XXXIL.De legatis ⁊ fideicō. iij.

1 3 4

ret̉ valebit ­. Sꝫ ⁊ ſi poſt ſententiāan̄qͣꝫ imperator nr̄ comprobet: valebit qd̓ factumª eſt: qꝛ certum ſtatum vſqꝫ adhuc habuit. ¶ Aprefecto v̓o pretorio: vel eo qui vice prefectiꝰ ex mandatis principis cognoſcet. ¶ Itē a prefecto vrbis deportatos: qꝛ eiᵉ quoqꝫ epiſtola diui ſeueri ⁊ imperatoris noſtri ius d̓portandi datum eſt: ſtatim amittere ciuitatem: ⁊ ideo nec teſtamenti iusfaciendi nec ius fideicōmittendi cōſtat habere. ¶ Si quis plane inſulā deportatus: codicilloſᵈ ibi fecerit⁊ indulgentia imperatoris reſtitutus ſit: ⁊ hiſdē codicillis durantibꝰdeceſſerit: poteſt defendi fideicommiſſum ualere ſi modo in eadē volūtate durauitᵉ. ¶ Sciēdū eſt auteꝫeorum fidei cōmittere quem poſſead quos aliꝗd ꝑuētuꝝᶠ ē morte eiꝰvel dū eis datur uel dū eis non adimit̉ᵍ. Nectm̄ proximi bonorumpoſſeſſoris v̓m inferiorisᵖ quoqꝫfidei committere poſſumus. Sꝫ ⁊eius qui nondum natus eſt fideicōmitti poſſe: ſi modo natus nobisſucceſſurus ſit. ¶ Illud certe indubitate dicitur. Si quis inteſtatus d̓cedēs: ab eo qui primo gradu ei ſuocedere potuit: fideicōmiſſum reliq̄rit: ſi illo repudiāte ad ſequētē gradū d̓uoluta ſit ſucceſſio: cū fideicō.nō debereª. ⁊ ita imperator noſterreſcripſit. ¶ Sꝫ ⁊ ſi a patronoᵏ ſitrelictū: ⁊ aliꝗs ex libis eiꝰ mortuoeo admiſſusᵐ ſit ad bonoꝝⁿ poſſeſſonē: idē erit dicendū. GAius.

X filioº preterito licꝫ ſuus heres erit fideicom. reliqui nonpoteſt.UIpianus.Iml̓ier dotē ſtipulata fuerit:⁊ accepto tule̓it marito ī hͦ doLtē vt fideicōmiſſū detᵖ: dicēdū ē fideicōmiſſū d̓beri. Percepiſſeq .n.aliꝗd a mulier̄ videt̉. hͦ ita ſi mortiſcāᶠ dōatura mulier marito fecit acceptū. ¶ Sꝫ ⁊ ſi mortis cāʳ auxeritˢmarito doteꝫ. Uel ī matrimoniuꝫeiꝰ mortis cā redieritᵗ: pōt dici fideicōmiſſuꝫ ab eo deberi. ¶ Iulianꝰſcribitᵛ. Si ſeruus mihi legatus ſiteūqꝫ manumittere rogatꝰ ſiꝫ: fideicōmiſſuꝫ a me relīꝗ nō poſſeᵗ: ſcilꝫſi pure rogerʸ. Nā ⁊ ſi ſub ꝯditiōeuel indiē ꝑꝑ fructū medij tēporisᶻpoſſe me obligari nec iulianus dubitat. ¶ Si rē ꝗs debeat ex ſtipulatu: eiqꝫª rem legauerit: fidei committere eius non pote̓it: lꝫ ex legato commodumᵇ ſentire uideatur:ꝙ dominium nanciſcitur ſtatimᶜ.nec expectat ex ſtipulatū actionem.Fortaſſisª ꝗs dicat ⁊ ſumptuꝫ litis quem ſuſtineret: ſi ex ſtipulatione litigaret eum lucrari. Sꝫ nequaqͣꝫ dicendum eſt huius fideicommittere me poſſe. ¶ Sed ſi habenti tibi proprietatem: uſufructū mortis cauſa ceſſero poteſt dici fideicōmittere meᶜ poſſe. Nec quenquammoueat ꝙ uſufructus ſolet morteextingui. Nā medij potius temporis quo uiuat qui donauit commodū cogitemꝰᶠ. ¶ Si autē pignus d̓bitori liberauero mortis cā: ⁊ eius

y ¶ Quod factū .ſ. ſi decedat ante comprobationeꝫ principis al̓s ſecus: vtsͣ. de teſta. l. eius. §. i. ac.p ¶ Uice prefecti. vt ſi in locū prefecti defuncti donec alius eligat̉ ſubſtimuatur: ut. sͣ. de offi. eius cui manda. eſt. l. ii. ⁊ adde qd̓ no. sͣ. de offi. pͥſi.I. illicitas. §. ꝗ vniuerſas. ⁊ facit. jͣ. de īterdic. ⁊ rele. l. inter penas. ⁊ sͣ. deoffi. prefec. ur. l. i. §. reindi.t ¶ Ei .ſ. prefecto vrbis.d ¶ Codicillos. ſecus ſiteſtamentum: ut. sͣ. e. l.§. i. in fi. ac.g ¶ Durauit. aliquovoluntitis indicio: utno. sͣ. e. l. §. i. ac.¶ Sciendum. Abillo poſſum fideicō. relinquere cui relīquo velcui non adimo: cū poſſim adimere. Dy. hocdicit. Bal.Peruenturū .ſ. deum non tamē ſemꝑ.nam non niſi pupillusvel alius qui non poteſt teſtari.g ¶ Non adimitur. datur heredi inſtituto: legatario. fideicommiſſario. donatario cā mortis a quibus pōt relinqui vt hic. ⁊. C. d̓ fideicōmiſ. l. labeoItem ⁊ille qui capit cauſa motis: ut. sͣ. ti. ij. l. ꝗ teſtamento. §. fi. Item nonadimitur vt venientibꝰabinteſtato a quibus ſimiliter poteſt relinqui:vt hic ⁊ sͣ. de codicillisl. conficiūtur. in princi.⁊. §. i. Item facit. jͣ. e. l.ſed ſi ſic in fine. ⁊. l. ſi furit in fine.h ¶ Inferioris. agnati.¶ Illud. Relictumnominatim ab eo qui ēin primo gradu nō debetur ab eo qui eſt in ſecundo ſi ad eum hereditas ꝑtinet. h. d. Bar.Uel ſic. Fideicōmiſſuma certa perſona relictuꝫnon debet̉ ſi hereditasad alium gradum ab inteſtato deuoluitur. h. d. bal.¶ ¶ Non debere. īmo videt̉ ꝙ ſic. ut. sͣ. de codicil. l. ſi ꝗs cum. ii. rn̄. ſol. h̓nominatim. ⁊ ſpecialiter ab eo qui erat primo gradu: ⁊ ita a certa perſona: ut. jͣ. e. l. qui graui. ⁊. l. is qui in prin. ⁊. l. cum pater. §. cū eſtimaret.t. l. celſus. §. pe. ⁊. §. fi. ibi ab omni qui abinteſtato ſuccederet relinꝗtur ⁊eodē modo ſo. sͣ. ti. i. l. ſi ticio. §. iul. que ē ꝯtra. vel dic vt ibi. ac.k ¶ A patrono. libertus in teſtamēto decedēs reliquit legata a patronoſucceſſuro ab inteſtato. qd̓ pōt vltra legitimā: ut. sͣ. ti. ii. l. filius. §. i.l ¶ Eo .ſ. patrono an̄ aditam hereditatem.m ¶ Admiſſus. ex ſua perſona. ſecus ſi exꝑſona patroni: qd̓ aliquandoſit: ut. jͣ. de ꝯtra tab. l. illud. §. fi. ⁊. l. ſe. ac.n ¶ Ad bonoꝝ poſſeſſionē .ſ. olim vnde liberi patroni. hodie v̓o vnde leitimi: ut inſti. de bo. poſ. §. ſexta. ⁊. §. cūqꝫ. ⁊ .jͣ. vnde legitimi. l. ii. §. i. ⁊facit. sͣ. de le. i. l. ſi fundum per. §. fi. ac.Q Uel ſic. A preterito nō pōt nominatiꝫ legari. vel fideicōmitti. bal.X filio. Nō valet fideicōmiſſum qd̓ relinꝗtur a p̄terito. h. d. bart.o ¶ Filio. al̓s ex filio ⁊ al̓s a filio: ⁊ pone in matre vel auo materno quorum preteritio pro exheredatione habetur: ut inſti. de exhere. li. §. finali.dic̄ ergo mater extraneū inſtituit: filium preterijt: a quo reliquit legatuꝫ.ſi filius agit querela: ⁊ rumpit teſtamentum: ⁊ habeat bona non tamenvalet fideicō. ut. sͣ. de inoffi. teſta. l. ticia. vel pone in emancipato preterito a patre qui grauari non poteſt: ut. C. de fideicō. l. pe. ⁊ ẜm hoc etiaꝫſi generaliter ab inteſtato repetiſſet non valeret: vt dicta. l. ticia. ⁊ .jͣ. e. l.patronus in fi. vel tertio pone ꝙ pater inſtituit nepoteꝫ: filium preterijt ⁊legatū reliꝗt a nepote: nō valet: cū nec valeat teſtm̄ ꝑꝑ pͥteritionem filij.⁊ ẜm hoc conſtrue licꝫ ſuus heres erit ſubaudi natus ex filio ⁊cͣ. ⁊ ẜm hosires caſus non ponitur verbum ſuus: vt ponitur inſti. d̓ hereduꝫ. quali.differen. §. i. vel quarto pater filium in poteſtate preterijt: alium inſtituita ſilio preteruo reliquit legatū. filius dixit nullum. vel per cōtra ta. rūp. c

qd̓ pōt: vt. C. de libe. pre. l. fi. §. fi. ⁊ habet bona non tenet fideicō. Sed nōne eſtſuus hoc caſu abinteſtato filius: ⁊ hic relinquit a ſuccedente abinteſtato. Uel etiāꝗd ſi dixit: ut ēt abinteſtato generaliter debeantur. videtur ꝙ valeant hic ⁊ ſuperiori caſu proximo: ut. sͣ. l. proxi. §. ſciēdū. ⁊ hic ꝗdā dicunt ⁊ ſubaudiūt hoc nonpōt .ſ. vt valeat ex teſtō: ſed abinteſtato ſic. ſi hoc voluit teſtator. Sed contra videtur quia contra voluntateꝫpatris filius habet bona. tuncautē abinteſtato valent quando teſtator non ademit bonaſucceſſoris ab inteſtato per qd̓videtur eis relinquere: vt. dcō§. ſciendum. ⁊ sͣ. de cōdicil. l.conficiuntur. ac.mulier. Ab eo cuiO mortis cauſa donat̉ velrelinquitur pōt fideicommiſſum relinqui. h. d. Bart. Uelſic. Donatariꝰ cā mortis pōtgrauari onere fideicōmiſſi. h.dicit Dy. ⁊ pōit tria exēpla.Primū ī acceptilatiōe dotiscā mortis. Scd̓ꝫ ī augm̄to dois cū pacto dōatiōs cā mortis.Tertiū. ī ea q̄ redit ad v̓uꝫ ſcd̓ꝫexēplū ibi: ſꝫ ⁊ ſi mortis. Tertiū ibi: vel ī matrimoniū. bal.p ¶ Det .ſ. maritꝰ ex teſtamēto vxoris. vel det. i. relinquatmulier a viro.q ¶ Percepiſſe. quia nihil intereſt: ut. sͣ. de cōdi. ob cām. l.ſi mulier. hoc enim eſt neceſſe:ut. C. de fideicō. l. ab eo. ac.r ¶ Si mortis cā. quid ſi interviuos; ſiquidem teneat ſtatimcertum eſt: qꝛ non ex teſtamento: ſed vi pacti aſtringi poteſt.ſecus ſi n̄ teneat: vt a viro vxori ẜm quoſdam. ego contra ꝗatunc cōfirmatur lege per mortem: non tamen habet ex iudicio vltimo: ſed inter viuos habito qd̓ erigit oneris impoſitiout. sͣ. e. l. ꝓxi. §. ſciendum. ⁊ .jͣ.e. l. ſed ſi ſic. §. fi. ac.s ¶ Auxer t. ſimul cum pactode lucrāda dote: ⁊ ſic auxit paciſcendo. ac.t ¶ Redierit. culpa viri ſolutūerat matrimoniuꝫ: ⁊ amiſeratdonationem propter nuptias:vt. C. de repu. l. cōſenſu. §. hecniſi vir. hic redit ad viruꝫ ⁊ remittit penā donādo eā viro cā mortis: ⁊ no. ꝙ al̓s redierit ⁊ al̓s redigerit.u ¶ Iulia. ſcribit. imperſonale verbū ſcribit ẜm. R. ac.x ¶ Nō poſſet: ut ⁊ dixi. sͣ. ti. ii. l. plane ſi filiū. §. fi. ⁊. jͣ. de manu. teſta. l. iul̓. ait.⁊ sͣ. de preſcrip. ver. naturalis. §. fi. ⁊. jͣ. de reg. iur. l. nemo predo. §. i. ac.y ¶ Roger. manumittere.z ¶ Medij tēporis. ſic. sͣ. ti. i. l. īperator. ⁊. jͣ. de dote pre. l. iii. §. fi. ac.¶ Si rem. Licet legatum certe rei pure debite valeat nō tn̄ poterit legatariꝰonere fideitō. grauari. h. d. bar.a ¶ Eiqꝫ .ſ. creditori. ⁊ facit. sͣ. ti. ii. l. ſi creditori. §. fi.b ¶ Cōmodū. duplex: vt ſeꝗt̉. ac.b ¶ Qd̓ .i. quia.Statim. adita hereditate: ut. sͣ. ti. ii. l. ſi tibi homo. §. cum ſeruus. ac.d ¶ Fortaſſis tēperamentū philoſophicū eſt. valet .n. legatū ſumptus: ſed nonꝙ per hoc poſſit grauari: ut ſubijcit. certū .n. eſt ꝙ in proprietate que tunc legata eſt ſtipulator nullum habet ius lꝫ haberet perſonalem actionē vnde ⁊ rei vē.vel ex teſtamēto. Et ſumptū qui ſit in lite iſta petit actione ex teſtamēto legatariꝰquē ſumptū ſi ageret ex ſtipulatū de ſuo faceret: vt hic dicit. Ceterum ſi res eratcreditoris: vn̄ nō valet legatū in re: certe nec in ſumptū valet: ut. jͣ. de lib. leg. l.petitor. Sed ꝗd prodeſt legatario cū victus victori ꝯdēnet̉ in expenſis: ut. C. doiudi. l. ꝓperādum. §. ſinant; Rn̄. qꝛ rōnem litigādi potuit hr̄e heres: vnde nonpreſtaret ꝑ iud cis officiū: vt. sͣ. ti. i. l. ꝗ ſoliduꝫ. §. ctiā. ſed per ac. ex teſtamēto. ſicItem per officiuꝫ iudicis debet ſentētiare cum re. vel eadē die: ut. jͣ. de re iud. l.paulus. ſed per ac. ex teſtamēto qn̄cūqꝫ. ⁊ facit. sͣ. ti. ij. l. ſi creditori. ac.ſi habenti. Nora caſum. ſi con:edo tibi habenti proprietatem vſufructū cā mortis: poſſum te grauare fideicōmiſſo in eo quod interim a me viuopercipis. ſecus ſi pignus libero. h. d. Bar. Uel ſic. Uſufructus poteſt cā mortisdonari in qua donatione veniūt fructus medij tꝑis. h. d. Idem credo in emphiteo ſi ⁊ quolibet iure lꝫ inſeꝑabili a ꝑſona. bal.e ¶ Me. mutat ꝑſonas. ac.f ¶ Cogitemus. ſi autem cōmodum poſt ſuā mortem fructuarius proprictario