Druckschrift 
1 (1482) Generalis discursus ī sūmā
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

ſona. aūt dr̄ filiꝰ eſt ſil̓is patri: ſil̓itudo illa ē ẜm ſubſtantiā. de illa loquit̉. aūt dr̄ nihil ē ſil̓e ſibi. intelligitur eſt vere ſil̓itudo niſi vbi eſt vera drn̄tiavt in creaturis. in dīnis aūt niſi vbi fuerit diſtīctiovel diſcretō ꝑſone. aūt dr̄ filius dei eſt homo ſil̓is ſibi deo: eſt vnitas ꝑſone ẜm ſic dr̄: nature drn̄tia. rōne drn̄tie naturaꝝ vnitatis ꝑſone dr̄ ſil̓itudo. Nembrū ſecunduꝫOnſequent̓ q̄ritur de noībꝰ relatīs grāmatice. videlꝫ talis qualis. hec at̄ aliqn̄accipiūtur ī reſpectu creature ad creatu: aliqn̄ ī reſpectu ꝑſōe ad ꝑſonā. Ꝙͣtūad primū modū obijcit̉ ſic. querit̉ vtꝝ hec ſit ꝯcedendaqualis eſt deus talis eſt petrus. ſic ꝓbatur. deꝰ ēiuſtus petrus ē iuſtus: deus petrus ſunt iuſti.lis eſt deꝰ talis eſt petrus. deꝰ eſt aliqͣlis. Solutōẜm p̄poſitm̄ hec ꝓpoſitio eſt vera qualis eſt deus taliseſt petrus: qꝛ equipollet huic petrus ē ſimilis deo: qꝛticeps ē bonitatis eius iuſticie. niſi .n. eēt ꝑticeps bonitatis eius petrus: eēt ſil̓is ei. Inſtantia vltimi petrus eſt ſimilis deo: petrus ē qualitate affectꝰ: deusqualitate eſt affectus. Sꝫ querit̉. ꝗd ſignificet talisqualis. dr̄ qualis eſt deus: talis eſt petrus. videt̉ ſignificet qualitateꝫ circa petrū. talis ibi refert̉ adqualis. qualis ſil̓r qualitatē ſignificat. Ad qd̓ rn̄detp̄poſitiuus dicens. qualis ibi diuinā natura ſignificat talis: ſꝫ diſſimilit̓. Naꝫ qualis diuinā naturaꝫ ſignificat ẜm ipſa eſt deus. talis eandeꝫ ſignificat ẜm petrus ꝑticeps eſt eius. Sed dd̓m aliter. qualisſignificat diuinaꝫ naturā vt qualitateꝫ exemplarē. videlꝫ iuſticiā ſapīam ⁊cͣ. talis d̓o ſignificat formā exemplatā in petro que eſt qualitas: vt iuſticia ſapīa.arguit qualis qualitatē ſignificat ſequit̉ ſꝫ mo qualitatis. Ꝙtum ad ſecundū modū obijcit̉. cuꝫdr̄ qualis eſt pater: talis ē filius: talis ē ſpūſſct̄s. Queritur vtꝝ talis qualis ſignificēt ibi diuinā naturam?Ad qd̓ ſic. demōſtrato filio dico talis ē pr̄. nomē tal̓ibi demonſtrat filiū: ſignificat filiū. ſupponit pro filio. ꝓpoſitio eſt falſa: qꝛ tunc intellectus ē. talis eſt filius demonſtrato filio. Dicūt quidaꝫ ſignificat̉ effectus diuinoꝝ operū circa creaturas .i. qualis ē effectꝰpatris: talis eſt effectus filij. qd̓ videtur: qꝛ ī ſymbolo vbi dr̄ qualis pr̄: ſubiūgitur immēſus pr̄ ⁊c̄. In ꝗbꝰexemplis fit ſermo de effectu diuinoꝝ opeꝝ erga creaturas. Itē ſi de effectu. an̄qͣ creatura eēt erat ve de patre filio. qd̓ dr̄. qualis pr̄ talis filius ⁊cͣ.quia nonduꝫ erat aliquis effectus diuinoꝝ opeꝝ ergacreaturas. Iteꝫ dr̄: pater eſt iuſtus filiꝰ ē talis.idem ſignificat̉ hoc relatm̄ talis qd̓ hoc antecedēsiuſtus. ſꝫ per hoc nomē iuſtus ſignificat̉ diuina eēntia. nomē talis. Iteꝫ hac locutiōe qualis eſt pater:fit interrogatio de eēntia. ſꝫ tam nomen deꝰ ꝙͣ hoc nomen bonꝰ ſignificat diuinaꝫ eēntiaꝫ. ſicut ad p̄dictaꝫinterrogatōꝫ ꝯgrue rn̄detur pat̓ ē bonꝰ: ita pr̄ ē deus. Item pr̄ eſt pat̓: filiꝰ ē talis. talis ſignificateēntiam ſꝫ ꝑſonā: filius ē pr̄. Ad primū dd̓m. ſic̄ īalijs facultatibꝰ dr̄: noīales demōſtratōes alid̓ demonſtrant aliud appellāt. ita hoc nomē talis demōſtratfiliū appellat pr̄eꝫ. diuinā tn̄ naturā ſignificat. eſtgitur veꝝ ſupponat filio: ſꝫ patre. Ad ſecūduꝫdm. lꝫ vocabula eēntialia diuinā naturaꝫ ſignificēt: tn̄ diſſil̓r ſignificāt. Quedā .n. ſignificāt diuinā naturam ad modū ſubſtātie. vt omīa ſubſtātialia vocabula eēntiam ſignificantia. vt deus bonitas ſil̓ia. illaomīa reſpondēt ad interrogatōeꝫ factam per quid eſt.Quificāt diuinam naturā ad modū qualitatis. vtuelijs facultatibꝰ quantitateꝫ ſius iuſtusens. illa rn̄dent ad in

lationis. vt equalis ſimilis coeternꝰ. illa rn̄dēt interrogationeꝫ factam qūo ſe hꝫ. vt ſi dicatur: quo ſehabꝫ pater ad filium: ſimilis eſt ei: equalis eſt ei. itade reliquis ordinem predicamētoꝝ intelligat̉. Adtercium dd̓m. dr̄ pater ē pat̓. predico quid necquale nec qualiter: ſꝫ qūo ſe hn̄s. .i. adaliquid. cuꝫadditur talis: incongrua eſt adiūctio. ſed deberet addiqūo ſe hn̄s. vt diceret̉ pater eſt pr̄: filius eſt qūo ſe habens vel alio modo ſe hn̄s. nec ſequitur incōueniēs: qꝛpater filius ſicut dicit dam̄. dicūt exn̄tie moduꝫ: nonquid vel quale. Queſtio. bo. de nominibus ſymboſXpedito dei gratiaꝫ de nominibꝰ diuinis eēntialibusmiſticis: reſtat dd̓m de nomībꝰ ſymbolicis. Hotandū plura ẜm dam̄. indeo corꝑalit̓ in diuina ſcriptura ſymbolice dicta inueniūtur. ſcire oꝑtet vt hoīes exiſtentesnos groſſam hanc carnem indutos: diuinas excelſas immateriales deitatis ꝯꝑationes intellige̓ dicere impoſſibile ē: niſi imaginibꝰ formis notis queſunt ſuꝑ nos vſi fuerimus. Quecunqꝫ igitur de deo dicūtur corꝑaliter: ſymbolice dicta ſunt. hn̄t .n. quandaꝫexcellentiorē intelligentiā. Simplex eſt eniꝫ deus infigurabilis. Oculos igit̉ dei palpebras viſioneꝫdem vniuerſoꝝ ꝯſideratiuā eius virtutē: nihilnitioneꝫ eius lateat intelligimꝰ. ex eo apud noshūcꝑfectior cognitio certitudo innaſcitur.Aures aūt auditū eius ꝓpiciatōꝫ nr̄e ſuſceptioneꝫdep̄catōis. etenim his qui dep̄catōꝫ faciūt huc ſenſūmites ſumꝰ: familiariꝰ eis aures inclinātes. Os autē loquelā demonſtratōꝫ volūtatis. qꝛ apud nos os loquelā ſignificātur. in corde ſunt cogitatiōes. Cibum v̓o potū noſtꝝ ad eius volūtatē ꝯcurſum. eteniꝫ ſenſum guſtū nature replemꝰ neceſſariuꝫ appetitum.Odoratū v̓o eius acceptatōꝫ que ad ipſum nr̄e intelligentie beniuolentie. qꝛ apud nos hunc ſenſuꝫ boniodoris acceptatio innaſcitur. Faciē v̓o eam que operatōnes et demōſtratōꝫ manifeſtationē: qꝛ nr̄a manifeſtatio per faciē fit. Manus aūt ꝑfectione oꝑis eius.etenim nos vtilia maxime p̄cioſiora dirigimꝰ manibus. Dexterā aūt id qd̓ in ꝓſperis eius auxiliuꝫ: ꝗa nos magis in potioribꝰ plurima indigentibꝰ virtute dextra vtimur. Palpationē v̓o certioreꝫ eiꝰ valdeſubtiliū occultoꝝ dinoſtionē exquiſitionē. qꝛ apudnos pn̄t hi qui palpātur in ſeipſis ꝗd occultae̓. Pedes aūt inceſſuꝫ auxiliū indigentiū vel inimicoꝝ vltionem vel alium quendā actum greſſum pn̄tium. exeo apud nos pedum vſus acceſſus ꝑficitur. Iuramentum aūt immutabilitatē conſilij volūtatis eius. exeo apud nos per iuramētū hec adinuicē ſūt certificātur ꝯuentōes. Iraꝫ aūt furorem eāqꝫ ad maliciaꝫ inimicitiam auerſioneꝫ. etenim nos ꝯͣria mētisſtre odio hn̄tes: iraſcimur auertimꝰ. Obliuionē aūt ſomnū dormitioneꝫ: dilatationē eiꝰ ad inimicosvltionis conſueti ad familiares auxilij retardatōeꝫ.Et ſimpl̓r dd̓m. omīa que corꝑalit̓ dicūtur in deo: occultā hn̄t quandam intelligentiā ex his que ſunt apudnos ea ſunt ſupͣ nos edocenteꝫ: niſi qd̓ de corꝑali v̓bidei aduentū dictū eſt. Ipſe .n. vniuerſuꝫ hoīem ꝓpt̓ noſtram ſalutē ſuſcepit. aīam intellectualē corpꝰ hūane nature ꝓprietates nat̉ales. detractibiles paſſiones. Dubitabilia circa ꝑtem iſtam determināt̉. q.de doctrina theologie. q. vltima.. q. de nomībꝰ diuinis in generali.