Liber

Rocuratorª a qͦ rōeꝫ hr̄s exigē̓ ꝓhibitꝰ eoqꝫ noīe ꝓcuratorē liberare dānatꝰ ē: pecuniā ab argētario debitā ex contractu quē vtꝓcurator fecit iure mandati coget̉reſtitue̓: vl̓ actōes p̄ſtareᵇ. I Deꝫ.Am hr̄s rogat̉ debitorē ſuuꝫliberare. de eo tm̄ cogitatū eēvidet̉: qd̓ in obligatione manſeritItaqꝫ ſi quid an̄ tabulas aꝑtasᵉ fuerit ſolutū: ad cāꝫ fideicōmiſſi nō ꝑtinebit. Qd̓ aūt poſt tabulas aꝑtasᶠante aditam hr̄ditatē ab eo ꝗ volūtatē defuncti nō ignorauerit fueritexactum: dolo ꝓximū erit: ideoqꝫrepeti pōtᵍ.ꝑ Aulus.Egaui ticio qd̓ mihi debet̉ʰ ul̓adiecta quantitate certa ſineſpecie: uel nō adiecta: aut ex cōtrario eque cum diſtinctioneᵏ. Uelutiticio quod ei debeo. Ul̓ ita. ticio. c.que ei d̓beo. Quero an ꝑ oīa requirenda putes: an debitū ſit. ⁊ pleniꝰrogo: qͦ ad hec ſpectant attingas:quotidianaⁱ enī ſūt? Rn̄di ſi isᵐ cuiticius debebat debitum ei remitter̄voluerit: nihil intereſt hr̄dem ſuuꝫiuſſit vt eum liberet: an ꝓhibeat eūexiger̄. Utroqꝫ enim modoⁿ liberādus eſt debitor: ⁊ vtroqꝫ caſu cōpepetit vltro ad liberandum debitori actioº. ¶ Qd̓ ſi ēt. c. aureorū velfūdi debti mētionē feciſſꝫ: ſiꝗdemdebitor fuiſſe probet̉: ſiberandꝰ ē.Ꝙ ſi nihil debeat pōt diciᵖ quaſifalſa demōſtratione adiecta etiā peti qd̓ comprehēſuꝫ eſt poſſe. ¶ Sꝫpoterit h̓ diciª ſi ita legauerit. c. aureos quos mihi ticius debet: vl̓ ſtichū quem debet heres meus damnas eſto non pete̓. ¶ Ꝙ ſi ſic dixerit. hr̄s meus. c. aureos quos mihiticius dꝫ dānas eſto ei dare. etiamillud teneri poteſt vt petere poſſitquaſi falſa demōſtratione adiecta.Quod mihi nequaqͣꝫ placetᶠ cū dādi verba ad debitum ſe referr̄ teſtātor exiſtīauerit. ¶ Cōtra aūtʳ ſi de-

bitor creditori leget: nullā vtilitatē.video ſi fine quantitate legauerit.¶ Sꝫ ⁊ ſi id demōſtraret qd̓ debe̓ſe cōfitetur nulla vtilitas eſt: niſi inhis ſpeciebus in ꝗbꝰ emolumētuꝫdebiti ampliat̉. ¶ Qd̓ ſi. c. aureosquos ſe debe̓ dixit legauit: ſiꝗdē dꝫinutile ē legatū: ꝙ ſi non fuit debitor placuit vtile eē legatum. Certaᵗeniꝫ nūmoꝝ quantitas ſimilis eſt ſticho legato cū demōſtratiōeª falſa.¶ Idqꝫ ⁊ diuus pius reſcripſit certa pecunia dotis accepte nomine legataᵉS Ceuola.¶ Utor decedens alijsʸ he̓ dibꝰſcriptis: ⁊ pupillo ſuo cuius tutelā geſſit tertiāᶻ partē bonoꝝ darivoluit: ſi hr̄dibꝰª ſuis tutele cā controuerſiā nō fecerit: ſꝫ eo noīe omnes liberauerit. Pupillus ſibi legatū pͥtulit: ⁊ poſtea nihilominꝰ petijtꝗcꝗd ex diſtractioneᵇ aliaue cā adtutorē ſuū ꝑuenerit ex tutela. queroan v̓bis teſtamenti ab his exactionibus excludatur; rn̄di ſi priuſqͣꝫ conditioni pareretᵉ: fideicōmiſſū percepiſſet ⁊ pergeret pete̓: id ī quo ꝯtradictionē faceret doli mali exceptioneꝫ obſtaturam: niſi paratus eēt qd̓ex cā fideicōmiſſi ꝑcepiſſet reddereqd̓ ei etatis beneficio indulgenduꝫeſtᵇ.¶ Ripho.Ideamus ſi ei cuꝫ quo de peculio actio erat liberatio teſtamēto legata ſitᵉ: an ſi die quo legata cedere ſolētᶠ: nihil in peculio ſit:legatarij loco haberetur. atqui nōdum d̓bitor fuit: nec ꝓcedit vt emolumentuꝫ aliqd̓ ex legato ad eū perueniat: niſi ꝓpter ſpeꝫ futuri peculijnunquid ergo in pēdēti ſit an legatarius fuerit: ꝑinde atqꝫ ſi qua aliacauſa ſpē legati dubiam faceret: qd̓magis eſtᵍ.S Ceuola.Urelius ſimphorinus fideL iuſſeratʰ pro tutore quodamⁱ

a ¶ Rocurator. al̓s procurator. ac.b IPreſtare. hoc iōiē reddere dꝫ ꝓcur. n̄ negligētie hoccaſu: ut. sͣ. e. l. aurelio. §. i.⁊ de le. i. ſi ẜuus vetitushic aūt dolum facit eo ipſoincedit: ut. sͣ. māda. ſi procuratorem. §. dolo. aIm heres. Si legaturL liberatio debitori heredisreſtringitur ad debitum tꝑe aꝑtarū tabularum. h. d. Bar.¶ Suū. ſecus ſi teſtatoris: ut.sͣ. ſi id qd̓. §. ſi ſub ꝯditiōe.d ¶ Māſerit. vſqꝫ in dieꝫ adite hr̄ditatꝭ. nā an̄ nō eſt hr̄s.¶ An̄ ta. aꝑtas. ⁊ ob hoc an̄adutā hereditateꝫ. nā olim anteaꝑtas tab. adiri non poterat nſi eēt inſolidum inſtitutus. uelniſi eēt de liberis: ut. C. de ca.tol. §. i. ⁊. §. in nouiſſimo. ⁊ sͣ.de iur. ⁊ fac. ign. l. i. §. fi. ⁊. C.de iure deli. ſi fratris. ac.f ¶ Poſtta. aꝑtas. idem ſi an̄aꝑtas fuerit exactum ab eo quiſciuit voluntatē defuncti. namtunc dolo ꝓximus eſt. ſed porius iō dicit. qꝛ tunc ſepe ꝯtingitut ſciat azo. ſub. gͦ h̓ maxime.Repeti pōt. ut indebitum.debitum idē legatariꝰ repeteret ab herede qd̓ ei ſoluit. ⁊ facit. sͣ. d̓ condi. inſti. in ſumma.§. pe. vbi diſtinguit̉ ſciens abignorante. ſed ꝯtra iſti. d̓ le. §.ſi v̓o heredis. ⁊ sͣ. de le. i. l. cetera. §. fi. ⁊. l. ſe. vbi non diſtinguit̉ ſciens heres ab ignorāte.ſed ibi poſt aditam hereditatē.vn̄ vr̄ ſcire qd̓ ſciuit d̓functus:cum ſit vna ꝑſona: ut in auc̄. d̓iureiurā. a mo. pͥſti. §. i. ⁊ quiaſuccedit in ſcīa: ut. jͣ. de diuer. ⁊tē. pre. cum heres. hic an̄ aditāhereditatem. ac.I.Fegntꝭ Defecius debionſtrati impedit ſb̓ſtantiam legati relicti a creditore debitori: ſed non impedit ſubſtantiaꝫ legati relicti a debitorecreditori ſi certa quantitas expͥmatur. h. d. Bar.h ¶ Debet̉. ab eo vl̓ ab alio.i ¶ Ex contrario. nam. .sͣ. creditor legauit. h̓ debitor. ⁊ pͥmumproſeꝗtur vſqꝫ ad. §. ꝯͣ āt ⁊c. etexinde aliud. ac.¶ Cū diſtinctōe .ſ. illa an ſitdiecta ſpēs ul̓ ꝙͣtitas. azo.l ¶ Quotidiana. ⁊ iō tractanda ⁊ fauorabiliꝰ admittēda: vt.jͣ. de vſuca. iuſto. in pͥn. ac.m ¶ Si is .ſ. creditor. ac.n ¶ Modo .i. caſu. ac.Actio. ex teſtō. ut. sͣ. e. l. qd̓mīhi.¶ Dici: hoc verum ſi dixi leo. x. que mihi dꝫ. ſi v̓o ſic volo illum liberare in. x. uel ab eo non peti ſecus: vt.jͣ. ꝓxi. ſed poterit ⁊c. uel dic ẜm. R. ꝙ non refert hic illo uel illo mō legauerit. ſꝫtn̄ corriget̉ ſtatim. ut ꝓxi. rn̄. ſed poterit ⁊c. ac.q ¶ Hoc dici. In libro. Io. eſt hoc dici. ⁊ lege īterrogatiue. ⁊ rn̄. nō. azo.1 ¶ Nequaquā placet. ergo multo magis in ſuꝑiori ꝓxi. caſu nō pōt peti cuꝫ dixit dānas eſto nō petere. r ¶ Contra aūt. hic dꝫ eſſe. §. ⁊ proſequit̉ ſecūdaꝫqueſtionem circa pͥn. le. factam. ac.Emolumētum. repreſentatiōis. ⁊ noͣ ꝙ hic dixit lego qd̓ debeo. ac.Certa. in genere ⁊ quātitate nō in ſpecie certa nūmoꝝ ut differat a ſeq̄nti det feruo. ac. u ¶ Demōſtratōe. ut ſtichū quē debeo tibi lego. ac.¶ Legata. ad hoc. sͣ. de do. pre. cū ſcriptū. ⁊ de le. ij. l. cū ꝗdam. ⁊ inſti. de le..§. ſed ſi vxori. ⁊. jͣ. de ꝯdi. ⁊ de. l. ꝗbus diebus. §. ꝗ dotalē. ⁊. C. de fal. cā adiec..l. ij. ⁊ fi. Itē facit ad. l. iſtā. sͣ. ti. i. l. ꝗntꝰ. ⁊. l. ꝗ tibi. ⁊. jͣ. de cōdi. ⁊ d̓. falſa. ⁊. C.d̓ fideicō. l. creditoris. et de le. ij. l. luciꝰ. §. i. ⁊ de le. i. l. ſi creditori. ⁊ īſti. de le. §.huic. ⁊ sͣ. de le. ij. l.cius. §. ꝗſꝗs. ⁊. jͣ. e. ti. aurelius. §. fi. Et nō plene ſi lego tibi. x. que tibi ⁊o. tꝫ legatū. ⁊il debeatur. ſed ſi debeat̉ pure ⁊ efficaciterlū eſt legatum. ſi ſine effectu ul̓ nō pure tenet: ut hic. ⁊ sͣ. e. ſi creditor. ⁊ de le.

.i. ſinaūt. ⁊ hoc in pͥma ꝑſona. Nunc de tertia ⁊ ſcd̓a q̄ vicē tertie obtinetut .ſ. x. q̄ mihi debes lego illi. uel. x. q̄emhi debet tibi lego. ſi debentur īvtroqꝫ caſu actionem cedere tenet̉ heo. ſi dānatus. et. sͣ. d̓ le. i..l. non quocūqꝫ. §. gaiū. ⁊. l. ſi ſic. §. i. in. fi. Si v̓o nō debent̉ nihil eſt in legato. Et eſt rō. dr̄ie inter primum ⁊ duos vltimos: qꝛ pͥmo caſu intelligēdus eſt teſtator ad danim obligare heredē apponendo v̓buꝫ id .ſ. d̓beoqd̓ ſi verū eſt heredi dandi neceſſitas incūbit. Inalijs vero duobus non ēintelligendus heredi iniungere vt det. ꝗa ſi veꝝſit ꝙ debet̉ non ad dādūſed ad faciendū tenet̉ heres .i. ad cedēdam actionem quam hꝫ. ſi ergo hꝫactionem: eā cedit. ſi nō:nullam cedit: qꝛ non pōt.Eſt ⁊ aliꝰ caſus qui licꝫ agloſatoribus ſit relictus:a paulo tn̄ non eſt omiſſus qui eſt difficilior alijsut ſi dicam lego tibi. x. qͥmihi debes. dicit enī paulus ꝙ ſi debentur: liberari debitor debet. ſi nondebentur. x. ſunt in legato: qd̓ falſum eſt vt ipſepaulus poſtea dicit. vthac. l. §. qd̓ ſi ēt. c. ⁊. §.qd̓ ſi nihil. ⁊. §. ſed poterit. ſꝫ quare aliud hic dicitur ꝙͣ ī duobus ſuꝑioribꝰcaſibus: qꝛ ⁊ in hoc caſuſi debentur nō tenet̉ hr̄sad dandum: ſed ad liberādum. ſed certe h̓ liberatio ſiue remiſſio datio eſtut. sͣ. de condi. ob cau. l.ſi mulier. Itē inducit cōpenſationē: ut. sͣ. de compen. ꝑ totū. Item facit videri totum remiſſum etiāinopinata: ut. jͣ. ad. l. fal..l. q̄rebat̉. ſed ceſſio actōnis non eſt datio pecunienec pro ſolutione habetur cum euentus iudicipoſſit eſſe incertus niſi incaſu: ut. sͣ. de pecul. qd̓ d̓betur. vbi v̓o ꝙͣtitas nōexpͥmitur in oī cāu qd̓ vl̓que ꝓ condi. ẜuat̉: ut. sͣ.ti. i. ꝗntus mūcius. niſiverba p̄teriti tꝑis non pͥſentis ponant̉ in legatorut ſi dicaꝫ qd̓ debuiſti vl̓qd̓ debuit. ⁊ tunc diſtingues: ut. jͣ. eo. creditor..R. a3o. P.Utor. A legataLrio pōt relinqui liberatio heredibus ꝗ agnito legato repellitur exceptiōe niſi bn̄ficio etatꝭ iuuet̉. h. d. Bar. Y ¶ Tutor. alijs. ꝙͣ pupillo.z ¶ Tertiā. qd̓ legatū valet: ut. sͣ. de le. i. nō amplius. §. i. ac.a ¶ Si heredibꝰ .ſ. ſub hac ꝯditiōe. b ¶ Ex diſtractiōe. reꝝ pupillaꝝ.c ¶ Pareret .i. tutoris heredes liberaſſet ab actione tutele. azo.d ¶ Indulgēdū eſt. ut ⁊ sͣ. de mino. ait pͥtor. in fi. ⁊. l. ſi ſine. in pͥn. ⁊. l. ſiminor. xxv. an. ẜuū. ⁊. C. de fideicō. li. deberi. ⁊. jͣ. de do. ex. l. fi in fi. ⁊ sͣ.d̓ acꝗ. here. neceſſarijs. ⁊. jͣ. de his ꝗ. ut indig. l. v. §. amittere. ac.Ideamus Aliqn̄ dicit̉ ꝗs legatarius propter ſpēm: lꝫ nō propterUrem. h. d. Bart.e ¶ Legata ſit. a creditore. ac.f ¶ Solēt. mortis teſtatoris hodie: ut. C. de cadu. tol. §. cū igit̉. ac.g ¶ Qd̓ magis eſt. ⁊ facit. sͣ. e. ſiquis reum. §. idē iul̓. ac.Urelius. Effectus liberationis relicie pupillis non extendit̉ ad tuAtorem. h. d. In. hac. l. ponunt̉ que dā conſilia Sceuola. Uel poſſetctiam ſūmari alio modo ſic. Effectus liberationis non porrigitur ad creditum ab herede contractum. h. d. Bar.hi ¶ Fideiuſſerat. apud pupillos uel apud alios. ¶ ¶ Quodam.