Druckschrift 
1 (1482) Generalis discursus ī sūmā
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Queſtio.lxviij.

differāt ꝓprictates a quibus ꝓprietatibꝰ alijs a ſe. Qd̓ſi dicat̉: oportet tūc dicere ille ꝓprietates ſil̓r alijsprietatibꝰ differūt. et adhuc ille alijs: et ſic ratio procedit in infinituꝫ. ideo oportet dicere ille ꝓprietates ſeipſis differunt. Ayticulus ſecūduscūdo querit̉ vtrū ꝓprietas ſit eſſentia diuiua vel deꝰ qd̓ videt̉ in p̄fatōne. et in perſofieſtate adoret̉ equalitas: ꝓprietas adoratur. dulianis ꝓprietas et in eſſentia vnitas: et in macum ſit creatura: latera. ſꝫ illa ſoli deo debet̉: ꝓprietas eſt deus. Item aug. in. xj. de ci. dei. Ideo ſimplexdicitur deus. ꝗa eſt hoc qd̓ habet: excepto hoc q̄libꝫrelatio dr̄ ad alterā nec eſt ipſa. et hoc idem hr̄ in ſententijs. j. li. di. viij. c. vltīo. ergo paternitas et alie ꝓprietates ſunt deus. Preterea omē qd̓ eſt. vel eſt deus: vl̓a deo. ſed ꝓprietas eſt a deo: ꝗa eſt creatura. ergoeſt deus. Pretea arguit bern̄. in ſil̓ibus ſic ꝯtra gilbertū porretanū. ꝓprietas aūt nihil ē. aut deꝰ: aut creaturā: ſꝫ nihil. quia tūc diſtingueret̉ ea ꝑſona aſona. Si v̓o aliquid qd̓ eſt deus: aut res maior. autminor: aut eqͣlis. ſed nihil̓ maius deo pōt excogitari vtdicit anſel. Nec mīor eſt ea ſit ꝑſona ꝑſona vt pater pr̄nitate eſt pr̄. equalis tūc em̄ eſſent duo bona quodrefugit catholicus ꝓprietas ē deus. Contra. arguitur multipl̓r. ꝗa ſupponit̉ eſſentia ſuppoſita ꝓprietate: ſꝫ qd̓ eſt oīno idem alteri ſupponit̉ illo ſuppoſito: vthoīem aīal rōnale: ꝓprietas eſt eſſentia. Iteꝫ eſſentia eſt ꝑſone ſunt vnū: ꝓprietates ſunt quibꝰ diſtīguunt̉: ergo ⁊cͣ. Item dīc augꝰ. vij. de tri. ſub̓a patrisip̄e pater ē: quo pr̄ eſt. ſꝫ quo ē iſta ꝑſona pr̄is: ēaliud ꝙͣ pater. ex videt̉ accipi: quō pater ē pr̄. ēſub̓a pr̄is. ſꝫ pr̄nitate ē pater. pr̄nitas eſt ſub̓a pr̄is:nec ſub̓a diuīa aut deus. Item deducendo ad incōueniens arguit̉ ſic. filiatio eſt filiꝰ et pater: eſt a pr̄e.ergo generatōeꝫ vel alio. ſed alio ergo pergeneratōeꝫ: ergo ē genita a pr̄e. ergo ē in ſeipſa: ſigͥficatū genitū ſit in eo qui genitꝰ eſt: ergo filiatō eſt infiliatōne. Item filiatō eſt filiꝰ. et filius ē in pr̄e: ergofiliatō eſt in pr̄e. ergo pr̄ eſt filius: ergo eadē rōne pat̓nitas ē in filio: ergo filius eſt pater. Item ꝓprietatesſunt quibꝰ ꝑſone differūt. ſed ꝑſone differūt eēntiaſꝫ ſunt vnū eſſentia: ergo eſt idem ꝓprietas qd̓ eēntia Rn̄. dd̓m. pr̄nitas eſt deꝰ eo quo ē deū abſtracto dicere. Ad primū ergo dicimꝰ. ſequit̉ſi aliꝗd eſt idem alicui: ſuppoſito vno ſupponat̉ alid̓.ꝗa idemptitas in ſupponēdo magis dependet a ſigͥcandi ꝯſil̓i ꝙͣ ab idemptitate ſignificati. Ad illd̓ voqd̓ dr̄. ē oīno idem ⁊cͣ. dd̓m hoc intelligit̉ in hisſunt eadē diffinitōne. aūt ē diffinitio ẜm nomē ſuuꝫeēntie et ꝓprietatis. neutrū em̄ in ſe diffinitōeꝫ hꝫ: cumnon hēant priora quibꝰ ꝯgnoſcant̉. Ad aliud dd̓m. ſeꝗtur ex ſunt idem ẜm rem: ſꝫ alia ſit ratio intelligētie. ſic̄ ſeꝗtur albedo inqͣtum hmōi diſgregat: et color ẜm ſe diſgregat: albēdo ē color.illud tn̄ eſt vſqꝫquaqꝫ ſil̓e ſꝫ vt ꝯtingit ſumere in creaturis. Ad aliud dd̓m. aucͣtas aug. ſic ē intelligenda. eſſentia eſt quo pr̄ eſt. q. d. patri eſt eēntia pr̄ſꝫ eſt: et pr̄nitate eſt pater. et eſt ſenſus illud pr̄ eſtpater eſt ſub̓a pr̄is negat em̄ eſſe dr̄ de pr̄e ratione pr̄nitatis: ſꝫ rōne eſſentie. Ad aliud dd̓m. quidam ꝯcedunt ꝯcluſionē illiꝰ argumenti hanc .ſ. filiatō ēa pr̄e. et eſt generatōem a pr̄e: tn̄ ſeꝗtur. ergo ē genita a patre ſꝫ potiꝰ eſt genitus a pr̄e. Sꝫ hic notat̉ inſtantia. manꝰ mea a pr̄e meo ē generatōꝫ: eſt genitaa pr̄e meo. Sꝫ tn̄ mgr̄i ꝯcedūt hanc filiatō eſt a pr̄e generatōꝫ: ſꝫ hanc filiato ē filio a pr̄e generatōeꝫ. ſicut in ſimili videt̉: hec eccl̓ia eſt iſti ab ep̄o. Ad aliuddd̓m. ibi eſt ſophiſma ẜm accn̄s: et eſſe in patre diſſimiliter accipitur in ꝓpoſitōne in ꝯcluſione. qꝛ di-

co filius eſt a patre: ſenſus eſt eiuſdem eſſentie cum patre. Sed cum dico filiatō eſt in patre: ſenſus eſt filiatōeſt ꝓprietas patris: ſed hoc falſum eſt. Ad vltimuꝫ dicendum. attributō fit rōne rei. qn̄qꝫ v̓o rōne modi ītelligendi. eſſentia em̄ et ꝑſona differūt in ratōne intelligentie: ſed ideꝫ ſunt in re. ſicut aīal ratōnale mortaleet homo idem ſunt in re: ſed differūt in rōne intelligentie. Un̄ ſicut valet aīal rōnale mortale eſt diffinitiohomo ſed eſt diffinitū. ergo homo eſt aīal rōnalemortale. ita valet ex hac ꝑte ꝓprietas diſtinguit. eēntia facit vnum: ergo ſunt idem. ex diuerſitate em̄ dicendi ꝯcludit diuerſitatem vel differentiā eſſendi.Articulꝰ terciusErcio querit̉ an ſint in eſſentia notiōes ſeuprietatibꝰ. cuꝫ nulli ſubſit vt dicit boecius īꝓprietates. ꝗa ſi ſic: eſſentia iam ſubſtaretli. de trini. Item ẜm hoc vna eſſet ypoſtaſis triumſonarum. et ita in ſabellianam hereſim eēt declinare. Item ꝙͣtum ad modū ſignificandi eſt ꝯuenientia eſſentie create increate: ſꝫ eſſentia creata ẜm ſe non ſubeſt ꝓprietatibꝰ indiuidui aut ꝑſone aut illius. ergo necdiuina eſſentia. cum maior dignitas ſit ei attribuendaꝓprietates ergo ſunt in eſſentia. ¶Item nullaꝫ rationem denomīatōnis hꝫ eſſentiā a ꝓprietate: vt albumdicit̉ ab albedine: ergo eſt in ea. Contra. vt genꝰvel ſpecies ſe hn̄t in creaturis: ad illū modum dīnā eſſentiā ſe hꝫ in deo. vt ſicut hoc cōe eēntialiter eēntia etrelatōnes ſunt ad modū differentiaꝝ vel ꝓprietatuꝫ indiuiduantiū. cum ergo dr̄ie ſint poſite in genere ꝓprietates indiuiduantes poſite in ſpē vt videtur quaredicunt̉ ꝓprietates relatiue eſſe in eēntia? Item. .xxxiij.di. j. li. ſententiaꝝ. c. quoꝝ audacie dicit mgr̄ ꝓprietates ſunt in eſſentia. Rn̄. ad primuꝫ non eſt ſil̓e degenere et differētijs eēntia et ꝓprietatibꝰ. Nam ideo dicunt̉ differentie poſite in genere. ꝗa genus quod ammōhabet naturā materialē ſiue receptiuā. Preterea. addtione dr̄ie fit res generis in ſpecie. et tunc actu ſuſcipitdr̄iam. abſit aūt dicere diuinā eēntiā indiuiduam quenullatenꝰ eſt receptiua. dicit em̄ boe. in li. de tri. ē forma ſiue materia. nec eſt forma ſit imago vocans imaginem illā que ē in materia. vel hꝫ materie ꝓprietatē .ſ.recipere. Preterea ꝓprietates adueniunt eēntie niſieēntia fiat ꝑſona em̄ dīna eēntia fit ꝑſona: ſꝫ oīmodam ſimplicitatē ꝑſona eſt eēntia ęcōuerſo: lꝫ ꝯueniētius dicat̉ ꝑſona ē eēntia. Ad hoc dicit ꝓprietateseſſe in eēntia ẜm naturā. dd̓m abuſiue ſumit̉ hec prepoſitō in: ꝗa ea vtit̉ intrāſitiue vt ſenſus. eēntia eſt ꝓprietas: ſꝫ hmōi ẜmones ſunt extendendi ſꝫ coartandi.vel accn̄s dr̄. ꝗa em̄ ꝑſonaꝝ eēntia et ꝓprietates inſona ſunt vt determīatiue eaꝝ: ideo dicit ꝓprietateꝫ ineſſentia: ꝗa eſt in ꝑſona que eſt eſſentia. Articulus quartusUarto q̄rit̉ an adiectiua eēntialia dicanturde notōnibꝰ. em̄ noīa eēntial̓r dicta ſb̓ſtantīe eis coīcāt. Notō em̄ ē ꝑſona: notio ēcēntia: notio ē deꝰ: notio ē pr̄. Querit̉ vtruꝫ ſil̓r ꝯueant eis noīa adiectiua eēntialia. ſic: videt̉. dſubſtantīe eis ꝯueniūt. pr̄nitas em̄ ē īmenſitas ettas: eſt īmenſa et̓na vel qͣre. Iteꝫ dicunt̉ actiue de eēntia: pn̄t ne dici adiectīe de notōe? ſi: qnotō ſit eēntia: qͣre? ſi ſic: eēntia ē triū: et incanata pr̄nitas. Querit̉ etiā ſi ea appropriant̉ ꝑſonpn̄t dici de notōnibꝰ vt dicat̉ pr̄nitas potēs filiatō ſapiens. Querit̉ etiā ſi ea dicunt̉ de ꝑſonis de eēntiain reſpectu ad creat̉as vel aliꝗd ꝯnotādo pn̄c dici notōnibꝰ vt dicat̉ pr̄nitas creans regēs hmōi? Si dicatur: et: qꝛ ſuppoſita eēntiapponit̉ notō. nihil ē: qꝛ ſuppoſita eēntiaonit̉ ꝑſona. tn̄ ſic̄ de eſſentia dr̄ ē creās: ita et de ꝑſa. Rn̄. regulariter