Quod falſo tuto. aucͣ. ge. eſſe dicat̉XXVII.
Z
Lane ſi is ſit: ꝗ auxilio nō īdiget: ſcīa ei nō nocetᵇ: ut puta ſipupillus cū pupilloᶜ egit. nā cū nihilactū ſitᵇ ſcīaiei noͣ noceat. PAuInorbꝰ: xxv. an.ᵉ ſuccurrit̉ᶠ.etiam ſi ſciuerīt.IDeꝫ.Nterdū tn̄ ⁊ ſi ſciētia noceatꝰtn̄ reſtitutioᵖ facienda erit: ſi ap̄tor̄ compulſusⁱ eſt ad iudiciū accipiendum.NAulus.Upilliᵏ ſcīa cōputāda nō ē: tutoris eiꝰ cōputāda ēˡ. vtiqꝫ ⁊ ſi pupilloᵐ cautū ſit. meliusⁿ .n. dr̄ re̓ ſuāreſtitui pupilloº qͣꝫ īcertū cautiōiseuētū eū ſpectar̄. qd̓ ⁊ iulianꝰ ſi al̓sᶜcircōuentus ſit pupillus rn̄dit.Ouiſſimeᶠ p̄tor ait UApia.in eū ꝗ cū tutor n̄ eēt: dolo malo tutor factꝰ eē dicet̉: iudiciū dabovt quāti ea res erit in tātā pecuniāꝯdēnet̉. ¶ Non ſꝑ tutor ꝯuenit̉:nec ſufficit ſi ſciēs auctor fuit. verūita demū ſi dolo malo auctor fuit.¶ Quid .n. ſi ꝯpulſus: aut metu neꝯpeller̄t̉: auctoritatē accōmodauerit: nōne d̓bebit eē excuſatꝰᶜ; ¶ Ꝙaitª p̄tor qͣꝫti ea res erit: magis puto nō pena ſꝫ veritatēᵉ his v̓bis ꝯtineri: ¶ Pōpo. li. xxx. ſcripſit recteēt ſūptuūʸ in hoc iudicio rōneꝫ hr̄i:q̄s facturus eſt actor reſtitutorioᶻ agendo. ¶ Si pl̓es ſint: ꝗ auctoresfuerūt: ꝑceptōeª ab vno facta ⁊ ceteri liberant̉ non electiōeP Au.Tt ideo ſi nihil aūt n̄ totū ſeruatū ſitʰ: in reliquos nō denegādāᵉ ī id qd̓ deeſt ſabinus ſcribit.Aius actionisLpia.ꝘL exēplo pōpo. li. xij. ſcribit dan
dā actiōeꝫᵇ aduerſꝰ eū: ꝗ dolo malo adhihuit ut aliꝰ auctor daret̉ īſcius. ¶ Has actōesᶜ ī factū he̓dibꝰꝗdē cōpete̓ ceteriſqꝫ ſucceſſoribꝰ:in eosᵇ v̓o non reddi labeo ſcribit.Nec in ip̄ꝫᵉ poſt annū: quoniā ⁊ factūᶠ puniūt: ⁊ ī dolūᵍ ꝯcipiūt̉. Et aduerſus eas ꝑſonasᵖ q̄ alieno iuri ſb̓iecte ſūtˡⁱ noxalesᵏ erūt. GAius.Ifalſoⁱ tutor̄ auctore actū ſit:⁊ intereadies actōisᵐ exierit:aut resⁿ vſucaptaº ſit: oīa īcōmodaꝑinde ſuſtine̓ dꝫʸ ac ſi illoq tꝑe verotutore auctore. egiſſꝫ. UApia.Alſus tutor: ꝗ ī ꝯtrahēdo auctor minori. xij. vl̓. xiiij. annitfuerit: tenebit̉ ī factū actiōeʳ ꝓpterdolū malū cuiuſcūqꝫ ꝯditionis fueritᶠ vel ſui iuris vel alieniᵉ. ¶ Quidolo malo auctoritatē accōmodauerit: tenebit̉ˢ hoc edicto. ¶ Sꝫ ⁊ſi ꝗs filiefa.ᵗ auctorʳ factus ſit: ad ꝯͣhēdūᶻ tenet̉. Idēqꝫ iuris eſt ſi ancille ꝗs tutoreª auctore credidiſſetNā oībꝰ iſtis modis ꝑꝑ tutorē d̓cipit̉ is ꝗ ꝯͣxit: qꝛ alit̓ cū īpubere ꝯͣcturꝰ n̄ fuerit: qͣꝫ ſi tutoris auctoritas īterceſſiſſet. Iul̓. tractat li. xxxj. dig.¶ An ēt in pr̄em debeat dari hecactio: ꝗ filiā minoreꝫ. xii. an. nuptudedit? Et magis ꝓbat pr̄i ignoſcēdū eē ꝗ filiā ſuā maturiꝰ ī familiāſpōſi ꝑducē voluit. affectu enī ꝓpēſioreᵇ magis qͣꝫ dolo id videri feciſſe. Ꝙ ſi ītra. xij. an. hec deceſſeritcū hēret dotē putat. Iu. ſi dolo malo conuerſatus ſit is ad quem dosꝑtinetᵉ: poſſe maritū doliᵇ mali exceptiōe ꝯdicētēᵉ ſūmoue̓ in caſibus
⁊ hic dici poſſent. accur.Lane. auxilio. huiꝰ edicti .ſ. ac. in factū vel reſti. in integ. ꝑ hoc ediE ctū: ut no. in pͥn. sͣ. l. i.b ¶ Nō nocet. ſi nō vtit̉ iure huiꝰ edccti neqꝫ dꝫ ei nocere exceptio īuēta ꝯtra edictū. ſic. C. de p̄ſcrip. lō. tēp. l. i.¶ Cū pupillo. ſalſo tutore auc. vel cū ipſo pupillo ꝗ dicebat ſe alteriustutorē cum non eēt veleſſe poſſet. ac.¶ Actū ſit .ſ. ipſo iurendeſt qpꝰ act. īfactū pireſti. in integ. ex hoc edicto. nec ergo ſciētia huicedicto nociua: nocebithuic vt mō no. ⁊ ad hocꝙ vbi ꝗs ip̄o iure eſt tutus non egeat auxilioexordinario. pꝫ. sͣ. d̓ mino. l. in cauſe. ⁊ facit. jͣ.e. l. pupilli. ac.Inoribus .xxv.anis. adultis tn̄vt differat a precedenti. l. ac.f ¶ Succurritur. ꝑ hocedictū: qꝛ obligāt̉ ip̄o iure: ut. C. de tēp. in īteg.reſti. pe. l. ſi curatorē.ẜm hoc ipſo iure ſciētianō nocet ſicut in pupillo qd̓ nō vr̄ verū. dic gͣꝙ ſuccurrit̉ ꝑ edictū deminoribꝰ ad habēda remedia huiꝰ edicti q̄ nonbꝫ ꝑꝑ ſciētiā: vt. sͣ. l. i. īfi. lꝫ ẜꝫ vnū d̓ remedijs.ſ. ẜꝫ ꝙ dat̉ ī īteg. reſti.videat̉ reſtitui vt reſtituatur qd̓ al̓s reprobamꝰ: ut. sͣ. d̓ mi. l. īterdi8 ſcꝫal̓s: ut. sͣ. l. i. lAterdū. noceat.i. hic tn̄ nō noceat. ac.h ¶ Reſtitutio. ex hocedicto ꝯtra ſnīaꝫ ꝓ pupillo latā. ⁊ ſic dic̄ d̓ tertio remedio. ſed nōne ipſo iure ſnīa eſt nulla: vtsͣ. d̓ iudi. l. ii. §. i. gͦ nō ēopus reſti. rn̄. ibi erat iudex nō ſuus hic fuus. ⁊fa. sͣ. d̓ auc. tu. l. i. ī fi. ⁊jͣ. e. l. nouiſſime. §. i. ac.h ¶ Reſtitutio. acagebat rei vēdi. aci ¶ Compulſus. ꝗ ſciēeē falſum tutorē eū qui ſecum volebat agere nomine alicuiꝰ pupilli. ac.Obpilli. ꝗſciēs ctore falſo alicuiꝰ pupilli contraxit: vt. sͣ. e. l. plane. ac. ¶¶ Cōputāda eſt .ſ. in hoc edicto vt ei minus ſuccurrat.h. ſic. sͣ. de tribu acti. l. iii. §. fi.m ¶ Et ſi pupillo. ꝯͣ ſuū veꝝ tutorē ꝑ ſtip. rem pu. ſal. fo. ⁊ idoneus qui eſt ⁊ eius fideiuſſores. ac.Meliꝰ. dixerat ſcīam tutoris nocere pupillo. nūc corrigit: ⁊ ſic n̄ nocꝫPupillo. ꝯtrahēti cū falſo tutore alterius. ⁊ dic reſtitui ꝑ h̓ edictum.y ¶ Quā incertum cautiōis .i. ꝙͣ agere ex cautiōe rē pu. ſal. fo. in qͣ eſt dubius euentus: vt. sͣ. de pecul. l. qd̓ debet̉. ⁊. fa. sͣ. ti. i. l. ii. ac.¶ ¶ Si al̓s. nā regularit̓ ꝯſtat hr̄e minorē electionē cū velit agere contratu. vl̓ cu. vel petere reſtitui contra aduerſarium: vt. C. ſi tu. vel cu. l. etiam. ⁊. l. fi. ⁊ ita ergo ſit hic.Ouiſſime. hucuſqꝫ dixit qualiter ſuccurrat̉ ꝯtrahēti cū falſo tu. pupilli contra ipſuꝫ pupillū .ſ. ꝑ ī īteg. reſti. vt ei nō noceat quod egit:nūc qualiter ei ſuccurrat̉ ꝯtra ipſum falſum tutorē cū quo ꝯtraxit. ac.Iudiciū .i. actio. in factū ex hoc edicto. ac.t ¶ Quid .n. excuſatus. rn̄. certe ſic. ⁊ ita no. ꝙ coactio magiſtratꝰ eū excuſat: ut. sͣ. ſiꝗs caut. l. ii. in fi. ⁊ ēt vetꝰ tutor nō dꝫ cogi auctorare vt. sͣ.de auc. preſ. l. ſi tutor. ⁊ non valet qd̓ ageret̉. vt. sͣ. de auc. preſ. l. i. in fi.n ¶ Quod ait. sͣ. in prin. l. x ¶ Ueritatē .i. verā rei eſtimationē: ut.jͣ. de ver. ſig. l. īter hec. ⁊ sͣ. ꝗ ſatiſ. co. l. ii. §. fi. ⁊ sͣ. ſiꝗs iuſ. di. nō ob. l..i. §. fi. ſed ſūptus ꝯtinent̉ hac actiōe ⁊ his v̓bis: vt. jͣ. ꝓx. §. ⁊ lꝫ dicat n̄ pena. veꝝ eſt reſpectu actoris. reſpectu tn̄ tutoris ꝯuēti bn̄ eſt pena qꝛ ſoluitqd̓ ei nō adeſt. ⁊ ſic nō ob. d. l. ſiꝗs iuſ. di. l. i. in fi. ⁊ fa. sͣ. e. l. falſus. §. i.nius. Poteſt agi ad ſumptus future litis. h. d. bal.Sumptuū. vt. sͣ. ꝓxi. §. dixi. z ¶ Reſtitutorio. ex edicto poſi.s. e. l. i. in fi .ſ. ꝯtra pupilluꝫ cū quo ꝯtraxit ſalſo tutore auctore. ſed nōnibabuit pͥmo iudicio totū intereſſe: ad ꝗd ergo poſtea reſtituit̉: rn̄. h̓ nihillliud pent niſi vt nō noceat ſibi qd̓ fecit cū eo. vel dic ꝙ noluit auctor pri
4 2us petere niſi quod nō poterat petere a pupillo ꝑ in integ. reſti.a ¶ Si plures. ꝑceptiōe. ſic. sͣ. d̓ dolo. l. ſi plures. ⁊ sͣ. de his ꝗ deiece. vel effu. l.b T ideo. ſeruatum ſit. ab vno falſo tutore. ac.perceptione. accur.c ¶ Denegādaꝫ. hāc actionem ex hoc edicto. ſic. sͣ. qd̓ me. cā. l. ſi cum exceptiōe.§. fi. ⁊. l. ſeq.Uius. Lꝫ excuſet̉ prinꝘcipalis non excuſatur illeꝗ curat fieri ꝑ dolum. bal.a ¶ Actionis in factum ex hocedicto q̄ dat̉ cōtra falſum tu. ꝙdat̉ ex v̓bis ⁊ ex ſnīa: ut. sͣ. e. l.nouiſſime. in principio. ac.h ¶ Actioneꝫ. vtilē in factū exſnīa huiꝰ edicti gͦ vtilis: ut. sͣ.ſi qͣdrū. pau. l. i. ⁊ pe. ac.t ¶ Has actiōes .ſ. q̄ dāt̉ ꝯtrafalſuꝫ tutorē: ut. sͣ. e. l. nouiſfime. in prin. ⁊ alie q̄ ex eiꝰ exemplo cōpetit in euꝫ ꝗ do. ma. adhibuit ⁊cͣ. vt. sͣ. e. ī pͥn. huiꝰ. l.d ¶ In eos .ſ. heredes.e ¶ Nec in ip̄ꝫ. falſuꝫ tutorē vl̓euꝫ ꝗ dolo malo adhibuit ⁊cͣ.f ¶ Et factum .i. delictū. ſcd .n.obligatio oritur ex d̓licto. vt inſti. de ob. ex delic. in pͥn. naꝫ exdelicto videntur venire. ac.g ¶ Et in dolū .i. ꝑꝑ doluꝫ. vt.sͣ. e. l. nouiſſime. ⁊ in prī. huius. l. ac.h ¶ Perſonas. puta ẜuos ꝙgerentes ſe vt tutores auctoritatē p̄ſtiterunt pupillo mecumcontrahēti. ac.l ¶ Subiecte ſunt. iure ẜuitutis nō filiatiōis: vt inſti. de noxal. §. fi.kNoxales. igit̉ ex delicto ſt̓.alioꝗn ſi ex ꝯtractu de peculiodaret̉: ut. sͣ. de his qui deie. vl̓ef. l. i. §. ſeruus. ſed cum ſit reiꝑſecutoria nō pēalis: ut. sͣ. e. l.nouiſſime. §. quod agit gͦ ultraannū ⁊ in heredē dat̉: vt. jͣ. deac. ⁊ ob. l. in honorarijs. ⁊. C.ne ex d̓lic. de. l. i. ſed dic ꝙ h̓ nihil ꝑuenerit ad ꝯuētum. vndequo ad eum penalis eſt: al̓s eētſecus. vt ī. d. ll. vl̓ dic ꝙ eſt ſpāle in his honorarijs. Itē fa. sͣ.d̓ ali. iud. mu. l. itē ſi res. §. fi.z⁊. ll. ſequentibꝰ.M I falſo. Lis minꝰ legitime ordinata ꝯtra nō legitimā ꝑſonā non interrūpit p̄ſcriptionē. h. d. Bal.e noīe pupilli: vel cuꝫ ipſol ¶ Si falſo. ſub. cū. i. dicere ſi actū ſit cū faillo falſo tutore preſtante auctoritatē. ac.nl̓iDies actionis. perſonalis qua ꝯueniebat̉ falſus tutor nomīe pupilli. ac.n ¶ Aut res. actoris qui agebat rei vēdicatione. ac.o ¶ Uſucapta ſit. a pupillo. nā litis ꝯte. ſic facta: vel iudicium ſic acceptum nuln̄ eſt. ſicu ſi coram nō ꝯpetenti iudice egiſſet: vt. C. ne de teſta. de. l. pe. ⁊ adhoc eſt ſatis exp̄ſſuꝫ. C. de tu. ⁊ cu. ꝗ ſat. nō dant. l. iii. ⁊. jͣ. de re. eo. l. ꝗ neqꝫ. ac.p ¶ Debet pupillus. non ergo ꝓficit ei vſucapio. ⁊ ſic eſt ar. ꝯtra. sͣ. de ali. iudi..l. itē ſi res. in prin. in ipſo aut tutore falſo nō pōt poni. ac.q ¶ Illo. al̓s eſt alio. ⁊ ita eſt in libro dn̄i mei.Alſus in factū actione. ꝯtrahēti ſecū vl̓ cum pupillo ſe auctore: vt ⁊ sͣ. eo.E. l. nouiſſime. in prin. non aūt legas ꝙ minori cui prebuit aucͣteꝫ teneat̉: ſꝫhoc dicit. jͣ. e. l. fi. ſed certe ⁊ in eo loꝗ poteſt per. l. illam. ac.Fuerit. falſus tutor. ac. t ¶ Uel alieni. ut filiuſfa. Item ſi eſt ẜuꝰ hꝫ locum noxalis: vt. sͣ. e. l. huiꝰ actionis. §. fi.u ¶ Tenebit̉. ꝯtrahenti ſecū. ⁊ iō hunc caſum repetat vt addat ſequētes. ac.xGFilie familias. aſſerens ſe tutorē ⁊ illā ſuam pupillā cū eēt alterius filia. ac.y ¶ Auctor. al̓s tutor. ac.Ad ꝯtrahendum. cum. aliquo.a ¶ Tutore auctore .ſ. falſo ꝗ ſe tutorē ⁊ illā liberā ⁊ pupillā ſuā aſſerebat.etiaꝫ. Ubi mr̄imonium non ſubſiſtit ꝑꝑ etatē. ibi pactū lucrāde dotisnō pōt habere vires vipacti ſꝫ vi doli. bal.¶ Propēſiore. p̄ſumil.n. cā effectionis feciſſe magiſqͣ dolo. ſic. sͣ. de ri. nup. l. non ſolū. §. denuo. ⁊ sͣ.de adop. l. nec ei. §. eoꝝ in auc. vt ſine ꝓbi. in prin. c ¶ Pertinet puta p̄tvt dixit ꝗ dotauit. Idē ſi extraneus dotās eaꝫ ſibi reddi ſtipulatus.diDoli. nō pacti. qꝛ vbi n̄ tenꝫ mr̄imoniuꝫ nec pactū: ut. sͣ. de cōdi. ob. cau. l..i. ſed pacto nō appoſito nō daret̉ exceptio. ac. e ¶ Condicentē. ꝑ ꝯdictionem ob cauſam vel ſine cā: nō actione d̓ dote: qꝛ dos nulla cū mr̄imoniuꝫ nullūvt. d. l. C. de ꝯdi. ob cau. l. i. ⁊ sͣ. de ꝯdi. ob cau. l. fi. ⁊. C. de dona. aū nup. l. fi.