Druckschrift 
[Quarta pars] (1493) [super libros Novi Testamenti]
Entstehung
Seite
347b
Einzelbild herunterladen
 

Probatio

ticā ꝙ iſtud verbū Eſa. in ꝑſona dr̄ loquētis dei: ⁊ hoc dedatiōe legis. Itē ſuꝑ illud Exo. xix. Uenerūt in ſolitudine ſynai. dicit ſic glo. autētica hebraica. Data ē lex in publico: vt omnis qui voluerit reciꝑe eam recipiat: ſequit̉.Et ecce deus ſanctꝰ ⁊ bn̄dicius. d. Eſa. xlviij. Nō a pͥncipio in occulto locutꝰ ſuꝫ anteqͣꝫ fierēt ibi erā. ⁊ idē habet̉ſuꝑ illud Exo. xx. Ego dn̄s deus tuus: ⁊ ſic pꝫ nō ſolū extextu p̄cedēti ⁊ ſequēti ſed etiā ex gloſis hebraicis apuciudeos autēticis: ꝙ aucͣtas p̄allegata Eſa. Nō a pͥncipio⁊cͣ. nō eſt intelligēda de ip̄o Eſa. loquēte in ꝑſona ꝓpria: ſꝫmagis loquit̉ in perſona dei: quia primo dedit legem inmōte ſynai: ⁊ poſtea miſſus in mūdum a deo patre ⁊ ſpūeius ad redēptionē humani generis ẜm ꝙ exprimit̉ manifeſte in p̄dicta autoritate: ⁊ ideo in fine illiꝰ autoritatisponit̉. Hoc dicit redēptor tuus ſanctꝰ iſrl̓. Item ꝙ dicitEſa. fuiſſe in mōte ſynai eſt valde abſurdū: qꝛ Eſaias adhuc nō erat natus: īmo fuit natus poſt fere per. dclxxxvj.annos: qꝛ ab egreſſu d̓ egypto vſqꝫ ad quartū annū regniSalomonis in quo fundatū eſt templū: fluxerunt annicccclxxx. vt habet̉. iij. Reg. vj. ⁊ extūc vſqꝫ ad pͥmū annūOzꝫie regis iuda ſb̓ quo cepit Eſa. ꝓphetare fluerūt. ccvjanni: vt pōt haberi defacili cōputādo tꝑa regū inter medioꝝ inſpiciēdo. iij. ⁊. iiij. librū Reg. Si autē dicit̉ ꝙ Eſa.poſtqͣꝫ acceꝑit ꝓphetiā in mōte ſynai mortuꝰ ſit: ⁊ poſteatꝑe Oꝫee reſuſcitatꝰ: illud videt̉ ficticiū. qꝛ ſacra ſcriptura hoc nullo mō innuit: ſꝫ magis cōtrariū ⁊ maxime: qͥaoporteret ẜm eū dici idē de omnibꝰ ꝓphetis: vtp̄ꝫ ex p̄dictis. ſi aūt dicit̉ ꝙ aīa Eſa. fuit creata an̄ corpus: ⁊ ſic fuitin monte ſynai in aīa ⁊ non in corꝑe: ⁊ poſtea illa aīa tꝑeOzie fuit cōiuncta corpori ꝑ viā nature generato ⁊ organizato: hoc dictū eſt cōtra ſcripturā: Gen̄. j. ⁊. ij. ca. Formauit hoīem deus de limo terre: ⁊ inſpirauit. ⁊cͣ. ex qͦ pꝫmanifeſte ꝙ organizatio corꝑis hūani p̄cedit origine creatione ⁊ infuſionē anime. Itē Zach̓. xij. dicit̉: Hoc dicit dn̄s extendēs celos ⁊ fundās terrā ⁊ ſingens ſpm̄ hominis in eo: ex quo pꝫ ꝙ aīa homīs creatur in ipſo corꝑeiam organizato: vn̄ ⁊ gloſa hebraica ſuꝑ locū iſtū ſic dicitCreator creat animā cū ꝑfectiōe figure hūani corꝑis. Itēarguit̉ cōtra vtrāqꝫ rn̄ſionē ſimul: qꝛ ſi Eſa. fuit in monteſynai tempore legis date: et hoc ſiue in anima tm̄ ſiue inanima ⁊ corꝑe ſimul: ⁊ ibi accepit ꝓphetiā quā poſtea denūciauit. ⁊ ſic alij ꝓphete: ſequit̉ ꝙ ſcriptura vete. teſta. inmagna parte ſit falſa: qꝛ ſepiſſime dicit ꝓphetas accepiſſe ſpm̄ ꝓphetādi de nouo: ſicut patet de Heliſeo. iiij. Regū. ij. ⁊ de Ezechiele: Ezech̓ .j. ⁊ de ml̓tis alijs. ſil̓r ꝙ reuelatiōes ſunt facte ip̄is ꝓphetis de ip̄is que ignorabāt: ſic̄patet de Heliſeo. iiij. Regū. iiij. vbi dicit de illa muliereſunamite. Anima eius in amaritudine eſt ⁊ dn̄s celauita me. ſimiliter de Daniele de quo ſcribit̉ Dan̄ .j. ꝙ deusdedit illi intelligentiā viſionū: et. ij. ca. qualiter reuelatūeſt ei ſomniū Nabuchodonoſor ⁊ eius interp̄tatio: ⁊. ix.ca. introducit̉ angelus Gabriel reuelans Danieli dictuꝫmyſteriū hedomadarū: ⁊ in pluribꝰ alijs locis eiuſdē libri ſimile inducit̉. ſimilit̓ etiā in alijs libris ve. teſta. vt pintuenti que omitto ꝓpter ꝓlixitatē vitandā. hec aūt oīa⁊ ſimilia eſſent ſimplicit̓ falſa ſi ꝓphete ꝑfecte accepiſſentꝓphetias ſuas in monte ſynai: qꝛ extūc fuiſſent de omnibus illuminati: ſiue fuiſſent ibi in anima tm̄: ſiue in anima ⁊ corꝑe: ⁊ ſic pꝫ ꝙ ratio Ra. ſa. nō ſolū eſt contra totāſcripturā veteris teſtamēti ⁊ ꝓphetiā que dicit ꝙ animap̄cedit corpus: ſed ⁊ cōtra totam ſcripturam ph̓oꝝ: vt exp̄dictis patet. Et ſic ex p̄dicta autoritate Eſa. trinitas ꝑſonarū patet in diuinis. Ad idem etiā facit illud Eccl̓esiiij. Iuniculꝰ triplex difficile rumpit̉. glo. hebraica. Sēſus videt̉ eſſe myſteriū trini dei ⁊ vnius nō defacili diſcutitur: ſed hanc gloſam antiquā moderni iudei ꝑuerterūtretorquētes hanc trinitatē ad tria attria attributa diuinaque ſūt potentia: ſapiētia: ⁊ bonitas: ſed hoc eſt ſupra improbatū: idem in pſal. Uerbo domini celi firmati ſunt ⁊ſpiritu oris eius ⁊cͣ. ⁊ ſic de alijs. Patet igit̉ principalequaliter pluralitas ꝑſonarū poſſit ꝓbari ꝑ ſcripturam a

iudeis receptam: ſimiliter ⁊ trinitas determinata. Probatio incarnatiōis diuine ꝑſone.EEcundū principale ē probandū .ſ. incarnationē diuine ꝑſone ita ꝙ meſſias ꝓmiſſus in lege ⁊ ꝓphetis ſit verus deus etverus hō: ⁊ ad hoc probandū adduco autoritatē Hiere.xxiij. Ecce dies veniūt dicit dominus: ⁊ ſuſcitabo dauidgermē iuſtū. ⁊ ꝑ hoc patet ⁊ apparet chriſti humanitas:qꝛ hec aucͣtas ẜm om̄s expoſitores hebreoꝝ intelligit̉ dexp̄o ad litterā: ſequit̉ in eadem ſerie textus ⁊ in eadē ꝑſona. Hoc eſt nomē qd̓ vocabūt eum dominus iuſtus noſter: ⁊ ꝑ hoc exprimit̉ xp̄i diuinitas vera: qꝛ vbi habemꝰ:Iuſtus dominꝰ noſter. In hebraico habet̉ nomē domini tetragrāmaton: quod nomē eſt ꝓprijſſimū inter nomina diuina: ⁊ ꝓpter hoc de nullo dicit̉ niſi de deo vero. Sꝫad hoc reſpondent aliqui dicētes ꝙ nomen domini tetragrāmaton non dicit̉ de deo vero tm̄ ſed etiam de alijs: vthabet̉ Ezechielis vltimo. de illa ciuitate que deſcribit̉ ibiEt nomē ciuitatis dominꝰ ibidem. vbi habemus: dominus ibidem: in hebraico ponit̉ nomen domini Tetragrāmaton: ⁊ ſic illud nomen dicit̉ de illa ciuitate que tamēnon eſt idem ꝙ deus: ergo ⁊cͣ. Item Gen̄. xxij. ca. dicit̉Docauit abrahā nomen loci illius dominꝰ videt: vbi habemus. Dominus: in hebreo ponit̉ Tetragrāmaton: etſic locus ille nominat̉ illo nomīe vt videt̉. Item Iudic.vj. ca. Edificauit igit̉ ibi gedeon altare domino vocauitqꝫid domini pax. in hebreo habet̉: Dominus pax. Et ibi ēnomen domini tetragrāmaton: ⁊ ſic idem quod pͥus ſupradictum eſt habet̉. Item Exodi. xvij. Edificauit Noyſes altare domino ⁊ vocauit nomen eius deus exultatiomea. vbi nos habemus: Dominus. in hebreo eſt nomendomini tetragrāmaton. ⁊ ſic idem quod prius. Sed iſtareſponſio nulla eſt: qui nulluꝫ predictorū nominat̉ proprio nomine dei quod eſt nomē domini tetragrāmatonſed nominat̉ quodlibet predictorū a quodam effectu deiquia ſolus deus nominat̉ hoc nomine: ⁊ hoc non eſt inconueniens: ſicut aliquis homo bene vocatur Adeodatus: vel Deuſdedit: vel aliquid huiuſmodi non tamē vocatur deus abſolute: qꝛ hoc eſſet impiū. ⁊ hoc patꝫ diſcurrendo per omnia predicta: quia Ezechielis vltimo nondicit̉. Nomen ciuitatis dominus. ita ꝙ nominet̉ nomendomini tetragrāmaton. ſed dicit̉ ibi nomen ciuitatis dominus ibidem. id eſt denominari debet a diuina inhabitatiōe: ⁊ hoc patet per chaldaicā tranſlationē que ſic habet. Nomen ciuitatis. exponens adiecit. A die qua fecitdominus deſcendere ſuam diuinitatem ibidem. ſimiliterGen̄. xxij. non dicit̉. Uocauit abraham nomē loci illiusdominus abſolute: ſed dominꝰ videt: quia locus ille noneſt nominatus. nomen dei tetragrāmaton: ſed eſt nominatus a viſione diuina: quia vidit ibi humilitatē ⁊ afflictionem ip̄ius Iſaac. liberans eum a morte: ⁊ arietē locoeius ponens: vel aliter ꝙ Abrahā vidit ibi in ſpiritu templum deo edificandū per Salomonē: in quo deus viſurus erat preces populi ſui et oblationes: ⁊ hoc patet pertranſlationem caldaicam: vbi dicit̉. Adorauit ibi Abraham ⁊ ait coram domino: hic erunt colentes coram deogentes ſimiliter Exodi. xvij. Noyſes non vocauit id altare nomine domini Tetragrāmaton abſolute: ſed vocauit id: dominus exaltatio mea. a quodam effectu diuinoquia dominus liberauerat ibi populū a manibus Amalech ad preces Noyſi: vt patet ibidem. ſimiliter Iudicūvj. Gedeon non vocauit altare illud nomine domini abſolute: ſed a quodaꝫ effectu diuino. Et ideo vocauit illuddomini pax vel dei pax: quia dominus ꝓmiſerat ſibi pacem ab inimicis ꝑſequētibus eum: ⁊ de facto compleuitEt hoc patet per tranſlationē caldaicam que ſic habet.Edificauit ſibi gedeon altare dn̄o ⁊ ſeruiuit ſuꝑ illud deoqui fecit ei pacē. Patꝫ igit̉ ex p̄dictis ꝙ nomē domini