Druckschrift 
1 (1482) Generalis discursus ī sūmā
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Alembrum terciumOnſequēter querit̉ de multiplicatōe nominū diuinorū. Querit̉ ergo pͥmo vn̄ ſitmultiplicitas ſiue pluralitas noīm diuinoꝝ maxīe ex ꝑte eſſentie. em̄ dīnaeſſentia ſit ſimplex oīmodo in fine ſimplicitatis. in eanulla eſt multiplicitas ita nec diuerſitas a ml̓tiplicitas noīm ſumi poſſit. Item multiplicitas opponit̉vnitati. ſi multiplicitas eſt in noībꝰ et in re: vanꝰaūt eſt ſermo habet rem quā induat .i. cui nihil reſpondet in re: om̄es tales noīatōnes ſunt vane. Sꝫrn̄deat̉ ẜm quoſdā. eſt ꝯſiderare diuinā eſſentiā in ſeet in ſuo effectu. noīat̉ ergo multipl̓r: non ꝗa ſit multiplicitas in re. i. in ipſo: ſed ꝓpter multiplicitatē effectuum. ſicut ſpūſſct̄s dicit̉ vnitꝰ in eſſentia multiplex ī effectu. Contra. multa ſunt noīa dicūt effectū in creatura. vt īmenſus infinitꝰ increabilis et huiuſmodi. ergo multiplicitas noīm eſt ꝓpter multiplicitateꝫ effectuum. Rn̄. Multiplicitas diuinoꝝ noīm eſt exmultiplicitate eſſentie vel effectuū: ſꝫ ex ꝯſideratōne intellectus ꝯferentis effectꝰ ad cām diuinā. qd̓ pōt dupl̓r. ẜm dr̄iam: et ẜm ꝯuenientiaꝫ. ẜm dr̄iam noīaturhec noīa increabile incorꝑabile et hmōi dicūt de deo qd̓ eſt ſꝫ qd̓ eſt. ẜm ꝯuenientiā collatio effectꝰ dupliciter. ẜm eſſe: et ẜm bene eſſe. ẜm collaiōneꝫ ip̄iꝰ eſſicreature ad cāꝫ: nomīat̉ noīa ſumpta ex ꝓprietate reicorꝑalis vel ſpūalis: ſicut ſupͣ dictū eſt. ẜm v̓o collatō.nem ip̄iꝰ bn̄ eſſe creature ad cām: ſic noīatur excellētiam vt qn̄ dicit̉ ſolum ens: ſed etiā ſuꝑ ens. non ſolum bonꝰ: ſed etiā ſuꝑ bonꝰ. ſolum potens: ſed etiaꝫſuꝑ potens et hmōi. ẜm hoc manifeſtuꝫ eſt triplexeſt modus noīandi deū. negatōeꝫ: excellentiaꝫ. percauſam ſicut ſupͣ patuit bt̄m dyoniſium..§. j.Item queriturvtrū deus ſit noīabilis om̄i noīe? qd̓ videt̉ bt̄m dyo.in ꝓlogo de di. no. theologi tanꝙͣ innoīabilem deū laudāt ex om̄i noīe: ē noīabilis om̄i noīe. Iteꝫ trimegiſtus. deꝰ eſt vni noīabilis ſꝫ om̄i noīabilis. Iteꝫdyo. in hierarchia angelica. nihil eoꝝ ſunt vl̓r boniꝑticipatōne priuatū. ſiquidem vt eloquioꝝ veritas aitom̄ia valde bona: eſt ex om̄ibꝰ intelligere bonas ſpeculatōes. relinꝗtur igit̉ ex om̄ibꝰ pn̄t intelligi nomina ad deum. Contra. in li. de regulis fidei. nullū nomen priuatōnis vel obnoxietatis vel violentie deſignatiuū cadit in deū. nomen em̄ priuatiuum pōt dici dedeo ſimilitudinē vel cām: qꝛ nulla ſimilitudo ē priuationis ad deū. Preterea. priuatōnes hn̄t cās niſi deficientes et deſtructiuas deꝰ auteꝫ eſt efficiensꝯſtructīa. Preterea noīa obnoxietatis ſunt neceſſitatis: in deū aūt cadit neceſſitas. rn̄ non dicit̉ deus dꝫhoc facere vel tenet̉ hoc facere. Preterea. nullum nomen importās violentiā de deo dicit̉. vn̄ dicimꝰ deūnolle aliꝗd: ne violentia ibi intelligat̉. Un̄ deus multamala voluit: ſꝫ nulla noluit. vn̄ ꝯcedendū eſt. deꝰ vult mala: ſꝫ noluit mala. Item boeciꝰ in li.de tri. ſitum et paſſionē oportet requirere in deo: ergo in deo eſt aliquod nomē ſitus vel paſſionis .i. ſigͥficans ſitum vel paſſioneꝫ. Item dam. poſſibile ēp̄ter ea diuīe eloquijs veteris noui teſtamenti enarrata ſunt: de deo dicere vel vl̓r intelligere: noīe Item multa ſint quibꝰ loꝗmur de trinitate. vt pr̄nitas filiatio ꝑſona eſſentia et hmōi. inueniunt̉in ſcriptura: videt̉ verū dicere dam̄. Rn̄. nomīariprie et tranſlatiue. ꝓprie pōt noīari om̄i noīe:ſꝫ ſolū ẜꝫ ſuū eſt. tranſlatiue v̓o noīari pōt perom̄e rci ẜm rōeꝫ veri et boni. Ad illud quodcit̉ de noībꝰ priuatōnis vel obnoxietatis velentie. dicendū eſt hmōi noībus debe

amus vti ẜm ꝯſuetudinem hūani ſermonis: ſed ſolumẜm ꝯſuetudinem ſcripturaꝝ que ſunt dictate a ſpūſancto. ẜm quā eſt elicere ex omībꝰ ꝯuenientē ſpeculatōneꝫẜm beatuꝫ dyo. Un̄ in angelica hierarchia. furor irrōnabilis ex paſſibili motū eſt in intellectualibꝰ. altēomodo oꝑtet intelligere. declarans vt eſtimo eoꝝ virilērōnabilitateꝫ. eodeꝫ modo ꝯcupīam dicimꝰ in irrōnabilibꝰ incōſultā ex naturali motu: in mutabilibꝰ incontinēter ingenitam paſſibilitatem. In intellectualibusv̓o diuinū amorē vel ꝯcupīam circūformamꝰ et inflexibile et indigēs deſideriuꝫ caſſe et impoſſibilis ꝯtemplatōnis ad illā puram et ſublimiſſimā claritatē. Itemdum̄. iram furorē dei. dicimꝰ eam eſt ad maliciā inimicitiam et aduerſatōem. etem̄ nos ꝯtrario mentisſtre odio hn̄tes iraſcimur et auertimus. obliuionem v̓oſomnū et dormitatōnē dilatōnem eiꝰ que ad inimicos ēvltionis et ꝯſueti ad familiarem auxilij retardatōnem. Ad ſecundū dicendū. ſitum ẜm ꝓprium moduꝫ loquendi eſt in deo requirere ſitū. tn̄ modum trāſlatiuum in ſcripturis dicit̉ aliquid ẜm ſitum et paſſiōeꝫ.ẜm ſitum: ſicut dicit̉ de yſa. vj. Uidi dominū ſedentemſuꝑ ſolium ⁊cͣ. ẜm paſſionem: ſicut dicit̉ yſa. xlvj. ego feci et ego feram tn̄ iſta duo genera: ſitum ſcilꝫ et paſſionem magis excludit boecius p̄ter alia. qꝛ ſitus non eſtniſi materialiū: paſſio v̓o eſt niſi habentiū materiaꝫvel materialem modum: que maxime remouent̉ a deo. Ad vltimū dicendū. nomīatio diuīa aliqn̄ ſumiturex verbis ſcripture. aliqn̄ ex fide ꝯſona verbis ſcriptue̓ex verbis ſcripture ſicut pr̄ filius ſpūſſanctꝰ. ex fideſona ſicut eſſentia vel filiatio pr̄nitas ꝑſona in quibusverbis ſeruat̉ intellectꝰ ſcripture et ſi ſonus: intellectus rei et ſi ſonus verbi. quia ſicut dīc hyllariꝰ. iiijli. de tri. ſermoni res: ſed rei ſermo eſt ſubiectus. Membrum quartumOnſequēter querendū eſt in generali denoībꝰ diuīs ꝯſideratōne ꝯꝑata. ẜm attendunt̉ intentōis vl̓is ꝑticl̓aris .ſ. generis ſpēi et indiuidui p̄dicabilis et p̄dicamenti. Erit igit̉ inꝗſitōnis iſtiꝰ talis modꝰ. Prīo vtrūin diuīs ſint accipiēde intentōnes vl̓is ꝑticl̓aris ſiuegeneris ſpēi indiuidui. Scd̓o vtrū ſit acciꝑe intentō. p̄dicamēti. Tercio vtrē in deo ſit acciꝑe intentōnesp̄dicam̄toꝝ ſub̓e relatōis. Quarto qͣlit circa diuinaſint accipiende intentōnes alioꝝ p̄dicamentoꝝ: vt qͣntitatis qͣlitatis. Articulus primusD primū aug. vij. li. de tri. ſi eēntia genꝰ eſt:ſpēs aūt ꝑſone vt nōnulli ſentiūt: oꝑtet appellari tres ſb̓as vt appellant̉ tres ꝑſone: ſic̄tres eꝗ dicunt̉ tria aīalia. em̄ ſpēs plural̓r dr̄ et genus ſingl̓arit̓. patꝫ noīe eēntie: ſingl̓ari genꝰ nec nomine ꝑſone ſpeciem. Item ſi dicunt nomine perſonenon ſpeciem ſignari ſed ſignare vel indiuiduum. et nomine eēntie ſpem. vt ꝑſona dicat̉ ſic̄: ſꝫ ſic̄ hicvel abrahā. illos p̄dicta ꝯfutabit. ſic̄ em̄ dicunt̉ abraham yſaac iacob tria īdiuidua: ita tres hoīes triaaīalia. ſi ẜm genꝰ ſpēꝫ īdiuiduū iſta diſſerimꝰ: dicent̉ tres eēntie tres ꝑſone. Iteꝫ aug. in eodem vnanūero eēntia eſt ſpēs ſic̄ vnuꝫ aīal ē ſpēs. ſi vnaeēntia ē pr̄ et filiꝰ ſpūſſct̄s: ē eēntia ſpēs cuiꝰ ſint indiuidua pr̄ filiꝰ ſpūſſct̄s. Item on̄dit̉ ideꝫ. multiplicitatis illis quoꝝ ē genꝰ: ml̓tiplicat̉ genꝰ. ml̓tiplicitatis indiuiduis ml̓tiplicat̉ ſpecies. ſed multiplicataꝑſona in diuinis multiplicatur eſſentia. diuina ergo eſſentia non eſt genus aut ſpecies ꝑſonaruꝫ. Iteꝫvniuerſale ẜm dicit ph̓us eſt in multis et de multisſunt particularia: ſed per hoc quod eſt de multis habꝫdependentiam ab illis: ſed dependentia in deo eſſe non