XXVIIIOc heredibus inſtituendis.
o 3
videamus: an īſtitutio valeatꝰ. ⁊ ꝗdē ſi alienatus nō eēt pōt defendi īſtitutionē valere: vt die veniēteʰ libertatis q̄ hereditatē morabat̉ᶜ: cōpetente libertate ⁊ heres neceſſariꝰexiſtat. ¶ Sꝫ ⁊ ſi ī diē libertas authereditas ſub ꝯditiōe data ſit: ſi cōditio poſt diēᵇ aduenientē extiterit:liber ⁊ heres erit. ¶ Sed ⁊ ſi purefuerit heres īſtitutꝰ libertate in dieꝫdata: ſi ſit alienatusᵉ vel manumiſſusᶠ: dicit debere eū poſſe heredemexiſtereᵍ. ¶ Sed ſi non ip̄e ſeruusſit alienatusᵛ ſed vſufructus in eo:eque inſtitutioⁱ valet. ſed differturᶠin id tempus: quo extinguitur vſuP Aulusfructus.I alteriusⁱ atqꝫ alteriꝰ fundiꝓ partibꝰ eꝗs he̓des ꝗs inſtituerit: ꝑīde habebit̉ qͣſi nō adiectispartibꝰ heredes ſcripti eſſent. Nec.n. facile ex diuerſitate p̄dioꝝ portionesª inueniunt̉: ergo expeditiusē quod ſabinus ſcribit: ꝑinde habēdūⁿ ac ſi nec fundūº: nec partes nominaſſetꝰ.T Abole.Icius fundi corneliani heresTeſto mihi. duo ticij illius īſuleheredes ſunto. hicª habebunt duoticij ſemiſſemʳ at ticius ſemiſſem.Idqꝫ proculo placet. quid tibi videtur? Reſpondi. vera eſt proculiopinio.D Aulus.I inequalibꝰ partibus datisI ita adijciat̉: quos ex diſparibus partibꝰ heredes īſtitui: eque heredes ſunto. eſtimandū ē eqͣri eos.ſ. ſi hoc an̄ peractūˡ teſtamentumſcriptum ſit.UApianusNterdum hec adiectioᵗ. equehēdes ſunto: teſtatoris voluntatē expͥmit: vtputa pͥmꝰ ⁊ fratrismei filijˢ eque hedes ſunto. Nā hecadiectio declarat oēs ex virilibꝰ ꝑtibꝰ inſtitutos: vt ⁊ labeo ſcripſit. qͣdetracta: ſemiſſem fratris filij: ſemiſſeꝫ pͥmus haberet. ¶ Paterfa. diſtribue̓ hēditateꝫ in tot partes
pōt: quot voluerit: ſꝫ ſolēnisᵗ aſſisdiſtributio in. xij. vncijs fit. ¶ Deniqꝫ ſi minusʸ diſtribuit ptās iurisin hecᶻ reuoluit̉ª: vtputa ſi duos heredes ex qͣdrante ſcripſit. nam hereditas eius reſidua accedit: vt exſemiſſibꝰ videant̉ ſcripti. ¶ Sꝫ ſialter ex qͣdrāte alter ex ſemiſſe heredes ſcripti ſunt: ꝗ acceditᵇ qͣdranspro partibꝰᵉ hereditarijs eis accreſcit. Y. Sed ſi exceſſerit in diuiſionexij. vnciasª eq̄ ꝓ rata decreſcetᵇ: vtputa me ex. xij. vncijs heredē: te exvj. ſcripſit. ego he̓ditatis habeo beſſem tu triētēᵉ. ¶ Sꝫ ſi duos ex aſſehē̓des ſcripſerit: alios duos ex. xij.vncijs. an eque diſtributio fiat. apd̓labeonem. li. iiij. poſterioꝝ querit̉.Et putat labeo ⁊ illosᵇ ex ſemiſſe: ⁊hos qui ex. xij. vncijs ſcripti ſunt: exſemiſſe heredes fore. cui ſnīe aſſentiendū puto. ¶ Et ſi duos ex aſſeheredes inſtituerit: tertiū aūt heredem ex dimidia ⁊ ſexta: eodem li.labeo ait in. xx. vncias aſſem diuidēdū: octo laturum ex dimidiaᵉ ⁊ exvj. ſcriptū illos duos. xij. ¶ Apd̓eundemᵍ refertur ticius ex parte tertiaʰ: deinde aſſe expletoⁱ idē ex parte ſextaᵏ in. xiiij. vncias hereditateꝫdiuidendamⁱ trebatius ait.¶ Abole.Iquis heredes ita inſtituit. Ticius ex parte prima: ſeius ex parte ſecūda: meuius ex parte. iij. ſulpicius ex parte.iiij. heredes ſunto. eque partesᵐ hereditatis ad inſtitutos pertinebūt:quia teſtator appellatione numeriſcriptureⁿ magis ordinem qͣꝫ modumº partibusᵖ impoſuiſſe videt̉.¶ Xpianus.Ulianus quoqꝫ li. xxx. refert.ſi quis ita heredeꝫ conſcripſerit. ticius ex parte dimidiaª hereseſto. ſeius ex parte dimidia. ex quaʳparte ſeium inſtitui: ex eadē ꝑteᶠ dimidia ſempronius heres eſto. dubitari poſſe vtrum in tres ſemiſſes
a ¶ Ualeat. hanc ſoluit. jͣ. ibi. ſed ſi pure ⁊c. quod valet.preſumit ſeruo inb ¶ Die veniēdie. lex eniſtituto fieri eiir vbi norapparet domiioni: vt.jͣ. de verbo. obim poſt dieꝫdari voluit. ac.c ¶ Morabatur. no. ꝙhereditas per ſe ad diemmorari vel dari non poſſit: vt. jͣ. eo. l. hereditas.ſed libertas ex die daripoteſt. ⁊ ſic ꝑ eam. ut hicdicit̉ moratur hereditasazo. ⁊ facit. sͣ. eo. l. ẜuusalienus. §. i.d ¶ Poſtdiem. quid ſiante. h.e ¶ Alienatus. a teſtatore.f ¶ Manumiſſus. a teſtatore.z ¶ Peredem exiſterevoluntarium. ⁊ dic a teſtatore in utroqꝫ caſu ſcilicet ſi anteꝙͣ adeat iuſſu dn̄i fiat liber: vt inſti.eo. §. ſeruus auteꝫ. ⁊. §.alienus. ꝗuimmo ⁊ ſi n̄eſſet liber puta alienatꝰ:poterit iubente nouo domino adire: ut. C. eo. l.iij. ⁊ ſic ſi poſtea fiat liber adhibit ſuo arbitrio.vel dic etiam nō manumiſſus heres erit alij: ⁊ſic īproprie nt. jͣ. d̓ acꝗ.here. l. placet. ac.b ¶ Alienatus. a teſtatore.i ¶ Inſtitutio .i. equa.k ¶ Differtur. hodie autem videtur ꝙ non debeat differri immo ſtatiꝫadueniente die libertatisſit liber ⁊ heres ⁊ neceſſarius nihilominus duretin eo vſufructus. quiabene poteſt hodie proprietarius uolente vſufructuario ei dare libertatem: ut. C. communiade ma. l. i. §. ſi autem ꝓprietarius.is. PluSRalitituni et diueſis rebus admittunturequaliter vt inſtituti. h.d. bar.l ¶ Si alterius. idem ſieiuſdem: ut. sͣ. e. l. quotiens. §. ſi duo. Io.m ¶ Portiones .ſ. hereditarie.n ¶ Perinde habēduꝫ.quantum ad portioneshereditarias. nam quantū ad eos fundos non ꝑinde vt. jͣ. e. l. ex facto. §.l. ⁊ sͣ. e. l. i. §. ſi exfundo. ⁊. jͣ. ti. i. l. coheredi. §. fi. ⁊. jͣ. ad treb. l. ſi ꝗs p̓ore. ſꝫ ꝯtra. jͣ. eo. l. proxi. So. conceſſio melioris rei uel partis non facit vtpius videat̉ eē datū de heredi. ut h̓. ſed copulatio plurium perſonarum īeadē rē uel ꝑtē coniungit eos in vnā dimidiā: ⁊ alter cui res per ſe inſtitutionis iure ē collata habet aliam dimidiam: ut ibi.o ¶ Nec fundum. quantum ad partes hereditarias: ſed iure prelegationis hoc habent: ut. jͣ. e. l. ex facto. ac.p ¶ Noīaſſet. ⁊ ita deductis partibꝰ equaliter erunt heredes. ac.Vſionem hereditatis faciēdā cum alio inſtituto. h. d. Bar.ius. Coniunctiꝫ inſtituti ex re certa habent̉ pro uno quo ad diuiq ¶ Ticius. hic. i. in tali caſu. ac.f ¶ Semiſſeꝫ. fac̄. jͣ. l. iij. ij. rn̄. ⁊. §. ſed ſi duos. ⁊. l. itē qd̓. §. ſꝫ ſi expleto.⁊. l. liber hō. §. ſi ticius. ⁊ ar. sͣ. de vſufru. ac. l. ſi ꝗs ticio. ⁊. l. ſi ꝓprietas.⁊. jͣ. de uſufruc. le. l. ſempronius. §. fi. ⁊ īſti. e. §. uideamꝰ. ⁊. C. d̓ impu. ⁊ali. ſub. l. fi. in fi. ſꝫ p̄cedēs caſus ē. ar. ꝯtra ſꝫ expone nt ibi.☞ I inequalibus. Etiam in diſtributione partium ultimum dictuꝫ
reualet. h. d. Bar. ⁊ Io. de imola.ſ ¶ Si ineqͣlibus. peractum. idē ⁊ ſi poſt peractum. ſed iō ſic dicit qꝛ ſi an̄ peractum non oportet iterum adhiberi de nouo aliā ſolēnitatē alioquin ſic: vt. sͣ. deteſ. l. heredes. §. i. ẜm Ro. vel iō ſic dicit qꝛ vbi an̄ ipſo iure non videt̉ dare inequales partes: ſed equales tm̄ finguntur date. ſi autem poſtea vident̉ adempteeqͣles nō ipſo iure nō dare: vtar. jͣ. d̓ le. i. l. ſi ita ſit aſcriptū.aꝫ. ⁊ sͣ. de his q̄ in teſta. dele.l. i. §. ſed ſi leg. ⁊. §. ſed ſi incōſulto. ⁊ facit. jͣ. e. l. ſi ita ſcriptūfuerit.Nterdum. Dictio eq̄facit cōiunctos ⁊ diſiunctos equaliter admitti. bar.t ¶ Hec adiectio eque.u ¶ Filij. oēs .n. coniūcti locovnius habentur: vt. jͣ. eo. l. iulia. ⁊ sͣ. l. ticiꝰ. ⁊. jͣ. ti. i. l. ſi pr̄.⁊. jͣ. de le. i. l. plane in prin. ſedar. contra. jͣ. de le. ij. l. lucius.§. lucius. Solū. vt ibi.¶ Pater familias. Primo ponit vnū dictum. ſcd̓o inverſ. deniqꝫ. ponit qūo teſtator reliquit vni partem: ⁊ alteri partē. pͥmo equalē. ſcd̓o inequaleꝫ. Tertio ponit quō vnitotū reliꝗt: alteri partē. Quarto quō vni reliꝗt totuꝫ ⁊ alteritotū. Quinto quō reliquit totū pluribꝰ: ⁊ alteri partem. Secūda pars principalis ē ibi. deniqꝫ. ſcd̓a vniꝰ ꝑtis ibi. ſꝫ ſi exceſſerit. tertia ibi. ſed ſi duos.qͣrta ibi. ⁊ ſi duos. ⁊ breuit̓ hocintēdit. Hr̄ditas pōt diuidi intot partes quot vult teſtator.oīs tn̄ hereditas pōt reduci addiuiſionē legalē. qꝛ diuidit̉ inxij. vncias: ſiue trāſeat ad dipōdiū ſiue nō. Io. de imola.x ¶ Solēnis .i. frequēs.Minus ꝙͣ in. xij.z ¶ In hec. xij.a ¶ Reuoluitur. al̓s reſoluitur.ſ. hec diſtributio minor. ⁊ nota uolūtatem teſtatoris in poteſtatē iuris reſolui.b ¶ Cui accedit .i. ꝗ ſupereſt.c ¶ Pro partibus hereditariis: ut. jͣ. de ſe. ta. l. ſi ita. ⁊. C. d̓teſta. mi. l. iij.a ¶ Uncias. ſit. qꝛ habēt ꝓprianoīa he partes vt inſti. eo. §. hereditas.b ¶ Decreſcet. quātū ad numerum vnciarum nō quātum adſubſtantiam.c ¶ Triētē. īmo videt̉ adimereprimo quantū confert ſcd̓o: vtC. de leg. l. cum queſtio. rn̄.trahe hanc ad illam vel h̓ conſtabat talem fuiſſe uoluntateꝫ:vt tranſiret ad dipondium qd̓poteſt: ut hic. ⁊ iuſti. eo. §. videamus. ut plene in contrario.d ¶ Illos ex aſſe īſtitutos. ⁊ ita decreſcit eis quātū ad numeꝝ vnciaꝝ nō quantū ad ſubſtātiā hereditariaꝝ ut. jͣ. de le. i. l. ſiꝗs teſtamento. §. i. ⁊. l. ſi pluribꝰ ⁊pōt hoc .ſ. facere. ⁊ hoc contra. C. de le. l. cū qō. ſol. vt. sͣ. ꝓxi. §.e ¶ Ex dimidia .ſ. ꝑte aſſis. f ¶ Ex ſexta .ſ. ꝑte aſſis. ⁊ facit. sͣ. e. l. ticiꝰ fundi.¶ Apud eūdē .ſ. labeonē. h ¶ Tertia .i. qͣtuor vncijs ⁊ quendā aliū ī octopncijs ſubaudit. i ¶ Expleto aliō īſtituto in beſſe. k ¶ Sexta .i. aſſis. h.l ¶ Diuidēdam. vj. ticius. vj. alius octo habeat: vt. sͣ. ꝓxi. §.m M ¶ Siquis. eque partes .i. equales ꝑtes.quis. Ordo loquēdi nō deſignat ordinē ſuccedēdi. h. d. bar. ⁊ bal.n¶ Scripture. vt ſic dixiſſe videat̉ primo loco heredē inſtituo ⁊c̄.¶ Partibus. ſingulis. ac.o ¶ Quā modū. diuerſū a pͥmo. azo.14. Relatiuū ꝗs. in dubio facit relationē uerā ⁊ ꝓpriaꝫ: hoc ꝑſoI nale ⁊ in ſpecie ⁊ in genere. h. d. Io. de imola.¶Iulianus. ex parte dimidia. repete heres eſto. ut ⁊ sͣ. l. i. §. diuus.r ¶ Ex qua. hic incipit inſtitutio tertij.¶ Parte. dimidia.t ¶ Dubitari poteſt. dubitabatur eſſ et ne relatio ſimplex an perſonalis ⁊ certe.