libertate que falcidiam non paritur: vt. sͣ.de inoffi. teſta. l. pap. §.qm̄ īde quarta. ⁊. d. l. cūfilius. ac.ge falci. EsLalienū in computatione falcidie ꝑ illū tantuꝫheredē deducit̉: qui grauatus fuit a teſtatore illd̓tm̄ es erſoluere: ⁊ nō peralios. h. d. Alex. d̓ imo.Pau. de ca.Lege ſal. qd̓ .ſ. totū.i ¶ Ipſe ſolus. hr̄s .i. ip̄eſolus tenet̉ creditoribusqd̓ falſum ē: vt. C. ſi cer.pe. l. i. ⁊ īſti. d̓ fideicom.here. §. ſed illic intereſt.vel dic .i. ſolus deducettotuꝫ. ⁊ de tota hr̄ditatenō tm̄ de parte ſua: īmotertia ẜm. h. de ſua parte tm̄: qꝛ teſtator dānauit eū in hoc. vn̄ cū in ſintulis heredibus rō. l. falci. imponit̉: vt. jͣ. e. l. in ſingulis. ⁊ īſti. e. §. ⁊ cuꝫq̄ſitū. ⁊. §. cū aūt. ip̄e ſolus detrahet: qꝛ ip̄e ſoluere debet nō coheres lꝫ .n.ambo poſſunt conueniri: tn̄ agit alter ex teſtō ꝯtra hūc ſoluentem: vt. sͣ.de le. i. l. ſeruo legato. §. ſi teſtator. ⁊ de le. ii. l. cū ab vno. lꝫ. l. illa videat̉aliquātulū obſtare. ſed expone vt ibi no. ⁊ fa. sͣ. fami. her. his. §. ſed cummonumentū. ⁊. l. ſi filia. §. papi. ⁊. §. idem pap̓. Sed an de hoc qd̓ legat̉coheredi fiet illa detractio. qd̓ videtur: vt. d. §. pap̓. ac.N lege falci. Fructus pendētes dicunt̉ pars rei ⁊ rē faciūt p̄cioſiore. fecus in partu exn̄te in vētre. h. d. Bar. ⁊ oēs.¶ Mortis tꝑe. ſub. maxīe: ſed cōtra. jͣ. e. l. in rōne. ii. rn̄. vbi dicit fructus nō augere hr̄ditatē. So. hic erāt ſati tꝑe mortis. ⁊ ſic pars rei. ⁊ ſicauxilio terre precioſioris augent. vt ar. sͣ. de rei ven. l. fructus ibi non. eteodē modo ſolue. jͣ. e. l. in ꝙͣtitate. circa pͥn. ⁊ inſti. e. §. ꝙͣtitas.¶ ¶ Diſtinctione. erat in vtero uel nō tēpore mortis. nam nō eſt p̄cioſior ancilla ꝑꝑ vētrē ſit iā cōceptꝰ vel non: nec eius partus auget hereditatem donec in vtero eſt. nec uidet̉ pars quo ad hoc nec quo ad vſucapionēimponendam ꝑꝑ uitiū mr̄is: ut. jͣ. de uſuᶜ a. l. ſi aliena. §. ſceuo. ſecus tamen quo ad edictū de libe. agno. l. ſiue reſcriptum pͥncipū ſuꝑ eo. ut. sͣ. d̓ven. inſpi. l. i. §. ex hoc. R. ſecus tn̄ quo ad eū ꝗ emit ancillā pregnātem:quidetur emiſſe partū tanꝙͣ eius partē: vt. sͣ. de le. ii. l. ſi qd̓ ex pāphila.Item non obſtat ꝙ uidet̉ natus: ut. sͣ. de ſta. ho. l. qui in utero. ꝗa nihilhic de ſuo commodo querit̉. Sed heredis ⁊ legatariorum cōmodo ⁊ incōmodo. Item ſi queras quando fructus computant̉ in quartaꝫ: dic vt. jͣ.e. l. paulus reſpondit. §. i. ⁊. ii.Uod. Hereditas pupilli exheredati que poteſt ad īſtitutū. uenireuirtute pupillaris ſubſtitutionis nō contribuit̉ cū hereditate defuncti adtollendam falci. ⁊ augendum legata ab inſtituto relicta. h. d. pau.de ca. ⁊ Alex. de imol.¶ Quod .i. qꝛ uel proprie. ⁊ dic pupillum exheredari ⁊ exͣneum inſtituiquem pupillo ſubſtitui. ⁊ primis tabulis inſtitutum ultra dodrantemgrauari. certe non propter hoc minus detrahit ſalci. ꝙ habet ſpeciem ſubſtitutionis.
k ¶ Poteſt peruenire .i. poſſibile eſt. adhuc tn̄ delata nō eſt: vt dixi. Alij ſecūdoponūt caſum etiam qn̄ delata eſt. quia iam pupillus deceſſit: ſed nondum ſubſtitutus adijt. ⁊ aliud dicunt ſi pupillus fuiſſet inſtitutus. nam tūc ſtatiꝫ poteſt adiri a ſubſtituto. immo etiam ex neceſſitate debet: vt. C. de iure deli. l. quidam. ſolida legata preſtat non deducta fal. ut. jͣ. e. l. qui fundum. §. ꝗ filiū. ⁊. §. ſe. q̄ poſitio ſatis placet.l ¶ In pecuniam. ſecus ſi noneſt pecuniariuꝫ: vt libertus qꝛgrauat heredē vt falci. non detrahat: vt. sͣ. de inofficioſo. teſtamē. l. papͥ. §. quoniam aūtquarta.m ¶ Legatū. in primis tabulis. ſecꝰ ī fecūdis: vt. jͣ. l. proxi..§. penul. ⁊ vl.n ¶ Non onerat. quin detrahat falci.o ¶ Exheredato. pupillo.Extitit. nō ideꝫ fuit pr̄i inſtitutus ⁊ pupillo exheredatoſubſtitutus.QuicquidT remanctaplia beredeꝫ iure hereditario īputat̉ ſibi ī fal..h. d. pau. de ca.q ¶ Retētiones .i. qꝛ non fuitlegatū. ⁊ ſic remāſit vl̓ inutiliter: vl̓ ſi vtil̓r poſtea aliqua ratione ſit inutile: vt. jͣ. e. l. non ē⁊. l. nec ītereſt. ⁊. l. ex aſſe. ⁊. l. īratione. §. pe. ⁊. §. fin. ⁊. l. ī ꝙͣtitate. in fi.Sub condittonē iad quidan̄ eccaret noneſtimaret̉: heredi non imputatur. al̓s ſecus etiam ſi ē peremptum. h. d. Bar.r ¶ Trahit. vt videat̉ hr̄di perijſſe.ficit ꝯditio. ⁊ ſic ſeruatur dictaUidebit̉. ſed eo caſu quo d̓diſtīctio. alij reprobant eam ꝑhec verba in contrarium ⁊c̄.quod non placet. ⁊ no. ex poſtfacto apparere quod in preteritum fuerit: vt ⁊ .sͣ. de rebusdu. l. quedā. ſed arg. cōtra. sͣ.de noxa. l. ſi heres dolo. Itemcontra huic. jͣ. e. l. §. ſi ſeruus.Sol. vt ibi. ac.nperator. Ex facto quod trahit originem teſtatore viuente non computatūr in quartam. h. d. cum ſe. §. Bar.¶ Imperator. al̓s ē. §. al̓s non. ⁊ intelligunt correctam ꝓximā diſtinctionem.nam nō diſtinguit̉ defecerit conditio vel non. vel melius dic ꝙ refert̉ ad caſumtm̄ qn̄ deficit conditio. vel facias hic. §. ⁊ oīa hec ceſſant.u ¶ Heredes. relicta ē .i. remanſit penes eos ⁊ facit. C. ſi pē. ap. l. iij. ⁊ sͣ. ti. i. l.plaucius. ⁊ de le. iii. l. fi. ⁊ de vul. ſub. l. ⁊ ſi contra. ⁊. jͣ. ꝓri. §.x ¶ Cū ꝗdam. adempta. exp̄ſſe. nā ſi tacite ⁊ mortuo reo pen. ap. vbi crimē extīguit̉ ſic: ⁊ qō bonoꝝ: vt. C. ſi pē. ap. mors interue. l. iii. ⁊. C. ſi reus vel. ac. mor.tue. l. fi. ⁊ no. ꝙ relegato nō debent auferri bona in totum vel partem ſine cā: vt.jͣ. de interdic. ⁊ rele. l. relegatorum. §. ad tempus.heredatus. §. hi aūt. ⁊. jͣ. de pe. l. ii. in fi.Teſtō poſtea facto. pen. ap. qd̓ fieri potuit: vt. sͣ. de iniuſto teſta. l. ſi quis er¶ Abſcederet. ipſo iure.a ¶ An vero .i. ante videat̉. ⁊ verum eſt ꝙ fuerunt in bonis tꝑe mortis. ⁊ ſic iſtevidetur ſoluere ſolida legata mero iure. qꝛ appel. facta extinctum fuit iudicatumvt. jͣ. ad turpil. l. i. in fi. ſed de equitate debet ei ſuccurri vt non teneatur preſtareniſi pro parte que penes eum remanet: quod verum eſt: vt. sͣ. proxi. §. ⁊ arg. sͣ.de his qui no. infa. l. furti. §. ſed ⁊ ſi furti. h.Iſtud peremptum non eſtimatur: quod ſi extaret non eſtimarefacotSiat̉ Sar.b ¶ Si ſeruus manumiſſus .i. liber eſſe iuſſus.c ¶ Sed cuius .i. quanti.¶ Uiueret. cū aditur hereditas. nā tūc eſſet liber: vt. C. de ca. tol. §. in nouiſſimo. ⁊ ſic nō poſſet eſtimare: vt. sͣ. de his ꝗ deiece. vel effu. l. fi. Et lege interrogatiue. ⁊ rn̄. ꝙ tanti eſtimabit̉ quāti ſtatuliber fuiſſe videbitur. vt. sͣ. e. l. §. i.Poſtea .i. poſt mortē teſtatoris ante aditā hereditatem.¶ Periſſe .i. heredi. ⁊ eſtimabit̉: vt ꝓximo rn̄. dixi. nec aliud ſubeſt.¶ Fuerūt. nā ⁊ hi ſi pereāt heredi periſſe intelligunt̉. ⁊ cū erāt ſūmo ſupplicioafficiendi: vt. sͣ. ad ſill̓. l. i. in pͥnci. ⁊ eſtimabunt̉ vt in ſuperiori caſu no. ⁊ no. ꝙolim diſtinguebat̉ ſub eodē tecto erant vel nō: ſed hodie diſtinguit̉ potuerūt do