XX.X. I.De legatis ⁊ fideicō. ſcd̓o

3 2

mēti admitti poſſit: licꝫ taberna vtvoluit teſtatrix exerceri nō poſſit;Rn̄. admittiª. ¶ Sempronia ſubſtituta hr̄di īſtituto legata accepitª:ſi hr̄s nō eēt. Mouitᵇ ꝯͣ īſtitutū actionē qͣ dolo eius factuꝫ eſſe dicebat:quominus teſtatrixᵉ volēs pͥmo locō ſcribere eā hr̄dē teſtm̄ mutaretnec obtīuit. qͣro an legati ꝑſecutionē ſaluā hēretᵇ; Rn̄. ẜꝫ ea q̄ ꝓponerent̉ ſaluā hr̄e. ¶ Teſtatorᵉ legataan̄ ꝗnquēniuꝫ vetuit peti p̄ſtariqꝫ:ſꝫ hr̄s ꝗdā ſua ſponte an̄ ꝗnquēniūſoluit: queſitū eſt an eius qd̓ an̄ diēexiſtētē ſolutū eſt: repreſentationēᶠin reliqua ſolutione legati repudiari poſſitˢ? Rn̄. nō ꝑꝑea minus relictu deberiᵖ ꝙ aliꝗd an̄dieꝫ ſit ſolutū. ¶ Lucius ti. teſtō ita cauit. p̄diolum meuꝫ dari volo libertis libertabuſqꝫ meis: quas ⁊ quos hoc teſtamento manumiſſi: ⁊ ſeie alūnemee: ita ne de noīe familie mee exeat: donec ad vnū ꝓprietas ꝑueniat. Quero an ſeia in communionecū libertis habeat portionemª: anv̓o ſibi partem dimidiam eius predioli uendicar̄ poſſit? Rn̄. ꝑſpicuāeſſe teſtatoris voluntatem: oēs advirilesᵏ partes vocātis. ¶ Impuberem filiū heredeꝫ inſtituitⁱ: vxoridotem p̄legauit. Iteꝫ ornamenta⁊ ſeruos ⁊ aureos. x. ⁊ ſi impubesdeceſſiſſet ſubſtituitᵐ. a quibꝰ ita legauit. Quecūqꝫ pͥmis tabulis dedi: eadem oīa ab heredibꝰ quoqueheredis mei in duplum dari volo.Queritur an ex ſubſtitutione impubere mortuo dos quoque iterum d̓beatur? Rn̄. nō videri d̓ dotis legato duplicādo teſtatorem ſenſiſſeⁿ.Iteꝫ quero cum corpora legata

etiā nūc ex lucratiua cā poſſideant̉an a ſb̓ſtitutis peti poſſūt; rn̄di nonpoſſeº. ¶ Ciuibꝰᵖ meiſ do lego chirographūq gaij ſeij. poſtea codicillis vetuit a ſeio exigi: ⁊ ab hr̄de petijt vt ex alterius debitoris debitoquē codicillis nomīauit eādē ſumruā reip. daret: queſitū ē ſi poſterioridoneus nō eēt: an integrā quātitate hr̄s p̄ſtare dēatʳ; Rn̄. hr̄dē reip.aduerſus eū dūtaxat debitorē quiin nouiſſimis codicillis vt proponitur deſignatꝰ eſt actionē preſtareᶠdebere. ¶ Filiā ex aſſe inſtituitᵗ heredē eiqꝫ ſubſtituit nepoteꝫ ſuum:⁊ ita cauit ſi qd̓ abhoīor: neqꝫ filiameaʸ neqꝫ neposᵉ meꝰ her̄des meierūt. tunc portionē meā partis dimidieʸ fundi illius ad libertos meos pertinere volo. Queritur cuman̄ teſtatorē filia ⁊ neposᶻ deceſſerunt: ⁊ inteſtati bona pertinueruntad pronepoteꝫ eius: an fideicommiſᶻ. ad libertos ꝑtineat? Rn̄di ẜꝫea que proponerent̉: ſi nullus aliuſheres inſtitutus ſubſtitutuſqꝫ eſſet: qͣꝫ filia ⁊ nepos: videri legitimoꝝ fidecōmiſſum eē vt p̄ſtaretur¶ Quiſquis mihi heres erit ſciatme debere demetrio patruo meodenaria tria. ⁊ depoſita apud me aſeleucho patruo meo d̓naria tria:q̄ etiaꝫ protinus reddi ⁊ ſolui ei iubeo. Queſituꝫ eſt. an ⁊ ſi non deberentur actio eſſet? Rn̄. ſi nō deberētur nullā quaſi ex debitoª eſſe actionem: ſꝫ ex fideicōmiſſoᵇ. ¶ Luciꝰticius dāmaꝫ ⁊ pāphilum libertosſuos ante biēniū mortis ſue de domo dimiſitᵉ: ⁊ cibaria que dabat pͥſtare d̓ſijtᵇ mox facto teſtō ita legauit. Quiſꝗs mihi heres erit omni

¶ Admitti .ſ. qꝛ ꝑ pāphilū non remanet quo mīus pareat̉ modo .i. exerceat tabernā cū lucio: ut. C. de le. l. i. ſed ad quā partē admutatur; ad ſuādimidiam conſtat eum admitti. ſed dicin alterius dimidie que fuit lucij: nam ſuam dimidiam habitirat lucius partiꝫinre hereditario in qua non valebit legatum ⁊ hoc vadit ad coheredem.aliam quartam iure legati: ⁊ hoc ad pāphiluꝫcollegatarium: ut. sͣ. e.l. miles. §. fi. ⁊. C. de cadu. tol. §. his ita. ⁊. §. ꝓſecūdo. Alij dicunt totādimidiā lucij hēre coheredē quaſi coniunctū re⁊ verbis: ⁊ ſic pamphilꝰſuaꝫ dimidiam tm̄. ⁊ facit. jͣ. de cōdi. ⁊ de. l. cui.⁊. jͣ. ti. i. l. vxorē. ⁊. jͣ. devſufruc. le. l. illi. ⁊ sͣ. e.l. cū filiꝰ. §. n̄ iure. ac.a ¶ Accepit. ſub iſta conitione que ſequit̉. dy.¶ SempronatQui ſcm̄ hr̄djpꝰſenō ted. barv¶ Honit. dicta ſempronia actionem de dolo vel in factū ad intereſſe: vt ar. sͣ. de dolo. l.ſiꝗs affirmauerit. ⁊ d̓ pͥſcrip. ver. l. quotiēs. hodie conditionē ex lege adduplum: ⁊ in auc̄. ut nulli iudi. §. ⁊ hoc peruenitcoll̓. ix. nā hec confiſcantur: ut. sͣ. ſiquis aliqueꝫrohi. l. i. §. i. ac.c ¶ Teſtatrix .ſ. teſtamētum mutaret qd̓ volebat teſtatrix ſed inſtitutus prohibuit. ac.¶ ¶ Saluam haberet. īmo ꝑdit: ut. C. de his ꝗbus vt indi. l. aliaꝫ. ⁊ .jͣ.de his quibus ut indi. l.poſt legatum. §. i. in fine que ſunt contra. So.hic nō egit contra teſtamētū: ſed de dolo conunit heredem. ibi vero cōtra teſtamentum dicensfalſum. Idem qd̓ hic ſidixit non iure factum: utdicta. l. poſt legatum. §.i. in princi. ⁊. l. penul. ⁊facit. sͣ. titu. i. l. ab omnibus. §. cum quidam.⁊ in aucͣ. ut cuꝫ de apel.cog. §. cauſas. ac.eſtator Solutuꝫ ab herede plus debito non cedit ad incōmoduꝫaliorū legatorū. h. d. ẜꝫ prima lecturā. ul̓ aliter. Solutio aliquoruꝫ legafacta ante diē non preiudicat heredi: ut alia legata ante diem ſoluere teneatur. hoc dicit. Bar.t ¶ Teſtator. caſus ita ponitur. ẜm. R. Teſtator reliquit plura legatat.cio ſoluenda poſt ꝗnquennium: quedā ſoluit heres ante quinquennium.nunc adueniente tꝑe ex alijs vult tātum detrahere quātū fuit commoduꝫrepreſentationis. ſicut ſi ſoluiſſet plus re. qd̓ remouet. Uel ẜm Azo. ſic.Heres ſoluit quedam ante quinquennium: nunc conuenitur ab eodem⁊ ab alijs: vt ⁊ alia ſoluat quaſi in ſolutis ⁊ ſoluendis ſibi preiudicauit qd̓remouet ⁊ ẜm hoc dic nō ꝓpterea minus ſubaudi vel plus. vl̓ ēt pone minus pro magis: qd̓ in idē recidit: ⁊ ſic eſt ar. contra. C. ad legem fal. aucͣ.ſed cū teſtator. ſed ibi re. hic tempore plus ſoluit. Item contra. C. de fideicōmiſ. l. i. ſolu. ibi re ⁊ eſt fauor alimētorū. ac.l ¶ Repreſentationeꝫ .i. compēſationem repreſentationis ẜm primum caſum. Accur.¶ Poſſit .ſ. legatariꝰ. ẜm primū. uel. i. heres ẜm aliū. ac.b ¶ Deberi. ſua die. ⁊ facit. jͣ. ad. l. fal. l. iij. ⁊. l. penales. §. ānua.ncius. Plures cōiuncti admittunt̉ ad viriles portiōes ſi res prohibet̉ alienari extra familiam. h. d. bar.¶ Lucius. ꝑueniat. q. d. ēt ſi vnꝰ ſolus ſuꝑerit de familia. acc.Portionem. virilē.k ¶ Ad viriles. īmo ſcia quantum omnes alij: vt. C. de impu. ⁊ ali. ſub.

l. fi. §. alia applicata ⁊. §. ī ſecūda. ⁊ sͣ. d̓ vul. ſub. l. ſi pr̄ ⁊ sͣ. d̓ uſufruc. accre. l.ſi quis ticio ⁊ sͣ. de here. inſti. l. interdū. ij. rn̄. So. omnes liberti ⁊ liberteuirilespartes habebunt .i. unā dimidiā aliā hꝫ ſeia. ul̓ dic ex uerbo qd̓ uetuit alienari extra familiam preſumitur uoluiſſe cuiqꝫ dari uirilem: quia magis uoluit prouidere familie ꝙͣ ſeie. que non erat de ſamilia. uel hic fuit appoſitum uerbum equevel aliiud equipollens qd̓ d̓notat equas portiones eſſe faciendas. ſic. sͣ. de here. inſti. l. interdum .i. rn̄. vel dic ut noͣ. in dcāl. C. de impu. ⁊ ali. ſub. l. fin. ⁊facit. jͣ. de vſufruc. le. l. codicillis. §. fi. ⁊. e. l. fi. C. de impu. etali. ſub. in prin. ac.¶ Impubereꝫ. Duplicatio legatorū trahit̉ ad legata q̄conſiſtunt ī ꝙͣtitate: nō ad ea q̄conſiſtunt ī ſpē. h. d. bar.l ¶ Inſtituit .ſ. aliꝗs. ac.m ¶ Subſtituit. aliquos extraneos. ac.n ¶ Senſiſſe. forte iō. ꝗa in ſpecie dos cōſiſtebat. al̓s contra uisͣ. ti. i. l. plane. §. ſed ſi non corpus. ⁊. l. ſi ſeruus. ⁊ sͣ. e. l. cuꝫquidam. uel quia ad dotem īuitatur mulier tanꝙͣ ades alienuꝫ: ut. jͣ. ad. l. fal. ſed ⁊ ſi vſufructus. §. i. al̓s eſt. §. in. l. ſi isqui quadringenta. ⁊ incipit ſivſufructus. ⁊ .jͣ. ad trebel. l. cuꝫheredes. h. ac.o ¶ Non poſſe. aliud in quātitate: vt. sͣ. ti. i. l. plane. §. i. ⁊ sͣe. l. ſi pluribꝰ. §. i. ⁊ eſt ad hoc īſti. e. §. ſi res. ⁊. jͣ. ti. i. l. nutu. §i. ⁊. jͣ. de ac. ⁊ ob. l. oēs. ⁊ de v̓bo. ob. l. inter ſtipulantem. §. i.⁊ .jͣ. ti. i. l. lucius. §. ſempronia.¶ Cinibus. Si legat̉ nom̄debitoris heres liberatur cedendo actionem. h. d. Bar.p ¶ Ciuibus. ꝑ hoc videtur ciuitati relinquere: vt. jͣ. de reb.dub. l. ij. ac.q ¶ Chirographū. ꝑ hoc vr̄ legare debitū chirographi: vt. jͣ.ti. i. l. ꝗ chirographū. ac.r ¶ Debeat. qd̓ videbat̉ fauore reipublice qd̓ remouet.s ¶ Preſtare. ſic. sͣ. ti. i. l. ſi ſic§. i. ſed cōtra. jͣ. ti. i. l. paulo calimacho. §. fi. ſolu. ibi heres exegerat pecūiam a fiſco ⁊ fiſcus ad̓bitore: vnde cum ad heredemperuenerat pecunia reſtituit eāde ſuo. ⁊ facit. jͣ. d̓ vino tri. ⁊ ol.le. l. cum certus. ⁊ sͣ. e. l. ſeruuꝫfilij. §. eum. Item ar. contra. sͣti. i. l. quidam in prtn.Filiaꝫ. Relictū in defectū īſtitutorū vr̄ relinꝗ a venientibꝰ abinteſtato. Itēverbū ꝑtinere trahitur ad fideicōmiſſuꝫ. h. d. bar.Inſtituit. pater. u ¶ Mea. inſtituta. y ¶ Nepos. ſubſtitutꝰ.y ¶ Partis dimidie .i. que eſt dimidia pars. hēbat ergo cōionē cū alio. ac.z ¶ Fideicōmiſſū. ⁊ eſt rō: qꝛ id videt̉ dixiſſe. cū .n. ita dixit. ſi neqꝫ filia: neqꝫ nepos: nec alios inſtituerat: perinde eſt acſi dixiſſet ſi decedā inteſtatus. ⁊ ſic non ēcontra: ſed concordat. C. de fideicō. l. eā quā. ⁊. l. ex teſtō ſic. sͣ. e. l. cum pater. §.filius. ⁊. jͣ. l. proxi. §. fi.¶ Qui ſquis. Confeſſio debiti facta a teſtatore nō ꝓbat debitū: ſed fideicommiſſi petitionem inducit. h. d. bar.a ¶ Ex debito. vt ⁊. C. de ꝓba. l. rōnes. niſi iurauerit. vt. jͣ. ti. i. l. cū ꝗs. §. cōdicillis. Itē contra. C. de nō nu. pe. l. generaliter. ac.b ¶ Sꝫ ex fideicōmiſſo: ut. jͣ. d̓ dona. l. ex hac ⁊. C. d̓ do. l. ſi donatio. ſed ꝯͣ. sͣ. d̓ꝓba. l. qui teſtm̄. ſo. ibi nō capax. Itē hoc niſi ꝓbet̉ teſtatorē ꝑ errorē ſcripſiſſe: utjͣ. de au. ⁊ ar. le. l. ꝗ vxori. ⁊. C. d̓ fal. cā adie. l. i. ⁊ facit. sͣ. ti. i. l. ſi ſic. §. i. ⁊. jͣ. delibe. le. l. legaui. ⁊ jͣ. ti. i. lucius. §. i. ac.¶ Lucius. Oſtendētibꝰ nō ꝓbātibꝰ ſequēs meritū legatū nō debet̉. h. d. ẜmdy. vel al̓r. Uerba generalia ēt in bn̄ficijs reſtringunt̉: vt odioſa non ꝯprehēdāt̉h. d. ẜm Ia. de are. Ul̓ al̓r ⁊ ſic. Relictū ꝑ generalia v̓ba nō trahit̉ ad eos ꝗ ofſenderunt niſi prīo recōciliati ꝓbent̉. h̓ dy. Ul̓ ſic. Si teſtator legauit alimēta libertis: nō vr̄ legare illis quos expulit de domo: niſi ꝓbet̉ eum eos ſibi recōciliaſſe. h. d. bal. ẜm dy.c ¶ Dimiſit .i. licēciauit non alēs eos poſtea. acc.d ¶ Deſijt. offenſus a ẜuis quōdā ꝗ mō ſūt liberti. ac.

r i iij