Titulus.IIII.
et fines. facimus multas et diuerſas. Uolunt em̄ aliqui et deumīet diuitias et honores in eis conſtituendo finē: et ſic diuidunt cor in multa. Et de huiuſmodi peccatoribus dicitur Oſee. x. Diuiſum eſt cor eoꝝſ. in diuerſa diſtracti. Sed vt dicitur Eccl̓i. ij. Ue duplici corde. Ue autem importat eternam damnationem. Econtra. omnis virtus vnita eſt magis infinita .i. fortior. vt dicit̉ in li. de cauſis. Et ideo vt cor ſitrobuſtum ad prelia temptationum. reducendum eſtad vnitatem. vt ſcilicet in omnibus vnum vltimumet verum finem ſibi preſtituat. ſcilicet deum. Undedicitur Eccl̓. xxx. Congrega cor tuum. Et quia ad hͦopus eſt dei auxilio. ipſe illud ꝓmittit dicens Hiere.xxxij. Dabo eis cor vnum .i. vnitum ad perfecte diligendum. non ſolum deum: ſed proximos etiam ꝓpterdeum. Quod illi xp̄icole primi optime ſeruauerunt.Nam vt dicitur. Actuum. iiij. Multitudinis credētium erat cor vnum .ſ. concordantes in voluntate adquerendum et faciendum voluntatem domini et honorem et mutuam ſubuentionem. Ubi ergo maliciavnum cor diuidit in multa. ad que applicatur cōcordia. multa corda vnire facit. et vnit etiam cum cordedei .i. voluntate. Et vt dicit̉ Math̓. vj. Ubi eſt theſaurus tuus .i. illud qd̓ extimas principale bonum etmaxime amas vt amatur theſaurꝰ a mundanis. ibi ēet cor tuum. Si deum theſaurum tuum reputas. quiet verus et infinitus theſaurus eſt hominibus. vt dicitur Sapientie. viij. illum cogitas et frequenter cōſideras et continue amas. Et quia amor ẜm Dyoniſium habet vim vnitiuaꝫ. ⁊ deus (ſi dici poſſet) vniſſimus eſt: ideo eum perfecte diligendo cor tuum perfectiſſime efficitur vnum.Quantū ad terciū .§. iij.principale .ſ. qꝛ cor mortificatur. et ad gehennā dirigitur per iniquitatem. Et ex tali corde exeunt cogitationes male ⁊cͣ. Math̓. xv. Eſt notanduꝫ ẜm Mauritium in diſtinctionibus ꝙ ſeptem ſunt differentiecordium iniquorum.Eſt enim cor indiſciplinatum.Eſt cor infatuatum.Eſt cor ſuꝑbia elatum.Eſt cor nequicie applicatum.Eſt cor dolo circundatum.Eſt cor deprauatum.Eſt cor induratum.¶ De primo dicit̉ Iob. xvij. Cor eoruꝫ longe feciſtia diſciplina. Diſciplina importat doctrinaꝫ et correctione ſeu compoſitōnem in moribꝰ. Eſt ergo cor indiſciplinatum qd̓ nō recipit doctrinā. vel nō ſe emendat ꝑ flagella. Dititur autem deus hoc facere .ſ. in diſciplinā inqͣtū ꝑmittit fieri. ¶ Confert aūt hec indiſciplinatio tria mala .ſ. Primo ad malū ꝓnitatem.vnde dr̄ Gen̄. viij. Senſus et cogitatio humani cordis ꝓna ſunt ad malum .ſ. ex ſe niſi fuerint diſciplinap̄cipue in adoleſcentia refrenati. Inducit mentis inſtabilitatē. ꝓpter qd̓ dicit̉ Eccl̓. xiij. Qui minoraturcorde cogitauit inania. Minoratur autē quis cordeid eſt voluntate boni. propter defectū doctrine ⁊ correctōnis. Adducit et cōſcientie mordacitatē. que eſtvtiqꝫ maxima pena. Et ideo ꝓuer. v. dicit Salomon.ꝙ indiſciplinatus hn̄s remorſum de malis dicit. Curdeteſtatus ſum diſciplinā. ⁊ increpatōnibꝰ. nō acquieuit cor meū. ¶ De ſcd̓o .ſ. corde infatuato dr̄ ꝓuer.xviij. Non recipit ſtultus verba prudentie. niſi dixeris ea q̄ verſant̉ in corde ſuo .i. niſi aſſenſeris affectionibꝰ ſuis. Precipue facit ira hominē fatuū. Unde dr̄Eccl̓s. vij. Ira ī ſinu .i. mēte ſtulti requieſcit. Et Criſo. Ire et inſanie nihil eſt medium. ¶ Hec aūt ſtulticia cordis tria mala generat. Primo nullam retinet
ſapientiam. Nam iracūdus omnis doctrine et ſcripture et ratōnis obliuiſcitur in ira ſua. propter quoddicitur Eccl̓i. xxj. Cor fatui quaſi vas confractū. Li.quor em̄ ſapientie et gratie ex eo effūdit̉. Scd̓o inclinat ad blaſphemiā. Eccl̓i. v. Ne temere quid loq̄ris.ſcꝫ blaſphemando. nec cor tuum ſit velox ad proterēdum ſermonē coram dn̄o. Communiter ex fatuitateire homines male loquunt̉ de deo et homībus. Tercio prouocat ſtulticiaꝫ in audiente. vt .ſ. inducat illūad loquendū contra illum ſtulta. ⁊ facienduꝫ ſcilicetverba cōtumelioſa rixas et vindictas. Unde ꝓuer.xij. dicitur. Cor inſipientiū prouocat ſtulticiam. Etideo bene dicit ſapiens. Non reſpōdeas ſtulto iuxtaſtulticiā ſuam. ne ſimilis ei efficiaris. ¶ De tercio. ſcꝫcorde elato per ſuperbiam dicitur Ezechielis. xxviij.Multiplicaſti fortitudinē tuam tibi et eleuatum eſtcor tuum in robore tuo. Quod fit. cum qͥs bona quehabet ſibi attribuit vel meritis ſuis. non a deo recognoſcit: ſicut fecit nabuchodonoſor. de quo dicitur.Iudith. pͥmo. Exaltatum eſt regnū nabuchodonoſor. ⁊ eleuatum eſt cor eius. ¶ Hec aūt elatio tria mala facit. Primo inducit ad dei obliuionem. ẜm illudDeutro. viij. Ne poſtꝙͣ comederis et ſaturatus fueris: et poſt parū eleuetur cor tuum. ⁊ obliuiſcaris domini dei tui .i. beneficioꝝ eius. Ingratiſſimus auteꝫinquit Seneca. qͥ eſt oblitus .ſ. benefactoris ſeu beneficij. Scd̓o ſui deceptionē Hiere. xlix. Arrogātia decepit te et ſuꝑbia cordis tui. Et quomō decipiat oſtēdit ſapiēs dicēs Eccl̓i. xj. Sicut perdix inducitur infoueam. et vt capra in laqueū. ſic cor ſuꝑboruꝫ. Tercio dei amiſſioneꝫ .i. gratie ſue. pͣs. Accedet homo adcor altum .i. ſuꝑbum. et exaltabitur deus .i. eleuabit̉recedendo ab eo Augꝰ. Humilis deus humilia reſpicit. et alta .i. ſuꝑba corda a longe cognoſcit. Humilias te venit ad te. attollis te recedit a te. ¶ De qͣrtoid eſt corde nequā ſeu neqͥcie applicatū dicit̉. j. Reg.xvij. Ego noui nequiciā cordis tui. Que verba dixitfrater dauid ſibi: ſed iniuſte. Dicitur aūt nequaꝫ ẜmcatholicon a nequeo. Unde nequā dicitur qui a deoſceleroſus eſt. ꝙ nequit ceſſare a malis. Dicitur enimnequam luxurioſus. vt ibi habetur. Unde Onan filius iude qui luxurioſus turpiter erat. dicitur nequāGen̄. xxxviij. Et forte propterea luxurioſus magꝭ dr̄nequam qͣꝫ alijs vicijs deditus. quia difficilius ⁊ tardius recedit quis ab illo ꝙͣ ab alijs. Unde AuguſtiDum non reſiſtitur concupiſcentie fit conſuetudo.et dum conſuetudini non reſiſtitur: fit neceſſitas. Ettalis nequicia inducit tria mala. Primo multipliceꝫdoloreꝫ corporis et anime Eccl̓i. xxx. Cor nequā grauabitur doloribus. Scd̓o aufert boni cognitionemet affectōneꝫ Eccl̓i. xix. Uinum ⁊ mulieres auferuntcor .i. gula et luxuria auferunt affectū veri boni. Tercio perducit ad eternam damnatōnem Iſa. j. Ue ſemini nequā filijs ſceleratis. Ue autem importat dānationem. ¶ De quinto. ſcꝫ corde dolo circūdato ſcꝫper ypocriſim et fraudulentiā ſeu perditōnem. dicit̉Eccl̓i .j. Cor tuū plenum eſt dolo ⁊ fallatia. ¶ Et tale cor tria mala operatur. Primo profunditatem habet in conſiliū vel intentum ſuū abſcondendo. vt magis decipere valeat Iſa. xxix. Ue qui profundi eſtiscorde. ⁊c̄. Scd̓o duplicitatē habet in reſpondēdo: dicēdo verba ſophiſtica. Sed vt dicitur Eccl̓i. iij. Coringrediēs duas vias non habet ſucceſſus proſperosquia frequenter detegitur fraus et dolus eius. et inde abhominatur. Tercio maliciam habet in ſuadendo quaſi querat bonum ꝓximi eum tamen velit eumdeciꝑe ꝓuerb̓. xxvj. Quādo ſubmiſerit vocē. ne credideris ei qm̄ ſeptem nequicie ſunt ⁊cͣ. ¶ De ſexto .ſ. corde deprauato dicit̉ Eccl̓i. iij. Cor praui ſcādalizatur.Dicitur aūt cor deprauatū. quod aliquo temꝑe fuit