XXXIIIIDe liberatione legata:

17 4

uer̄ fuerit aut in eam rem ſociꝰ reꝰerat.¶ Dem iulianus.I filiuſfa. debitor fuerit: ⁊ patri eius fuerit liberatio relictapatrē pactoᵏ liberādū eſſe: ne etiā filius liberet̉ᶜ. ⁊ parui inquit refertᵈ ſifuerit aliꝗd in peculio die legati cedente necne. Securitatem eniꝫ pr̄ ꝑhoc legatū ꝯſeꝗt̉. maxime inꝗt̓ cuꝫrei iudicāde tp̄s circa peculiuꝫ ſpecteturᵉ. ¶ Huic pr̄i ſimilē facit iulianus marituꝫᶠ cui vxorᵍ poſt diuortiuꝫʸ liberationeꝫ dotis legauit. nā ⁊hūc lꝫ die legati cedēte ſoluēdo nōſit: legatariū eē. ⁊ vtrūqꝫ ait ſolutūrepete nō poſſeᵏ. ¶ Sꝫ eſt veriꝰ qd̓marcellus notat patreꝫ repetē poſſe. Nonduꝫ eniꝫ erat debitorˡ cū ſolueret: ⁊ maritum non poſſeᵐ ꝙ debitum ſoluit. Patrem eniꝫ ⁊ ſi ꝗsd̓bitoreꝫ exiſtimaueritⁿ: attamen loco eſſe ꝯditionalis d̓bitoris: quemſolutū repete̓ poſſe n̄ ābigit̉ª. ¶ Sꝫſi dānatus ſit hr̄s filiuꝫ liberare: nōadiecit iuli. vtꝝ acceptilatione filiꝰan pacto ſit liberandus: ſꝫ videturhic ſentire quaſi acceptilatione d̓beat liberari. Que res patri quoqꝫ ꝓderit. ¶ Qd̓ obtinēduꝫ eſt niſi euidenter approbetur ꝯͣriū ſēſiſſe teſtatoreꝫ .i. ne filius inꝗetetur: nōne pitūc enī acceptilatione eū non liberādū: ſꝫ pactoª. ¶ Idem iuli. ſcribit.ſi ꝓ filio pr̄ fideiuſſeritʳ: eiqꝫ lib̓atioſit legata: eū pacto liberādū quaſi fideiuſſoreꝫ nō quaſi patrem. ⁊ ideode peculio poſſe conueniri. ¶Hocita demuꝫ putat: ſi dūtaxat quaſi fideiuſſorem: non quaſi patreꝫ eumvoluerit teſtator lib̓ariª. Ceteruꝫ ſi⁊ quaſi patreꝫ ⁊ de peculio erit liberandusAbeo.Oſt emācipationeꝫ v̓o filijᵗ eatenus pater actioneꝫᵛ habebitquatenus aliꝗd ex peculio aūt ī remverſo pͥſtaturusᵉ eſſet. id enim lega

torum noīe ad patrem ꝑtinebit qd̓eius ītereritʸ. ¶ Illd̓ qͦri p̄t: an eoquoqꝫ noīe pr̄ ex teſtō age poſſit utetiā filiusᶻ actiōeᶻ liberetur. Quibuſdā eo vſqꝫ extendendaꝫ actionemplacebat: qꝛ pr̄iſ ītereſſe videtur. Sipeculiuꝫ filio poſt emācipationē cōceſſiſſet: ius eiusª integru ꝑmaner̄.Ego cōtra ſentioᵇ. nihil ꝗcqͣꝫ āpliꝰpͥſtandū patri ex hmōi ſcriptura teſtamenti putās: qͣꝫ vt nihil ex eo qd̓p̄ſtaturus he̓di fuerit preſtet.Fricanꝰ.On ſolū aūt qd̓ d̓betur r̄mitti p̄t: veꝝ etiā parsᶜ eius vl̓ ꝑsobligationis vt eſt apud iul̓. tractatū. ¶ Si is ꝗ ſtipulatus eſt ſtichū:aut. x.ᵇ dānauerit he̓dem ſtichum n̄petere legatum valere conſtat.¶ Sꝫ ꝗd cōtineat videamus. Etiul̓. ſcribit actionem ex teſtō in hoceē videri: vt debitor accepto libereturᵉ. Que res vtiqꝫ debitoreꝫ ⁊ ī. x.liberabit: qꝛ acceptilatio ſolutiōi cōparaturᶠ. Et quēadmodū ſi ſtichūſoluiſſꝫ d̓bitor liberaret̉: ita ⁊ acceptilatiōe ſtichi liberari. ¶ Sꝫ ⁊ ſi d̓bitoreꝫᵉ. x. dānatꝰ ſit hr̄s. xx. liberar̄idem iul̓. ſcripſit nihilominus eē liberādū. x. nā ſi ei. xx. accepto ferantur ⁊ ī .x. liberabiturᵇ. ¶ Sꝫ ſi duobus hr̄dibꝰ īſtitutis alterū ex his dānauerit creditori ſoluer̄: valet legatū ꝑꝑ cohr̄deꝫ: eūqꝫᶠ ex teſtō acturūvt creditori ſoluatur. ¶ Liberatōaūt d̓bitori legata ita demū effectuꝫhꝫ: ſi nō fuerit a d̓bitore id exactūⁱduꝫ viuat teſtator. Ceteꝝ ſi ex actūeſt euaneſcit legatum. ¶ Unde q̄rit iul̓. ſi ab īpuberis ſb̓ſtituto ſit lib̓atio relicta: deinde īpubes exegeritqd̓ debetur. an euaneſcat legatum.Et cuꝫ cōſtet pupillum in his que aſubſtituto relinquūtur. ꝑſonaꝫ ſuſtinere eius a quo ſub conditiōeᵖ legatur. ꝯſequens eſt ſubſtitutuꝫ actiōe

X7⁊ ipſe fideiuſit: ut. sͣ. ad mace. ſꝫ iul̓. in pͥn. ⁊ sͣ. de pac. ſed ſi fideiuſſor.¶ Socius reus. ut ſi duo accipiant mutuum in ſocietatē aliquā: naꝫ ꝗliper videtur hoc caſu fideiubere pro alio etiam ẜꝫ Io. ut noͣ. sͣ. ad vel̓. l. virvrori. in fi. eſt ergo fideiuſſor vnus pro alio. Itē correi. Item ſocij ēt legara liberatione vni dꝫ acceptilatione liberari: ut. sͣ. l. iij. §. ſed quid ſi ſocij etvno ſic liberato liberatur⁊ alter: ut. jͣ. de duo. re..l. i. ſꝫ ſi creditor ſuccedatvni eorum pro parte tm̄tollitur obligatio: ut. jͣ. d̓fideiuſſ. vranius. qd̓ eſtnotandum.iffa. PaterOttſbiscano racoꝫ liberari pacto etiam ſinihil eſt in peculio. Sedſi filio liberatio relinquitur acceptilatione liberabitur. h. d. Bar.b ¶ Pacto. ut fideiuſſorui. sͣ. §. qd̓ ſi fideiuſfor.cui ſimilis ē ut. jͣ. de verobli. cum alius. in prin.At.t ¶ Ciberetur. nā ſi acceptilatio fieret fideiuſſorri etiaꝫ reus liberatur. ut.jͣ. de acceptil̓. l. ⁊ ꝑ iuſiuranduꝫ. §. ⁊ fideiuſſori. ethoc īnuit. ſed qūo pr̄i pōtaccepto ferri: cum pretotio iure teneatur ut. jͣ. deacceptil̓. l. an inutilis. §.fi. tn̄. deducit in ſtipulatione. l. aꝗl. ut inſti. qui.mo. tolli. obliga. §. i.¶ Parui. refert. quoid hoc: qꝛ vtrobiqꝫ pater conuentus hꝫ excep.yacti. refert tn̄ ſi velit repetere: ut. jͣ. nōri pōt. etquātū ad aliuꝫ: ut. jͣ. e. l.videamus.¶ Spectetur. nt. sͣ. decuſ̓. l. queſitum in pͥn.⁊ .jͣ. quibus ex cau. ī poſ.c. fulcinius. §. ſi quis. vn̄de ſi nunc non egeat pacto: quia nihil ſit in peculio tunc poterit egeref ¶ Maritum. quondā.Ucor.b ¶ Poſt diiuꝫ. bona gr̄a factum: qd̓ pleriqꝫ faciunt: ut. sͣ. de dona.inter vi. ⁊ vxo. l. cum hicſtatꝰ. §. ſi diuortium.¶ Legatarium. ꝗa ſibidiues eſt: ut. jͣ. ad. l. fal. q̄rebat̉. §. ſed cuꝫ debitori.ſe in patre ſecus: qꝛ non ēlegatarius ſi nihil eſt ī peculio: ut. jͣ. eo. l. videamꝰ. in quo eſt ergo hec ſil̓itudo? Rn̄. ſi ſunt uel erūtſoluendo. Item in ꝯpponendo pacti beneficio. ac.k ¶ Repetere nō n̄ poſſe. immo videtur ꝙ non: ut. sͣ. de condi. inſti. l. ſi iscum quo. que eſt contra. So. ibi nomine filij. hic ſuo. argu. sͣ. de cōſti. pe..l. i. in fi. ⁊. l. ij. accur.l ¶ Debitor. nō pr̄em non debere niſi quatenus eſt in peculio. ut. jͣ. e. l. videamus. ⁊ sͣ. de pecul. quotiēs. §. ſi ſemel. ⁊. C. ne filius ꝓ pa. l. i.m ¶ Non poſſe. ſꝫ cū liberatio marito ſit legata: ⁊ pactū factū ⁊ ſic ꝑpetuābꝫ excep. ergo poſtea ſolutū repetit: ut. sͣ. de condi. inde. ſi nō ſortē. §. adeoq̄ eſt ꝯtra. So. hic ad tpͥs fuit liberatio relicta: qd̓ potuit: ut. jͣ. e. nō ſolum.§. l. ⁊ ſic eſt in diē debitor vnde non repetit: ut. sͣ. de cōdi. inſti. l. in diē. ſecus in patre ꝗ nihil interiꝫ dꝫ qn̄ nihil eſt in peculio. ul̓ hic fuit legata libefatio ꝑpetuo: ſed nō ob cāꝫ que locū nō habuit uel ceſſauit ẜꝫ Azo. ⁊. Hvel dic ꝙ hic nō erat adhuc pactū factū. nec forte aliꝗd legatum ei. ⁊ tūc cōcor. sͣ. de cōdi. inſti. l. ꝗ noīe. ⁊. l. ſeq. ac.n ¶ Exiſtimaū erit. falio tamē. ut modo nota. ac.o ¶ Nō ambigit̉. ut. sͣ. de ꝯdi. inſti. l. ſub cōditione. ac.¶ Idem iul. Si liberatio relinꝗtur ei ꝗ duobus iuribus tenet̉: ab vtroerandus eſt in dubio niſi aliter ſit actum. h. d. bar.¶ Pater .i. nt filius non cōueniatur. pater ſic. Ac.

¶ Sed pacto. ꝑſonali. ⁊ ita ſi filius fuerit emancipatus pater vel īfra. an de peilio uel de in rem uerſo. ꝑpetuo tenet̉: ut. sͣ. qn̄ ac. de pe. eſt annalis. l. i. in pͥn. ⁊de ī rē uer. l. i. ī pͥn. ſꝫ īteri cū ē filius ī ptāte de pecul̓. pr̄eꝫ teneri puto. ac.r ¶ Fideiuſſerit. qd̓ pōt. ut. sͣ. qd̓ iuſſu. l. i. §. i. ⁊ ecōtra filius ꝓ patre: ut. jͣ. de fideiuſſor. ſi dubuet̉. §. ſilius. ac.ſſ ¶ Liberari. ſed quid in dubiopreſumitur? Reipon. ꝙ etiamquaſi patrem voluerit liberare: quia proniores ⁊c̄. ut. jͣ. deacti. ⁊ obliga. l. arianus. ⁊ quiain teſtamentis pleniꝰ ⁊c̄. ut. jͣ.de reg. iur. in teſtamentis. ⁊ ſiceſt. jͣ. de iure do. dotem. ⁊ facit.sͣ. e. l. in pͥn. actOſt emancipa. filij. cuiꝰEpatri legata eſt liberatiout fideiuſſori ⁊ ut patri: ut. sͣ. l.ꝓx. in fi. ⁊ dic. idem ēt ante emācipationem.u ¶ Actionem. ex teſtō contraheredem ut liberet̉ pacto: vt. sͣ..l. proxi. §. idem iul. ac.x ¶ Preſtaturus. heredi ⁊ hocſi heres non liberat. ac.y ¶ Intererit. ſaltī pro iur̄ emācipationis. R. uel dic plane vtdicit. Accur.illud. Qd̓ vnꝰ poteſt adſucceſſionem alterius venire: ineſtimando intereſſe non debetinſpici. h. d. bar.z ¶ Filius. nō ſolum pater. ac.z ¶ Actione. ex teſtō.a ¶ Ius eius: ſcꝫ patris. qd̓ eſtin ſuccedendo filio: ut patronꝰliberto. vt īſti. qui. mo. ius pa.po. ſol. §. preterea. ac.b ¶ Sētio. accipe. jͣ. putās ⁊c̄.c ¶On ſolum. pars ad hocC sͣ. de le. i. non amplius.§. cū bonorū. ⁊. jͣ. ti. i. l. ij. ī fi.⁊ .jͣ. de acceptilatꝭ. l. pars. ac.is qui. Riberationelegata ab vna ex rebus alter natiue debitis per acceptilationeꝫliberatio conſequitur ab aliereh. d. bar.d ¶ Aut. x. alternatiue. ⁊ ſic electio ſit d̓bitoris. ut. sͣ. d̓ iur̄ do..l. plerūqꝫ. §. fi. ac.e ¶ Liberetur. a petitione ſtichiideoqꝫ ⁊ a decem. aꝫ. ut ſubijcitvbi teſtator expreſſe voluerit cōtra. ut. sͣ. de pactis. ſi vnus. §.ſi cum. ⁊ facit. jͣ. de accepti. l. etper iuſiuranduꝫ. §. ſi is qui hominem.f ¶ Comparatur. ut inſti. quibus mo. tol. ob. §. item per act.non tn̄ per omnia eſt ſimilis remiſſio traditioni. nam quandoqꝫ valet remiſſio non traditio:ut. sͣ. de dona. inter virum ⁊ vxo. ſi ſpōſus. §. ſi maritꝰ. ⁊ ccōtra quādoqꝫ iu. jͣ..e. l. fi. §. fi. ac.g ¶ Debitorē. id eſt eū qui debebat. x. ac.b ¶ Liberabitur. ſic. jͣ. de accept. l. is. qui ſtichū. ⁊ de uer. ob. l. i. §. ſi ſtipulāti.⁊. l. inter ſtipulantem. §. ſi ſtipulante. ⁊ .jͣ. ti. i. l. iij. §. ſi quis plus. ⁊ sͣ. de conſti.pe. l. hactenus. §. ſi quis. c. ſed ar. contra. jͣ. ti. i. l. qui hominem. ſed dic ut no. sͣ.de pactꝭ. l. ſi vnus. §. ſi cum. ac.i ¶ Eūqꝫ .ſ. coheredē cui liberationem legaſſe videt̉. reſpectu aūt creditoris nonualet. qꝛ id qd̓ dꝫ legauit: ut. jͣ. e. l. ſi d̓bitor. ⁊ facit. sͣ. fami. her. l. ſi filia. §. pap.⁊ .sͣ. de le. i. ſeruo legato. §. ſi teſtator. ⁊ sͣ. e. l. ſi ꝗs. §. fi. ac.¶ Liberatio. Legatū liberatiōis hꝫ effectum niſi a ieſtatore vero debitū ſitexactum: ſecus ſi a teſtatore ficto uel ab herede exigatur. h. d. bar.k ¶ Exactum. idē eſt ſi alia rōne debitū ſit extinctu. ut. jͣ. e. ſi ꝗd mihi. h. Itē dicexactū eo aīo ut legatū adimeret̉. alioꝗn ꝯtra eſt. Idem eſt .ſ. ꝙ nō extinguaturſi debitor pecuniā obtulit: ut. sͣ. de le. iij. l. fideicōmiſſa. §. ſi rem. Itē ꝙ nō extinguatur ſi heres exegit: ut. jͣ. e. ſi qd̓ mihi. Azo. ⁊ in fi. huiꝰ. l. ⁊ facit. jͣ. e. creditor.i. rn̄. ⁊ sͣ. de le. ij. l. ſi ticius. ⁊ inſti. de le. §. tā autē.l ¶ Sub conditione. quē heredem conditionaliter grauatū cōſtat poſſe interimexigere oblata cautione. ut. jͣ. de excep. do. pure. in prin. ſed illa exactio legatano non nocet: ut. jͣ. in fi. l. gͦ ⁊ hoc poſſet exigere pupillus. ſꝫ hec exactio legatario