Druckschrift 
1 (1482) Generalis discursus ī sūmā
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

eſt ꝓprietas diſtinctio. et notio: ſꝫ alia rōne dicit̉ ꝓprietas: alia notio. Sꝫ dd̓m. alia eſt hoꝝ noīmtenent̉ adiectīe: alia qn̄ tenent̉ ſubſtantie: alia qn̄tenent̉ abſolute. Alia qn̄ dicunt̉ cuꝫ alijs. dd̓min neutro dīc vnū vnitatē eſſentie. vnitas ẜm ſignificat̉ noīe vnitas vnū ſigͥficat eēntiā. vn̄ hmōi vnitaseſt indiuiſio. vnꝰ at̄ malculine ſigͥficat vnitatē ꝑſone indiuiſionē. vnitas ꝓut ſignificat̉ nomē vna: idiuiſionē ſignificat notōis aut ꝓprietatis. vnitas eſſentie ml̓tiplicat̉ nec dr̄ multis vnitatibꝰ. vnitas ꝑſoneml̓tiplicat̉ dr̄ de ml̓tis vnitatibꝰ. Tercia ſcꝫ notōnalis multiplicat̉ diuidit̉ qn̄qꝫ dr̄as. vnitas vtiqꝫ perſone ml̓tiplicata tres vnitates p̄intellecta vnitate eſſentie ꝯſtituit trinitateꝫ. dd̓m vnitas ſigͥficatanomē vnū ſignificat eēntiā. ſignificata nomē vnꝰ ſignificat ad aliꝗd: ſꝫ qꝛ vnꝰ ſigͥficat indiuiſionē ꝑſonemunit̓ hāc vel illā: dīc ꝑſonā ſꝫ perſonal̓r. ſil̓r nomē rn̄a qꝛ ſignificat notōeꝫ coīter hāc vel illam dīc notōeꝫ notōnal̓r. dd̓m vtiqꝫ hoc nom̄ vnꝰꝑſona dr̄. vna notō vel ꝓprietas. ſꝫ ẜm notiovel ꝓprietas ē rl̓o perſone ad ꝑſonā: ſꝫ ẜm ꝓprietas eſtꝑſone cuiꝰ ē ꝓprietas. perſona ē eēntie ꝑſona. hmōinoīa dicunt̉ ad aliꝗd ſimpl̓r: ſꝫ ſic̄ quodā mediainter ea dicūt ſb̓am ſimpl̓r et dicūt adaliꝗd ſimpl̓rẜm hoc idē eſt vnꝰ qͣſi indiuiſus ſua ꝓprietate. Pretēanoͣ ī maſculino in feīo nunꝙͣ dic eēntiā ſꝫ in neutroUn̄ vnꝰ dīc ꝑſonā vnū eēntiā vna notōeꝫ. Iūcta tn̄ eſſentialibꝰ trabunt̉ ad ſignificatōeꝫ eēntialē vt dr̄ vnusdeꝰ vna eēntia. ſil̓r iūcta ꝑſonalibꝰ trahunt̉ ad ſignificationē ꝑſonalē vt cuꝫ dr̄ vnꝰ pr̄ vna ꝑſona: ſꝫ ſe ſumptain maſculio femīo nunꝙͣ ſignificat eēntiā. ſil̓r dd̓mꝑtitiuis et diuiſiuis. Qd̓ obijcitur. om̄e nomē dr̄aut ẜm ſub̓am aut ẜm rionem. Dd̓m dici adaliquiddr̄ multipl̓r. vel ſignificat relatīe: vt pr̄. ſic vnꝰ vl̓ vna ſignificāt relatōeꝫ. vel qd̓ imꝑtat in ſe relatōeꝫ: ſicnomē ꝑſona vnꝰ vna dicūtur adaliꝗd. Ad aliuddd̓m. lꝫ dicat̉ de tribꝰ: ſeꝗtur dicat̉ ẜm ſub̓am.qꝛ dr̄ de tribꝰ ſingl̓r ī ſumma. Ad aliud dd̓m.licꝫ ens vnꝰ maſculīe ꝯuertūtur: tn̄ alio ſignificaens. Ens ſigͥficat abſolutē: vnꝰ in diſtinctōne. ensdic eēntiā: vnꝰ relatōeꝫ. Ad aliud pꝫ rn̄ſio. qꝛ cum dr̄vnꝰ deus: vnꝰ ibi trahit̉ ad ſignificatōeꝫ ſb̓e adiūctuꝫ Ad aliud qd̓ obijcit̉. vnitas ꝑſone differt ab vnitate eſſentie dd̓m licet ideꝫ ſit eēntia qd̓ ꝑſona: aliꝗatn̄ attribuit̉ vni qd̓ alteri. qͣre ſil̓r aliꝗd pt̄ attribuivnitati ꝑſone: qd̓ vnitati eēntie. Un̄ vnitas eſſentie multiplicat̉ lꝫ alia multiplicet̉. vnꝰ em̄ diſtinguiturvnū aūt ē indiſtinctū. Ad qd̓ obijcit̉. nomē vnꝰ ſignificat notōeꝫ qꝛ diſtīguit vt notio. Dd̓m lnomē vnꝰ ſignificat notōem coīter hāc vel illā:notōnal̓r. ꝓpter oꝑtet diſtīguat ſic̄ notio ſignificata nomē notio diſtinguit: ſꝫ que eſt ſignificata per nomen paternitas vel filiatioArticulꝰ ſecundꝰCd̓o q̄rit̉ ſuppoſito hec noīa vnꝰ duo tres ſolū dicāt̉ pͥuatīe: ſꝫ ponāt aliꝗd dr̄ pr̄eſt vnꝰ filiꝰ ē vnꝰ ſpūſſct̄us ē vnꝰ. pr̄ filius ſpūſſct̄o ſunt tres: cꝰ p̄dicamēti ſignificēt? Et ncc̄eeſt ſignificēt ſub̓aꝫ aut relatōeꝫ qꝛ ſoluꝫ iſta p̄dicamēta ſunt ī diuīs ẜm boe. de trini. Alio v̓o ꝯuertūtur īſentū ſb̓e: ſꝫ iſta dicta de creaturis ſignificāt reꝫ diin diuīs ꝯuertūtur in p̄dicamēcamētoitita ſub̓e.Preteres dici ẜm ad aliꝗd: qꝛaūt pn̄t ſignificare: cuꝫenit eis addiuīs nec ſub̓ap̄n̄t ſignificari pluraliter.tetrit̉ ſil̓rijs noībꝰ diſtinctis vt aliꝗs: ꝗdaꝫaliꝰ: curicamēti rem ſignificēt. Ad primū dd̓m. ſignificātin de gene̓ adaliꝗd: relatōem ſcꝫ licetvt relatōeꝫ. ſic exeēntie ideꝫ ē qd̓ eſſentia. ſil̓it̓vnitas ꝑſone idem eſt qd̓ ꝑſona. vn̄ hoc nomē vnus di

ctum de patre: eandem rem ſignificat qd̓ hoc nomē pater. Sil̓r hoc nomē tres dictū de pr̄e filio ſpūſanctoidem ſignificat qd̓ illa noīa. vn̄ illa noīa ſignificāt remde gene adaliꝗd. Ad illd̓ qd̓ obijcit̉. noīa ſignificātia q̄ntitatē: ꝯuertūtur in p̄dicamētis ſub̓e. dd̓m hoceſt intelligendū ꝙͣtum ad pͥncipalē noīm ſignificatōeꝫ ꝙͣtum ad ꝯſignificatōeꝫ: ſꝫ iſta noīa non attribuunt̉diuīs niſi maſculine ſignificant̉. vn̄ ſi in neutro genere ſignificarētur: eēntia ſignificarēt. poſſet tn̄ dici qboeciꝰ dixit volēs p̄dicta noīa a ſua ſigͥficatiōe remouere. vn̄ hoc intēdebat in diuīs poſſent ſignificare relatōeꝫ: ſꝫ ibi ſignificabāt qͣlitateꝫ aut qͣntitateꝫ. Ad vltimū dd̓m ẜm dr̄ in li. de regl̓is fideiom̄e nomē vel ꝓnomē diſiūctiuū in maſculīo vel femīonomī ꝑſonali adiūctum ꝑtinet ad ꝑſonā: in neutro v̓oad eſſentiaꝫ. vt pr̄ eſt a filio alius. ꝑſona pr̄is eſt alia aꝑſona filij ſꝫ aliud. pr̄ eſt ille filiꝰ: ſꝫ eſt illud qd̓filius. nec mirū ſi noīa vel ꝓnoīa diſiūctīa in maſculīovel femīo ꝑtineāt ad ꝑſonā. in neutro ad eſſentiā: innaturalibꝰ noīa ī maſculīo et femīo ꝑtineāt ad generis. in neutro ad genꝰ rei. Adiectiua d̓o in maſculinofemīo gene̓ diſtīctiua ſūt rōne generis. Genꝰ em̄ maſculinū vel feīnū diſtinctū eſt. vn̄ ip̄m adiectiuū qꝛ ex virtute diſcretiōis ad generis ꝑtinet: exigit ſubſtātiuū decet generis vt albꝰ equus alba ml̓r. Adiectiuūv̓o in neutro gene̓ ꝯfuſuꝫ ē. Neutrū em̄ genꝰ dr̄ poſitōeꝫ ſꝫ abnegatōeꝫ: ita et ī neutro gene̓ adiectiuū qꝛꝯfuſum ē: ꝑtinet ad genꝰ rei ad generis. vn̄ ſolꝫ dici qꝛ in adiectiuo neutri generis intelligit̉ vel ſolꝫ intelligi ſubſtantiuū res vt ſb̓ſtantīe ſolet teneri. vt cuꝫ dr̄albn̄ currit. ſil̓r ꝗs in maſculino ſolet intelligi ꝑſona.vt dr̄ ꝗs currit. etiā in femīo. ꝗd in neutro eſſentia. Sil̓r in diuīs rōne diſcretōis noīa diſtinctīa ī maſculino femīo gene̓ ꝑtinēt ad ꝑſonaꝫ. in neutro v̓o ratione ꝯfuſionis ad eſſentiam.Articulꝰ terciusArcio querit̉ vtrum pr̄ et filius poſſint diciſubſtantīe. Quidā dixerūt hec dictio vnꝰſignificat eſſentiā: ſꝫ quia eſt dictō numeral̓excludit maiorē numerū. Suppoſito aūt dicat eſſentiam: excludit maiorē numerū ꝑſonaꝝ ſꝫ eſſentiarū:ſꝫ om̄i a alia adiectiua qn̄ ſubſtātiuant̉ dicūtur ſingulariter de ꝑſonis et plural̓r: vt vnꝰ om̄i potens tresom̄ipotentes. querit̉ qͣre ſil̓r dicit̉ pater filiꝰ ſpirituſſct̄s vnꝰ: ita ſubſtātiuet̉. Rn. in om̄i adiectīioqn̄ ſubſtātiuat̉ intelligit̉ articulꝰ ex v̓tute ſubſtātiuationis: ſꝫ aliter eſt in noībꝰ diſtinctiuis et ꝑtitiuis. aliter īalijs. qꝛ in diſtinctīs ſignificat̉ diſtinctō ex rōne ſignificandi: inde eſt ſubſlatiuata pn̄t ſupponere eſſentiam. qm̄ ſignificāt rem articulataꝫ diſtinguibilē. et hoceſt ꝑſona. In alijs d̓o adiectiuis ſignificātibꝰ diſtinctionē eſt ſic. vn̄ ſi ſubſtātiuent̉. coartant̉ ad ꝑſonam abſolute. igit̉ poterit dici pater filiꝰ ſpūſſāctus vnꝰ. ſed dicit vnꝰ eternus: vnus om̄ipotens huiuſmodi cum determinatōne. Articulꝰ quartꝰEinde querit̉ general̓r de nomībꝰ acceptisꝑtitiue vel diſtinctiue vtrū poſſunt addi nominibꝰ eſſentialibꝰ in diuīs. Ad qd̓ ſic: deutro. vj. Audi iſrael dn̄s deus tuꝰ vnꝰ eſt. Item .j. corī.viij. Si quideꝫ ſunt dij multi nob̓ tn̄ deꝰ vnꝰ ē. ſed vnꝰ eſtnomē diſtinctiuū addit̉ nomī eſſentiali: ꝯuenienternomē diſtinctiuū pōt addi nomī eſſentiali. Iteꝫ boecius in li. de tri. deꝰ a nullo dicfert: ſꝫ nullꝰ ē ſignū diſtinctiuū et addit̉ huic noī deꝰ. Iteꝫ exo. xv. Iſte deꝰ meꝰ gl̓ificabo: ſꝫ ꝓnomē iſte ē diſtinctiuū ꝑtitiuum ſil̓i rōne pōt dici quidā vel aliꝗs deꝰ. Contͣ in lib̓.de regl̓is fidei. dictō ꝑtitiua ꝑtit̉ inter appellata actuvel nat̉a ſunt pl̓a. Un̄ ꝯueniēter dr̄ aliꝗs fenix: ꝗdaꝫ fe-