De heredibus inſtituendis.XXVIII

7 1

continere dicereª: tamē ſi vterqꝫ heres eſſe vellet: vtrunqꝫ heredemeſſe.Q Apinianus.Aptatoriasᵇ inſtitutiones nōAeas ſenatusᵉ īprobauit q̄ mutuis affectionibusᵇ iudicia ꝓuocauerūtᵉ: ſꝫ qͣrū ꝯditioᶠ ꝯfert̉ ad ſecretaalieneᵍ voluntatis. P Aulus.Lle aūt inſtitutionesᵍ captatorie nō ſunt: veluti ſi ꝗs ita heredes inſtituerit. Qua ex parte ticiꝰme heredē inſtituit: ex ea ꝑte meuiꝰhēs eſto. qꝛ in p̄teritum non in futurum inſtitutio collataʰ ē. ¶ Sꝫ illud q̄ri pōt an idē ſeruandum ſit qd̓ſenatus cēſuitᵗ: etiam ſi in aliam ꝑſonam captationē direxerit: velutiſi ita ſcripſerit. ticius ſi meuium tabulis teſtamenti ſui heredem a ſeſcriptum oſtēderitˣ: probaueritqꝫheres eſto. qd̓ in ſententiamⁱ ſenatuſconſulti incidere non eſt dubiuꝫ.I quis ſolidūᵐ ¶ Erētiusalegeⁿ capere non poſſit: ⁊ exaſſe ſit inſtitutus hr̄s ab eo ꝗ ſoluendo nō ē: Iulianus ex aſſe eū eſſe heredē rn̄dit. legi enimᵈ locuꝫ non eēᵖin ea hereditate que ſoluendo noneſt.G Aius.¶ Ub conditioneq herede inſtituto ſi ſubſtituamus: niſi eādēconditionem repetemusᵗ pureᶠ euꝫheredem ſubſtitutum eſſe intellige¶ Icinius rufinus.mus.I ita quis heres inſtitutus fue(rit. excepto fundo ⁊ exceptovſufructu heres eſto. perīde erit iure ciuili atqꝫ ſi ſine ea reᶠ hēs inſtitu-

tus eēt. idqꝫ auctoritate galli aquilijfactuꝫ eſt.P Apinianus.I filiuſfamilias ſubſtituaturei a quo preteritus eſt: non vt inteſtati patris ſed ex teſtamento habebit hereditatemᵛ: quoniam ⁊ quolibet alio ſubſtituto ſi fuiſſet ab eo exheredatusˣ: inde teſtamentum inciperet vbi filius eſſet exheredatusʸ.T Dem.Eruus vxori a marito mortis cauſa donatus: mariti manetꝰvt iuliano quoqꝫ videtur. Idemꝰſi accipiat libertatem ſimul ⁊ hereditateꝫᵇ: viro neceſſarius hēs erit.Nec ſine libertate aliquid ei legaripoteſtᶜ.T Dem.Sſeᵇ toto non diſtributo itaL ſcriptum ē. Quē he̓dēᵉ codicillis fecero heres eſto. ticium cōdicillis he̓dē inſtituit: eius quidē inſtitutio iure valet. ideoqꝫ lꝫ codicillisdari hereditas non poſſitᶠ: tn̄ hocteſtō data vr̄ᵍ. ſed hoc tātum ex hē̓ditate habebit quantū ex aſſe reſiduum manſit.T Dem.Ui non militabatᵇ: bonoruꝫmaternorumⁱ que in pānoniapoſſidebat: libertum heredem īſtituit patronoruꝫ q̄ habebat in ſyriaticiuꝫ iure ſemiſſes ambos habereconſtitit: ſed arbitriumᵏ diuidendehereditatis ſupremam voluntateꝫfactis adiudicatoribus ⁊ interpoſitis propter actionesⁱ cautionibusˡſequi: ſalua falcidiaⁿ .ſ. vt quod vice mutua preſtaret̉: doli rōne qua-

fi. ⁊ facit. sͣ. e. l. ticius ſe8. eumat.a ¶ Dicerem. moAptatorianotiant. h. d. Bal.vel ſic ẜm aneniente noneſt captatoria. Injatiſconſulto. ⁊ illa intelligitur eſſe captatoria cuius exiſtentia ⁊ſubſtantia intrinſeca cōfertur in voluntatem alterius. h. d. Ioan. deimola.b ¶ Captatorias .i. deceptorias. ⁊ nota quaſdaꝫ licitas ⁊ quaſdaꝫ illicitas. ſic ⁊ al̓s permittitur deceptio in p̄cio reꝝvt. sͣ. de mino. l. in cauſe. ij. in fi.c ¶ Senatꝰ. limbonianum: vt īnuitur: vt. jͣ. d̓his que pro non ſcri. l. i.⁊ d̓ le. ij. l. lucius. §. ſempronius. ac.¶ Affectionibus. ut ſiinduco teſtatorem blandis verbis vt me inſtituat vel mihi leget. hocenim valet. nō .n. iſta ꝑſe. con. improbat̉: ſed ille quorū conditio ⁊c̄. vtquos ticius voluerit heredes inſtituo. ac.e¶ Prouocauerunt. vt.jͣ. ſi quis aliquem teſta.pro. l. fi. ac.ſ ¶ Conditio. de futuronon de preterito: vt. jͣ. l.proxi. ⁊ da exemplum..sͣ. eo. l. illa inſtitutio.g ¶ Aliene .i. nō teſtantis. ⁊ facit. C. de teſta.mi. l. captatorias. ⁊ .jͣ. d̓leg. i. l. captatorie. ⁊. jͣ. d̓condi. inſti. l. mulier. §.fi. ⁊ sͣ. eo. l. ſi quis ſempronium. v̓ſi. at quin.Lle. Non pōt ꝗsaſtringi ad inſtituēdum alium ſpe premij.Io. de imola.g ¶ Inſtitutiones. quenō faciūt condi. ut. sͣ. ſicer. peta. l. itaqꝫ. ⁊ facit..sͣ. eo. l. hoc articulo. ⁊ sͣ. e. l. ij. ac. h ¶ Collata. ⁊ ideo valet.¶ Cenſuit. limbonianus prohibens fieri in futurū: puta ſi feceris me heredem heres eſto ut. jͣ. de his que pro non ſcrip. l. i. in fi. ac.Oſtēderit. futurū ſubiūctiui. ſic ⁊ in v̓bo ꝓbauerit: ⁊ ſic de futuro.l ¶ In ſententiā. dꝫ .n. inſtitutio ex mera affectiōe fieri nō per metum pene: ut. jͣ. de ver. ob. l. ſtipulatio hoc modo. nec cupiditate lucri. ⁊ ſic qui renunciat prebendā ut alius habeat: libere facere dꝫ. hic aūt ponit̉ in uolūtate heredis .ſ. ut ſi alium inſtituat quāꝙͣ ⁊ ſi non hoc eſſet in eius poteſtate. ⁊ facit. sͣ. l. proxi. cum ſuis concor. ac.uis. Non capax eſt capax in ſui odium. h. d. vel ſic ẜm dy. Qd̓O inductū eſt in alterius odium nō dꝫ in eius fauorē redundare. bal.m ¶ Solidū: ut filiꝰ natural̓: ut. C. d̓ natu. li. l. ij. Itē ut. C. d̓ ſe. nup. l. i.A lege .i. occaſione legis impedientis. ac.Legi .n. que iō quē inſolidū capere vetat ut cōmodum ſentiat totiushereditatis: nec etiā ne onera ſuſtineret ſolus. Pena .n. nemini immunitatem preſtare conſueuit: ut. jͣ. de interdi. ⁊ rele. l. antepe. §. fi. ſic ergo ꝓvtilitate aliorum hoc habet non pro ſua. ſic. jͣ. ad trebel. cogi. §. his. ⁊ jͣ.ſi quis aliquem teſt. pro. l. i. §. i. ⁊. jͣ. de le. pre. bo. poſ. pe. contra ta. l. iij..§. pe. ⁊. jͣ. ti. i. l. ſi is qui. ⁊. jͣ. de cōtra ta. l. nō putauit. §. ſi quis ſua. ⁊. jͣ.de le. ij. l. cum ei. ac.p ¶ Non eſſe. nota non capacem eſſe capacem in odium ſui.EAb conditione. Conditio appoſita in inſtitutione nō videtur tae repetita in ſubſtitutione vulgari. h. d. Bal. ⁊ omnes.q ¶ Sub conditione. caſuali aliud forte in poteſtatiua vel mixta q̄ ſemꝑ ītelligitur repetita: ut. C. de ca. tol. §. pro ſecundo. ⁊. §. ne autem.r ¶ Repetemus. expreſſe. azo.s ¶ Pure .i. ſine ea conditione q̄ īpoſita erat inſtituto. ineſt tamē in ſubſtitutione illa conditio ſi inſtitutus heres nō erit: ut īſti. de vul. ſubſti. inprin. cur ergo intelligitur repetijſſe eaſdē ꝑtes in ſubſtitutōe: ut. jͣ. ti. i. l. ꝗ

liberis. §. fi. Itē eadē legata: vt. jͣ. de le. i. l. lꝫ imperator. Iteꝫ ī legato tranſlatoeadē conditione: vt. jͣ. de adimē̓. le. l. legatum. que ſunt cōtra. ℟. hic ſubſtitutusde nouo grauat̉ quadā alia conditionon grauabitur inſtitutus .ſ. ſi illeheres non erit. per quod videt̉ releuariprima. ar. d. l. lꝫ. Item ⁊ qꝛ inſtitutiōesſunt fauorabiliores. Itē ꝯtra. jͣ. de le. ij. cū pr̄. §. ab īſtituto. So. vt ibi. Item noͣꝯtra repetitioneꝫ: ⁊ ſic ſunt ar.ꝯtra. sͣ. ad. l. aꝗl. l. quēadmodū ī fi. l. ⁊ de iudi. l. ſi iudex.O tra naturam inſtitutionisI ita quis. Adiectio cōvitiatur ⁊ non vitiat inſtitutionem. h. d. Io. de imola.t ¶ Sine ea re. i. ſine exceptione eiꝰ rei. ſcilicet fundi. vel vſufruc. vt. sͣ. e. l. i. §. ſi ex fundo.totuꝫ enim ſimpliciter dꝫ habere cuꝫ non ſit alius inſtitutus:vt. sͣ. e. l. ex facto proprio. §. i.idē eſt ſi plures inſtituti ſunt vt.sͣ. e. l. ſi alterius. aꝫ. ⁊. l. quotiens. §. ſi duo. ac.I filius. Filius preteritꝰO in primo gradu ⁊ vulgariter ſubſtitutus ſuccedit ex ſubſtitutione vulgari. h. d. Bal. ⁊Io. de imolau ¶ Hereditatē. qꝛ valet teſtamentum a ſubſtitutione.x ¶ Exheredatus. ab inſtitutopreteritus erat.y ¶ Exheredatus. ergo ⁊ hic īcipit teſtm̄ valere vbi eſſet inſtitutus: quaſi tantū faciat inſtitutio ꝙͣtum exheredatio. azo. ⁊facit. sͣ. de lib. ⁊ poſthu. l. iij. §.fi. ⁊. jͣ. ti. i. l. ex fcō. §. lucius. reſtat ergo vt perinde hēat̉ filiusac ſi ab eo teſtator cepiſſet: quiaprimū inſtitutū a quo filiū nōexheredauit nullo modo inſtituiſſet: ſꝫ ſi eſſet poſthumus totuꝫ teſtamentum rumperetur.Eruus. Donatio inutiO lis non vitiat teſtamētumnec īmutat qualitatem heredis.h. d. Io. de imo. vel ſic. Donatio non impedit quominusde rebus dōatis poſſit diſponiper donantem. Baldus.z ¶ Manet. vt. sͣ. de do. intervi. ⁊ vx. l. ſi eū. §. fi. ⁊. l. qꝛ. ⁊. l.ſed īteriꝫ. ſꝫ ꝯtra. jͣ. e. l. ſi is ſeruus. vbi dicitur eſſe in pendenti. ſed ibi fictiōe. uel qd̓ de futuro poterat eſſe cōſiderabat. hic pn̄s verum.b ¶ Et hereditatem. ex teſtamento domini erita ¶ Idem .ſ. ſeruus.cͣ. vt ⁊ sͣ. de dona. inter vi. ⁊ vxo. l. vxori. ac.c ¶ Poteſt. ut. C. de le. ſeruus. ⁊. jͣ. de leg. i. l. plane. §. ſi coniunctim. ⁊. jͣ. e. l. ſiſocius. ſed ar. cōtra. C. de neceſ. ſer. l. quidam. §. illo.Sſe. Agitur ex ſcriptura declarata non ex declarante. h. d. Bar. ⁊ Io.de imola Uel ſic. In vna ſcriptura videt̉ contineri id quod in alia ad quāreferetur. h. d. Bart. ⁊ Io. de imola.d ¶ Aſſe non diſtributo. puta inſtituto ſeio in. viij. vncijs. ac.e ¶ Heredē. nota quē inſtitutū eſſe heredem in codicillis. ac.f ¶ Nō poſſit. vt. C. de codicil. l. ij. niſi ſit miles: vt. jͣ. de teſta. mi. l. querebat̉.g ¶ Uidet̉. ſimilia ſunt. jͣ. de cōdi. ⁊ demō. l. ſi ita ſcripſero. ⁊. jͣ. de ꝯdi. inſti. l. inſtitutio. ⁊. C. de codicil. l. i. ⁊. jͣ. de le. ij. l. vnuꝫ ex familia. §. ſi de falcidia. ⁊ .jͣ. dever. ſig. l. lege. ⁊. jͣ. l. proxi. §. i. ⁊. jͣ. de le. iij. l. ſiꝗs in prin. ⁊. C. de ma. teſt. l. i.Ui non. Illud qd̓ quis capit ab herede computatur in quartam ſen falcidiam iure exceptionis doli. h. d. Io. de imola. Uel ſic. Generis ad ſpecieꝫſit compenſatio. Uel ſic. Unū ius excipiendi cōpenſatur cum alio iure excipiendi.h. d. Bal. h ¶ Qui nō militabat. ſecꝰ in milite: ut. sͣ. famil. her. l. heredes. §. i. ⁊. jͣ. ad treb. l. cogi. §. ſed ⁊ ſi miles. ⁊. jͣ. de mi. teſ. l. ſi certarū. §. i. ac.i ¶ Maternorū. nō eſt vis in paternis uel maternis: uel alijs bonis.k ¶ Sed arbitrium. repete conſtitit. ac.l ¶ Propter actiones. legatorum ſeu prelegatorum nomine competentes.m ¶ Cautiōibus .ſ. ab vnoquoqꝫ ut alteri reſtituat ſi ei plus ꝙͣ licuerit fuerit legatum. n ¶ Salua falcidia. quā vnuſꝗſqꝫ hꝫ in ꝑte ſocij ⁊ computata ei īparte ſocij: quam retinet in re ſibi p̓legata. Sed ad quid ſit cautio cū ſtatim fiatſolutio per compenſationē; rn̄. cautio ſit quando eſt dubium: an hēat locum falcidia. ſi v̓o certum eſſet tūc ſtatim ſit compenſatio: ut. sͣ. e. l. ex facto. §. ⁊ ſi forte.⁊. .§. ꝙ ſi fuerit. uel dic dictā cautionē fieri pro ſoluendo ere alieno pro dimidia. ⁊ſic propter actiōes creditorum ⁊ legatariorū: vt ⁊ sͣ. e. l. ex facto. §. vnde ſcio. ac.