Titulus.VI.
delitatis circa diuinitatē xp̄i. Sed ⁊ cū xp̄s dixit cuidam adoleſcēti q̄renti viā ſalutis ⁊ ꝑfectiōis. Si visꝑfectus eſſe vēde oīa que habes et da pauꝑibus. et ſequere me. Cum ille hoc audiſſet. abijt triſtis Math.xix. quia diues erat. iō videbatur ſibi nimis difficilerelinquere ſb̓ſtātiā. Mulier gͦ .i. ſenſualitas cū paritfaciēdo opera pctōꝝ ad ſe delectandū. vt vitet triſticiaꝫ. triſticiā habet incurrendo labores et dolores ineis. ⁊ remorſuꝫ cōſciētie ſuſtinet. qui generat nō ꝑuātriſticiaꝫ. Unde dicit ph̓us. ꝙ om̄is malus impleturpenitudine .ſ. poſt malū ꝯmiſſum. Et de huiꝰ ꝑtu criminali dicit Iacob in Canonica. Cōcupiā cū cōceperit .ſ. malū deſiderium: parit peccatū. Peccatū cuꝫꝯſumatū fuerit: generat mortem .ſ. eterna. ¶ Terciaeſt triſticia emulatōnis cū .ſ. quis triſtat̉ de bono alterius. quod aliqn̄ ꝑtinet ad inuidiā. aliqn̄ ad neemeſim ſcd̓m ph̓m. Cum quis triſtat̉ de bono ꝓximi tꝑali vel ſpūali. inqͣꝫtū bonuꝫ ip̄m ꝓximi apprehenditurvt diminutiuū ſui honoris et glorie. ẜm iuditiū ſuūlicet falſuꝫ ſit. ſic talis triſticia ē inuidia. Un̄ Damaſcenus dicit ꝙ inuidia eſt triſticia de bono alieno. Etqꝛ contra charitateꝫ proximi eſt. propter quod dicitApl̓us. j. ad Corī. xiij. ꝙ charitas nō emulatur .i. nōinuidet. ſicut nec frigefacit ignio. Ideo apl̓s admōetip̄am abdicandā. dicēs Ro. xiij. Non in cōtentioneet emulatōne .i. inuidie triſticie ꝯuerſamī. Om̄is eniꝫplaga .i. inuidia Ecc̄i xxv. triſticia cordis. Uulneratem̄ aīam et corpus. Un̄ Seneca. Utinaꝫ oculi inuidoꝝ in om̄ibus ciuitatibꝰ inuenirent̉. vt de oīm felicitate torquerentur. ¶ Eſt et alia triſticia qua qͥs triſtatur de bono alterius tꝑali. inqͣꝫtū ſibi videt̉ eo indignꝰ. ſicut cū quis triſtatur aliquē malum honorari dignitate. ſublimari. diuicias hr̄e ⁊ hmōi. Sed cūdiuīa ꝓuidentia iſta diſponāt̉. qua cūcta certiſſimediſpenſat. nō debet aliquis de hmōi ꝯtriſtari. Aliqn̄em̄ talia deus cōcedit malis. vt conſiderata dei benignitate erga ſe: reuertantur a vijs ſuis peſſimis. vl̓ ſinō ſe emendāt. ad remunerandū bona que hic faciūt.Et ita ſunt hmōi ꝑua ⁊ trāſitoria. ꝙ nō debeāt bonicurare et cōtriſtari his carere. Un̄ p̄s. Noli emulariin malignantibꝰ .ſ. ſi videris eos ꝓſperitatē hr̄e. ⁊ hocideo qm̄ vt ſubditur. Tanꝙͣ fenū velociter areſcēt ⁊cͣMulier gͦ .i. aīa viuens ẜm ſenſualitatē. cū parit oꝑa.ſ. emulatiōis. triſticiā habet .i. afflictione de ip̄a ſuainuidia. Et cū peꝑit nō vtiqꝫ triſticia ſua cōuertiturin gaudium. ⁊ hoc ideo. quia nō peperit maſculum .i.opus virtuoſum ſꝫ feminā id eſt opus vitioſum fecit.et ſic triſticiam ſuper triſticiam habet Eccleſiaſtici.xxxvij. Nōne triſticia ineſt vſqꝫ ad mortem .ſ. infernivbi eſt ſumma triſticia. ¶ Quarta triſticia eſt turbationis. cū .ſ. quis ex aduerſitate vl̓ iniuria recepta triſtatur multū circa ipſaꝫ. ita ꝙ exinde turbatur. nō ꝙtriſticia ſit ira. ſed ex ipſa cauſatur. niſi quis cito abijciat eā. Et de hoc poteſt intelligi illud Ecc̄i. xiiij. Felix qui nō habuit animi ſui triſticiam .ſ. perturbationis. Et propterea dicit Hiero. Iram vince paciētianec mens tua vaget̉ varijs ꝑturbatōibꝰ. que ſi pectori tuo inſederint: dominabunt̉ tui. de conſe. di. v. nūqͣ.Signāter autem dicit. Iram vince pacientia. qꝛ primū quod occurrit menti. qn̄ aduerſa et iniurias ſuſtinet: eſt triſticia. et deiectio quedaꝫ animi. quia videtur ſibi indigna pati. et tali triſticia opponitur paciētia. et eam expellit vt ſuuꝫ contrarium. Et quia ex illa triſticia poſt eaꝫ cauſat̉ ira. ideo per pacientiā vincitur ira. quia remota cauſa remouetur effectꝰ. Hācautem triſticiam ꝑturbatōnis. et ſi haberi non debꝫin animo quia vicioſa. tamen oſtēdi debet in actu extrinſeco. ad correctōnem aliorum. Dicitur em̄ Eccͣs.vij. Per triſticiam vultus corrigitur animꝰ delinq̄ntis. cū em̄ reprehendendo quis exhibet facieꝫ triſtē et
turbulentaꝫ. is qui corrigitur conprehendit illi quireprehendit multum diſplicere talem defectum. ⁊ ſicmagis datur ſibi occaſio emendādi. Et ꝓuer. xxv. dicitur. Uentꝰ aquilo diſſipat pluuias. et facies triſtislinguā detrahentē Sic legimꝰ de. b. Aug. ꝙ ſi in mēſa aliquis cepiſſet de trahere. oſtēdebat ſe triſtē ⁊ turbatuꝫ. adeo ꝙ dicebat obloquētibus. Siquis amatdictis abſentiū rodere vitam. Hanc menſaꝫ indignānouerit eſſe ſibi. ¶ Quinta triſticia eſt miſeratōnis.cum .ſ. quis videns miſerias ꝓximoruꝫ corporales velſpūales: cōtriſtatur. Un̄ Aug. dicit in li. de ciui. dei.ꝙ miſcd̓ia eſt aliene miſerie noſtra in corde cōpaſſio.Hanc habebat apl̓s cuꝫ dicebat ad Ro. ix. Triſticiamihi eſt magna ⁊ cōtinuus dolor cordi meo. Hanc etſaluator habuit. qn̄ videns ciuitatem .ſ. hieroſolimāfleuit ſuꝑ illam. vt habetur Lu. xix. Compatiebaturem̄ ꝑditōni illorum. ⁊ ꝓpter magnas tribulatōes qͣsdebebant ſuſtinere tēꝑe obſidionis future ſub Titoet Ueſpaſiano. quā expreſſit ipſe. Hāc etiā on̄dit qn̄de morte Lazari lacrimatus eſt Io. xj. ex cōpaſſioneſororū eius. vl̓ potius ex cōpaſſione ad aīam lazari q̄reuocabatur ad miſerias huiꝰ vite. vt dicitur. xiij. q.ij. habent. Et quāto quis habet maiorem charitate.tanto magis habet hanc triſticiā. Naꝫ miſericordiaeffectꝰ ē charitatis. Un̄ et de btō dn̄ico legit̉. ꝙ miſeratio que cuꝫ eo ab infantia creuerat nullius aſpecteafflictōnis ſinebat eum non eſſe ꝑticipē. ꝓpter quodbis voluit ſe in ſeruū venūdari. ad redimendū filiuꝫcuiuſdam vidue ab infidelibꝰ captum. cum mater illius ſubſidiū ab eo poſtularet. et altera vice ad ſubueniendū neceſſitati quorūdaꝫ nobiliū. Compati aūtdebet quilibet p̄cipue crucifixo. Nam ẜm apl̓m. Sicōpatimur: et ꝯregnabimus. Quis em̄ tamduri cordis eſt. qui ſi videat dominū ſuū optimuꝫ. patrē amātiſſimuꝫ. benefactorem largiſſimum. aſperrima tolerare. ⁊ ꝓ ſui vtilitate nō ꝯpaciat̉: nō ꝯtriſtet̉ ⁊ multūqͣntomagis ⁊cͣ. ¶ Sexta triſticia ē ꝯpūctōnis. cuꝫ .ſ.qͥs triſtatur ⁊ dolet de pct̄is ꝯmiſſis. de qͣ dicit Apl̓usij. ad Cor̄. vij. Triſticia q̄ ẜm deū eſt: ſalutē oꝑat̉. Etloquit̉ vt ex p̄cedētibꝰ pꝫ. de triſticia pnīe ⁊ ꝯpūctōis.Et qꝛ nil vtilius ad ſalutē et purgationeꝫ peccatoꝝex parte noſtra: triſticia et dolore penitētie vera. ideoamanda eſt et ꝓcuranda. Unde dicit̉ Ecc̄s. vij. Corſapientū vbi triſticia. Petrꝰ apl̓s. quia fleuit amare.i cū magna triſticia peccatū ſuū. inde percepit remiſſionē. Maria magdalena. qꝛ ꝯtriſtata ē valde de peccatis ſuis. ita vt lacrimis ſuis lauaret pedes ſaluatoris: meruit audire. remittunt̉ tibi pctā tua Luce .vij.Et qͣnto qͥs plus triſtat̉ de pctīs. cū ſpe tn̄ remiſſiōis.ex diuīa miſcd̓ia plus recipit emūdatōis. Et triſticiaqͥdē ſcd̓m ratōeꝫ que non eſt aliud. niſi quedaꝫ diſplicentia volūtatis. et deteſtatō de peccato inꝙͣtuꝫ ſuntoffenſa dei: nimia eſſe nō pōt. Et ratō eſt ẜm. b. Tho.qꝛ amor dei vnde illa ꝓcedit nō poteſt eſſe nimiꝰ. Sꝫtriſticia que ē in ꝑte ſenſitiua et eā affligit ſenſibilit̉:illa poteſt excedere ſicut ⁊ alia afflictiua corꝑis. vt ieiuniū. vigilia. diſciplina. et hmōi. et ideo oportet illaꝫmoderare. Cauenda eſt autem triſticia ypocritaruꝫ.qua extermīant facies ſuas propter mundi gloriā. vtlaudentur. Propter quod ſaluator ait Math. v. Nolite fieri ſicut ypocrite triſtes. ¶ Septima triſticiadeuotionis. dum. ſcilicet quis cōtriſtatur ex dilatiōepatrie ſuꝑne. conſiderans felicitatem et ſecuritatemilliꝰ. ⁊ pericula ⁊ peccata vite preſentis. De Hac Pſalmiſta. Quare triſtis es anima mea et quare conturbas me? Sed aſſignatur ratio ſupra ibi. Fuerunt mihi lacrime mee panes die ac nocte. Ecce triſticia. Etſubdit cauſam. dum dr̄ mihi quotidie vbi ē d̓s tuus.i. ex dilatōne gl̓ie. Hec ꝓcedūt ex magna charitate etipſam nutriunt et animam ſanāt. ſꝫ non reperiuntur