Queſtio.XV.

ea. conſtat ꝙ hic notatur quedam vnitas. ſed hec vnitas nō ē a deo. quoniam hec eſt vnitas peccati: ergonon omnis vnitas a prima vnitate. ¶ Item .j. coꝝ. iij.Qui plantat et qui rigat vnum ſunt. ſed hec vnitasnon eſt a deo: quoniam ſicut dicit dicit gloſa. vnumſunt ratione miniſterij. Sed vnitas miniſterij non habet ſimilitudinem cum prima vnitate inquantuꝫ ſic.immo vnitas dominationis. Hec ergo vnitas non eſtper ſimilitudineꝫ prime vnitatis. ergo non eſt ab ip̄a¶ Iuxta hoc queritur propter verbum dyoniſij. vtrūomne quod eſt: ſit vnum? naͣm dicit dyoniſius nihileſt quod non participet vno. ¶ Solutio. dicendum ꝙomnis vnitas naturalis ratione qua eſt vnitas: eſt ſab vnitate prima. ¶ Ad primum dicendum ẜm gloſam que dicit. fornicatio ambos vnum corpus facit.vt quomodo in natura iam et in macula vnum ſunt.Sed nota ꝙ in fornicatione duo ſunt. ſcilicet ipſaactio que eſt copula carnalis: et iterum eſt ibi deformitas. ratione ergo actionis eſt ibi copula carnaliset ſic eſt ibi dicere vnitatem naturalem ſiue in natura. et hoc modo illa vnitas eſt ab vnitate prima. Ratione autem deformitatis eſt ibi quedam vnitas diuiſionis a deo. quia in hoc ꝙ copulātur in hac deformitate diuiduntur a deo et conueniunt in diuiſione. ethanc appellat glo. vnitatem in macula. et hec non eſta deo ſiue ab vnitate prima: ſicut nec deformitas eſta deo. ¶ Ad ſecundum dicendum. ꝙ dicitur qui plātat et qui rigat vnum ſunt. hec eſt vnitas miniſterij.Ratione ergo eius ꝙ eſt vnitas. habet ſimilitudineꝫcum prima vnitate: et eſt ab illa. Ratione v̓o miniſterij habet ſimilitudinem. et ita inquantum eſt vnitaseſt a deo. ¶ Sed ꝯtra hoc obijcit auguſtinus in librode vera religione. a primo principio vnum eſt quicꝗdaliquo modo vnum eſt. ergo cum vnuꝫ in macula ſitvnum aliquo modo: ergo a primo principio eſt. ¶ Itēobijcitur contra hoc quod dicit glo. ꝙ cum dicitur ꝙqui plantat et qui rigat vnum ſunt ibi eſt vnitas ration miniſterij. quia videtur ibi eſſe vnitas ſubſtātie.Nam .j. Chorinth̓. vj. ſuper illud. qui adheret deovnus ſpiritus eſt ⁊cͣ. gloſa hieronimi. diligenter attēde ꝙ quando de duabus rebus vel pluribus diciturvnus eſt vel vna eſt. et additur quid vnus vl̓ vna: etiam de his que ſunt diuerſe et de his que ſunt vniusſubſtantie dici. pt̄. diuerſe enim ſubſtantie ſunt ſpiritus dei et ſpiritus hominis: et tamen dicitur qui adheret domino vnus ſpiritus eſt. Ubi autem diciturde duobus aut pluribus vnum ſunt. nec additur ꝗdvnum: non diuerſe ſed vnius ſubſtantie eſſe intelligūtur. vbi notatur vnitas aliquorum et additur quidvnum poſſunt illa eſſe diuerſe ſubſtantie. ſed cum nihil additur intelliguntur eſſe vnius ſubſtantie. Sedcuꝫ dicitur qui plantat et qui rigat vnum ſunt. hic dicitur vnum ſine additione: ergo vnius ſunt ſubſtantie qui rigat et qui plantat. quid ergo dicit glo. ꝙ eſtvnum miniſterij ratione? ¶ Reſponſio. ſic̄ iniuſticianon dicitur carentia iuſticie niſi vbi eſt poſſibilitaset debitum iuſticie. ideo ſi diceretur vnuꝫ demonſkratis duobus iniuſtis: vnum ſunt in iniuſticia. non ſolūſignificaretur carentia iuſticie que dicit conuenientiam in non ente: ſed ſignaretur conuenientia in potentia ſiue in debito habendi iuſticiam que eſt conueniētia in ente ſiue in aliquo. Ex iſta ergo parte quā inuenitur vnum debitum ſiue poſſibilitas ad iuſticiaꝫeſt vnum tm̄ a primo principio ſiue a prima vnitate.Ex alia v̓o parte qua ſignatur carentia iuſticie nonerit per effectum a principio primo ſed defectum abvnitate illius. Simili modo intelligendū cum dicit̉vnum in macula. Macula enim dicit carentiam ſpiritualis pulcritudinis cum debito habendi illam inꝙͣtum enim deſignatur conuenientia debite pulcritu

dinis cum dicitur vnum in macula. erit vnitas hecin prima vnitate ſicut ipſum debitum. inqͣtū v̓o deſignatur conuenientia in carentia pulcritudinis: nonerit cauſa effectiua illius ſed cauſa defectiua ī receſſueſt ab vnitate prima vt li. ar. inordinatum. ¶ Ad aliud dicendum. ꝙ verum ē qui plantat et qui rigat poſſunt eſſe vnius ſubſtantie indiuidue. cum glo. intelligit ibi dicere ꝙ ſunt vnius ſubſtantie ſpecifice et nonindiuidue. vnde dicit ſicut vnum ſūt genere ita et miniſterij ratione.¶ Queſtio. xx. de veritatediuina.Piuuante deigratia conueniens eſt querere de veritate diuina. ad quam queſtioneminquirenda ſunt hec. Primo. an ſiteceſſe veritatem eſſe. Secundo. anintentio veritatis ab intentionibus entis vnitatisbonitatis differens ſit. Tercio. Quid ſit. QuartoIn quibus ſit. Quinto. An vna vl̓ plures ſit. SextoAn plures veritates ab eterno ſint. Septīo. An omnis veritas eterna ſit. Octauo. An veritas mutabilis vel immutabilis ſit. Nono. An veritas diuina ſitprima cauſa omnium veritatum.¶ Nlēbrum primumD primum arguitur ex ſoliloquijs Auguſtini. ſi manebit mundus iſte: veruꝫeſt mundum ſemper eſſe manſurum. ſinon manebit: verum eſt non eſſe manſurum ſi interiturus eſt: cum interierit verum eſt mūdum interiſſe. non poteſt enim eſſe veruꝫ niſi veritasſit. Erit igitur veritas etiā ſi mundꝰ intereat. ¶ IteꝫAnſhelmus in libro de veritate. et in monologion ꝓbat ſic neceſſario veritatem eternaliter eſſe. vt nō poſſit cogitari non eſſe. primo ſic oſtenſiue. cogitet quipoteſt quando incepit aut quando non fuit hoc verūquia ſcilicet futurum erat aliquid. aut quando deſinet et non erit hoc verum. videlicet quia preteritumeſt aliquid. ꝙ ſi neutrū horum cogitari poteſt et vtrūqꝫ hͦ verum: ſine veritate eſſe non poteſt. Impoſſibileeſt ꝙ veritas principium aut finem habeat. ¶ Itemidem Anſhelmus ibidem. ſi veritas habuit principium aut habebit finem. anteꝙͣ ipſa inciperet verū erattunc: quia non erat veritas. et poſtꝙͣ finita erit verūerit tunc: quia non erit veritas. erit igitur veritaspoſtꝙͣ finita erit veritas. quod inconuenientiſſimumeſt. Siue igitur dicatur veritas habere ſiue intelligatur non habere principium vel finem: nullo claudipoteſt veritas principio vel fine. ex hoc ergo relinquitur ꝙ veritatem neceſſe eſt eternaliter eſſe et ꝙ nonpoſſit cogitari nō eſſe. ¶ Contra ſicut verum conuertitur cum ente quia vnumquodqꝫ ſic ſe habet ad eſſeſicut ad veritatem. ſic bonum: quia vnumquodqꝫ inquantum eſt bonum eſt. cum ergo aliquid poſſit cogitari eſſe et bonum non eſſe: ſic aliquid poterit cogitari eſſe et verum non eſſe. multo fortius ergo et cogitari non eſſe et verum non eſſe. Non igitur ad aliquidcogitari eſſe: ſequitur cogitari verum eſſe. nec ad aliquod non eſſe: verum non eſſe. ¶ Item videtur argumentatio ẜm quid et ſimpliciter ſophiſtica. aliquidnon eſſe eſt verum vt mundum interijſſe et huiuſmodi. vel mundum futurum eſſe eſt veruꝫ: ergo aliquideſt verum. nam ex vero ẜm quid infert̉ verū ſimpliciter. ¶ Reſpōſio ẜm aug. ī libro d̓ vera religiōe. nullꝰintelligit falſa. nam verū eſſe oportet qd̓ īttu cotemplor. ¶ Ad pri-in dicendūrei eſſentia mo