XXXIIIIDe liberatione legata.

17 6

⁊ decedēs eiuſdēª pupillis legauit īhec verba. Aurelio latino ⁊ aureliofelici ſingulis ꝗnaʰᵇ: cum quis eoruꝫ.xiiij. annoꝝ fuerit: ad qd̓ᶜ tp̄s p̄ſtarieis volo ſingulis alimentoruꝫ noīemēſtruos denarios ſenos: ⁊ veſtiarij noīe annuos denarios. xxv. quolegato cōtēti eē debetisᵇ: qm̄ tutelavr̄a nō minimo dāno rōnem meāafflixeritᵉ. a vobis auteꝫ hr̄des meipeto: neꝗd rōe tutele ab hisᶠ exige̓:vl̓ ob hoc legatū eoꝝ retine̓ velitꝭᵍ.Queſitū ē ſi hēs eius ex cā fideiuſſionis aliꝗd p̄ſtiterit: an ab hē̓de filiorū eiusʸ ꝓ quo fideiuſſerat repete̓poſſit? Rn̄di v̓bis q̄ ꝓponerenturid ſolū videri he̓dū fideicōmiſſumne exigerēt qd̓ ex rōne tutele: quaꝫipſe ſimphorinꝰ adminiſtrauerat:ab aurelijsⁱ ſibi deberet̉. ¶ Teſtōfacto debitoribꝰ liberationē reliquerat. poſt īciſo linoᵏ ⁊ r̄cognito teſtōaliud teſtm̄ fecit ī quo repetijtⁿⁱ legatū his v̓bis. Quibuſcūqꝫ legata ineo teſtō qd̓ īciderā dedi: oīa rata eē⁊ q̄cūqꝫ ſcripta ſunt volo. Queſitū ē ex ſequēti teſtō adita hr̄ditatean debitores ꝗbus priore teſtō liberatio relicta erat cōſequi poſſint: utēt eiꝰ qͣꝫtitatꝭ noīe: quā poſt pͥꝰ teſtm̄debe̓ ceperūt liberarentur. Et ſi abhis hr̄des pete̓ ceperīt: an doli mali exceptione ſūmouerētur: rn̄. nō liberari. ¶ Ticius ſeio debitori ſuoita legauit. Do lego ſeio denarios.x. Itē do illi quicquid ſortis ⁊ vſuraruꝫ noīe mihi d̓bebat. Pretereagnaͣliter dānauit hr̄des fideiqꝫ eorum commiſit: vti darent reſtituerēt vnicuiqꝫ quicquid ei legaſſꝫ. poſtea ſeius aliam p̄terea pecuniam aticio mutuatus. ē quero an hec qͦqꝫpecunia que poſt teſtamētum factūdata eēt ſeio legata intelligat̉? Rn̄di cū in p̄teritū tēpus verba collata proponerētur: nō eē poſteriꝰ credēdūᵐ legatū. ¶ Ticiꝰ teſtō factoⁿ:⁊ filijs hēdibus inſtitutis d̓ patre tutore ſuo quodam facto ita locutuseſt. Seium patrē meum liberatumeē volo ab actione tutele. quero hecverba quatenus accipi d̓beāt: ideſtan pecunias quas vel ex vēditionibus rerū factis: aut ex nominibusexactis in ſuos vſus conuertit: vel

nomine ſuo fenerauit: filijs ⁊ hēdibus teſtatoris ⁊ nepotibꝰ ſuis d̓beat redde̓; Rn̄di eū cuiꝰ notio ē eſtimaturū. Preſūptioª .n. ꝑꝑ naturalē effectū facit oīa patri videri ꝯceſſa: niſi alid̓ ſenſiſſe teſtatorē ab hr̄dibus eiꝰ approbaretur. ¶ Meuiateſtō ſuo alteꝝ ex tutoribꝰᵖ ſuis action tutele voluit liberari. his v̓bisrationeꝫ tutele quā egit iuliꝰ pauluscū antiſtio cicerone poſci ab eo nolo: eoqꝫ noīe ab ea cā oīno lib̓atuꝫeē volo: q̄ro an ſi qua pecunia ex tutela apd̓ eū r̄māſit peti ab eo poſſit.rn̄di nihil ꝓponi cur pecunia q̄ pupilleq ē ⁊ apd̓ tutoreꝫ poſita maneret legata videret̉. ¶ Teſtatorᶠ itaſcripſerat. ticio affini meo ꝗcꝗd mihi ex qͣcūqꝫ cā d̓beat ei r̄mitti volo.eoqꝫ āpliꝰ dicēdo codicillis ita ſcripſit. ticio hͦ āpliꝰˢ affini meo ⁊ d̓bitori vſurā pecunie quā mihi dꝫ: ab he̓de meo donec viuetᶠ exige̓ veto. Ꝙſi exigē̓ cōtra voluntatē meā putauerit. eiꝰ ſortis vſuras eidē ticio abhr̄dibꝰ meis donec viuetˢ p̄ſtari volo. q̄ſitū ē cū augēdi potiꝰ qͣꝫ minuēdi teſtator volūtatēᵗ habuerit an hēdes ex fideicōmiſſiʸ cā ticio teneant̉vt eū oī d̓bito liberēt. rn̄. ẜꝫ ea q̄ proponerētur videri minutūᶻ legatū qd̓pͥmo d̓derat. ¶ Legatū ē teſtō hocmō. Seio ꝯcedi volo ꝗcꝗd mihi abeo d̓bitū ē. vl̓ fidē meā ꝓ eo obligaui. q̄ro vtꝝ id ſolū qd̓ teſtī facti tꝑe d̓bebat̉ legatū ſit. an̄ etiā ſi quid ex eaſumma vſurarū nomīe poſtea acceſſit. legato cedat. reſpondi videriomnē obligationeꝫ eius debiti perfideicō. ſolui voluiſſeª ¶ Stichoʰteſtamento manumiſſo fundum inſtructuꝫ ⁊ alia legauit. ⁊ d̓nuo hecverba adiecit. quemᶜ rationem reddere ueto. quia inſtrumentumª penes ſe habet. queſitum ē an ftichusreliqua que ex adminiſtratione actꝰdebuerat reddere debuerit: reſpondi ſtichū eo nomīe nō teneri. Claudius. Nemo enim ex ſeruitutis actu poſt libertatem teneturʰ: ⁊ conſulatioᵉ ad ius debiti relata fuerit.Retineriᵇ ergo reliqua poſſunt cuꝫpeculioᵉ aut. ex eoᶠ deduciᵍ. quod ſibi legatum eſt. ¶ Centum q̄ apudaponianum depoſita habeo. apud

pu. ſal. fo. qd̓ fieri debet. inſti. de fatiſda. tu. §. i. ac.a¶ Eiuſdem .ſ. tutoris. ac.Quina. i. x. vt. sͣ. de le. i. ſi quis teſtō ⁊ ſub. lego. ac.t ¶ Ad qd̓ .i. vſqꝫ ad qd̓ tēpus. Ac.a ¶ Debetis. tranſit de tertia ꝑſona ad ſecundam. Ac.t ¶ Afflixerit. impenderat enim aurelius multain res illorum pupilloꝝ.¶ Ab his .ſ. pupillis eque impendit. ac.a ¶ Uelitis. q. d. non exigatis impenſas a pupiljis: nec legata eis retinentur propter dictas impenſas. ac.h ¶ Filiorum eius .ſ. tutoris.i ¶ Ab aurelijs .i. a pupillis. vterqꝫ .n. ſic vocabatur. q. d. non prohibetur agere mandati contra tutorem uel eius heredē ut hic: ſed nego. ge.ꝯtra pupillum ꝓ ipui. sͣ. ꝓxi. ac.¶ Teſtamento. Lęum liberatiōis factuꝫin prīo teſtamento et repetitum in ſecundo ad debitum tꝑe teſtamēti reſtrīgitur: nec ad poſt contractum extenditur. hoc dicit. bar.k ¶ Lino .i. cordula de lino quo erat ligatum: perd̓ rūpitur teſtm̄: ut. C. d̓ſta. l. noſtrā. ac.l ¶ Repetijt. per hanc repetitionem petet̉ liberatio eorū que debebāt̉ tꝑeprimi teſtamenti: non vtex illo: ſed vt ex ſecundo:ut inſti. qui. mo. teſ. īfir..§. poſteriori. non aūt eorum que poſt ceperunt deberi. ut hic dr̄. ⁊ facit adiſtuꝫ. §. jͣ. §. proxi. ⁊ sͣ. d̓tri. le. l. ſi ꝗs. §. item. ⁊ d̓aur. et ar. lega. l. ſi ita. et.l. medico in prin. ⁊ sͣ. d̓leg. iij. vxori. §. i. et. l. nomen. §. i. ⁊. l. vxorem. §.reſtō. ⁊ jͣ. e. l. fi. ar. contra. sͣ. de ali. le. mela. §.aliena. itē. jͣ. e. l. §. legatum. ac.¶ Ticius ſeio. Caſus huius. §. a caſu precedentis. §. in aliquo nondiſcrepat. Legatum liberationis ad debitum tꝑeteſtamēti reſtringitur necad poſt contractiditur. h. d. bar.m ¶ Credendum. d̓bitūſub. ⁊ facit. sͣ. ꝓxi. §. cumconcor. et de leg. iij. l. hic¶ Ticius teſtō. Geverbis. ac.neralis liberatio patrilicta continet liberationēreliquorum. fecus in extraneo. h. d. bar.a ¶ Teſtō facto. l. xij. ta.o ¶ Preſumptio .ſ. legatarij charitas.ut inſti. de le. patro. tu. ac.et neceſſitudo facit intelligi ꝯtra conſuetum modum: ut et. sͣ. de le. i. ſi ẜuꝰplurium. §. fi. ⁊. jͣ. de condi. et demō. cum tale. in pͥn. et. l. cū auꝰ. ⁊. C. dti. et ſub. l. generaliter. §. fi. et. C. de cu. fu. l. fi. ī pͥn. ⁊ sͣ. d̓ ritu nup. nonſotu. §. denuo. et ſic nō eſt cōtra. sͣ. e. aurelio. §. gaius. et. jͣ. ꝓxi. §. qꝛ hic ēſpale fauore paterne pietaus. et eſt ſic. jͣ. de excep. do. l. pater. §. i. ac.¶ Meuia. In gnali lib̓atōe nō vidēt̉ remiſſa ea q̄ pn̄t vēdicari. bar.y ¶ Ex tutoribꝰ. al̓s exbus. ⁊ .jͣ. eſt liberare. et al̓s executoribꝰ. et. jͣ.eſt liberari. et hec lq ¶ Pupille. quōdā. ſecus ſi ſibi d̓mna. ac.

bita. hic gͦ non ut tutor: ſꝫ ut ꝗlibet poſſeſſor conuenit̉ rei vē. ⁊ facit. jͣ. l. fi. §. ticia⁊. C. de tranſac. ſub pretextu. §. error. ſꝫ pͥn. l. illiꝰ eſt ar. cōtra. Ac.eſtator. Verba reſtrictiua adiecta legato in codicillis facto reſtringūt legatū factū in teſtō cū ip̄o legato codicillorū tacite repetituꝫ. h. d. bar.r ¶ Teſtator. al̓s teſto. ⁊ al̓s teſtator. ac.s ¶ Hoc amplius quo ad verba: ſed quo ad veritatem minꝰ⁊ noͣ ꝙ per hec verba ēt repetitprimum legatum: ut. sͣ. de le..i. ſi tibi pure. ac.t ¶ Uiuet. ticiꝰ legatariꝰ. ac.u ¶ Uiuet .ſ. ticiꝰ. q. d. non exigat̉. ⁊ ſi fuerit exactū reſtituat̉.t ¶ Uoluntatem. ꝑꝑ illa v̓ba h̓amplius ⁊cͣ. Ac.yFideicommiſſi. ꝑꝑ illd̓ vern ieſtamenti prioris qd̓ eratvt oē debitū ſibi ⁊ per ꝯn̄s ſuisheredibꝰ remitteret. nā lꝫ noīauerit ticio tn̄ in rē erat legatumut. sͣ. de pac. iuriſgē. §. pactoꝝ.z ¶ Minutuꝫ. ꝑꝑ illud verbūquoad viuet. ꝑſonale ē .n. hoclegatum: ut h̓. ⁊ sͣ. e. aurelio. īpͥn. Item vltīa volūtas derogat prīe: ut ⁊. C. d̓ codicillis. l.diui. §. codicillos. ⁊. jͣ. ti. i. l. ſitibi certaꝫ. ⁊. l. legato. in prin.a. l. ticiꝰ. ⁊. l. ticio. ⁊. l. trāſlatō⁊ sͣ. de ali. ⁊ ci. le libertis. ī pͥn.et. jͣ. ti. i. cū certū. ⁊ sͣ. de fūdo īſtruc. l. ſeie. ī pͥn. ar. ꝯͣ. sͣ. d̓ fū.īſtru. l. q̄ſitū. §. fi. ſꝫ ibi ſolui. hItē ar. ꝯͣ. jͣ. d̓ re. du. quotiens.¶ Legatum. Legatuꝫ liberatōis extēdit̉ ad debituꝫ acceſſoriuꝫ poſt teſtm̄ ꝯͣctuꝫ. Bart.a ¶ Uoluiſſe. ⁊ iō in poſterumvſure n̄ currunt: pͥncipali ſublata: ut. jͣ. e. l. fi. §. gaio. ⁊ arg..C. d̓po. l. iiij. ⁊ facͣ. sͣ. ꝗ po. īpi.ha. luciꝰ. ſꝫ ar. ꝯͣ. jͣ. e. l. fi. ī fi.girprdil̓ Item ꝑ rn̄nionē apj. Legatum reſtrīparet qual̓r quis īterrogatiōeꝫintellexit. h. d. Bar.b ¶ Sticho. ticius ſticho pecrilium aſſignauerat et caſtaldū īrōne dn̄ica hūerat: qui de rōnedn̄ica q̄daꝫ male expedit ī quēdā fundum. nūc dn̄s ſticho lib̓tatē et dictum funduꝫ īſtructuꝫet q̄dā alia legauit: et rōnē reddere vetuit: appoſita hac rōe qꝛip̄e ſtichus eſt habiturꝰ funduꝫqueritur an debeat reddere rōnē tā de male īpēſis in fundumꝙͣ alibi? ⁊ dic ꝙ de nullis. retineri tn̄ pn̄t reliqͣ cetera p̄ter male expenſa in fundum. ac.¶ ¶ Quē. ſtichum. ac.a ¶ Inſtr̄m. hec rō appoſita reſtringit gnāle precedēs legatuꝫrōnuꝫ .ſ. nō reddēdarum. ut demale īpēſis in fundum tm̄ intelligat̉. ſic. sͣ. d̓ calū. h̓ actō. ſꝫar. cōtra. sͣ. de iur. et fac. igno.l. regulā. §. ⁊ lꝫ.b ¶ Tenet̉. niſi ī caſibus quosnoͣ. sͣ. d̓ neg. ge. l. cū actuꝫ. ac.t ¶ Conſultatio. conſultus .n.fuit ſceuola an debituꝫ peti poſſit ex principali obligatiōe remiſſa. h. uel dic non q̄ro de effeeffectus certus eſt qꝛ non tenetur: ut. C. an ẜuꝰ ex ſuo facto. l. i. nō gͦ ēt de iure dr̄ctu exactionis: ſed de iure. naꝫliber factus .ſ. ciuſli. ſꝫ naͣlis obligatio durat. ſic inter pr̄em ⁊ filium poſt emancipationē: ut. sͣ. d̓ ꝯdi. īde. frater a fratre. §. q̄ſitū. d ¶ Retieri. bn̄ īfert qꝛ iſtritm̄ vr̄ uel rōis reddendę neceſſitatem legaſſe. gͦ ceteroꝝ reliqͣ retīeri pn̄t cum peculio .ſ. n̄ legato. vn̄ n̄ vr̄ legari. ut. C. de pecul̓. eiꝰ ꝗ liber. me. l. i. ē ergo peculium qd̓ ſuꝑeſt deducto dn̄i debito: ut. sͣ. d̓ pecul̓. l. peculiuꝫ. §. ſi ere. retinet̉ gͦ ⁊ d̓bitū et peculium. ⁊ qd̓ ſubijcit aut ex eo .ſ. peculio. qd̓ peculiuꝫ ul̓ qd̓ .i. qꝛ peculium ⁊cͣ. ſic erat h̓ legatuꝫ. ⁊ ſil̓r ītelligit̉ d̓ducto ere dn̄i legatū eē. ac. e ¶ Peculio. n̄ legato. ¶ Aut ex eo peculio .ſ. legato. g ¶ Deduci. d̓ reliquo