Titulus .VI.Capitulū
.I.
ſtatū eoꝝ. Sicut econuerſo viuētes habēt curam demortuis. facientes ſuffragia ꝓ eis. licet neſciāt ſtatūeoꝝ. Pn̄t etiā mortui facta viuētiū ſcire. nō qͥdē ꝑ ſeip̄os: ſꝫ ꝑ aīas eorū qͥ hīc accedūt ad eos. vel ꝑ angelos ſeu demōes vl̓ ſpū dei reuelante. vt dic̄ aug. et hr̄.xiij. q. ij. fatendū. Diſtantia āt localis int̓ nos ⁊ ip̄os.nō ē cauſa huiꝰ ignorātie: ſꝫ cā ſup radicta. Et ratō ēẜm b. tho. vbi ſupra arti. ij. quia anima ſeꝑata intelligit ſingularia ꝑ influxū ſpecieꝝ ex diuīo lumīe. Qd̓iumen equaliter ſe habet ad ꝓpinquū ⁊ diſtans. Un̄diſtātia localis nullo modo impedit cognitionē aīeſeꝑate. Quod etiā patet. quia diues in inferno viditabraham alonge. ¶ Sed qͣꝫtū ad aīas ſeꝑatas beatoꝝ dicit. b. greg. vbi ſupra. Ꝙ hoc de eis ſentienduꝫnō eſt. qd̓ .ſ. dictū eſt de alijs ẜm cognitionē naturalē:qꝛ que intra om̄i potētis dei claritateꝫ vident. nullomodo credenduꝫ eſt ꝙ ſit foris aliquid qd̓ ignorent.Augu. tamē in li. de cura ꝓ mortuis agenda dicit exp̄ſſe. ꝙ neſciunt mortui. quod in hac vita agant viui.etiam filij eoꝝ. vt habet̉ in glo. ſuꝑ illud ymnus. Abrahaꝫ neſciuit nos. Quod cōfirmat ideꝫ aug. ꝑ hͦ ꝙnon viſitabatur a matre ſua. ⁊ in triſticijs cōſolabatur ſicut qn̄ viuebat. Nec eſt probabile vt vita factafelitior qꝛ beata ſit effecta crudelior. Sed ꝑ hoc ꝙ ꝓmiſit dn̄s Ioſie regi. vt pͥus moreretur ne vidēt mala que ſuperuentura erant populo ſuo. iiij. Reg. xxij.aug. dubitando hoc dixit. Sꝫ greg. aſſertiue dicit. ꝙnullo modo eſt credendū. ẜm ergo ſententiā greg. videtur. ꝙ aīe ſanctoꝝ deum videntes. om̄ia pn̄tia quehic aguntur cognoſcunt. Sūt eī equales angel̓ dei.d̓ quibꝰ etiā aug. aſſerit: ꝙ ea q̄ apud viuos agunturnō ignorant. Sed qꝛ aīe ſctōꝝ ſunt ꝑfectiſſime ꝯiuncte iuſticie dei. nec triſtant̉ nec rebꝰ viuentiū ſe ingerūt: niſi ẜm ꝙ ordo diuine iuſticie exigit.De apparitōibꝰ aniꝰ. §. iiij.maꝝ ſeꝑatarū. Sciendum ẜm b. tho. vbi ſupra arti.viij. Ꝙ cū apparent viuis aīe defunctoꝝ ad aliquodānūciandū. qd̓ vtiqꝫ aliqn̄ cōtingit. vt dicit̉ Math̓.penult̓. ꝙ ml̓ta corꝑa ſanctoꝝ qͥ dormierūt. ſurrexer̄t⁊ apparuerūt multis. Aliqn̄ etiaꝫ apparent aīe ſinecorporibꝰ ꝓprijs ſuſcitatis. ſed alijs corꝑibꝰ aſſūptis.ex aere formatis: ſicut potuit eſſe moyſi iam defuncticorā xp̄o ſe tranſfigurante Math̓ xvij. Uel de aīmapaſcaſij que apparuit btō germano ī balneis ꝓ locopurgatorij ſibi aſſignato. vt narrat Greg. ī. iiij. dyalogoꝝ. ⁊ de pluribꝰ alijs ibi. ⁊ in vita fratꝝ habetur.Ꝙ cū euenit per ſpālem dei diſpenſatōeꝫ ꝯtingit. vtaīe defunctoꝝ rebꝰ viuentiū interſint. Et eſt hoc inter dei miracula ꝯputandū. Uel he apparitiones fiunt per operationes bonorum angeloruꝫ ignorantibus etiam ip̄is mortuis. ſicut etiaꝫ viui alijs aliquādo viuētibus in ſomnijs apparēt ignorātibus eis: ſicut forte accidit in apparitione btī nicolai. conſtantino dormienti ad ꝓhibendum necē trium innocentum viuentiū. Et apparitio etiaꝫ btī Ambroſij. ⁊ officiatio eius ad exequias beati martini. ꝑ angelū fuit in forma eius. cuꝫ ip̄e corporaliter remanſit mediolani. quod tn̄ ipſe non ignorauit. Quod etiā legiturde frequenti apparitione xp̄i aliquibꝰ ſanctis. vt beate katherine de ſenis ⁊ alijs. magis videtur credibileqd̓ fuerit ꝑ angelum xp̄i perſona rep̄ſentantē. ꝙͣ ꝑ perſonam ꝓpriam xp̄i. Sicut etiam angelus apparebat⁊ loquebatur moyſi in perſona dei. Uel etiam hͦ poteſt fieri ꝑ operationem angelorum malorum ad decipiendū hoīes. Sicut ẜm vnā expoſitōꝫ aug. habet̉.j. Reg. xxviij. de ſamuele mortuo apparēte ſauli. quēdicit aug. fuiſſe dyabolū in forma ſamuelis. vt habetur. xxvj. q. v. Nec mirum.
Titulus ſextus d̓ cauſis pctōꝝ ⁊ anime paſſiōibꝰ.¶ De triplici cauſa peccati .ſ. ignorātia. fragilitate.et malicia.Capitulū. j.¶ Um dictuꝫ ſit ſupra ꝙ peccatū ē dictū vl̓ factū vel cō3cupitu ꝯtra legē dei. ⁊ om̄e qd̓ fit cāmhꝫ: id̓o vidēdū ē d̓ cā pctī. cā aūt pctīp̄t eē triplex .ſ. interior. exterior ⁊ inferior: qꝛ triplice cauſaꝫ reꝑimꝰ in pctō pͥmoꝝ parētūCauſa interior ē rō ⁊ ſenſualitas. que figurat̉ ꝑ adāet euā. Cauſa exterior fuit antiquus ſerpēs ⁊ pomū.Et de his duobꝰ habes. di. vj. Teſtamētum. Cauſainferior .i. pctm̄ ibi etiā cōcurrit. ⁊ fuit cauſa pctī gule q̄dam .ſ. mētis elatio. q̄ p̄ceſſerat in mēte ipſoꝝ ẜmaug. Unde et dr̄ diſt. xxxv. Sexta die. gulā fuiſſe prima p̄uaricatōneꝫ. intelligendū eſt de pctīs exterioribus. Et qꝛ extra pͥmū pctm̄ om̄ia alia pn̄t dici. ⁊ pctā⁊ pene pctī. Ideo d̓ pctō ī genē agit̉ ꝯgrue ī iſta pͥmaꝑte. vbi tractat̉ de penis. Cā āt iterior pctī iteꝝ poteſt eſſe triplex ẜm tho. prima ſcd̓e. q. lxxv. Cū .n. peccatū ꝯſiſtat in actu. ⁊ pͥncipiū hūanoꝝ actuū ſit ſenſitiuꝰ appetitꝰ intellectꝰ. et affectus ſiue volūtas. Sicpctm̄ poteſt cauſari a ſenſualitate. volūtate et rōne.Sicut em̄ ex iudicio rōis volūtas mouet̉ in aliquidẜm ratōꝫ. ita etiaꝫ ⁊ paſſiōe ſenſus. appetitꝰ ſenſitiuꝰin aliqd̓ inclinat̉: q̄ inclinatio interdu trahit volūtatem ⁊ ratōeꝫ. Et qꝛ cā pctī eſt aliqd̓ bonū apparensmotiuū cū defectu debiti motiui .ſ. regule ratōis vellegis diuīe. Ip̄m motiuū qd̓ ē appares bonū ꝑtinetad app̄hēſione ſenſus ⁊ appetitū. ip̄a aūt abſentia debite regule. ꝑtinet ad ratōeꝫ q̄ nata ē hmōi regulā cōſiderare. Sꝫ ip̄a ꝑfectō volūtarij actꝰ pctī. ꝑtinet advolūtatē. ita ꝙ ip̄e actꝰ volūtatis p̄miſſis ſuppoſitisiā ē quoddā pctm̄. Et qͣꝫuis iſta tria cōiter aliqͦ modo ꝯcurrāt ī pctō mortali. tn̄ ẜm qd̓ aliqͥd hoꝝ ē magis cā ⁊ pͥor ad actū pctī qd̓ ꝯmittit̉. ẜm hoc dicit̉ qͥspeccare. vel ex ignorantia q̄ ꝑtinet ad defectū rōnis.vl̓ ex malicia qd̓ ꝑtinet ad īordinatōꝫ volūtatis. velex infirmitate ſiue paſſiōe. qd̓ ꝑtinet ad inordinatōꝫſenſualitatis in qͣ ſunt paſſiones. Un̄ gre. dicit. de pe.diſt. iij. Pctm̄ tribꝰ mōis ꝯmittit̉. aut em̄ peccat̉ ignorantia. aut infirmitate. aut ſtudio .i. malicia.Quātū ad pͥmū .ſ. deᵐ. §. j.pctō ex ignorātia. dic̄ aug. xv. q. j. Merito. Querit̉ q̄ſūt pctā neſcientiū. Sꝫ noͣ ꝙ triplex ignorantia pōtreperiri ī actu peccati. tho. pͥma ſcd̓e. q. lxxvj. Primaē cū neſcit̉ id qd̓ ſcit eē ꝓhibitū. ⁊ ꝑ cōſeq̄ns malū: puta cū fornicat̉ qͥs neſciēs fornicatōꝫ eſſe pctm̄. ⁊ hͨ dr̄ignorātia iuris. Scd̓a eſt cū ſcit qͥs aliquē actū eē ꝓhibitū ⁊ malū. ſꝫ neſcit hoc qd̓ agit eē illū actū vt cūqͥs ſciēs adulteriū eē pctm̄. accedit ad vxorē alienaꝫ.quā putat ſuā. vt iacob ad lyam. vel occidit hominēqueꝫ putat feraꝫ Et hec dicitur ignorantia facti. Ethec n̄ excuſat a peccato. ſi datur opera rei illicite. Sicut nec lamech excuſatur ab occiſione chayn. xv. q. j..§. Sed obijcitur. Aut etiā ſi non adhibetur debitadiligētia. Un̄ nō excuſaret̉ qͥ dyabolū adoraret ſubito apparētē ſub āgelo lucis. vt dr̄. xxviij. q. j. §. j. ī. gl.Tercia ignorātia ē cū ſcit quidē id qd̓ qͥs agit eē peccatū ī vniuerſali: puta. nullā fornicatōꝫ eſſe ꝯmittēdā et etiā ſcit eſſe fornicatōeꝫ: ſꝫ nō cognoſcit ī ꝑticulari illū actū qͥ ē fornicatō nō eē faciēdū. obnubilatꝰpaſſiōe vel habitu vitioſo ⁊ hmōi. vt actualit̓ nō ꝯſideret ⁊ intelligat id qd̓ agit eſſe malū Iſta ignorantia reperit̉ in om̄i pctō. vnde ph̓us dicit. ꝙ oīs malꝰē ignorās. Et ꝓuer. xiiij. dicit̉. Errāt qͥ oꝑant̉ malū.Et diſt. xxxviij. Ꝙͣuis dr̄. Nō niſi reꝝ ignorātia pōt