tꝑis ex tꝑe. gͦ nec alioꝝ. ſi .n. rō eſt ꝙ n̄ cepit eē dn̄s tēporis ex tꝑe qꝛ n̄ erat tp̄s an̄ tp̄s. eadē rōne n̄ fuit dn̄silloꝝ triū ex tꝑe: qꝛ tp̄s n̄ fuit an̄ illa. ¶ Iteꝫ ſuppoſitoꝙ oīa ſunt ſimul creata ẜm opi. aug. ẜm illd̓ eccͣi. xviij.Qui viuit ineternū creauit oīa ſimul. ⁊ hͦ eſt vel ī gene̓vel in ſpecie. gͦ cū oīs creatura ſit coeua tꝑis: vidr̄ ꝙ n̄ſit dn̄s creaturaꝝ ex tꝑe vel in tꝑe ſicut nec dn̄s tēꝑis.¶ Iteꝫ cū deꝰ ceꝑit eſſe dn̄s tempoꝝ cū tꝑe ſic̄ dic̄ auiſti. vtꝝ ſil̓r poſſit dici ecōuerſo ꝙ tp̄s ceꝑit eē cū dn̄o¶ Rn̄ſio. ꝙ deus cepit eē ex tꝑe reꝝ coequeuaꝝ tēporiẜm ꝙ dn̄s dr̄ in actu. Et rō hꝰ eſt. qꝛ nō p̄t intelligi creatura qn intelligat̉ ens de nihilo. ⁊ ſic intelligit̉ mutabilitas que nō p̄t intelligi ſine tꝑe. vn̄ nō pōt intelligicreatura ꝗn intelligat̉ tempꝰ. ꝓpter hͦ oꝑtet dice̓ ꝙ cepit eſſe dn̄s tꝑis cū tꝑe. Sꝫ qꝛ tp̄s poſſumꝰ intelligernō intelligendo creaturā hāc vel illā: ꝓpter hͦ poſſumꝰdicere de alijs creaturis ꝙ cepit eē dn̄s illaꝝ ex tꝑe. qꝛpōt intelligi tp̄s an̄ creaturā. Cepit gͦ eſſe dn̄s tꝑis cuꝫtꝑe aliaꝝ reꝝ ex tꝑe. ¶ Ad hͦ qd̓ obijcit̉ dd̓m. ꝙ inciꝑeeſſe nō ꝯuenit dn̄o ẜm ſe ſꝫ ꝑ illud ad qd̓ refert̉: cui ẜmſe ꝯuenit inciꝑe eſſe. ⁊ iō ꝓprie dr̄ de dn̄o qꝛ cepit eē dominꝰ cū tꝑe ſꝫ nō ecōuerſo. qꝛ tūc nō diceret̉ ſolū d̓ dn̄oꝙ cepit eſſe ꝓpt̓ relatōꝫ ſꝫ etiā ꝓpt̓ ſub̓am. Alit̓ p̄t dici.ꝙ hec p̄poſitio cū: dic̄ aſſociatōꝫ ſiue ſimultatē. ſꝫ qn̄qꝫcū paritate: vt cū dr̄ tecū principiū. qn̄qꝫ nō cū paritate: ⁊ hoc dupl̓r. qꝛ qn̄qꝫ notat̉ aucͣtas ī ablatiuo ⁊ ſubaucͣtas in noīatiuo: vt cū dr̄ miles eſt cū rege. qn̄qꝫ ecōuerſo: vt. .j. coꝝ. xv. nō ego ſꝫ gratia dei mecū. qn̄ gͦ notatur aſſociatio cū paritate: pōt fieri ꝯuerſio. qn̄ v̓o notatur nō cū paritate: nō pōt fieri ꝯuerſio. vn̄ nō ſeꝗt̉: miles eſt cū rege: gͦ rex eſt cū milite. qꝛ gͦ cū dr̄ deꝰ cepit ēdn̄s cū temꝑe. notat̉ aſſociatio nō cū paritate: n̄ p̄t fie̓iꝯuerſio vt dicat̉ tp̄s cepit eē cū dn̄o.¶ Membrū terciūErcio querit̉. vtꝝ dn̄iuꝫ ⁊ hmōi reſpectꝰſint creata vel increata. Ad qd̓ ſic. dn̄iuꝫaut eſt creatū vel increatū. ſi increatū:eternū. ⁊ dr̄ de deo. gͦ aliꝗd creatū dicit̉ d̓deo. ¶ Iteꝫ cū dico deus eſt dn̄s. ſi p̄dico increatū n̄ dr̄dn̄s ex tꝑe. qd̓ nō eſt verū. p̄dicat̉ gͦ creatū ⁊ in rectitudine: gͦ p̄dicat̉ creatū de increato. gͦ hec ē falſa deus eſtdn̄s. ¶ Sil̓r q̄ritur de reſpectu creature ad creatoreꝫ.aut eſt creatū aut increatū. ſi creatū: gͦ hꝫ reſpectū adcreatorē. vocet̉ eniꝫ. a. ille reſpectꝰ. Querit̉ gͦ aūt. a. eſtcreatū aut increatū. ſi creatū: cū hēat reſpectū ad creatorē. querit̉ iteꝝ de illo. ⁊ ſic in infinitū. vel erit ponerereſpectū increatū creature ad creatorē. ¶ Rn̄ſio. dixerūt porretani. ꝙ hͦ nom̄ dn̄s ſignificat qͣndā relatiōꝫ q̄eſt dn̄iuꝫ qͣ dn̄s ē dn̄s. ⁊ illa relatō n̄ ē dina eēntia: ſedaſſiſtit ei. ⁊ incipit ei aſſiſtē ex tꝑe .i. qn̄ cepit hr̄e ẜuū.eodē mō hͦ nom̄ creator ſignificat quandā relatōꝫ q̄ incipit aſſiſtere qn̄ creature incipiūt eē ab eo. ¶ Contra.boe. de tri. dn̄ium ē ptās coercēdi q̄ in deo ē dīna eſſentia. Itē ambro. deꝰ ⁊ dn̄s noīa ſunt nature: noīa ſuntptātis. ¶ Iteꝫ ſicut albedine fit aliꝗs albꝰ: ita dn̄io fitdn̄s. ſi gͦ dominiū ē creaturā qd̓ deꝰ: ſic dn̄s hꝫ a creatura. qd̓ eſt hereticū. ¶ Itē creatio qͣ deus creat ſi ē creatura: aut gͦ ſe creatōne vel alia. ſi alia: erit q̄rē de aliaaut ē creator aut nō: ⁊ erit ꝓcedere in infinitū. aut eritaliqͣ creatio q̄ ſeip̄a creata eſt. gͦ ideꝫ ē priꝰ ⁊ poſteriusſe. gͦ nec creatio qͣ creat ſiue qͣ creator ē. nec dominiū qͦ ēdn̄s ē creatura. ¶ Iteꝫ amb̓. nō eſt creatura ꝑ quaꝫ facta ē oīs creatura. ſꝫ ꝑ creatōꝫ facta ē oīs creatura. gͦ creatio nō ē creatura. ꝓpt̓ hͦ dixerūt alij: ꝙ hmōi relatōesſunt creature ⁊ p̄dicāt̉ de deo: nō ꝑ idēptitatē ſꝫ ꝑ cām.vt cū dr̄ de medicina ſana. ſꝫ tn̄ hͦ nō videt̉. cū .n. dr̄ medicina ſana: aliꝗd eſt in medicina qͣ eſt effectiua ſanitatis. gͦ ſimilit̓ cū dr̄ deus creator: ſignificat̉ aliꝗd ī deoquo ipſe eſt cā creature. p̄terea iſta noīa creator ⁊ dn̄s
nō ſignificāt plura equoce ſub vno noīe ſicut hͦ nom̄ ſanū. ¶ Rn̄ſio. cū dr̄ deus creator ⁊ dn̄s: p̄dicat̉ diuinaeēntia ⁊ ꝯnotat̉ reſpectus in creatura. ſꝫ qn̄qꝫ notat̉ reſpectus ſolū: vt cū dr̄ deus creator eſt .i. deꝰ ē dīna eēntia a qͣ creatura eſt. Sil̓r deꝰ eſt dn̄s .i. deus ē dīna eſſentīa cui ſubiecta eſt creatura. vn̄ p̄dicat̉ dīna eēntiain rectitudine ⁊ reſpectus in obliꝗtate. vn̄ p̄dicatur dedeo dīna eēntia cū dr̄ deus dn̄s vel creator. ⁊ cointelligit̉ aliud quo refert̉ ad eēntiaꝫ. nō ſicut cui inſit: ſꝫ a qͣſit vel cui ſubſit. nō tn̄ attribuit̉ deo ſꝫ creature ẜm reꝫ:deo v̓o ẜm nomē. vt fiat drn̄tia inter ſubiectū locutōis⁊ ſubiectū rei ſiue attributōis. cū .n. dr̄ albū fit ī ſcuto:paſſio ſignificata ꝑ hͦ verbū fie̓i: nō attribuit̉ albo ſedſcuto. vn̄ albū lꝫ ſit ſubiectū locutōis: tn̄ nō ē ſubiectūrei vel attributōis. Sil̓r cū dr̄ hō generat̉: generatō n̄ineſt homī ſicut ſubiecto ſꝫ materie homīs. Cū gͦ queritur. vtꝝ dominiū ſit creatū vel increatū. dd̓m ꝙ dn̄iuꝫdei eſt increatū rōne principalis ſignificati: rōne v̓o cōnotati dr̄ de deo ex tꝑe. vn̄ nō ſequit̉. dominiū eſt increatū: gͦ dominiū eſt ab eterno. qꝛ cū dr̄ deus ē dn̄s: duodicūt. dīna eēntia: ⁊ reſpectus ꝯnotatus. ꝙͣuis at̄ diuina eēntia fuerit ab eterno: nō tn̄ ab eterno ei ſubiecta ēcreatura qd̓ notat̉ cū diuina eēntia ꝑ hͦ ꝙ dico dn̄ium.¶ Ad aliud dd̓m. ꝙ reſpectus creature ad creatoreꝫ eſtcreatura. nec eſt ponere aliū reſpectū. vnde in creaturaeſt ille reſpectus ⁊ creatura ē. nec eſt curre̓ in infinitū:qꝛ ſeipſo infert̉ ad creatoreꝫ.¶ Nembrū quartūUarto querit̉. vtꝝ reſpectꝰ ꝯnotatꝰ ſit īcreatore vel creatura. ⁊ ad maiorem euidentiā querūt̉ tria. Primo. vtꝝ diuīa eſſe reſpectus qui ꝯnotat̉ in dn̄o vel in creatore: ſit ī creſentia referat̉ ad creaturā. Scd̓o. vtꝝ ilatura vel in deo. Tercio. an ſil̓is ſit rō ī reſpectu hꝰ nomīs dn̄s ⁊ hꝰ noīs creator.¶ Articulꝰ primꝰD primū ſic. In cauſali ⁊ cauſato nō recipimꝰ reciprocatōꝫ ſic̄ dic̄ dyo. cauſatū .n. refert̉ ad cam ſꝫ nō ecōuerſo. qꝛ cā nō depēdetgͦcū diuina eēntia cā ſit: creatura cauſatū. nō referturdīna eēntia ad creaturā. ¶ Pret̓ea. ſi refert̉ ille reſpectus in ipſa ē. Sꝫ tūc querit̉. ille reſpectus aut ē et̓nꝰ.aut tꝑalis. ſi eternꝰ: gͦ creatura eſt et̓na. reſpectus enīad creaturā actualis ponit creaturā. ſi tꝑalis: gͦ ex tꝑeeſt in deo ⁊ ante nō fuit. gͦ alio mō ſe habuit deꝰ ꝙͣ prigͦ mutatꝰ ē. qd̓ enī alio mō ſe hꝫ ꝙͣ priꝰ mutat̉. ſꝫ vtꝝ qfalſuꝫ ē .ſ. ꝙ creatura eterna: ⁊ ꝙ deꝰ mutatꝰ ſit. gͦ nō ēreſpectus in deo. gͦ nō refert̉ ad creaturā. ¶ Cont̄. relatōis eſſe eſt ad aliud ſe hr̄e. ſꝫ dn̄s ⁊ creator relatm̄ ē:gͦ ſe hꝫ ad aliud. gͦ dico relatōꝫ de deo ⁊ ita eē ad aliudgͦrefert̉. ¶ Iteꝫ cū dico dn̄s aut creator. aut dico in relatōe: aut in hītudine. ꝯſtat ꝙ ī hītudine: gͦ ſe hꝫ ad creaturā. gͦ refert̉ ad creaturā. ¶ Iteꝫ augꝰ. deus dr̄ dn̄sſicut numus dr̄ preciū. ſꝫ nūmus ꝑ hͦ ꝙ dr̄ vel fit p̄ciuꝫrefert̉ vel dr̄ in relatōe ad aliud. gͦ ⁊ deꝰ ꝑ hͦ ꝙ dn̄s ī relatōe ad aliud. ¶ Rn̄ſio. notādū ꝙ relatio ſeu hītudorelatiuoꝝ aliqn̄ fundat̉ ſuꝑ duplicē reſpectū: vt cuꝫ dr̄iſti ſunt amici. aliqn̄ ſuꝑ vnicū. In primo caſu vtrūqrelatiuoꝝ refert̉ ⁊ dr̄ relatiue. in ſecūdo vnū tm̄ refert̉tn̄ vtrūqꝫ dr̄ relatiue. ⁊ hͦ ꝓuenit ex duplici collatōe ītellectus. ſicut .n. intelligimꝰ ſic ſignificamꝰ. hmōi relatiua ſūt cā ⁊ cauſatū. cā dico ꝑfecta q̄ ꝑficit ſuū cauſatū ⁊ nō ꝑficit̉ ab ipſa: qualis ē prima cā. Dicenduꝫ gͦbreuit̓. ꝙ dīna eēntia n̄ refert̉ ad creaturā ſꝫ ecōuerſo.qꝛ nō dependet a creatura: ſꝫ creatura ab ea. vn̄ hītudohmōi fundat̉ in vnico reſpectu ꝗ eſt in creatura. tn̄ diuina eēntia ꝓut ſignificat̉ ꝑ hec noīa dn̄s creator ⁊ hꝰmodi. relatiue dr̄ ꝓpt̓ collatōꝫ intellectꝰ. tn̄ nō refert̉: