Liber

Roher̄deᵉ gerer̄ vi. TLp.☞ det̉ is ꝗ aliꝗd facit qͣſi hr̄s Etgnaͣliter iulianꝰ ſcribit: eū demū ꝓhe̓de gerer̄ ꝗ aliꝗd qͣſi he̓sᵇ gerit ꝓhęrede aūt gerere nō eē tā facti qͣꝫanimiᶜ. nā hoc aīo eē dꝫ vt velit heres eē. ¶ Ceteruꝫ ſi ꝗd pietatis cāfecit. ſi ꝗd cuſtodie cā fecit. ſi ꝗd qͦſinō heres egit: ſꝫ quaſi alio iure dominꝰ: apꝑet nō videri ꝓ hē̓de geſſiſſe: ⁊ iō ſolēt teſtariᵇ liberi ꝗ neceſſarij exiſtūt: nō aīo he̓dis ſe gerereq̄ gerūt: ſꝫ aut pietatis aūt cuſtodiecāᵉ: aut ꝓ ſuoʳ: vtputa patrē ſepeliuit vl̓ iuſtaᵍ ei fecit: ſi aīo hr̄disᵖ ꝓhe̓de geſſit. Enīuero ſi pietatis cāhoc fecit: nō videt̉ ꝓ he̓de geſſiſſe.¶ Seruos he̓ditarios pauit iumēta aūt pauit aut diſtraxit. ſi hͦ ut hēsgeſſit ꝓ hē̓de. aut ſi nō vt hē̓s. ſedut cuſtodiat: aut putauit ſua: aut dūdeliberat ꝗdˡ fecit: ꝯſulēs vt ſalueeēt res heditarie. ſi forte ei nō placuerit ꝓ hr̄de gere̓: apparet nō videri pro he̓de geſſiſſe. ¶ Proīde⁊ ſi fūdos aut edes locauit vl̓ fulſitvl̓ ſi ꝗd aliud fecit: n̄ h̓ aīo quaſi ꝓhe̓de gereret: ſꝫ dū ei ꝗ ſubſtitutuseſt: vl̓ abiteſtato hē̓s extiturꝰ ꝓſpicit: aut res tꝑe ꝑituras diſtrarit: inea cā eſt vt ꝓ herede nō geſſerit: qꝛnō hͨ aīo fuit. ¶ Si ꝗd tū qͣſi herespetitª: ſꝫ ex his q̄ ad hr̄dē extraneū

nō trāſeūt: videamꝰ an oneribꝰ ſeīmiſcuerit he̓ditatis: utputa a liberto parētis oꝑas petit: qͣs heres extraneꝰ petere nō poteratⁱ: hic tn̄ petēdo ꝯſeꝗ pōt. Et ꝯſtat ꝓ hē̓de eūnō geſſiſſeᵐ: cū petitio eaꝝ ēt creditoribꝰⁿ ꝯpetat: ⁊ maxīe futuraruꝫº.¶ Sꝫ ⁊ ꝗ in ſepulchrū he̓ditariuꝫmortuū ītulit: obligari paternis creditoribꝰ nō ē exiſtimādusʸ vt papinianꝰ ait: qͥ ſnīa hūaniorq eſt lꝫ iulianus ꝯͣ ſcripſerit. ¶ Papinianusᶠſcribit filiū heredē īſtitutū ꝗ ſe bōispaternis abſtinuit. vulgo putareᵗqͥſdā ſi a ſtatulibero pecuniā accepit. A creditoribus ꝯueniēdū: ſiue nūmi peculiaresʸ fuerint: ſiue nōfuerīt. qꝛ ex defūcti volūtate accipitur qd̓ ꝯditōis īplēde cā dat̉. ¶ Iulianꝰ āt ⁊ ſi nō abſtinuitᵗ idē exiſtiauit. Ita demūʸ autem ꝓ hē̓de geſſiſſeᶻ ait papinia. ſi ſolꝰ hēs ſitª. ¶ Ceteꝝ ſi coheredē hēat ⁊ cohr̄s adijtnō eſt cogēdꝰ inꝗtis ꝗ accepit a ſtatulibero: actiōes creditoꝝ ſuſciꝑe.nā cū ſe filiꝰ abſtinet idē debebit cōſeꝗ iur̄ pͥtorioᵇ qd̓ emācipatꝰ ꝯſeꝗt̉ꝗ he̓ditatē repudiauit: qͦ fcōᵉ ſtatuliber filio noīatimᵇ pecuniā dare iuſſus: potuiſſet ⁊ nō herediᵉ dādo adlibertatē ꝑuenire. ¶ Itaqꝫ tūc proherede geri dicēdū eē ait: quotiensaccipit quod citra nomenᶠ ⁊ ius he

E cultate adeundi. velRo herede. Nūc incauit de faeditarijsobligatur. ſecus ſi alio alex facti qualitate. h. d. bar.de cū tractatur de pe. here. vt. sͣ. de petat̉ de vſucap. pro herede: ut. jͣ. prode. l. i. ⁊ ꝑ totum ti. aꝫb ¶ Quaſi heres. ſic. sͣ. fami.herc. l. ꝗ errat in fi. ⁊. l. ⁊ puto.§. ſed ⁊ ſi ꝗs. ſic. sͣ. de iure do.l. profecticia. §. ſi pater.c ¶ Qd̓ aī. electiue pōit̉. nā ſolus aīus ſufficit: ut īſti. de her̄.qͣ. ⁊ dif. §. fi. aꝫ. ⁊. jͣ. e. l. gerit. ⁊C. e. l. ſi auia. ꝑ factū tn̄ ꝓbat̉volūtas: ut. C. d̓ repu. hr̄. l. i.d ¶ Teſtari .i. ꝓteſtari corampluribꝰ. ſic. sͣ. de neg. geſ. l. neſenniꝰ. Sed an hēat neceſſe .ſ.ꝓteſtari? rn̄. h. nō. ſed cā tollēde dubitatiōis. ⁊ ꝓ eis. sͣ. de relig. l. ac ſi ꝗs. §. pleriqꝫ. ſꝫ illd̓funerādo: nō aliud gerēdo. vn̄dic ẜm Ioā. ⁊ azo. neceſal̓s p̄ſumit̉ eē heres: ut. jͣ. e. l.duo fr̄es. ⁊. C. d̓ repu. her̄. l. i.⁊. d. §. pleriqꝫ. Nā cū ꝗs aliꝗdgerit qd̓ ſuo iure facere poteſt:magis ſuo iure facere p̄ſumit̉ꝙͣ alieno: vt. jͣ. e. l. iulianꝰ. §.ſi ẜuū. ⁊ hoc ī ſuis. ī exͣneis dicvt. jͣ. ꝓxi. §. vl̓ dic tertio vt ſtatim ibi dices. ac.e ¶ Cuſtodie. cā. ſic. sͣ. de iuredēli. l. ait pͥtor. ⁊. l. ariſto. ac.f ¶ Pro ſuo: qꝛ putat rem aliunde ſuam vel forte maternaꝫvel aliunde. azo.g ¶ Iuſta .i. que pro ſepeliēdoiuſta ſunt. al̓s iuſta al̓s buſta:qꝛ olim cōburebant̉ in rogo cadauera mortuoꝝ. ſic ⁊ ponitursͣ. de in ius vocā. l. ii. in fi. ac.h ¶ Aīo heredis .ſ. hoc fecit. ⁊facit. sͣ. de inoffi. teſta. l. ſi vt ꝓponis. §. pe. ac.i ¶ Seruos. ꝗd. i. aliquid. adqd̓. sͣ. ti. ii. l. ait p̓tor. ⁊. l. ariſto. Sꝫ ꝗs hoc ꝓbabit; diſtīguit̉ ſuus ab exͣneo ſiueemācipato: vt. jͣ. e. l. iulianus. §. ſi ẜuū. ⁊. C. de repu. here. l. i. ⁊. C. de iure deli.l. i. ſꝫ forte in emancipato eſt rō: qꝛ de iure ciuili ē īcognitꝰ vt inſti. de here. q̄ ab īteſta. de. §. emācipati. ſꝫ aditio hereditatis ē d̓ iure ciuili. ſꝫ in exͣneo nō vr̄ quarealiud ſit ꝙͣ in ſuo. meliꝰ gͦ vr̄ ꝑpēdendū ex qͣlitate heredū ꝑſonaꝝ eoꝝ ⁊ ex qualitate actuū ⁊ rerū quas attingerēt vt ſic qn̄qꝫ nō habeat neceſſe ꝓbare ſe nō feciſſeaīo adeundi: qn̄ ab aduerſario ꝓbet̉ feciſſe aīo adeundi. aꝫ. aliꝗs tn̄ actus in ſuopreſumit aditionē ꝗ in emancipato non preſumit vt manumiſſio: vt. jͣ. eo. l. iulianus. §. ſi ſeruum. ⁊. C. de iure deli. l. i. ac.id. In his que nō tranſeūt ad heredes exͣneos nomē heredis ītelligit̉Side filio: ⁊ ideo ſi illum actū facit vt heres: oneribus hereditarijs non obligat̉. h.d. bar. vel ſic ẜm bal. Filius tanꝙͣ heres petēdo oꝑas incertas q̄ ad heredē exͣneū nō trāſeūt ſe īmiſcere vr̄: ⁊ in iſto iure oꝑarū creditores pn̄t īmitti ẜm primālec. bal. ꝗ vltra iſtā alias tres ponit vt ibi videri pōt. vel al̓s ſic ẜm Io. de imo.Filius agens vt heres ītelligit̉ ſe talē heredē aſſerere qͣlē reꝗͥrit natura petitiōisIo. de imo. k ¶ An̄ petit .ſ. filiꝰ. l ¶ Nō poterat: vt qꝛ ſtipulatꝰ ē patronus ſibi ⁊ liberis ſuis: ut. jͣ. de v̓bo. ob. l. qd̓cunqꝫ. §. ii. vel melius erat ſtipulatus incertas: ut. jͣ. de ope. li. l. fabriles. ⁊. l. a duobꝰ. ⁊. l. cū patronus. §. i. nonaūt placet ꝙ de obſeꝗalibꝰ in faciēdo dicat q̄ ad exͣneū heredē nō trāſeunt: vt. C.de oꝑ. li. l. liberti. qꝛ creditoribꝰ nō dat̉ eaꝝ petitio cū nihil ꝓficeret eis. ⁊ facit. jͣ.e. l. ſi ꝗs nō quaſi. ⁊. jͣ. ad treb. l. ſi patroni filius. ac. m ¶ Nō geſſiſſe. ſatis rn̄det qōni cū bec duo ſunt paria ꝓ herede gerere ⁊ hereditati obligari: ut. sͣ.e. l. more. ⁊ no. ꝙ ꝗdā hn̄t quaſi geſſiſſe ſine non. ꝓ quo eſt. sͣ. in pͥn. §. vbi dicittn̄ qͣſi ſuꝑioribꝰ aduerſari: ⁊ vbi dicit qͣſi hr̄s. ⁊. jͣ. eo. l. gerit in fi. ⁊. jͣ. eo. l. ꝓxi.§. i. ⁊ ẜm hoc qd̓ ſubijcit earū .ſ. incertaꝝ.n ¶ Creditoribus .ſ. pr̄is.o ¶ Maxime futurarū .ſ. poſt diciā aditionē filij quaſi ſic faciendo approbat ſeteneri interim credtoribus illis. Anteꝙͣ adiret erat dubium an creditores eranthabituri aliqd̓ ius in eis ⁊ noͣ dari plus creditoribus ꝙͣ exͣneo heredi: cui earū incertarū petitio non daretur. ſꝫ hoc iō eſt: qꝛ eſt qui aduerſet̉ .ſ. filius. hic aūt nonpōt reſiſtere vtpote heres. Alij hn̄t non geſſiſſe. ſed tunc eſt contra dictam. l. gerit: ut. jͣ. l. ꝓxi. §. i. in pͥn. §. ſed dic petijt .ſ. ipſe heres .i. non vt exheredatꝰ qui petere non poſſet: ut. jͣ. de op. li. l. ſi oꝑarū in fi. ſecus ſi ut heres petiſſet: lꝫ non hereditariū: vt in. d. l. gerit. ⁊ ſic vna poſitio non eſt alij contraria. Item ẜm handic creditoribus .ſ. filij. ⁊ ita eſt bona ratio vt ſuo nō hereditario iure hēat eas filius. ⁊ qd̓ dicit maxime futuraꝝ .i. eaꝝ reruꝫ quaꝝ dies ceſſit poſtꝙͣ ipſi credito-

res filij miſſi ſunt in poſ. bonoꝝ filij nō defenſi. nā in eis potiꝰ ius hn̄t creditores ꝙͣ in pͥmis: vt ar. jͣ. q̄ in frau. cre. l. ꝗ aūt. §. ſciēdū. nam niſi dieaearum ceſſiſſet peti nō poſſēt. cedit autem cum indicte fuerint. ⁊ nō anīe⁊ hoc in incertis de quibus loquiturperarum certarū cedit diesſtatim cum petite ſunt .i. cum fuerit inꝓbātur hec. jͣ. de ope. lib..l. ſi ꝗs hac. §. iudiciuꝫ⁊. l. cuꝫ patronꝰ. in pͥn.⁊. l. quotiens certa. veldic de creditoribꝰ pr̄nishoc mō cōpetit petitiocreditoribꝰ pr̄nis nec ꝑhoc fiunt heredes: multo fortiꝰ ī filio. ⁊ ẜm hocmutat caſum ⁊ dicat decertis q̄ ad heredes trāſeunt. vel ēt de īcertis qͣruꝫ dies ceſſit viuo pr̄eet pecunia erat deductain cōdēnationeꝫ. al̓s nōtranſiret ad heredes exͣneos: ut. jͣ. de oꝑ. li. l. ſioperaꝝ. ⁊. l. ꝗ libertin§. nō ſolū. ⁊. l. a duobꝰ.⁊ ꝙ dicit futurarum .i.poſtꝙͣ creditores ceperint conuenire patrenviuenteꝫ. Sed ſi hoc deincertis dicit. Quomēalijs dētur ꝙͣ patronovt. sͣ. de cōdi. inde. l. ſinon ſortem. §. libertus.⁊ de ope. li. l. opere. §. i.⁊. ii. Rn̄. h̓ ſit ꝑꝑ inopiam vel neceſſitatem: utno. in diſtinctione operarum q̄ eſt ſuper dicto§. libertus. ac.p ¶ Nō eſt exiſtimādꝰ.qꝛ exheredatus ēt inferivt. sͣ. de reli. l. vel q̄ al̓svel qd̓ aꝫ. ⁊ dic ꝙ inferre pōt ēt ſi nolit eſſe heres: vt in ſtipu. operavt. sͣ. proxi. §. dicit̉. ac.q ¶ Humanior. ertenēda: ut. C. de iudi. l.placuit. ac.Papinianus. Filius accipiēdo cā ꝯdiōis īplēde videt̉ ſe īmiſcereſi ſolus erat inſtitutꝰ: ſecus ſi cohr̄deꝫ hēbat. ⁊ oīs actꝰ ꝗ nō pōt fieri citraius ⁊ nomē heredis inducit aditionē. h. d. Bal. ⁊ Io. de imo.r ¶ Papinianus: eſt hoc ſi filius ſolus eſt heres inſtitutꝰ ⁊ ſtatuliber rogatus eſt dare. x. heredi. non eſt dubiū ꝗn videat̉ ꝓ herede geſſiſſe accipiendo a ſtatulibero ꝯditione impleta. idē eēt ⁊ ſi nō facta eēt mētio heredis: ſed dictū eēt vt det filio. Si aūt hꝫ filiꝰ inſtitutꝰ coheredē: tūc diſtinuitur ꝗbus v̓bis vſus eſt teſtator. nā ſi dixit her̄dibus: tūc filiꝰ acipiēdoꝓ herede gerere vr̄. ſi v̓o dixit vt filio daret filius accipiēdo non obligatſe hereditati. ẜm Io. s ¶ Uulgo putare. ſꝫ male īmo bene: quia lꝫabſtinuit tn̄ ⁊ iterū adire pōt: ut. C. d̓ repu. here. l. fi. ſꝫ ar. ꝯͣ. jͣ. e. l. ſi ẜuūalienū. §. fi. ſꝫ ibi ſurripiendo: hic accipiēdo: ut. jͣ. l. ꝓxi. in pͥn. itē ꝯͣ. sͣ. demi. l. iii. §. ſcio. t ¶ A creditoribus: paternis. ⁊ nota ꝙ ꝗdā hn̄t nōcōue. ſꝫ male ſtat nō: ut pꝫ ꝑ ſequētia. u ¶ Nūmi peculiares. ī hoccaſu magis: qꝛ pecunia ē hereditaria: ut. sͣ. de pe. here. l. nec vllā. §. pſane. ⁊ nota ꝙ ꝑmittit̉ ſtatulibero dare cā īplende ꝯditionis qd̓ iuſſus ē dare vndecūqꝫ ēt de peculio īuito herede: ut. sͣ. de ꝯdi. cā. da. l. dedi. §. fi. ⁊ibi no. Si q̄ras an̄ in falcidiā cōputet̉ datū cā īplēde ꝯditōnis: dic vt. C.ad. l. fal. l. pe. ⁊ sͣ. de do. cā mor. l. qd̓ ſtatuliber. ⁊. l. qd̓ ꝯditionis. h.x ¶ Abſtinuit: multomagis. ⁊ facit. C. arb. tu. l. eū. ac.y ¶ Ita demū: nō dꝫ hic eē. §. qꝛ cōtinuat̉ cū ſuꝑiori ⁊ ex eo pendet.z ¶ Geſſiſſe: ſub. eum. a ¶ Si ſolus heres ſit. tunc .n. qꝛ accipiēdopecuniaꝫ voluit vt hēret libertatē. ergo ⁊ id voluiſſe vr̄ fine quo libertaseē nō pōt. ſꝫ cū ſolus ſit: ſi ipſe heres nō ſit: nō valet libertas. ſecus ſi cōheredē hꝫ. tunc .n. ⁊ ſine eo valere pōt. azo. ſic ergo nota ꝙ cū aliꝗd voloid videor velle ſine quo id primū velle nō valet. ſic. jͣ. rē ra. ha. l. iii. §. fi.⁊. C. de reli. l. ii. b ¶ Iure pretorio. nam p̓tor dedit ei bn̄ficiū abſtinendi: vt. jͣ. e. l. neceſſariꝰ. ⁊ īſti. de here. qͣ. ⁊ dif. §. ſꝫ his. nō tn̄ iō neceſſehꝫ adire pͥtorē viuū: ut. sͣ. e. l. ei ꝗ. ⁊ facit. jͣ. ad treb. l. ita. §. ꝗ ſuſpectam.c ¶ Quo facto .i. emācipato repudiāte vel ſuo abſtinēte. Ac.d ¶ Noīatim. ſecus ſi ſimpl̓r. tunc .n. nō niſi vt heres acciꝑe pōt: ut. jͣ. d̓ſtatuli. l. ita. ⁊. l. ꝗ pecuniam. habeat vel nō habeat coheredem.e ¶ Non heredi .ſ. emācipato qui repudiauit: vel ſuo ꝗ abſtinuit.l ¶ Citra nomē .i. effectum heredis habet tm̄ ille cui reſtituitur hereditasper trebel. Item bonoꝝ poſſeſſor. Itē is cui bona ſunt adiecta cā liber-