Capitulum.III.

Aug. excludūt xp̄m ab originali. ⁊ includūt matrem.nec em̄ eſt tanta vnio xp̄i ⁊ matris. quāta ꝑſonarū diuinarū. vt ſicut dicimꝰ ꝙ cum dicit̉ aliquid de vna ꝑſona. etiā cum dictōne excluſiua ꝑtinens ad ſubſtantiaꝫ. illud intelligēduꝫ eſt ⁊ de alia. Sicut cū dicit xp̄oNemo nouit pr̄em niſi filius ⁊cͣ. nō excludit̉ ſpūſſanctus. ita etiā oporteat dicere de v̓gine qd̓ dicit̉ de xp̄ocū ſine ꝯꝑatōne filius fuerit maioris ſanctitatis. etiam inquātuꝫ homo. ¶ Ad illud aliud ꝙ et ſi de iure ⁊debito ꝯͣxit nō tn̄ defacto. qꝛ pͥuilegiata. Rn̄det Io. d̓policͣtis. ꝙ pͥuilegiū ſurreptitiū reputat̉. ⁊ igit̉ vitandum. qd̓ eſt ꝯtra tenorē ꝯcilij. nec de hoc facit aliquāmentionē. Sed nullū pͥuilegiū legit̉ in ſcriptura pertinens ad virginē qd̓ de lege cōmuni de ea faciat mētionē. Item puilegiū ẜm iura debet eſſe exp̄ſſiuuꝫ. vūcū in ſanctificatōe etiā in vtero ſit pͥuilegiū nō creditur de aliquo eſſe ſatiſfactū niſi iſtud habeat̉ clare inſcriptura. vt de Hiere. ⁊ Iohāne. Et multomagis videtur hoc dicēduꝫ de emunitate a culpa originali. cuꝫillud ſit maius. ⁊ tn̄ nil exp̄ſſe reꝑit̉ in ſcriptura d̓ iſtopͥuilegio. ſed ꝯtrariū. gͦ ⁊cͣ. ¶ Ad illud de reuelatōne ⁊viſione bernhardi ⁊c̄. Dicit Ioh̓. neapolitanꝰ. ꝙ ſūtviſiones fantaſtice quibꝰ nō eſt credendū. Etſi dr̄ aliquas ſanctas habuiſſe reuelatōeꝫ de hmōi. vt ſanctabrigida. Sciendū ꝙ alie ſancte q̄ claruerūt miracl̓isvt beata katherina de ſenis. habuerūt reuelatōem deꝯtrario. ⁊ cū etiā veri ꝓph̓e aliqn̄ putēt ſe ex reuelatōne ſpūſſancti aliqua hr̄e. que ex ſe dicūt: nō eſt incōueniens dicere ꝙ tales reuelatōnes nō fuerūt a deo. ſedſomnia humana. Exemplū in Nathan ꝓph̓a loquēte ad dauid in. ij. regū. qͥ credebat ex ſpū ꝓph̓ie reſpōdiſſe dauid. ⁊ tn̄ nō ſic erat. vt poſtea patuit. ¶ Concluſiue circa iſtā materiā. ſic vni iſtarū opinionū debet homo inherē. ⁊ potius prime rōnibꝰ dictis. ꝙ ꝑatus ſit tenere ꝯtrariū. ſi eccl̓ia ꝯtrariū determīaret. ⁊ante determīatōeꝫ nō iudicet hereticū vl̓ impiū. ⁊ malum alterā tenentē quecūqꝫ ſit. ⁊ caueat a p̄dicatōnehuiꝰ materie corā populis. cū impugnatōe alteriꝰ ꝑtis. qꝛ materia ſcandaloſa in populo. cū velut noctuenō poſſit ſufferre tātū radiū veritatis. ⁊ nil fructꝰ reportauerit. Et modus pulcer tradit̉ ex quadā predicatione magiſtri ⁊ ſancti Uincentij eximij p̄dicatoris que hic īmediate ponit̉.¶ De conceptione virginis marie per modum predicationis.Capitulū terciū.Onduꝫ erant abiſſi ⁊ego iam concepta eram. ꝓuer. viij. Abiſſusimportat quandā voraginē ſeu ꝓfunditatem cuiꝰ terminus non inuenit̉. Et ſic pͣs. dicit. Iudicia tua abiſſus multa. quia .ſ. ꝯprehēdi non pn̄t. iuxtaillud apl̓i ad Ro. xj. O altitudo ſapiētie ⁊ ſciētie dei.ꝙ incōprehēſibilia ſunt iudicia eiꝰ. Aliqn̄ etiā importat abiſſus ꝯfuſionē ⁊ indecorē. ⁊ hoc ex eius deriuatione. dicitur em̄ ab a qd̓ eſt ſine. ⁊ biſſus. qui ẜm Bedam eſt genꝰ lini candidiſſimū ⁊ pulcrū. ⁊ ſic ſumituribi Gen̄. j. Tenebre erant ſuꝑ faciē abiſſi. Dicitur em̄abiſſus materia iſta prima informis ⁊ confuſa. vnde⁊ indecora. Abiſſi etiaꝫ dici pn̄t ſcripture ſacre. ꝓpterꝓfunditatē interminalē ſenſus eaꝝ. Ac etiā apl̓i prop̄ter maximā noticiā ſeu ſapientiaꝫ ⁊ dilectionē eoꝝ.Scd̓m aūt vtrāqꝫ primā acceptionē creature omnesdici pn̄t abiſſi. Nam in ſe ꝯſiderate habēt quādaꝫ ꝓfunditatē virtutis a deo. vt nec maximi ph̓i potueritcōplete intelligere naturā ⁊ ꝓprietatē cuiuſcūqꝫ minime ex eis. Sed reſpectu ꝑfectōnis diuine. oēs etiaꝫmaxime habēt quādam ꝯfuſionē ⁊ turpitudinē. Eſtergo ſenſus thematis. ꝙ anteqͣꝫ eſſent creature facte.

que dicūtur abiſſi. virgo maria erat ꝯcepta. Sꝫ ſubito quicūqꝫ etiā rud̓ mouebit queſtionē: dicens. Cumvirgo ſanctiſſima ſit cōcepta de anna. quomō anna q̄creatura eſt: potuit ꝯcipere. ſi nondū erat. ſic̄ nec aliacreatura. Sed ad hoc reſpōdetur ꝑ diſtinctōeꝫ quadruplicē conceptōnis.Eſt em̄ eius cōceptio in intellectu diuinali.Eſt eius cōceptio in mēte angelicali.Eſt eius cōceptio in ſcriptura ſpeciali.Eſt eius cōceptio in vtero materiali.¶ De prima loquit̉ thema. Nōſolū em̄ ab eterno ꝯcepta fuit diuina ſapīa .ſ. filiꝰ a pr̄e. ſed ⁊ virgo maria. n̄quidē eo modo quo filiꝰ a pr̄e .ſ. de ſb̓a ſua. ſed ꝑ preordinationē eternā. Exemplū ſume in oꝑbꝰ humanis.Quādo em̄ aliquis vult aliqͥd boni vel mali face̓. tūcdicit iſtud fiet a me. qꝛ ſic concepi in corde meo. ſicutqn̄ peccator imaginat̉ dimittere malā vitā. ⁊ benefacere deinceps. tūc cōcipit peccator. Un̄ Iſa xxvj. dicitur. A facie tua dn̄e ꝯcepimꝰ ⁊ qͣſi ꝑturiuimꝰ ⁊ peꝑimus ſpirituꝫ ſalutis. A facie dicit dn̄i .i. ab aſpectu qͦreſpicit dn̄s peccatorē oculo miſericordie. faciens enrecognoſcere mala ſua. Cū em̄ homo ꝑſeuerat in malis. deus dicitur auertere faciē ſuam ab eo. ⁊ merito.quia ⁊ ip̄e peccator vertit ei tergum ⁊ nō faciem .ſ. rationis. ꝓpter quod ⁊ peccatū dicitur eſſe auerſio ab incōmutabili bono. Sed cū deus illuſtrat cor. cōuertitſe peccator ad deū. tunc cōcipit deſideriū boni. ⁊ proponit ſe emendare. ⁊ cum hoc tractat agere tunc parturit. quia laborat in his faciendis. Poſtqͣꝫ aūt executus eſt: peperit. ⁊ maſculū cuꝫ opus eſt recte factū. vtreſtitutōnis. confeſſionis. oratōnis. ⁊ hmōi. ⁊ tunc iānon meminit preſſure ꝓpter gaudiū. quia inde conſequitur ſpiritu ſalutis .i. gratiā ſpiritus eū ſaluantemSic igitur patꝫ ꝙ priuſqꝫ homo aliquid faciat illudmente cōcipit mēte decernēdo. Ita deus in mēte ſuaab eterno ꝯcepit .i. diſpoſuit mūduꝫ facere. ⁊ hominēin maxima dignitate. Et preuidens homineꝫ debereruere a tanta dignitate. concepit etiā in mente ſua ante creationē mundi. ⁊ preordinauit vnā virginem facere. per quaꝫ homo recuꝑaret dignitatē ſuam. Immo ⁊ maiorē priori conſequeret̉. per vnionem .ſ. verbicum humana natura. Et ſic intelligitur hoc thema.Nondū erant abiſſi .i. creature. ⁊ ego concepta eramſcilicet in mente diuina. vt ſuo tempore in mūdo fierem ⁊ in actuali exiſtētia. Et ſciebat deus ꝙ vna mulier erat futura in mūdo .ſ. eua. ex qua eueniret omnemalum in mūdo. Ita cōcepit ⁊ p̄ordinauit ꝙ alia deberet venire ſcilicet beata maria. ex qua totū malumauferret̉. Sicut etiam p̄ſciebat ꝙ eua prima mater etſponſa eſſet ⁊ virgo .ſ. dum fuit in paradiſo. Ita cōcepit ⁊ ordinauit ꝙ beata maria deſponſata eſſet. ⁊ virgo ſemper intacta: mater viuificatrix cunctorum. Etſicut eua fuit viſitata per angelū malum qui eam decepit ⁊ mortem intulit. ita maria viſitata per angelūbonum. qui ei vitam nūciauit. Et ſicut eua euacuata fuit gratia cuꝫ de fructu accepit ⁊ comedit. ita maria gratia repleta. quando fructum in ventrem recepit verbi diuini. Et ſicut fructus quē poſuit in ventrem eua occidit multos. ita fructus quem in ventrērecepit maria: viuificauit electos. ⁊ viuificat quotidie comedentes deuote. cum in ſacramento miniſtratur populo. Ideo dicitur benedictus fructus vētristui. quia per ipſum benedicti ſumus. ſicut per fructūquem porrexit eua viro ad eſum fuimus omnes maledicti. Paradiſi porta demū per euam cunctis clauſa eſt. ſed per beatā virginem iterum patefacta eſt. vtcanit eccleſia. Et ſicut rex dum mittit ad preliū milites ſuos. quia vt ſapiēs cognoſcit ꝙ multi ibi vulnerantur. mittit etiā medicum ad curanduꝫ. Ita deusſapientiſſimus p̄ſciens nos habituros continuū cer-