Druckschrift 
1 (1482) Generalis discursus ī sūmā
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

eo modo quo dictū eſt.. nec fatuꝫ aliꝗd eſt nec vſꝙͣ ē. Ad hoc quo obijcit̉. ẜm aug. omīa corꝑalia ſeunaturalia ſubiacent conſtellationi vt corꝑis ſexus. Dicendū augꝰ. intendit dicere quin ſexus ſubiaceatoꝑationi corpoꝝ ſuꝑceleſtiuꝫ: ſed intendit dicereſtellatio eſt tota cauſa diuerſitatis ſexus: ſꝫ etiā aliaque concurrit ad hoc. nec oꝑtet quin ſi diuerſi ſexꝰ naſcūtur vel concipiūt̉ ſub eadeꝫ ꝯſtellatōne: quin ꝯſtellatio ibideꝫ aliquid oꝑetur. Nam eadeꝫ virtute impͥmūtur diuerſi effectꝰ ẜm ſunt diuerſa receptibilia.quia alio modo diſpoſita eſt materia hꝰ ꝙͣ ſit illa: aliūeffectum recipiēs a corꝑe ſuꝑceleſti ꝙͣ illa. vn̄ eadē vispoteſt comꝑari ad diuerſum ſexū. Articulꝰ terciꝰEinde querit̉. vtꝝ corpus xp̄i in ſuo ꝯceptuvel partu aliquo ſubfuerit fato. Et appello fatum vim poſitōnis ſideꝝ. ſic̄ accipiebant ph̓i: ſꝫ ẜm illa vis hꝫ potentiaꝫ aliquodiſponendi vel habilitandi corpꝰ humanū. naꝫ ſic aliquo modo hꝫ intentioneꝫ entis. ſic: arguūt quidaꝫex ſtella illa que apparuit Magis. ex illis verbis Io.ij. Nondū venit hora mea. Et Io. viij. ſimilit̓. Nondūvenerat hora eius. Pret̓ea. hocipſum videt̉ ratōꝫ.Aſſumpſit .n. xp̄us omēs defectus noſtros miſeriaꝫpret̓ ignorātiā peccatū. ſicut laſſitudinē. famē. ſitim. hmoi. Si in iſtis hꝫ vim poſitio ſiderū: videturxp̄us quantū fuit ex ꝑte corꝑis ꝙͣtum ad aliꝗd ſubiectfuit poſitioni ſideꝝ. Cont. augꝰ. ī ẜmone de epiphania. de xp̄o verum eſſet: etiaꝫ ſi ſub decreto ſtelle alijhoīes naſcerent̉. xp̄us dei filius ꝓpria volūtate: homines mortales ꝯditione nature naſcūt̉. Iteꝫ ſuperillud Io. ij. Nonduꝫ venit hora mea. augꝰ. ſi fatū ē ſubſideribꝰ pōt erat eſſe ſub nccītate ſideꝝ conditor ſiderū. xp̄us fuit ſub vi poſitōis ſideꝝ. Item ſuꝑillud Io. viij. Nondū venit hora eius. augꝰ. dicimꝰſub fato natus eſt. hoc nec de te credēdū eſt. ꝙͣtomagisde illo quē factus es. xp̄us non fuit ſubiectus poſitioni ſideꝝ. Qd̓ ꝯcedimus. dicimus id̓o ꝗaſtella in eius ortu apparuit dicendus ē natus ſub decreto ſtelle. immo ſicut dicit ibi glo. ſtella anteꝙͣ ibi naſceretur erat. immo ꝓpter miniſteriū eius facta. miniſterio expleto ſtatim deſijt eſſe. Sil̓r aūt qd̓ dicit̉ Ioh̓viij. nondū venerat hora eius: referendū ad fatū. vn̄ibidē dicit glo. interlinearis. hora eiꝰ fatalis. Et ſuꝑillud dicit augꝰ. ſi tua hora voluntas illius .i. xp̄i fuit:illius hora que eſt niſi voluntas ſua. Non horā dixitqua cogeret̉ mori: ſꝫ qua dignaret̉ occidi. tempꝰ .n. expectauit quo moreret̉: quia tempꝰ expectauit quo naſceret̉. nec hora cōgebat̉ mori: ſꝫ horam expectabat quaoportune fieret voluntas. qua inuiti expelleret̉ neceſſitas. Et ſimilit̓ intelligendū eſt illud Io. ij. nonduꝫvenit hora mea. fatalis: ſꝫ quā facere volebat aliqͣfacturus erat. Ad illud aūt qd̓ obijcit̉. aſſumpſitmiſerias noſtras. poſitio autē ſiderū hꝫ vim ī noſtrasmiſerias. eſt verum qn̄ miſerie natural̓r ſunt cōtracte. Sil̓r diſpoſitōnes fatales dicūt̉ eſſe in aliqͦ. ērelatōꝫ ad ꝯceptum vel natiuitateꝫ. In xp̄o aūt nec ꝯceptio fuit naturā: immo de ſpūſancto ꝯceptꝰ ē. nec natiuitas oīno naturā: qꝛ clauſo vtero exiuit. vnd̓ talisꝯceptus vel partus fit ſubiectus poſitōni ſideꝝ. Similit̓ aūt ſi habuit defectus nr̄os miſerias. eas naturalit̓ ꝯtraxit: ſꝫ voluntarie aſſumpſit. In volūtarijsaūt ſequit̉. ſi voluit aſſumere illos defectus qui ins alo ſubijciebant̉ poſitioni ſtellaꝝ: ſubi ſideꝝ. vnde etſi nos aliquo ſubijptum natiuitateꝫ eo quo eſtſe tn̄ nullatenꝰ fuit ſubiectus.

Nlembrū quartūOnſequent̉ querit̉. in quibꝰ tn̄ cauſis radicet̉ fatum. Et videt̉ in aſtris. ſi .n. eximpreſſione ſideꝝ relinquit̉ effectus ī inferioribꝰ. imp̄ſſio aūt effectꝰ tauꝙͣ in radicet̉ in imp̄mente. fatum qd̓ ꝯſiſtit in vi poſitōis ſiderū: radicat̉ in qſtris. Itē hoc videt̉ ſonare aucͣtasaug. ſuꝑ illud Io. viij. nondū venit hora mea. ſi fatuꝫ ēſub ſideribꝰ: poterat eſſe ſub nccītate ſideꝝ cōditorſideꝝ. Ad qd̓ dd̓m. plus intelligebant ph̓i ſub nomine fati ꝙͣ ratōꝫ imprimendi. videlꝫ ratōꝫ ineuitabilitatis. Et ꝙͣtuꝫ ad nuſꝙͣ radicant̉ ſicut in. ſideraenim ſunt tota euentus inferioꝝ. immo ſunt multe alie cauſe inferiores: ex quibꝰ dependet effectuuminferioꝝ. ſicut ex ſideribꝰ vel Magis. Preterea. vellet vim facere in dico efficiēs: corꝑa ſuꝑioraprie poſſent dici efficiens reſpectu inferioꝝ. Dic̄ .n.aug. v. de ciui. dei. ca. ix. quedaꝫ eſt que facitſit: ſicut deus. Sunt alie cauſe faciētes facte: ſic̄ creati ſpūs. maxime rōnabiles. ſunt aūt alie que magisfiunt vel faciunt: ſicut ſunt corꝑales cauſe. vnde dic̄iam ſunt inter cauſas efficientes ānunciande hmorvnde corꝑa ſuꝑiora ſuū motum relinquat̉ aliquiseffectus in inferioribꝰ: ipſa aūt a ſe moueant̉ ſed abalijs. etſi dicant̉ cauſe inferioꝝ: tn̄ hoc eſt ẜm ꝓpriā totam ratōꝫ cauſe efficientis. Tamen intelligendū cum dicūtur ſuꝑiora ꝙͣtum ad ſuum motū eſſe cauſainferioꝝ: eſt ſimilis ratio iſtius cauſalitatis reſpectu oīm inferioꝝ. Aliter .n. poteſt dici. actio elementoꝝ cauſat̉ ex motu ſuꝑioruꝫ: aliter mutatōnes circaiſta inferiora corruptibilia. Cōꝑatio .n. motus corpo ſuꝑioꝝ ad elementa immediatior eſt ſiue minus mediata. vnde frequētius relinquūt̉ diſpoſitōnes in ip̄iselementis ẜm motū corpoꝝ ſuꝑioꝝ in iſtis inferioribus. Et ex hoc decipiebant̉ ipſi ph̓i. qꝛ putabant ſic̄ videbant ibi eſſe: ſic debere eſſe ī nobis. aūt ſic ē. qm̄longe remotior eſt ꝯpoſitio iſta ꝙͣ illa. ſicut ipſi accipiebāt fatum nuſꝙͣ radicat̉. Scd̓m aūt id qd̓ hꝫ de ente bn̄ pōt radicari in aſtris. ẜm illā acceptōꝫ fati quaꝫaccipit augꝰ. hoc tn̄ ſemꝑ intellecto illa radicatio fati nullaꝫ ineuitabilitatē dicat reſpectu inferioꝝ.Nembrū quintumOnſequent̓ querit̉ de ꝯcordia liberi ar.fati. eſt oppoſitio Tullij ciceronis: quārecitat augꝰ. v. de ci. dei. talis. Si preſcita ſunt omīa futura: ordine euenientfutura preſcita ſunt. ſi ordine eueniēt: certꝰ ē ordo reꝝ preſciēte deo. ſi certus ē ordo reꝝ: certus ē ordo cauſaꝝ. .n. fieri aliꝗd pōt: qd̓ non efficiens aliqua p̄ceſſerit. Si aūt certꝰ eſt ordo cauſaꝝ fit om̄eqd̓ fit: fato fiūt omīa que fiūt. Qd̓ ſi ita ē: nihil ē ī nr̄aptāte: nullūqꝫ ē libeꝝ arbitriū volūtatis. Qd̓ ſi ita eſtfruſtra leges dant̉: fruſtra obiurgatōes laudes vituperatōes adhibent̉: fruſtra bonis p̄mia malis ſupliciacōſtituta ſunt. Qūo ſtabunt ſimul: fatū libeꝝ arbitriū? currit iſta oppoſitio ẜm acceptōꝫ ph̓oꝝ: ſedẜm acceptōꝫ boetij. Sic .n. omīa mobilia fato regunt̉.neqꝫ poteſt dici fatū illo acceptuꝫ ſit. ItemBoe. hec ſcꝫ ſeries fatalis actus fortunaſqꝫ hoīm indiſſolubili cauſaꝝ ꝯnexione ꝯſtringit. ẜm expoſitorēactus ꝯcernit actus corꝑis .ſ. bellū. agriculturā. actꝰanimi vt actꝰ quibꝰ exercitamur circa liberales artes.ſꝫ ꝯſtat hmōi oꝑa ſunt liberi ar. Si hmōi actus hominū ꝯſtringit indiſſolubili ꝯnexiōe: videt̉ p̄t libe̓exire in actū aliquē ſꝫ nccītate coercet̉ ad illd̓. Ad pri rn̄dēdū ẜm aug. v. de ci. dei. dr̄ certꝰ ordo cauſaꝝ: dupl̓r pōt illa certitudo accipi. ſic̄ ē duplex neceſſitas. Eſt .n. quedā nccītas ē ī nr̄a ptāte: ſꝫ etiā ſi no-