Druckschrift 
Corpus iuris civilis : Digesta Justiniani. Infortiatum. Mit der Glossa ordinaria des Accursius und mit Summaria des Hieronymus Clarius.
Entstehung
Seite
109r
Einzelbild herunterladen
 

De lega. et fidei. primo.XXX

10 9

Ue de legatoᵉ dicta ſūt eadētrāſferre licebit ad eū ꝗ vl̓ ſtichū vel homineꝫ dareᵇ ꝓmiſerit.Uꝫ res legata. TApianus.eſtᵉ: ſiꝗdē ꝓpria fuerit teſtatoris: ⁊ copiā eiꝰ hꝫ hr̄s morā facerenō dꝫ ſꝫ eā p̄ſtar̄ abſqꝫ mora: quaᵉītercedēte vſurasᵉ ⁊ omnem vtilitateꝫ p̄ſtādā fabinꝰ ait. Sꝫ ſi resalibi ſit: qͣꝫ ubi petit̉: p̄ciū ꝗdem cōſtat ibi eē p̄ſtādum vbi r̄licta ēᶠ: niſialibi teſtator uoluerit: nā ſi alibi uoluit ibi p̄ſtāda ē ubi teſtator uoluit:vel ubi ueriſil̓eᵍ eſt eū uoluiſſe: ⁊ itaiul. ſcripſit tam in proprijs qͣꝫ ī alienis legatisᵖ. Sed ſi alibi relictaēˡ: alibi aūt ab hē̓de trāſlata eſt: dolo malo eiꝰ. niſi ibi p̄ſtet̉ vbi petit̉ˣhēs ꝯdēnabit̉ doli ſui noīe. Ceteꝝſi ſine dolo ibi p̄ſtabit̉ qͦ tranſtulitˡ. Sꝫ ſi id petatur qd̓ pōde̓ numero mēſura continetur: ſiꝗdē certūcorpus legatum ē: ueluti frumētūex illo horreo: vel vinuꝫ ex apotecha illa. ibi p̄ſtabitur ubi relictūᵐ ēniſi alia mens fuerit teſtātis. Sinv̓o n̄ fuerit certa ſpēs. ibi erit p̄ſtādū ubi petiturⁿ. Itaqꝫº ſi ſtichusſit legatꝰ ⁊ culpa hr̄dis nō appareat: debebit eſtimationē eiꝰ p̄ſtare. Sed ſi culpa eiꝰ nulla īteruenerit. caue̓ hr̄s dꝫ de reſtitutioneᵖ ẜui.n̄ eſtimationē eius p̄ſtare. Idē ⁊ inalijsq ī rem actionibus iuſ. putat. Sed ſi alienꝰʸ ẜuꝰ ī fuga ſit ſineculpa hr̄dis idē dici pōt. nāª ī aliēoculpa admitti p̄t. Cauebitᵗ autē ſic:ut ſi fuerit app̄henſus aūt ipſe auteſtimatio preſtaretur. qd̓ ⁊ in ſeruoab hoſtibus capto conſtat. Sꝫ ſiſtichus aut pamphilus legetur ⁊alter ex his vel in fuga ſit vel apudhoſtes. dicendū erit pn̄tē p̄ſtari aut

abſentis eſtimationē. Totiens enīhr̄di electio ē cōmittēda quotiensmorā non eſt facturus legatarioᵗ. Qua rōne placuit ⁊ ſi alter d̓ceſſerit alteꝝ oīmodo p̄ſtāduꝫ: fortaſſis vel mortui p̄ciuꝫʸ. ſꝫ ſi ābo ſintī fuga non ita cauendum eſt: ut ſi inptātē ābo redirēt: ſꝫ ſi vel alter: vl̓p̄ꝫ vel abn̄tis eſtimatōeꝫ p̄ſtādaꝫ. Itē ſi res aliēa vl̓ hr̄ditaria ſineculpa hr̄dis ꝑierit: vl̓ n̄ ꝯpareat: nihil āplius qͣꝫ caue̓ᶻ eū oportebit: ſꝫſi culpaª hr̄dis res ꝑierit ſtatī dānādus eſt. Culpa āt qͣliter ſit eſtīanda videamus an n̄ ſolū ea q̄ doloꝓxīaᵇ ſit: veꝝ ēt q̄ leuis eſtᶜ. an nunꝗd ⁊ diligentiaᵍ qͦqꝫ exigenda ē abhr̄de qd̓ veriusᵉ eſt. Itē ſi fūduschaſmate ꝑierit: labeo ait vtiqꝫ eftimatiōeꝫ n̄ deberiʳ: qd̓ ita veꝝ ē ſi n̄pꝰ morā fcāꝫ id euene̓it: potuit .n. eūacceptū legatarius vēde̓ᵍ. POm.I hr̄dis ẜuus rē legatā ignorāte dn̄o ſubtraxiſſet ⁊ vēdidiſſet: ait attilicinus ī factūᵖ dādā actioneꝫ vt vel noxeⁱ ẜuū d̓derit dn̄s: ul̓ex peculioᵏ p̄ſtaret qd̓ ex venditiōeeius rei haberet. Si vnus ex he̓dibus ẜuū legatum occidiſſꝫ: oīnomihi non placet cohr̄deꝫ teneri cuius culpa factum n̄ ſit: ne res ī reꝝnaturaⁱ ſit.TApianus.Icui leget̉ cum. xiiij. annoruꝫerit vtimur certo iure: ut tuncſit. xiiij. an. cum eos impleneritᵐ: ⁊ita imꝑatorem decreuiſſe marcellus ſcripſit. Ergo cum eſſet ſicrelictuꝫ: cum ad. xiiij. annoꝝ perueniſſet ānua bima trima dieⁿ ⁊. xvij.an. mortis tꝑe inueniaturº: p̄ſensᵏ Ilegatū erit. Proīde ſi. xv. an. cōſequēter dicemꝰ poſt biēniuꝫq deberiſi xvj. poſt annum debebitur. ſed

Ue de legato. ſub. in genere relicto: ⁊ ẜm hoc diſiunctio teſtatorisLerit q̄ ſeꝗt̉ ſic. sͣ. de ꝯdi. inde. l. cū is. §. fi. ⁊. jͣ. de v̓. ob. l. ii. uel dic q̄de legato .ſ. in ſpecie: ⁊ tūc erit diſiūctio legis: illa que ſequitur. ac. Dare .i. tradere. alioꝗn cōtra: ut. jͣ. de v̓b. ob. l. ubi aūt in fi.Um res legata eſt. in ſpecie. ac.d Qua .ſ. mora.e Uſuras. ſi erat pecunia. al̓s ꝯͣ: niſi in caſibꝰ:vt. sͣ. de uſur. l. in fideicōmiſfi. §. ſi auro. ⁊ .l.cū ꝗdā. §. fi. ⁊ fa. sͣ. e. l.cū ẜuus. ⁊. l. apud. ac.¶¶ Relicta eſt .i. ubi ſactū eſt teſtm̄ ẜm quoſdātu dic .i. exiſtit: vt no. C.ubi fideicō. peri. l. i. Cperiſiſe. ex genereebparardis: pel ꝯditōisꝑſd̓aꝝ qd̓ plene no. ijſoluat̉: ⁊ ubi petat̉. sͣ. d̓ar. l. ſi cū dies. §. ꝗd gͦ.b Alienis ligatis .ſ.rebus. ac.i Relicta eſt .i. exiſtit.k Petit̉. de iure qd̓ ēin tribꝰ locis: ubi ē maior ꝑs hr̄ditatꝭ: itē ubihr̄s hꝫ domiciliū. itemubi res ē: vt. sͣ. d̓ iu. l. ſifideicōmiſſū. ī pͥn. ⁊ .§.ſi. ⁊. l. ſꝫ ⁊ ſi ſuſceꝑit. §.ea. ⁊ no. ī. d. l. ꝙ legat̉.l Trāſtulit. niſi actorvelit dari ſua impenſa:vbi petit̉: vt. sͣ. d̓ rei uē.l. ſi res. ⁊ ad exhi. l. ſꝫ ſihr̄ditas. §. i. ⁊ sͣ. depo.l. ſi in aſia. §. i. acm Ubi relictū ē .i. exiſtit. ⁊ no. ꝙ ꝙͣtitas: vtſpēs relinꝗtur. ſic. sͣ. e.l. plane. §. ſed hoc ita.n Ibi petit̉. rōne fori qd̓ dic ut dixi in. l. qd̓legatur. ac.o Itaqꝫ. infert̉ ex illo§. ſed ſi aliꝰ. ⁊ .§. ceterūnon ex ꝓximo. ac.y De reſtitutōe. ſi ip̄ꝫappͥhēderit: ut. jͣ. ſeꝗt̉ ſꝫar. ꝯtra. sͣ. de rei uē. l. ſia bone fidei. ⁊. l. ſi v̓o ⁊l. ſi culpa. azo. ac. Idē ⁊ ī alijs .ſ. ut fiattalis diſtinctio qͣlis ēab illo v̓bo itaqꝫ ſi ſtichus uſqꝫ huc. ac.r Alienus. quē legauit teſtator. ac.s Naꝫ. ⁊ bn̄ dico ſineculpa ⁊cͣ. vt qꝛ ſaltē fuit in mora. jͣ. de v̓. ob. l. ſi ẜuū. §. ſinaūt. ⁊. jͣ. ti. i. l.ſi ꝗs ẜuū. ⁊ ꝙ ſubiicit. cauebit .ſ. qn̄ ēt nō fuit ī culpa. ⁊ fa. sͣ. e. l. cū ſeruuſ⁊ qd̓ ibi no. t Cauebit .ſ. heres. u Leget̉ alternatiue.x Legatario. h̓ aūt faceret morā. q. d. heres ſe velle dare illū ꝗ ē ab hoſtibꝰ captꝰ. ⁊ fa. jͣ. ti. i. l. ſtatuliberū. §. ſtichū. et. sͣ. de eo qd̓ cer. lo. l. ii. §.ꝗ ſtichū. y Preciū .ſ. cū uiuēte nō lōge vilior foret ꝗ ē mortuꝰvt. jͣ. de ſo. l. ſtichū aūt pam. rn̄. q̄ eſt cōtra. vel ſol. ut ibi. item cōtra. sͣ. d̓noxa. l. ſi ad libertatē. §. ſi ꝗs. So. h̓ vterqꝫ eſt in obligatiōe. ibi alter tm̄.ſ. ſeruus: ut. sͣ. de re mili. l. miles. §. decem. itē fa. sͣ. ad. l. acꝗl. l. ſtichuꝫet. jͣ. de fideicō. li. l. ſi legatario. §. a duobus. et. jͣ. d̓ uſufru. le. l. ticio. ac.z Item ſi. cauere. cum non comparet. ac.Sꝫ ſi culpa. multo magis ſi dolo: ut. sͣ. de rei ven. l. ꝙ ſi dolo.Culpa. Qn̄ teſtm̄ vr̄ factū pͥncipal̓r cā hr̄dis tenet̉ d̓ leuiſſima culya. h. d. bar. b Proxīa .i. lata. c Leuis eſt. in negligendo.d Diligentia .i. vt faciat qd̓ dꝫ. nō aūt dicas de leuiſſima eum teneri:ut. jͣ. ad treb. l. mulier. §. ſed ſi heres. nec enī gr̄a heredis legatū relinꝗ.tur: vt ar. sͣ. cōmo. l. ſi vt certo. §. nūc videndū. ⁊ eſt bona ſil̓iudo: vt. jͣ.e. l. ſi ſeruus legatus. §. cum ꝗd. ſed. H. hic dixit teneri d̓ leuiſſima. et facit. sͣ. e. l. nō ampliꝰ. §. i. et de v̓bo. obli. l. ſi ſeruū ſtichum. §. i. et. jͣ. ti.i. l. cū ita. §. ſpecies. et. jͣ. de au. et ar. le. l. imaginem.o Qd̓ verius eſt. qd̓ dic per exēpla. jͣ. e. l. ꝗd igit̉. §. ſi heres. azo. ac.Ite ſi fundus. Poſt morā ꝑiculū interitꝰ ꝑtinet ad heredē. Bar.f Nō deberi. ut ar. sͣ. de iu. do. l. ſi is qui. ac.

3 Uēdere. ⁊ iō oī mō dꝫ teneri: ēt ſi interitura erat penes actorē: ut. sͣ. ſo. ma..i. ſi filio. §. ſi poſt diuortiū. ⁊ jͣ. de uſufru. le. l. vi. ⁊ sͣ. e. l. apud. §. ip̄ius. ⁊ .jͣ. d̓re iudi. l. ſi hō. ⁊ de v̓. ob. l. nemo. §. i. ſed ꝯͣ. sͣ. de rei uēdi. l. itē ſi v̓beratū. in fi.ubi diſtinguitur erat peritura uel nō. So. ẜm. M. ⁊ h̓ non erat peritura: quiadi habebat: h̓ nō. Item ꝯtra. sͣ. depoerat venditurus. uel ibi iuſtam cām litiſi. l. ſi plures. §. fi. So. ibi. Itēcōtra. sͣ. ad. l. ro. de iac. l. fi. §.i. Sol. ut ibi. Itē ꝯtra. sͣ. qd̓me. cā. l. ſi cū exceptiōe. §. ꝙ ſihō. dic ut ibi. Item no. inſpiciqd̓ euenire pōt. ſic. sͣ. de iuriſd.om. iu. l. ſi idē. §. fi. ⁊ d̓ aur. etar. le. l. in argēto ī pͥn. ⁊ sͣ. d̓ arbi. l. ſicuti. ar. contra. sͣ. ꝗ ⁊ aqui. iul. item cōtra. sͣ. qd̓ me.cā. l. ſi cū ex. §. quid ſi hō. ibi ſꝫ⁊ ſine culpa. Sol. ibi tenebat̉in triplo. acSI heredis. Legatarius agit contra hr̄dem exfurto ſerui hr̄dis circa rē legatācōmiſſo. h. d. bart. Uel ſic. Exfurto ꝑſeruuꝫ heredis circa temlegatam perpetrato agere pōtlegatarius ꝯͣ heredē. Et factuꝫvnius ex coheredibꝰ alijs nonlocet. h. d. alex. de imola.h In factū. īmo furti noxalēcum reſ legata trāſierit in legatariuꝫ: vt. jͣ. de fur. l. a ticio. etjͣ. ti. i. l. legatū. So. ibi inſpecta vniuerſitate ī qͣ ꝯtinet̉ reslegata hec ſicut cetere ē heredisvn̄ ſi ab hr̄dis ẜuo ſurripiaturactione furti deficiente: qͣſi ſuidn̄i rem ſubtraxerit h̓ ẜuus nehuiuſmodi ſcelere dānū patiat̉legatariꝰ: aut ex maleficio quores ſubtracta eſt in factū ſubſidiaria aut ne. ge. vtil̓ uel qꝛ reiuendite ad legatarium pertinens p̄ciū ꝑceperit ẜuꝰ uel ꝯditio ſurrogat̉. at ip̄a re per ſe inſpecta nō heredis: ſꝫ legatarijſit ꝯdictio. Et furti actio noralis cōpetit: ſi ab heredis ſeruoſubripiat̉: vt in ꝯtrarijs ẜꝫ. R.uel uocat h̓ ī ſcm̄ actionē furti⁊ cōdictionem neg. ge. oīs eniꝫactio ex delicto uel qͣſi. ex contractu uel qͣſi ī ſcm̄ p̄t dici. Etẜm hoc diuidit̉ cū ſubijcit ⁊ noxe ⁊cͣ. uel dic ī ſcm̄ .i. ꝓpter factuꝫ ẜui dat̉ actio ēt furti ⁊cͣ. ⁊ſic nō eſt nomē actionis. Ueldic ẜm azo ꝙ heredis nō teſtatoris erat res legata: vel hic n̄erat adita hereditas. vn̄ res n̄eſt legatarij v̓itate īſpecta: vt.j. e. l. ſi tibi. §. cū ẜuus. ⁊ ſic nō agit furti: ut. sͣ. d̓ pͥſcrip. ver. ſi tibi re. §. fi. ⁊ qd̓dr̄. jͣ. de fur. l. ſi dn̄ium. dic de furto facto teſtatori dari legatario actionē furti.i Noxe. facit. sͣ. de mino. §. ſi ſeruus. ac.k De peculio. uel ꝯdi. furti: ut. sͣ. de pecul. l. iii. §. ex furtiua: uel neg. ge. re perempta: ut. sͣ. de neg. ge. l. fi. ⁊ vna aliam tollit: ut. C. de fur. l. i. ac. Si unus. Heres delīquēs tenet̉ nō cohr̄des. h. d. bar. vel ſic: factū vniusex hr̄dibus alijs nocere nō pōt. pau. d̓ ca. l Natura ſit. ſic. sͣ. d̓ dolo. l. arbitrio. §. fi. ſed occidēs tenet̉ cū diſtinctiōe: ut. jͣ. e. l. ꝗd ergo. §. ſi heres. ac.I cui. Si legatū cōfert̉ in tp̄s certe etatis vltimus annus dꝫ eē cōpletus:vt debeatur: ⁊ exinde dies p̄ſtatiōi adiunctus currit niſi ꝑꝑ ſcīam teſtatorisaliud iudicat̉. h. d. bar. vel ſic. Nō dr̄ ꝗs eſſe tot annorū puta. xiiii. niſi eos compleuerit. h. d. principium. huius. l. pau. de ca.m Impleuerit. ſic. C. qn̄ di. le. ce. l. ex his in fi. nō tn̄ īcohauerit: ut. jͣ. de cōdi.⁊ demō. l. nō putabā. ſecus ſi dixit qͣrtodecimo anno: ut. jͣ. d̓ ma. teſt. l. ſi ita libertas. Itē ſi dixerit cū ꝑuenerit ad. xiiii. an. idē qd̓ h̓ ut. jͣ. ad treb. l. ſeius. ſecuſi dixerit cū ꝑuenerit ad. xiiii. an. vt. jͣ. ad treb. l. ꝗ filiū. §. i. uel ibi ſpeciale qd̓ eſtuerius. ne ſit ꝯͣ qd̓ ſtatī ſeꝗt̉. itē ar. ꝯͣ. jͣ. de mu. ⁊ ho. l. ad rē publicā. Ergo cum eſſet. Terminꝰ ſolutiōis legati p̄fixus a teſtatore incipit ab eotꝑe quo teſtator diſpoſuit debere īcipere: ēt ſi illud tp̄s p̄ceſſerat teſtm̄: ſi tn̄ teſtator hoc ignorabat: ſi aūt ſciebat īcipit a tꝑe teſtamēti. h. d. uſqꝫ ad. §. uocāt. ⁊. §.n Trima die. lego. xxx. ſub ꝯdi. ut ſic oī āno. x. ſoluanturtrima die ⁊cͣ.ac. o Inueniat̉ ſegatariꝰ. p Pn̄s .i. puꝝ oīum triū annorū.q Poſt biēniū. q. d. primi anni ē pͥmū: ſꝫ qd̓ remāet dꝫ ſolui poſt biēnium .ſ.