Capitulum.I.

ex ſola volūtate dei dependēt. ſicut p̄deſtinatio. electōiuſtificatio ⁊ hmōi. q̄ ꝑtinent ad ſanctificationē creature. hec oīa ſoli intellectui diuino reſeruātur. Ecc̄i.viij. Intellexi ꝙ oīm operū dei nō poſſit hō inuenirerōnem. Et Iob. Forte veſtigia dei comprehēdes? ⁊cͣ.¶ Eſt ſcd̓o quoddā deſideriū hoīs ẜm ꝙ habet rōnēqua inferiora diſponere pōt qd̓ quidē adipiſcūt̉ hoīesꝑ ſtudiū actiue vite. Qd̓ deſideriū ad hoc eſt prīcipaliter. vt tota vita hoīs ẜm rōnem diſponat̉. qd̓ eſt viuere ẜm virtutē. Cuiuſlibet em̄ virtuoſi finis in oꝑando. eſt ꝓprie virtutis bonū ſicut virtus vt fortiter agaHoc aūt deſideriū tunc implebit̉. qꝛ rō erit in ſummovigore diuino lumine illuſtrata. ne a recto deficere poſſit. ¶ Conſequunt̉ aūt ciuilē vitam etiā quedā bonaquibꝰ hō indiget ad ciuiles oꝑationes. ſicut honorisſublimitas. quē hoīes inordinate appetētes ambitioſi ⁊ ſuꝑbi fiunt. Ad ſummā aūt honoris altitudinemhoīes ꝑ illā dei viſionē ꝑducunt̉. inqͣꝫtum deo quodāmodo vniunt̉. Et ꝓpter hoc ſicut deus rex ſeculorū dr̄ita ⁊ beati deo cōiuncti reges dicunt̉ Apoca. xxij. Regnabūt cum xp̄o. Et alubi videlꝫ beati dicūt. Feciſtinos deo noſtro regnū. ⁊ ſacerdotes .i. reges. ¶ Conſequit̉ ciuilē vitā. ⁊ aliud appetibile .ſ. fame celebritas. ꝑcuius inordinatū appetitū efficiunt̉ hoīes inanis gl̓i.cupidi. Beati aūt in illa viſione celebres reddunt̉. nōẜm hoīm viatorū modū: ſed beatorū. Et ideo frequentiſſime illa beatitudo in ſacra ſcriptura gloria noīat̉ſicut in pͣsͣ. dr̄. Exultabūt ſancti in gloria ⁊cͣ. ¶ Eſt etaliud in ciuili vita appetibile .ſ. diuitie. ꝑ cuius inordinatū appetitū ⁊ amorē multi efficiunt̉ illiberales ⁊iniuſti. In illa aūt beatitudine eſt oīm bonorū ſufficientia. inqͣꝫtum beati fruunt̉ illo qui cōprehendit oīmbonorū ꝑfectionē: ꝓpter qd̓ dr̄ Sap̄. vij. Uener̄t mihioīa bona pariter cum illa. Et in psͣ. Gloria ⁊ diuitiein domo eius. ¶ Eſt aliud hoīs deſiderium. qd̓ ⁊ ſibi ⁊alijs aīabꝰ cōe. vt .ſ. delectatōibꝰ ꝑfruat̉: qd̓ hoīes maxime cōſequunt̉ ẜm vitam voluptuoſam. ⁊ ꝑ cuius immoderantiā hoīes efficiunt̉ intꝑati ⁊ incōtinētes. Inilla v̓o felicitate. delectatio ꝑfectiſſima tanto erit ꝑfectior ea q̄ eſt ẜm ſenſum. qua etiā bruta aīalia ꝑfruuntur: quāto intellectus eſt altior ſenſu. tanto etiā illudbonū in qͦ delectabimur maius eſt om̄i ſenſibili bono.et magis intimū et magis cōtinue delectans: quantoetiā illa delectatio eſt magis pura ab omni ꝑmixtionecontriſtātis: de qua dr̄ in psͣ. Inebriabunt̉ ab vbertate domus tue ⁊cͣ. ¶ Eſt ⁊ naturale deſideriū om̄ibꝰ rebus cōe. ꝑ qd̓ cōſeruationē ſui deſiderāt. ẜm ꝙ eſt poſſibile. ꝑ cuius immoderantiā hoīes reddunt̉ timidi ⁊nimis ſibi a laboribꝰ parcentes. Quod deſideriū tuncoīno cōplebit̉. qn̄ beati ꝑfectā ſempiternitatē cōſequētur. ab omni nocumento ſecuri. ẜm illud Iſa. xlix. EtApoca. xxj. Non eſurient amplius neqꝫ ſitient ⁊cͣ. Etſic patet ꝙ ꝑ diuinā viſionē cōſequunt intellectualesſubſtantie verā felicitatē: in qͦ oīno deſideriū quietat̉.et in quo eſt plena ſufficiētia oīm bonorū. q̄ ẜm Areſt.ad felicitatē requirit̉. In hac v̓o vita nil eſt adeo ſil̓efelicitati ſuꝑne. ſicut contēplatio veritatis: ꝓut hic eſtimpoſſibile. Hinc ⁊ Aug. in vlti. de ciui. dei ait. Quanta ibi felicitas: vbi nullū malū aderit. nullū bonū latebit: erit deus oīa in omnibꝰ. Et infra. quid eſt eī qd̓dn̄s ꝑ ꝓph̓am ait. Ero illorū deus imꝑpetuū: niſi eroeis vn̄ latiēt̓. Ero eis quicqͥd honeſte ab hoībꝰ deſiderari pōt. Ero illis ſalus ⁊ vita. gloria et honor. victoria ⁊ copia. pax ⁊ omne bonū. Et in fine. Uacabimuset videbimus. videbimus ⁊ amabimus. amabimus etlaudabimus. Iuxta illud psͣ. Beati qui habitant indomo tua dn̄e: in ſecula ſeculorū laudabunt te.Titulus octauus de fide.Capl̓m. j.Fides ſumit̉ octo modis.

Emum de fide agendum de qua apl̓us ad Heb̓. xj. Sine fideimpoſſibile eſt placere deo. Sed ſciendūꝙ fides ſumit̉ multipliciter. Primo quidem ꝓ conſciētia. Iuxta illud ad Ro. xiiij. Omne qd̓nō eſt ex fide peccatū eſt. Quod verbū tractans Gratianus. xxviij. q. j. omnes. §. Ex his itaqꝫ: exponit id eſtomne qd̓ eſt contra conſcientiā peccatū eſt. Et ſic etiāfumit̉ in regula iuris. poſſeſſor male fidei ⁊cͣ. de re. iur̄.li. vj. Scd̓o ſumit̉ fides ꝓ caſtitate ſeruanda thori cōiugalis. Unde Aug. xxvij. q. ij. ait. Omne bonum nuptiarum fuit in illis parētibꝰ xp̄i .ſ. ꝓles. fides. ⁊ ſacramentum. Fides quia nullum adulterium ⁊cͣ. Terciofumit̉ ꝓ pactione ſeu ꝓmiſſione. ẜm ꝙ dicit Aug. ꝙ fides quādo hoſti ꝓmittit̉ ſeruanda eſt. xxiij. q. j. Noli.Quod eſt verum ſi promiſſio eſt licita. Nam vt dicitIſido. In malis promiſſis reſcinde fidem. Et iterū.Si is cui facta eſt ꝓmiſſio. ⁊ ipſe ſeruet fidem promiſſam. Nam dicit regula iuris. Fruſtra ſibi petit fidemſeruari ⁊cͣ. de reg. iur̄. lib. vj. Quarto ſumit̉ fides pro fidelitate id eſt debita adimpletione ⁊ diligenti executione ſuꝑ promiſſione facta. tacita vel expreſſa. Et ſicponit̉ ab apoſtolo fides id eſt fidelitas inter fructusſpiritus. ad Gal. v. ẜm vnam expoſitionem be. Tho.Et reducit̉ fidelitas ad virtutem veritatis moralemet ab ea denominat̉ ſeruus vel diſpenſator fidelis ẜmeuangelium ⁊ apoſtolum. Et ad hanc virtutem pertinent ſecunda ⁊ tercia acceptio. Quinto ſumit̉ fides ꝓequitate in actionim cōſiderata. Inſtit. de act. §. actionuꝫ alie ſunt bone fidei. alie ſtricti iuris. Et ẜm hocdicit lex. ꝙ vbi bona fide agit̉. nō eſt de apicibus legisdiſputandū. Et ẜm hoc etiam intelligi poteſt illa regula. Bona fides non patitur vt ſemel exactum iterum exigatur. de reg. iur. lib. vj. Sexto ſumitur fidespro vna ex gratijs gratis datis. quas ponit Apoſtolus. j. ad Coꝝ. xij. cōis bonis ⁊ malis. Ubi dicit̉. Alijdat̉ fides in eodem ſpiritu. Sumit̉ em̄ ibi fides ꝓ quadam eminenti certitudine eorum que ſunt fidei. Septimo ſumit̉ fides cōiter ꝓ quodaꝫ habitu. quo quisfirmiter aſſentit ſine formidine de oppoſito. his queclare non videt. quecunqꝫ ſint illa: puta. cum quis firmiter credit talem eſſe patrem vel matrem ſuam velverbis alicuius ſapientis. Et ſic Grego. in. iiij. dyalo.gorum dicit. ꝙ infidelis habet fidem .ſ. de parentibusſuis ⁊ huiuſmodi. Sed hoc de ſe non eſt meritoriū ẜmTho. prima ſecunde. Octauo ſumit̉ fides pro virtute theologica. de qua dicit̉. j. ad Coꝝ. xiij. Nunc manent fides. ſpes. charitas. Sed ẜm iſtam vltimam acceptioneꝫ. Fides qn̄qꝫ ſumit̉ pro habitu talis virtutischaritate informata. Et ſic ſumit̉ in Hiere. Domineoculi tui reſpiciunt fidem. Et Oſee. Deſponſabo temihi in fide. Aliquando ſumitur pro habitu informivt ibi. j. ad Corin. xiij. Si habuero fidem ita vt montes tranſferam et cetera. Et iacobus. Fides ſine operibus mortua eſt. quod vtiqꝫ donum dei eſt. ſed inſufficiens ad ſalutē. Aliquando ſumitur fides pro ipſo actutalis virtutis. Unde Auguſtinus. Quid eſt fides. niſicredere quod non vides? Et illud Gregorij. Fidesnon habet meritum. vbi humana ratio prebet experimentum. Meritum enim non acquiritur ex habitu. ſꝫex actu. Fides aliquādo ſumitur pro obiecto. ſeu materia eorum que ſunt fidei. vt in ſymbolo. Athanaſij.Hec eſt fides catholica vt vnum deum in trinitate ⁊cͣFides aliquando ſumitur improprie pro viſione clara in patria diuinorum. Ad Roma .j. Ex fide in fidē.id eſt ex fide preſentium in fidem. id eſt viſionem futurorum. Et hoc dicit̉ ꝓpter certitudinem. Aliqn̄ ſumitur ꝓ ſigno diſtinctiuo fidelium ab alijs. id eſt baptiſmo. diſ. xlv. de iudeis. Unde cum a baptizādo queri-

Capl̓m. j.