ꝙ ſcꝫ filius eſt a pr̄e eadem eſſentia. et hec eſt rō dicēdiin talibꝰ nō ꝙ rō generādi attribuat̉ ip̄i eēntie. ¶ Adprimā ergo rōem in cōtrariū dd̓m. ꝙ licꝫ ſit idem ī deoeſſentia et ꝑſona: tn̄ alius modus ſignificādi eſt in eēntia ⁊ ꝑſona. qꝛ ex parte nature intelligit̉ ordo ꝗ eſt prīcipiū ad illd̓ qd̓ ē de prīcipio. et qꝛ iſte ꝓprietates notōnales ſunt ip̄ius ꝑſone et faciūt aliū et aliū. iō de ꝑſona vel de noībꝰ ꝑſonalibꝰ pn̄t dici nō de eēntia. Nec tn̄iſti mōi aliꝗd addūt eēntie vel mutāt vel minuūt. Un̄ſic̄ dextꝝ nihil addit ad ſortē nec mutat: ſed dr̄iaꝫ quāponit ad ſuū correlatiuū: ſic iſti mōi nihil addūt ad eſſentiā nec mutāt. Un̄ ꝑſona nō differt ab eēntia: ſꝫ abalia ꝑſona ſic̄ dextrū a ſiniſtro. ꝙͣuis ergo idē ſint. nihilomīꝰ in ꝑſona intelligit̉ modꝰ ꝗ eſt ip̄ius veritatisordinis nature faciēs dr̄iam ī ꝑſonis. nō autē ſic eſt ineēntia: et iō nō pn̄t dici de eēntia v̓ba ſignificātia notionales ꝓprietates. que faciūt dr̄iam ſiue diſtinctōꝫ alicuiꝰ ad aliū. qd̓ nō pt̄ eſſe in eſſentia ſic̄ in hn̄te eēntiāſiue in ꝑſona ꝓpt̓ ordinē nature. ¶ Ad ſcd̓am rōem. dicendū ꝙ licet idē ſit in deo ꝙ ē et quo ē: tn̄ dicēdo ꝙ eſtadmittit̉ aliꝗs modus qui non eſt eēntie ꝓut abſolutedicit̉. rōne cuiꝰ de noīe ſignificāte ꝙ eſt: dicūt̉ ꝓprietates notōnales. que nō dicūt̉ de eſſentia q̄ nulla diſtinguit̉ ꝓprietate. ¶ Ad terciā rōem dd̓m ꝙ iſta eſt ī re ſicut in intellectu. licet em̄ deus et deitas idē ſunt: tn̄ vltͣhoc ꝑ idē nomē deus cōnotat̉ reſpectꝰ aliꝰ ſcꝫ ad habētem eſſentiā. iſte aūt reſpectꝰ ē ẜm ordīem prīcipij. ad illud qd̓ eſt de prīcipio. qꝛ hn̄s deitatē: vl̓ hꝫ non ab aliovel ab alio ⁊c̄. Un̄ licet eadē res ſignificet̉ ꝑ vtrūqꝫ: tn̄alit̓ de eadē re ſignificat̉ ꝑ hoc nomē deus et deitas. qꝛvnum ſignificat diuinam eēntiam vt in habēte illā: habens aūt eſt diuina perſona: ideo de illo nomīe dicunt̉ꝑſonales ꝓprietates. ¶ Ad quartā rōem dicendum ꝙhec p̄poſitio de: aliqn̄ notat ordinem vel ſucceſſionemin temꝑe. vt cū dicitur de mane fit meridies. aliquādov̓o notat cauſam: ſed hoc multipliciter. aliqn̄ em̄ notat cām materialem. aliqn̄ cām originaleꝫ. aliquandocōuenientiam cum ratōne principij naturalis ſiue originis. vt cultellꝰ ē de ferro. Cū ergo dicit̉ pr̄ generatfiliū de aliqͦ: nō notat ibi hītudineꝫ cāe materialis necordīem ſucceſſioīs: ſꝫ notat ordīem origīs ꝗ eſt prīcipij.ad illd̓ qd̓ ē de prīcipio. Et qd̓ obijcit̉ ꝙ li aliqͦ ſuppoītibi eēntiā pr̄is. dd̓m ꝙ ſic̄ cū dicit̉ cultellꝰ ē d̓ ferro hecp̄poſitō de: notat cōueniētiā: et cū hoc notat rōꝫ principij origīalis de qͦ ē cultellꝰ: ſic cū dico filiꝰ ē de ſubſtātiapr̄is. notat ibi illa duo. qꝛ cū dicit̉ de ſubſtātia patrisibi dicit̉ ſb̓a que ē pr̄. ex hͦ ꝙ dicit̉ ſubſtātia. notat̉ ꝯueniētia ꝑ hāc p̄poſitōem de. ex hͦ ꝙ dicit̉ pr̄ vel pr̄is: notat̉ rō principij vel origīs ꝑ ip̄aꝫ. Un̄ ſenſus ē. filiꝰ eſt apr̄e ſic̄ de prīcipio cōuenies cū eodē ſiue eadē eēntia cūillo. ex hoc nō ſeꝗt̉ ꝙ ſubſtātia ſit origo reſpectu filij. ſicut cū dicit̉ filius ē de ſubſtātia pr̄is: nō denotatur originale principiū ex parte eēntie patris reſpectu filij: ſꝫmagis notatur hic ꝙ ſit cōuenientia pr̄is ad filium inſubſtantia. ¶ Ad quintā rōem dicendum ꝙ hec eſt duplex: eſſentia ē pater filij. Naꝫ hoc ꝙ dico pater poteſtſummi adiectiue vel ſubſtātīe. ſi ſumatur ſubſtantīe:tunc ſupponit ypoſtaſim vel ꝑſonam que habet filiumet hoc modo eſt vera. et eſt ſenſus. eſſentia eſt pater fiij. id eſt eſſentia eſt perſona habens filium .i. illa perſona que habet filium. Similiter etiam ſi dicatur ecōuerſo pr̄ filij ē eēntis .i. illa ꝑſona q̄ hꝫ filiū ē eēntia. ſedtn̄ nō ſeꝗt̉ eſſentia eſt ꝑſona que habꝫ filiū. gͦ eēntia hꝫfilium. īmo ibi eſt cōmutatio p̄dicamenti quis in quomodo ſiue in ad aliquid. Si v̓o hoc ꝙ eſt pater ſūmatur adiectiue: tunc hec eſt falſa eſſentia eſt pater filij. ⁊ecōuerſo: quia ſenſus eſt. eſſentia ſe habet ad filiuꝫ vtpater eius ſiue vt generans. tunc em̄ hoc ꝙ dico paterdicit ſolum ad aliquid: nō ypoſtaſim vel perſonam. etideo ẜm illum ſenſum eſt hec falſa: quia eſſe adaliꝗd
non cōuenit eſſentie ſed ſolum perſone. ꝑ hoc patet ſolutio ad aliam rationem. ¶ Ad ſeptimaꝫ rationem dicendum ꝙ pater eſt pater: pater eſt eſſentia. Dico ergoꝙ pater inquātum eſt vtrūqꝫ: eſt principium ad filiumſcilicet inquantū eſſentia et inquātū pater intelligēdocōiunctim non diuiſim. Cum em̄ dicitur filius habeteſſentiam a patre: duo ſignantur vel dicuntur. Dicit̉enim eſſentia in filio: iterum dicitur habitudo filij adpatrem tanꝙͣ ad ſuum principium. ex parte eius ꝙ dicitur. eſſentia eſt ratio conuenientie filij ad patrem. qꝛſi non conueniret cum patre in ſubſtātia iam nō eſſetfilius. et hoc. quia ratio generationis hoc ponit. alit̓em̄ non eſſet generatio niſi eſſet de ſubſtantia. et ꝓpterhoc dicendo filium: dico cōuenientiam filij ad patrem.Dico etiam habitudinem eius quod eſt de prīcipio adſuum principium. et pater inqͣtum eſt pater et inꝙͣtuꝫeſt eſſentia: eſt principium ad filium. alioquin nō eſſetfilius niſi de ſubſtātia ꝓduceretur. ſed nō per hoc ponitur eſſentia generare: cum eſſentia nō ſe habet in ratione principij reſpectu geniti. īmo per hoc determinaturꝙ filiꝰ ē a pr̄e ꝑgeneratōꝫ. ¶ Ad octauā rōeꝫ. dd̓m ꝙhec eſt duplex. nihil habꝫ filiꝰ niſi qd̓ naſcēdo accepit.qꝛ hͦ gerūdiuū naſcēdo: pt̄ ibi dicere cām vel cōcomitātiam. ſi dicat cauſam: ſic eſt falſa. quia dicendo cauſaꝫhec eſt falſa eſſentiā naſcendo accepit. quia ꝑ hoc ſignificatur ꝙ naſci ſit cauſa ad eſſentiam. Si d̓o dicat cōcomitantiā hec eſt vera eſſentiā naſcendo accepit. ⁊ tūcnon ſequit̉ ꝙ eſſentia ſit nata: ſed quaſi cōcomitās natiuitatem filij. vt ſit ſenſus. ꝙ in naſcendo cum ſua natiuitate a patre eſſentiam habuit. Unde ſicut in creaturis videmus ꝙ illa que cōcomitantur natiuitatemnon dicuntur naſci. Unde quātitas non dicitur natanec qͣlitas nec hmōi dicūtur naſci: ſic diuina eſſentianon dicetur nata licet natiuitatem filij concomitetur.¶ Ad nonam rationem poteſt dici. ꝙ in creatura ſicut in ſorte non repugnat eſſentia ipſi generationi.qꝛ generatio in creatura eſt exitus de non eſſe ad eſſe.eēntia autem que eſt in ſorte prius eſt in potentia ⁊ nōens: poſſibile tamen ad eē et ideo generabile. Sed generatio in diuinis dicit habitudinem alicuius ad alium ſicut principij ad illud quod eſt de principio. diuina autem eēntia prout ſic dicitur: in vltima abſolutione dicitur. et ideo nō cōuenit dicere generare generaride ipſa diuina eēntia. ⁊ ita cū ratio generatōis in diuinis repugnet ip̄i eēntie nō aūt in creaturis: ideo nō eſtſimile. ¶ Ad decimā rationem dicendū. ꝙ pater dicit̉principiū totiꝰ dīnitatis. hoc: qꝛ ē prīcipiū ad dīnas ꝑſonas q̄ ſunt ip̄e deitas vel eēntia. ad alia em̄ ē ipſe pr̄prīcipiū q̄ nō ſunt de ſb̓a ip̄iꝰ. ⁊ ſic prīcipiū ad creat̉asEſt at̄ prīcipiū ad dīnas ꝑſonas. qꝛ ſūt de ſb̓a ip̄iꝰ. immo et̄ ſūt tota eēntia ip̄iꝰ. q̄libꝫ eī ꝑſona ē ip̄a dīna eēntia. ⁊ ſic dr̄ pr̄ prīcipiū totiꝰ diuītatis. nō qꝛ ſit prīcipiūeēntie: ſꝫ ad dīnas ꝑſonas. ad hͦ vt ſūt īꝑfecta dīnitate.¶ Ad rōꝫ vndecīaꝫ dd̓m. ꝙ hic ē ꝯmutatō p̄dicam̄ti. eſſētia ē res .i. ꝑſona generās: gͦ eēntia genē̓at. qꝛ ꝯmutat̉ꝗd in qūo ſe hꝫ vl̓ in adaliꝗd. ¶ Ad rōꝫ. xij. dd̓m ꝙ generare generari ī dīnis dicūt hīiudīes ordīs nat̉e ꝗ ēprīcipiū ad id qd̓ ē de prīcipio. et iō ſꝑ ponūt diſtīctōꝫrei ad rem: hoc ē principij ad id qd̓ de principio. Quiaergo ex parte eſſentie nulla poteſt eſſe diſtinctio. ideonon poſſunt cōuenire eſſentie ſed perſonis eternis. ſedactus qui eſt ex tempore ſcꝫ creare non ponit diſtinctionem in creante: niſi dicatur diſtinctio ab ipſa re creata. quia creare eſt producere aliquid non de ſua ſubſtantia. ſed in diuinis perſonis generans et genitumnon differunt in ſubſtantia: ideo de eſſentia non poteſtdici generaē ſꝫ creare. quia nō ponit ꝙ eſſentia diuinaſit differens vel diſtinctio in diuerſis: ſicut pone̓t generare generari circa ip̄aꝫ. ¶ Ad. xiij. rōꝫ dd̓m ꝙ ꝑſonaaidei habentem eēntiam. et hoc deſignat ordinem ori-