Liber
ſolebant in he̓ditate relicta. ¶ Nomen autē penus mihi traditum eſtoībus generibusª dictum. ¶ Si italeget̉ penus q̄ rome ſit. Utrū penꝰeſt que ītra cōtinētia legata videatur. An v̓o ſola que intra murumeſt. Et ꝗdem vrbes fere oēs murotenus finiri romā cōtinentibusʰ: ⁊vrbē romā eq̄ ꝯtinētibꝰ. Ꝙ ſi vrbana penꝰ ſit legata: omne qd̓ vbiqꝫᶜeſt: legatum videri labeo ait: etiamſi in villa ſit vrbico vſui deſtinata.ſicuti vrbica miniſteria dicimus: ⁊que extra vrbē nobis miniſtrare cōſueuerunt. Si autē extra vrbem rome tranſit. Sꝫ ⁊ ſi ī ortis ſit vrbi iunctis idē erit dicēdū. ¶ Si cui penꝰlegata ſit preter vinum: omnis penus legata videtur excepto vino.¶ Sꝫ ſi ita ſit ſcriptū. Omnem penū preter vinū quod rome erit. ſola penusᵇ qͦ rome eſt legata videt̉.⁊ ita pomponius. li. vj. ad ſabinuꝫſcribit.N Aulus.On omne qd̓ bibitur in penuhabetur: alioquin neceſſe ē utomnia medicamenta que biberent̉cōtineantur. Itaqꝫ ea demuꝫ penoris eē q̄ alendi cauſa bibūt̉. Quo innumero antidotūᵉ nō ē. Et ſane v̓ecaſſius ſenſit. Sꝫ ꝙ ꝗdā negauerūtpiper ⁊ liguſticum ⁊ carreum ⁊ claſſer ⁊ cetera huiuſmodi in penu nōeſſe improbatuꝫᶠ eſt.TDem.Nſtrumentuꝫ piſtrini. iteꝫ vniuerſa vaſa coccinatoriaᵍ in penu nō cōtinētur. S Ceuola.Enum meam omneꝫ admatrē libertoſqꝫ meos qui cummatre ſunt ꝑtinere volo. Quero ſitutores pupilliᵇ eā ſolummō penūdeberi que ī cenaculo eſſe dicerent.ſint autē ⁊ ī horreis āphoreˡ: an hequoqꝫ deberentur: rn̄di ꝗcquid penoris vſus cauſa vbicūqꝫ habuiſſetᵏ: deberi.¶ De ſupellectili legata.P Omponius.Upellex eſt domeſticumpatriſfamiliasᵐ inſtrumēItum. qd̓ neqꝫ argento auroueⁿ facto uel ueſti ānumereturᵈ.D Aulus.Deſtres mobiles non animaH Lorenti.Upellectili legata hec cōtinenHtur menſe. trape. zephora. ⁊delphica. ſubſellia. ſcamna. lecti ēt
inargentati. cuicitra. imperialia vaſa: ⁊ oralia ī pānalioſa. vaſa aqͣriapeluis. aꝗmīaria. cādelabra. lucerna ⁊ trulla. Item vaſa enea vulgaria: ideſt q̄ non ꝓprio eēt loco attributa. preterea caſpe ⁊ armaria.¶ Sꝫ ſunt ꝗ putant recte caſpas etarmaria: ſi libroꝝ aut veſtium: autarmoꝝ gratia parata ſint nō eſſe īſupellectili: qꝛ nec quidē ipſe res ꝗbus artribute eēt ſupellectilis inſtrumento cederēt. ¶ Uitreaᵖ eſcaria ⁊ potaria ī ſupellectili ſunt ſicutfictilia. nec ſolū vulgaria: ſed etiamque in precio magna ſunt. Nam ⁊pelues argenteas ⁊ aquiminariasargēteas: ⁊ mēſas ⁊ lectos inargētatos vel inauratos atqꝫ gēmatosin ſupellectili eſſe non dubitat̉ vſqꝫadeo: vt idē iuris ſit: ⁊ ſi tota argētea vel aurea ſint. ¶ De murinis⁊ criſtallis dubitari pōt: an debeātānumerari ſupellectili ꝑꝑ eximiuꝫªvſum ⁊ preciūᵗ. Sꝫ ⁊ de his ideꝫ dicendū eſt. ¶ Nec intereſt cuiꝰ materie ſunt res q̄ ſunt in ſupellectili.Sꝫ craterē argēteū hodie ꝑꝑ vſuꝫnon eſſe in ſupellectiliꝰ: nec vllumvas argenteum ẜm ſeculi ſeueritatem nondum admittentis ſupellectilem argenteam. Hodie proptervſumª imperatorum: ſi in argentorelatum candelabrum ſit argenteūargēti eē videt̉ ⁊ error ius faciat.T Dem.Nſtrumenti ſignificatione redeᵗ ⁊ ſedularia ſupellectili ānumerari ſolent..IDē.Etrapetis queri poteſtʸ ſb̓ſelFlia ⁊ cathedraria quibꝰ inſterni ſolent vtrum in veſte ſint ſicutſtragula: an in ſupellectili ſicut toralia que proprie ſtragulorum nonſunt: ⁊ hoc magis placuit ea ſupellectili contineri. De trapetis autemvel linteis quibus inſternuntur vehiculaᶻ dubitari poteſt an ſint in ſupellectili. Sed dicēdū eſt potiꝰ īſtrumenti viatori ea eē ſicut pellesª ꝗbꝰinuolūtur veſtimēta. lora qͦqꝫ ꝗbhe pelles cōſtringi ſolent.A Xphe.Upellectilisᵇ eas eſſe res puto q̄ ad vſūᵗ cōem patriſfamilias parate eēnt: que nomen ſui generisᵇ ſeꝑatiꝫ nō haberēt: quare adartificij genus aliquod pertinerēt.neqꝫ ad cōeꝫ vſum patriſfamiliasaccommodate eſſent ſupellectilisnō eſſe. ſꝫ nec pugillaresᶜ ⁊ codices
a ¶ Nomē. oībꝰ generibꝰ. nā hic penus ⁊ h̓ penus ⁊ hoc penus huius teſte preſiano. uel dic oīs generis res ꝯtinet̉ ī penu ſi mō apta ſint eſui ⁊ potui.¶ Si ita. Urbis ſeu ciuitatis appellatio muris finit̉. roma ꝑuſium ⁊ ſimiliaꝯtinētibꝰ edificijs. ⁊ hec adtio vrbana magis qͣlitatē ꝙͣ locū ſignificat. h. d.b ¶ Cōtinētibꝰ. edificijs: vt. jͣ. de v̓bo. ſig. l. ii. ⁊ facit. jͣ. ti. i.Bar.quēadmoduꝫ ⁊ sͣ. de le. i. huiꝰ§. legatū. ⁊ sͣ. d̓ le. iii. ſeruis vrbanis. ⁊. l. cuiqꝫ. ⁊. l. q̄ro. ⁊ sͣ.de fun. inſtru. cū ꝗdā. l. q̄ſitū.§. ſi ꝗs. ⁊. l. cuꝫ delaniōiſ. §. ſabinus. et. l. ſeie. §. pāphile. ⁊. l.predia in pͥn.c ¶ Qd̓ ſi. vbiqꝫ. idē ergo dico ⁊ ſi legauit eā q̄ rome ſit .ſ.vt videat̉ legare omnem.¶ Si cui penus. Iſte ē nota. ⁊ ſingularis. §. hēs gͦ h̓ ꝙrelatiuum ꝗs ⁊ ꝗ refert̉ ad genus ⁊ ad ſpēm exceptam. Uelpotes dicere ꝙ h̓ in dubio relatiuū refertur magis ad genuslegatū ꝙͣ ad ſpēm exceptā .ſ. utreferat̉ magis ad penū ꝙͣ advinum. h. d. Bar.d ¶ Sola penꝰ. in ambiguisenī qd̓ minꝰ ē vr̄ legare: vt. jͣ.de re. iur. l. ſemper in obſcurisar. cōtra in eo. ti. l. in teſtamētis. nā relatiuū qd̓: pōt referriad vinū ⁊ ad penū cū ſit neutrigeneris: ut. sͣ. §. nomē. Itemnota p̄cedentia reſtringi ꝑ ſequētia. vt. sͣ. de le. iii. l. q̄ſituꝫ.§. i. ibi eadē eſt ⁊c̄. ſic econtra.sͣ. de tritico le. l. fi. §. fi. ⁊ de le.iii. l. heros. §. i. ⁊ facit. jͣ. d̓ au.⁊ ar. le. plaucius. ac.On omne. antidotum.quoddam medicamētūeſt: ut. sͣ. de cōtrahen. empt. qd̓ſepe. §. veneni. ac.f¶ Improbatum. qꝛ h̓ ⁊ per hͦimꝰ. igit̉ in penu ꝯtineri vr̄ut. sͣ. e. l. iii. circa pͥn.Nſtr̄m. coccinatoria .i.sͣ deputata ad coquenduꝫut. jͣ. de au. ⁊ ar. le. l. ⁊ ſi n̄ ſint.§. ſi cui. ⁊ de alijs vaſis dicut.sͣ. ea. l. iii. sͣ. uaſa.Enuꝫ. pupilli. filij teſtatoris. ac.i ¶ Amphore .i. vaſa de ꝗbusdic ut. sͣ. e. l. iii. §. uaſa. ac.k ¶ Pabuiſſet .ſ. teſtator. ac.De ſupellectilizata.Upellex. pr̄iſfamilias nō fūdi: ut. sͣ. d̓fun. īſtruc. l. q̄ſitum. 5. ſupellex. ⁊ .5. ſꝫfundus. ac.n ¶ Auro. auri numero cōtinetur qd̓ pr̄familias hꝫ ⁊ reponit īter aurea uel ut theſauruꝫ⁊ ſic de alijs. nō gͦ qd̓ in iumētis al̓s iūcturis uel zonis eſt auri numero continet̉: vt. jͣ. d̓ auro ⁊ arg. le. l. et ſi non ſint inprin. et. §. i. et. l. ſcribit. et. jͣ. e..l. iii. §. vitrea.o ¶ Annūeret̉. a pr̄efa. et ſub.nec qd̓ penu ul̓ ornamentꝭ velinſtr̄is: nec alij ēt uſui uel ſpēialteri: ut. jͣ. e. l. labeo. ſed tunceſt ꝯͣ huic. l. C. de admi. tu. l.lex q̄. §. an̄ oīa. ſed impropriedicit cetera ſupellectilia. uel ibinō erāt in theſauro: ſꝫ vſui. etcontinua legem ſequen. cumiſta. ac.Apellectili. vitrea. uaſa. facit. jͣ. de aur. et ar. le. l. cū aurū. §. fi. et. l. et ſi n̄pQ ſint. ¶ De murinis. eximium. qꝛ magnates tm̄ utuntur.r ¶ Et p̄ciū .ſ. magnū. ſ¶ Nō eē in ſupellectili. ꝯͣ. sͣ. e. l. §. vitrea. ſo. diſtī
ie tꝑa ⁊ cōcor. ſcrip. qꝛ hic de tꝑe an̄ hāc. l. ibi de futuro: ut ⁊. jͣ. l. ꝓxi.t ¶ Seueritatē .i. uſum ꝗ eſt ſeuerus ⁊ rigidus ⁊ cōtra fauorē legatorumlegata ſupellectili nō cederent argentea. ac.u ¶ Uſuꝫ imꝑatorū. utebant̉ imꝑatores: ut ſi uas argēteū relatum .i. annumeratū tūc numero argēti nō ſupellectilis ꝯtinet̉: ut. sͣ. e. l. i. ⁊ h̓. ergoſi nūeronon eſt argenti:cōtinet̉ appellatione ſupellectilis. ⁊ ſic error pͥncipis facit ius: ut ſupellectilis appellatōe cōtineat̉ argētū. qd̓ tn̄ ē verū ẜꝫ qd̓ dr̄. jͣ. e. l. labeovt ſic legata ſupelleētili candalabruꝫ argēteūcedat. Sꝫ qūo ſoliꝰ pͥncipis error facit ius. rū.qꝛ ⁊ alij debēt ſeꝗ quodipſe facit. ar. C. d̓ ep̄i. audiē. l. iij. ⁊ ſic cōis errorhic facit iuſ. ſic ⁊ sͣ. d̓ offi. pͥto. l. barbariꝰ. Iteꝫqūo pͥnceps errat in iure: cum oīa ſint in eiꝰ pectore vt. C. de teſtamē.l. oīuꝫ ⁊ ab eo naſcūturvt. C. vn̄ vi. l. meminerint. rn̄. non eſt ueriſil̓eeū errare. pōt tn̄ ⁊ facitjͣ. ad trebel. l. ſeruo into. §. cū pretor. ſed ar. cōra. sͣ. de le. ⁊ ſe. cō. l. qd̓non rōne. ⁊ de vſuca. l.vbi lex. et. sͣ. d̓ iuriſ. om.niū iudi. l. ſi per errorē.et. jͣ. de auro et argētolegato. l. ornamentorum. ac.¶ Aſtr̄i. rede .i. roteplauſtri forte. vi īſti. de reꝝ di. §. fi. ac.Opoten. h̓ accipeEtrapetis. q̄ribus .ſ. trapetis ſubſelia ⁊c. et ſic nota trapeta eē in ſupellectilibusquibus ī domo vtimurnon ī via: vt ſubijcit d̓trapetis ⁊c. ac.¶ Uehicula. quibꝰ vehitur pater fami.a ¶ Sicut pelles .ſ. nonſunt in ſupellectili. ⁊ facit. jͣ. d̓ auro et ar. leg. l.ornamento in pͥn. ac.6ſa pelſeciſ hucuſ.qꝫ et. jͣ. l. prox. §..i. dr̄ d̓ quottidiāis. ac.c ¶ Ad uium commune .i. quottidianum.d ¶ Sui generis. hocdīc vt. jͣ. l. proxia. §. i.accurſius.ra in quo ſcribebanturPugillares. de cenoīa debitorū: vt. sͣ. cōmodati. l. in cōmodato§. igitur.Abeo. Inſtrumenta domentaad vſum patriſfamiliasdeputata ſupellectilis legatum comprehendit expropria ſignificationevocabuli. et ea q̄ poſſūtex diuerſis generibuscōtineri ex vſu teſtantiscomplectuntur legato.ſed in his qͥ conſtat aliāſpeciē continere teſtātisvſus non inſpicit̉ hoc dicit. Diuide hanc legem. Ponit enim primoquid ſit ſupellex ẜm labeonem. Secundo quid ſit ſupellex ẜm tuberonem. Tertio ponit dictum ſeruii in his que poſſunt diuerſis generibus