liber

prepoſiti generaliter rite vocent̉. In choro veroꝑſone ſunt decanus. ſubdecanꝰ. cātor ſiue p̄centor. ſuccentor. theſaurarius ſiue ſacriſta. archiacola ⁊ huiōi. Digͥtates aūt vt et ordines a legeorigineꝫ ⁊ exēpla traxerunt iuxta illud. Conſtitues eos principes ſuꝑ omnē terram. quāquaꝫquidaꝫ dicunt digͥtates a gentilitate ſumpſiſſeiniciū. Ordinis aūt ꝑſone ſunt ſacerdos. diaconꝰet ceteri quos inferius ꝓſequemur. Qualiter aveteri ritu taꝫ gentiliū quaꝫ hebreorū ad cultūpn̄tis eccleſie tranſlacio ꝑſonaꝝ facta ſit. et qͣliter ab illis ꝑſone dignitatū in eccleſia originēhabuerūt breuiter videamus. et quidē dominuspapa qui pater vel cuſtos patruꝫ eſt vicē geritſūmi pōtificis. Romanꝰ imꝑator monarche ſimilitudinem gerit. Senatoria et patricioꝝ dignitas manet in eccͣleſia in quatuor patriarchis. ⁊in eccleſia romana in cardinalibꝰ Primates quitribus archiep̄is preeſſe habent regē exprimūtqui tribꝰ ducibꝰ p̄eſt. Metropolitani ſeu archiepiſcopi ducibus comꝑantur. qui pluribꝰ comitibus p̄ſunt. ſicut illi pluribus epiſcopis. Pelagius tn̄ papa dicit ꝙ vna ꝓuincia habet regemet metropolitanū. epiſcopi comitū ſimilitudineꝫgerūt. Coepiſcopi quoꝝ poteſtas ſublata eſt p̄ſidum et prefectorū. prepoſiti vero et tribunosmilitū imitantur. archip̄ſbiteri tribunos plebiscancellarij. pretores. archidiaconi. centurionesdecani. decuriones. preſbiteri. curati. aduocatos. Perſone quoqꝫ ordinuꝫ ab illis originē habuerunt. Nam p̄ſbiteri vices gerunt ediliū. diaconi quaternionū. ſubdiaconi duuꝫ viroꝝ exorciſte queſtores imitant̉. oſtiarij aule ianitores.lectores carminuꝫ relatores. acoliti carminumſcriptores. Sane epſſcopalis ordo ſcd̓m yſidoꝝquadriꝑtitus eſt viꝫ in patriarchis. archicp̄is.metropoletāis. atqꝫ ep̄is. Apoſtolica aūt ſedesſicut ait anacletꝰ papa caput ⁊ cardo eſt aliaruꝫquoniā ſicut oſtlū cardine regit̉. ſic illius auctoritate omnes eccleſie regūtur. et inde dicti ſuntcardinales ꝑ quos tota eccleſia ſicut oſtium ꝑcardinem gubernatur. Illius aūt p̄latus papaideſt pater pr̄m vocat̉. ideſt vniuerſal̓ quia vniuerſali eccleſie principatur. ⁊ apoſtolicus. quiaprincipis apoſtoloꝝ vice fungit̉. ⁊ ſūmus pontifex. qꝛ caput eſt omniū pontificū. a quo illi tanquā a capite membra deſcendunt. et de cuiꝰ plenitudine om̄es accipiūt quos ip̄e vocat in ꝑtemſollicitudinis nō in plenitudinē poteſtatis. Hic̄eſt melchiſedech cuius ſacerdociū nō eſt ceteriscomparatū. Patriarcha vero greca lingua ſūmus patrum interp̄tatur. quia primū. ideſt apoſtolicum retinet locū. Et idro quia ſumo honorefungit̉. tali nomine cenſet̉. ſicut romanus ꝯſtātinopolitanus. anthiocenus. alexandrinꝰ. iheroſolimitanus. Dicit̉ etiā patriarcha quaſi paterarche. ideſt eccleſie. vel patꝝ prīceps. Archoseniꝫ grece princeps interp̄tatur latine. Hic eſtin oyſes qui aaron in pontificeꝫ oleo ꝯſecrauit.Archiep̄s greco vocabulo dicit̉ eo ꝙ ſit ſūmus

ſeu princeps epiſcopoꝝ. Tenet em̄ vicē apoſtolicam et p̄ſidet tam metropolitanis quā ceterisepiſcopis. Metropolitani ſeu metropolite a mēfura ciuitatum vocantur. Singulis em̄ ꝓuincijspreeminēt. quoꝝ auctoritati et doctrine ceteriſacerdotes ſubiecti ſunt. ſiue quibꝰ nihil reliqͥsep̄is agere licꝫ. ſollicitudo em̄ tocius prouincieipſis ꝯmiſſa eſt. Vn̄ pelagius papa ait. Scitotecertam eſſe ꝓuinciā que habet. x. aut. xj. ciuitates. ⁊ vnū regeꝫ. et totideꝫ minores pote ſtatesſub ſe et vnum metropolitanū. alioſqꝫ ſuffraganeos. x. vl̓. xj. ep̄os iudices. ad quorum iudiciūom̄es cauſe ep̄oꝝ et reliquoꝝ ſacerdotū ac ciuitatum referant̉. Om̄es aūt ſuꝑius deſignati ordines epiſcopoꝝ et ſuperioꝝ vno eodemqꝫ vocabulo epiſcopi nominantur. ſed priuato nominequidā vtunt̉ ꝓpter diſtinctōnē poteſtatum quāſingulariter acceperūt. epiſcopatus vocabuluꝫvnde dictum eſt ſub ti. de epiſcopo dicet̉ Porroſcd̓um anacletū papam primates et patriarchēdiuerſoꝝ nominū. ſed eluſdē forme atqꝫ officijſunt. Et ideo quidā primates vſurpāt ſibi nomenpatriarche vt aquilegen̄. et granden̄. Primaclaautem dicta eſt a primicijs cōuerſionis ad fidēIn cōcilio quoqꝫ affricano ſtatutū eſt ne primeſedis epiſcopus. princeps ſacerdotū. aut ſūmusſacerdos aut aliquid huiōi. ſꝫ tantū prime ſedisep̄s appellaret̉. Pelagius etiaꝫ papa ſtatuit vtnullus patriarcharuꝫ vniuerſalitatis vocabulovnqͣꝫ vtat̉. nec aliquis in ſuis epl̓is vniuerſalēnominet illū. quia ſi vnus patriarcha vniuerſal̓dicitur patriarchaꝝ nomen ceteris derogat̉ etſubtrahit̉. Ad hoc ſummoꝝ pontificū preſulumatqꝫ reliquorū ſacerdotū inſtitucio in veteri teſtamento ſumpſit exordiū. et in nouo eſt pleniꝰc on̄ſumata. ſūmi nanqꝫ atqꝫ minores ſacerdotesa deo ꝑ moyſen inſtituti ſūt. vt ꝑpetuꝰ eſſet cultꝰ tabernaculi ꝑ ſucceſſiōes eoꝝ a filijs iſrahelexo. xxvij. Dauid aūt miniſteria domꝰ dei amplians ianitores inſtituit et cantores. ſalomō exorciſtas īuenit. ſicut ſub ti. de ſacerdote dicet̉ Hecomnia eccleſia in nouo teſtamēto imitata eſt vtiā dictū eſt. habet eniꝫ ianitores quos oſtiariosappellamus. ꝓ cantoribus vero lectores ſimulet cantores inſtituit. exorciſtas etiā noīe et officio antiquo manēte recepit ꝓ filijs aaron om̄esinfra ſūmū pōtificē ſacerdotes admīſtrātes cōſecrati ſūt. inter quos quedā diſcrecio eſt exorta vt alij appellēt̉ ſimplicit̓ ſacerdotes. alij archip̄ſbiteri. alij epiſcopi. alij archiep̄i ſeu mnetropolite. alij. primates. alij patriarche. alij ſūmi pontifices vt p̄miſſum eſt. que diſcrecio a gentilibꝰmaxime ītroducta ē qui ſuos flamīes. alios ſimpliciter flamīes. alios archiflamies. alios ꝓthoflamīes. ideſt primates appellabāt. hij in capitevilleū habebāt. in quo erat breuis virga qua acarnibꝰ ſacrificioꝝ aues arcebāt. Pilleum aūtip̄m deſuꝑ aliquid lane habebat. quod cum pereſtum ferre non poſſent. filum tm̄ ī capite ferreceperunt. vnd̓ a fillo quo vtebant̉ flamīes dicti