De heredibus inſtituēdis.XVIII
7 2
redē reliꝗſſet. Queſitū ē an neceſſariꝰ fiat heres? Et humaniꝰ ē ⁊ magis eꝗtatis rōne ſubnixū nō fieri neceſſariū. Qui .n. etiā īuito defunctopoterat libertatē extorq̄re: is libereē iuſſus nō magnū vr̄ bn̄ficiū a defūctoª ꝯſeꝗ: īmo nihil cōmodi ſenſiſſe: ſꝫ magis debitā ſibi accepiſſelibertatē. ¶ Idē ꝓbādū erit ⁊ ī illoẜuo quē teſtator ea lege emerat vtmanumitteret: ſi hr̄s fuerit īſtitutꝰ.naꝫ ⁊ hic ſepoſito bn̄ficio teſtatorisꝓprio iure poterit ad libertatē ꝑuēire ex ꝯſtitutōe diui marciᵇ. ¶ Idē⁊ ī eo ꝗ ꝓpͥa ſua data pecūiaᶜ ēptꝰ ēab aliqͦ: nā ⁊ hic poterit ab ip̄o teſtatore libertatē extorq̄reᵇ. S Ceu.Ucius ticiꝰ ꝗ fr̄eꝫ hēbat teſtōita cauit. Ticius frater meꝰ exaſſe mihi hr̄s eſto. Si mihi ticiꝰ heres eē noluerit: aut qd̓ abhoīor pͥusmoriet̉ qͣꝫ meā hereditatē adierit:aut filiūᵉ filiāue ex ſe natū natāue nōhēbitʳ: tūc ſtichꝰ ⁊ pāphilus ẜui meiliberi ⁊ heredes mihi eꝗs ꝑtibꝰ ſunto. Quero cū ticiꝰ hereditatē adierit: ⁊ liberos adite he̓ditatis tꝑe nōhabuerit: an ſtichꝰ ⁊ pamphilus exſubſtitutione liberi ⁊ hr̄des eē poſſint. Itē q̄ro ſi ex ſubſtitutiōe: neqꝫliberi neqꝫ hr̄des eſſe poſſint: an inꝑtē hr̄ditatis videant̉ adiecti? Rn̄di apꝑet ꝗdē n̄ eā mētē teſtatoris fuiſſe: vt quēqͣꝫ hr̄dēᵉ adhiberet fratri: quē aꝑte ex aſſe hr̄dē īſtituiſſet.Igit̉ ſi fr̄ adijt: ſtichꝰ ⁊ pāphilus hr̄des n̄ erūt: qͦs eo āpliꝰ noluit heredes eē: ſi fr̄ priꝰ qͣꝫ hr̄ditateꝫ adiretdeceſſiſſet liberis relictis. nā prudēſꝯſiliū teſtātis aī aduertit̉. n̄ .n. fr̄emſolū hr̄dē pͥtulit ſubſtitutis: ſꝫ ēt eiꝰliberosᵇ.Ꝙ Arcellus¶ Aꝫ dubitariⁱ nō pōt ſuos qͦqꝫhr̄des ſub hac ꝯditiōeᵏ īſtitui poſſe:vt ſi voluiſſent hr̄des eēt: ⁊ ſi he-
redes nō eēt aliū quē viſuꝫ erit eisſubſtituere. ¶ Negatūqꝫ hoc caſuneceſſe eē ſub ꝯͣriaⁱ ꝯditiōe filiūᵐ exheredare. pͥmū: qꝛ tūc tm̄ id exigereturⁿ cū ī ptāteº eiꝰᵖ nō eēt an pr̄i heres exiſteret: expectato extrīſecꝰq poſite ꝯditiōis euētu. deīde ꝙ ⁊ ſi qͣcūqꝫ poſita ꝯditiōe debe̓t filiꝰ ſub ꝯͣriaꝯditōe exhr̄dari: ī ꝓpoſitoʳ nec ꝗdēpoſſibilis reꝑiri poſſꝫ. certe ſi v̓bisexpͥmeret̉ īepta fieret. huic ēt ꝯditioni: ſi volet hr̄s eſto. q̄ alia v̓ba ꝯͣriaꝯcipi pn̄t qͣꝫ hec: ſi nolet hr̄s eē exhr̄s eſto. qd̓ qͣꝫ ſit ridiculū nulli nonpꝫᶠ. ¶ Nō ab reᵗ aūt hͦ loco velutexceſſus hic ſubiūget̉. Suis itaᵛ heredibus inſtitutis ſi voluerint̉ heredes eēʸ: nō ꝑmittendū amplius abſtinere ſe hr̄ditate: cū ea ꝯditōeᶻ īſtituti iā nō vt neceſſarijs: ſꝫ ſua ſpōtehr̄des extiterīt. ¶ Sꝫ ⁊ ceteris cōditionibꝰ q̄ ī ip̄oꝝ ſunt ptāteª: ſi ſuipareāt ius abſtinēdi aſſequi nō debentʰ.H ErmogenesX vncijs ſex primo herede inſtituto: ⁊ ſecūdo ex. x. ſi tertiꝰex reſidua ꝑte: vel nulla portionisfacta mentione hr̄s inſtituat̉ᵉ: ꝗnqꝫvnciasª hereditatisʰ tertius habebit. In. xxiiij. etenim ꝑtes hr̄ditatediſtributaᵉ tertioᵇ rōᵉ calculi velutiex. x. ꝑtibusᶠ inſtituto: ꝗnqꝫ vnciasaſſignauitᵍ.G Aius¶ I ꝗ ſoluēdo nō ē aliquo caſueuenit vt ⁊ ſeruus cū libertateheres exiſtat. ⁊ p̄terea aliꝰ hr̄s adijciat̉ʰ vl̓ īſtituat̉: veluti ſi ẜuo cum libertate hr̄de inſtituto adiectuꝫ ſit. ſimihi ſtichus hr̄s erit tūc ticius quoqꝫ hr̄s eſto. nam ticiꝰ anteqͣꝫ ſtichꝰex teſtō hr̄s extiterit: hr̄s eē nō pōt.cum autē ſemel hr̄s extiterit ſeruꝰ:non pōt adiectus efficereⁱ: vt qui ſemel heres extiteritª deſinat hereseſſe.Q Aulus.
Acōmiſſariā. ⁊. l. pr. a¶ Defūcto .ſ. herede ꝗ hūc ẜuū īſtituit. ⁊ fac̄. jͣ..e. teſtamēto. bꝰcōmodi ad aufidiū victorinū. ut. C. ſmā. ita fu. ali. l. ij.inū ex fa. ⁊ sͣ. d̓ pac. l. iij. §. pactꝰc¶ Sua pecunia .i.t. jͣ. d̓ ma. l. is ꝗ.d ¶ Extorquere .ſ. e.l. is ꝗ.Ucius. Si in qͣlibet ꝑte alternatiuemēs teſtatoris non verificat̉ diſiuncta accipit̉ ꝓꝯiūcta. h. d. ẜꝫ bar. velſic ẜm ang. Si alicui fiſubſtitutio ſub pluribusꝯditiōibus diſiūctiue poſitis quaꝝ vna reſiſtit īhoc ſi īſtitutus d̓ceſſeritſine filijs diſiūcta accipitur ꝓcōiūcta: ⁊ oēs cōditiones verificari oportet. Io. de imo.e ¶ Luciꝰ. aut filiū. autꝓ ⁊ ut. C. de uerb. ſig. l.pe. ⁊ de īſti. ⁊ ſubſti. l. general̓r. ⁊ apꝑet per. R.huiꝰ legis. aꝫ. ⁊ fac̄. jͣ. d̓re. du. l. ſi is. §. cū ita. ⁊ſic non obſtant iura q̄ dicunt alterā de diſiunctisſufficere uerā eē: ut. jͣ. deꝯdi. īſti. l. v. ⁊ d̓ v̓. ob. l.ſi ita. ⁊. l. ſiquis ita.f ¶ Non hēbit: etiā hereditate non adita.g ¶ Quemquā heredeꝫ.i. coheredem ad qd̓. jͣ.ti. i. l. uerbis.b ¶ Liberos. tacite .ſ. abinteſtato cū ſint ei proximiores. ſic īſti. d̓ pupil.ſub. §. vel ſingulis ⁊ .jͣ.de codicil. l. ꝯficiūt̉ ī pͥn.⁊. jͣ. ti. i. l. ſi pr̄ īpuberꝭ.aꝫ. 2 sͣ. e. l. ſiquis ita heres. ⁊ ſic nō obſtat. sͣ. e..l. ex facto etiam agi.¶ Seruus pōt īſtituindubitariſub cōditiōe. ſi uoluerit.nec eget exhr̄datōe ī ꝯditiōis euētū ⁊ ꝑ illā efficit̉uolūtariꝰ ⁊ īplēdo ꝯditiōeꝫ vr̄ adire hereditatꝭ.h. d. Et diuidit̉ ī duasꝑtes p̓ncipales. nā pͥmoicit de īſtitutionibꝰ ſubſtātie. ſcd̓o de acꝗſitiōehereditatis. ſcd̓a ibi nōab re Io. de imola.l ¶ Iam dubitari. vosut filios.k ¶ Sub ꝯditōe. hec .n.v̓ba in neceſſario ut ſeruo faciūt ꝯditionē. in exneo nil oꝑant̉. ut h̓ ⁊. jͣ. de ꝯdi. īſti. l. v̓ba. ⁊ sͣ. e. l. corneliꝰ. l ¶ Subꝯͣria ꝯditōe .ſ. ſi nolit eē heres eū exheredo. m ¶ Filiū. ſuū hr̄dē dequo dcm̄ ē in pͥn. n ¶ Id exigeret̉ .i. exhr̄datio in ꝯditōis effectū. R.o ¶ Cū in ptāte .i. cū eēt īſtitutꝰ ſub caſuali uel mixta ꝯditiōe: ut. C. de inſti. ⁊ ſub. l. ſi pr̄. ⁊ sͣ. de li. ⁊ poſth. l. filiꝰ in pͥn. ⁊ ē tūc ſpāle ut fiat ſub cōditione exheredatio. al̓s contra. sͣ. de li. ⁊ poſt. l. iij. §. pure. azo.y ¶ Eius. cū nō ē ptātiua legis ꝯditio.q ¶ Extrinſecus .i. exͣ filijptatē. ⁊ ꝗdē habēt expectantis euentum. alij expectato euentu.f ¶ In ꝓpoſito nec poſſibilis. al̓s ī ꝓpoſito īpoſſibilis ⁊ tūc ſubaudi ⁊ apta. bene .n. reperiri pōt puta ſi nollet eē heres ſꝫ nō apta. al̓s in propoſitoimpoſibilis ⁊c̄. ſed tūc ſubaudi nō tn̄ apta: ut apparet ex ſequentibus.s ¶ Nō pꝫ .i. cuilibet pateret. nā ridiculū eēt eū excluder̄ ab hereditate itademū ſi uellet excludi: īmo dꝫ ꝗs exheredari: ut ſit excluſus ab hereditate ſiue velit ſiue nolit. aꝫ. t ¶ Nō ab re. i. nō ſine cā ſubiungit̉: ⁊ oſubijc ſuis ⁊c̄. uelut exceſſus .i. ſuꝑfluū quoddā. nā cū ſuꝑ hac. e. l. ⁊ ī toto hoc titulo tractatū ſit qͣl̓r ꝗs poſſet heres īſtitui uel exhr̄dari: ſuꝑfluuꝫ⁊ exceſſus ꝗdā ē h̓ adiungere de hr̄ditate acꝗrēda uel nō uel qͣliter acꝗrit̉uel qn̄: nā ſatis de hoc tractabit. jͣ. de acꝗ. here. azo. ⁊ ẜm hoc non eſt. §.ſuis. ⁊cͣ. ſed hoc non ab re. ⁊cͣ. lꝫ .n. ſit exceſſus eſt tn̄ pertinens. ⁊ ita nō ſine ca tagit parū. uel dic ꝙ īſtituat̉ alius heres ſi filiꝰ nolit excedere: qꝛ pri-
mo filio dat̉ facultas īmiſcendi ſic filius excedit ⁊ ille excedit̉ ẜm. Ro. q. d. ꝙ inſtituat̉ alius filiꝰ ſi filiꝰ nolit nō eſt ab re: ſꝫ ꝙ filius exheredet̉ ſi nolit eē hr̄s hoceēt ab re ⁊ ē. §. ſuis. uel tertio exceſſus ē exheredari ſi nolit eſſe heres. ⁊ v̓ba nō abre determinēt v̓bū exceſſus nō v̓bū ſubiūgit̉. q. d. nō eſt exceſſus ab re qui ſic adiungitur ſi nolit eſſe heres cū demū volēs excluderet̉: ſed ꝗd ſi dixit ſi voluerit .ſ.per futuruꝫ ſubiunctiui? dicuntaliud dicēdū. vt ar. jͣ. de v̓. ob..l. ſiꝗs ſtipulatꝰ. vl̓ dic idē ꝑꝑquēcunqꝫ modum verbi. niſiponatur ⁊ aliud ī ſtip. vt ⁊ al̓s.sͣ. cōmunia pre. l. fi. in fi.u ¶ Suis ita .ſ. ſi volent.x ¶ Si voluerint. mō rn̄det.y ¶ Eſſe .ſ. ſimul: ad qd̓. jͣ. dequa plu. ar. l. in diem.z ¶ Conditione .ſ. ſi uolent.a ¶ Sūt ptāte. ut ſi. x. det ⁊ ſimiles. vt. jͣ. de condi. inſti. l. fi.b ¶ Non debēt. īmo vr̄ ꝙ etiāimpleta cōdi. poſſint dimitter̄.vt. sͣ. de ꝯdi. ob cām. l. i. §. i. ⁊.jͣ. de cōdi. inſti. l. ſiꝗs ita hr̄s.⁊. .l. ſi pupillꝰ. ⁊. jͣ. de ꝯdi. ⁊ de..l. in ꝯdi. ⁊ de acꝗ. here. l. eū ꝙbonis. q̄ ſunt ꝯtra. ſo. h̓ in ſuoibi in exͣneo q̄ non valꝫ ꝑ. l. illā. eū ꝗ bonis. ſꝫ dic aūt impletcōditionē: vt ſit hr̄s vt hic. anut poſſit eē ⁊ cōditionē tm̄ purificet: vt in contrarijs: ut. jͣ. d̓ acq. here. l. antiſtiꝰ. Itē an̄ h̓ filius pōt repudiare qui fuit inſtitutus ſi volet; vr̄ ꝙ nō. naꝫ an̄adimpleta nō ut. jͣ. de le. ij. l. ſiita ſcriptum. §. i. poſtꝙͣ noluitnō: qꝛ eſt hr̄s: ut h̓ ⁊. jͣ. de acꝗ.here. l. neceſſarius. ⁊ ſic eſt mirū ꝙ nō ē neceſſarius ⁊ tamennō pōt ſpernere. rn̄. pōt anteꝙͣuelit. ⁊ illa ſi ita. loquit̉ ī cōditiōe q̄ ita ſuſpēdit: qd̓ h̓ nō fac̄ſꝫ ſoluꝫ hoc oꝑat̉ ut non ſit neceſſariꝰ. ſꝫ ꝗdā ꝯtra ut noͣ. jͣ. d̓acꝗ. here. l. ſi is ꝗ heres. §. i.Zunciis. Tātū ſunt ſexQ. vncie ex. xij. ꝙͣtum. xij. ex.xxiiij. h. d. uel ſic ẜm angeluꝫTātū ualēt ꝗnqꝫ vncie de dipōdio ſeu aſſe ꝙͣtū decē de dipondio. h. d. Io. de imola.c ¶ Inſtituat̉. ⁊ ita de eo al̓s ineo qd̓ dipōdio deeſt .ſ. x. vncijsē inſtitutus. ut. sͣ. e. l. q̄ſitum.a ¶ Quinqꝫ vncias. fcā computatione aſſis. R.b ¶ Pereditatis. diuiſe in. xij.vncijs q̄ ī. xxiiij. vncijs diuiſavoluit teſtator. ut h̓ tertius haberet. x. vncias. ſed cū dipōdiūpluriūue vnciaruꝫ rō ad aſſemreducat̉. qui ex. xxiiij. vncijs .i.dipondio. x. vncias foret habiturus is ex. xij. i. ex aſſe hēbit ꝗncuncē: ut inſti. eo. §. videamus. in fi. ac.c ¶ Diſtributa. ꝙ uoluit teſtator. ac.d ¶ Tertio. al̓s tertio al̓s tertij .i. ratio portionis tertij.e ¶ Ratio calculi. rō calculi inducit ut ꝗ decē ex dipondio decem ex aſſe ferat: ⁊ ꝗſex habeat tres. ⁊ ꝗ octo habeat qͣtuor: ⁊ ſic omnes ad dimidiaꝫ.f ¶ Partibꝰ .i. uncijs. g ¶ Aſſignauit. etenim q̄ ē portio. x. ⁊ xxiiij. eadēē. v. ex. xij. qui ergo. x. ex. xxiiij. erat habiturus is habeat. v. ex. xij. R.I qui. Qui ſemel ē hr̄s in ꝑpetuū nō pōt deſinere eē hr̄s. h. d. ẜm. Bar.uel ſic ẜm Bal. Fieri poteſt ꝑ poſterius qd̓ fieri pōt ꝑ pͥus. h. d. Io. d̓ tm̄o.h ¶ Ei qui. adijciat̉. videbat̉ ex quo habebat aliquem liberum ꝙ non poſſit habere ſeruum heredem. ut. sͣ. e. l. ſi is qui. ſed fallit hoc caſu ⁊ ē ratio quia liber nōeſt heres: niſi demum: ⁊ tunc primum cū ſeruus erit heres ac illa ab initio locuꝫhabent quando ab initio eſſet heres liber.k ¶ Extiterit. ſic. sͣ. de mi. l. ⁊ ſii ¶ Efficere. ut ⁊ sͣ. e. l. iij. §. ſiquis ita.ſine. §. ſed qd̓ papi. ⁊ inſti. de fideicō. here. §. reſtituta. ac.I ſocius. Seruo cōmuni nō poteſt legari pure ſine libertate ſocio heredeꝘ jnſtituto. ſed ſub conditione legari poteſt tam proprio ꝙͣ cōmuni: pōt etiamſeruus cōis heres inſtitui ſimul cum ſocio ſicut poteſt ſeruus alienus inſtitui cūdomino ſuo. h. d. ẜm Ang. Io. de imola. Et hec lex ponit tres caſus in quibusſeruus cōis equiparatur proprio. Bar.