Epiſtola Pauli
t bui. Quid ergo dicemus:vnunqͥd iniqͥtas apud deū:g abſit. Moyſi em̄ dicit Miſerebor cui miſertus ſum:z ⁊ mīam p̄ſtabo cui miſerebbor Igr̄ nō volētꝭ neqꝫ currentis ſꝫ miſerentis eſt deid Dicit .n. ſcriptura pharaoξni. Quia in hocip̄m excitas ui te vt on̄dam in te ꝟtutēmeā: ⁊ vt annūciet̉ nomenh meū ī vniuerſa terra Ergoi cuiꝰ vult miſeret̉. ⁊ quemkvult indurat. Dicis itaqꝫī mihi. Quid adhuc querit̉i Uolūtati em̄ eius qͥs reſinſtit. O homo tu qͥs es quio reſpōdeas deo. Nunquid
dicit figmentū ei qui ſe fipxit: qͥd me feciſti ſic. An nōhabet ptātem figulus lutiex eadē maſſa facere aliudquidē vas in honorē: alid̓q̄ vero in cōtumeliā ꝙ ſi deꝰr volēs on̄de̓ irā ⁊ notā face̓s potētiā ſuā ſuſtinuit ⁊ ml̓tta patīa vaſa ire apta ī intevritū vt on̄de̓t diuitias gl̓iex ſue ī vaſa mīe q̄ preꝑauit īI gl̓am. Quos ⁊ vocauit nōſolū ex iudeis ſꝫ ⁊ ex gētibꝰg ſicut ī oſee dicit. Uocaboc nō plebem meam: plebemmeā ⁊ nō dilectā: dilectaꝫs ⁊ n̄ mīaꝫ cōſecutā: mīaꝫ cōh ſecutam. Et erit ī loco vbi
t ¶ Quid ergo dicemus. Hic ex dictis remouet dubiū .ſ.vtrū ex h̓ ꝙ ex duobꝰ frībus oīno eqͣlibꝰ vnꝰ reprobatur.⁊ aliꝰ eligit̉ ip̄e deꝰ dicat̉ iniuſtꝰ: ⁊ hͦ ē qd̓ dic̄. Quid gͦ dicemꝰ nū. in. apd̓ deū. reprobādo eſau iacob electo.v ¶ Abſit. Hic ſoluit hāc dubitationē: ⁊ diuidit̉ in duo. pͦdubitatio ſoluit̉. ſecūdo in ꝯͣriū obijcit̉ibi. Dicit itaqꝫ. prīain duo ẜm dupliceꝫmodū ſoluendi ibi.dic̄ .n. ſcriptura. Circa pͥmū ſciēdū ꝙ inillo qd̓ alicui dat̉ exmera gr̄a iniuſticianō hꝫ locū ſi nō deialteri. qꝛ gr̄a p̄t vnfieri ⁊ nō alteri ſinīiuſticia ⁊ hͦ dic̄ manifeſte ſaluator. mathei. xx. d̓ cultoribꝰvinee. Amice nō facio tibi iniuriā tolleqd̓ tuū ē ⁊ vade. hācſnīam declarat apl̓sꝑ aucͣtem ſcripture.Exo. xxxiij. di.x ¶ Noyſi .n. dic̄ miſerebor. dādo grāmin tꝑe. y ¶ Niſerebor cui. in eterna p̄ſtinatiōe z ¶ Et miſericordiā p̄ſtabo dādo gl̓aꝫ ī effectu. a ¶ Cui miſereborcōcedēdo nūc ſibi grām finalē: lꝫ em̄ effectibꝰ diuīe p̄deſtinatiōis pͥus ſit cā poſterioris ꝑ modū diſponētis: ⁊ poſteriꝰ pͥoris ꝑ modū finis: ſic̄ infuſio gr̄e ē ꝓpter meritu:ſicut ꝑꝑ finē ⁊ opus meritoriū ꝓpt̓ gl̓am. ⁊ gr̄a ē pͥncipiūoꝑis meritorij. ⁊ opꝰ meritoriū facit gr̄a dignū: tn̄ totiꝰ p̄deſtinatiōis n̄ ē alia cā niſi volūtas diuīa: iō ꝯcludit apl̓sb ¶ Igit̉ nō ē volētis neqꝫ currētis .ſ. hoīs qͣꝫtū ad affectuꝫvel effectū facē bonū meritoriū qd̓ excedit hoīs facultatēc ¶ Sꝫ miſerētis ē dei. qͥ ſua mera liberalitate et̓nal̓r eligit ad gl̓am ⁊ tꝑalit̓ electis dat grām. d ¶ Dicit em̄. hicꝯn̄r idē on̄dit ex maloꝝ punitōe. Circa qd̓ ſciēdū ꝙ reprobatio aliqn̄ accipit̉ large: ⁊ ſic dic̄ ſimplicē negationē adgl̓am. ⁊ ſic nō hꝫ cām ī re: nec ī dei p̄ſciētia: ſic̄ nec electioſeu p̄deſtinatio ei oppoſita. alio mō ꝓprie: ⁊ ſic ē ordinatio alicuiꝰ ad penā q̄ nō ē iniuſta nec a deo volita niſi ꝑꝑculpā: ⁊ iō reprobationē ſic dictā qͣ deꝰ aliqͦs reprobat p̄cedit in deo ẜm rōem tm̄ p̄ſcīa pctōꝝ: ſic igitur nō electi adeo in pctm̄ ruūt. nō ꝑꝑ dei defectū cū nō deficiāt eis īſtīctus diuini ad bonū vt dictū eſt. sͣ. ſꝫ ꝑ defectū liberi arbitrij nō recipiētꝭ illos inſtinctꝰ: ⁊ ſic eis gr̄a iuſte denegat̉⁊ ſic vlteriꝰ ī pctīs indurant̉ ex malicia ſua ꝑ ſe: ſꝫ ꝑ accn̄stm̄ a deo. qꝛ remouet ꝓhibēs ſubtrahēdo grām q̄ nata ēcor hūanū mollificare: retrahit tn̄ eā iuſte vt dictū ē. ⁊ ſicindurati ordinant̉ ad penā: ⁊ ſic pꝫ ꝙ in punitiōe iniuſtorū ⁊ maloꝝ nulla ē iniuſticia apd̓ deū. ad hāc ſnīaꝫ inducit apl̓s ſcripturā dicēs. d ¶ Dicit .n. ſcri. pha. Exod̓. ix.loquēs in ꝑſona dn̄i. e ¶ Quia in hocip̄m .i. ꝑ flagellaſuꝑ te ⁊ ppl̓m tuū miraculoſe inducta. f ¶ Excitaui te.qꝛ nata erāt te ad pnīaꝫ īducē ſꝫ qꝛ ill̓ abuſus ē pharao corſuū indurādo: iō nō valuer̄t ei: fuer̄t tn̄ ad gl̓aꝫ dei annūciādā ꝑ orbē ſic̄ videmꝰ īpletū. ⁊ hͦ ē d̓r. g ¶ Ut on̄. in tev̓tu. ꝑ fcā mirabilia. ⁊ vt ānūciet̉ ⁊cͣ. ꝯcludit igr̄. h ¶ Ergo cuiꝰ vult miſeret̉ dādo ei grāꝫ finalē ⁊ gl̓am. ⁊ hͦ ꝯuenit ei ꝑ ſe. i ¶ Et quē vult indurat. ⁊ tn̄ hͦ ꝯuenit ei tm̄ ꝑaccidēs. ⁊ iuſte vt p̄dictū ē. k ¶ Dicis itaqꝫ. ſoluta dubitatiōe: h̓ arguit ī ꝯͣriū: ⁊ pͦ argumētū ponit̉. ſcd̓o ſoluituribi. O hō. argumētū tale ē. exqͦ ex volūtate dei depēdet īduratio pctōris ⁊ vocatio iuſti videret̉ alicui ꝙ pctm̄ ⁊ iuſticia nō eēt īputāda hoī ad meritū vel demeritū: qꝛ vo-
lūtas dei non pōt ſuꝑari. ⁊ hoc qd̓ dicit̉. k ¶ Dicis itaqꝫmihi .i. arguis ex dictꝭ meis ꝯͣ me. l ¶ Quid adhuc q̄rude p̄mio iuſtoꝝ ⁊ punitiōe iniuſtoꝝ. m ¶ Uolūtati em̄eiꝰ qͥs reſiſtit. q. d. nullꝰ. ⁊ ſic totū vr̄ deo īputādū. ⁊ ꝑ ꝯn̄siniuſticia pctōꝝ vel irrōnabilitas ī punitiōe eoꝝ. n¶ Dhō. h̓ ſoluit̉ argumētuꝫ: ⁊ ſcd̓o declarat̉quoddā dictū ibi. ſicut ī oſee. pͥma īduoẜm duplicē ſolutiōꝫſcd̓a ibi. an nō hꝫ. pͦmo igr̄ ſoluit on̄dēdo argumentū irrōnabile ex ꝑte hoīsarguētꝭ: qͥ eī arguitfactū alicuiꝰ dꝫ illd̓intelligē al̓r arguiirrōnabilit̓. ſꝫ mīmūopꝰ dei n̄ pōt hō adplenū ītellige̓: vtpote d̓ folio arborꝭ qͣreſit tāte qͣꝫtitatꝭ ⁊ tal̓figure: ⁊ ſic de alijscōditiōibꝰ: ⁊ multominꝰ ītellige̓ p̄t maxima oꝑa eiꝰ d̓ q̄bꝰſt̓ electio ⁊ reprobatio. gͦ ⁊cͣ. ⁊ hͦ ē qd̓ d̓r.n ¶ O hō tu qͥs es qͥrn̄deas deo. fcā eiusarguēdo. ¶ Nūqͥd dic̄ figmētū ⁊cͣ. q. d. nō. qꝛ nō ītelligit modū nec rōemſue fictiōis ⁊ ſic ē ī ꝓpoſito. p ¶ An nō hꝫ. Hic ponit̉ ſecūda ſolutio ꝑ quā on̄dit̉ argumētū n̄ valē. qꝛ nō ꝯcluditdei volūtatē irrōnabilē eē vel liuſtā. vult .n. pͦ ⁊ ꝑ ſe deusſuā gloriā q̄ ſic̄ manifeſtat̉ ꝑ viā mīe ī electis qͥ vocant̉ adgl̓aꝫ: ita ꝑ viā iuſticie in reprob̓ qͥ reẜuant̉ ad penā: ſicutgl̓a regꝭ treni nō ſolū relucet ī palatio vbi honorant̉ milites: ſꝫ ēt ī patibulo vbi puniūtur malefactores ſic igr̄ volūtas dīna rōnabilit̓ eligit aliqͦs ad btītudinē ī qͥbꝰ maxīerelucet ſua mīa. ⁊ aliqͦs dimittit nō eligēdo. qͥ ex ſeip̄is ruunt ī pctm̄ ⁊ finalit̓ obdurāt̉: ⁊ ſic iuſte a deo puniūt̉: qͦrūpunitio cedit ad gloriā dei ⁊ electoꝝ: ⁊ ad hāc ſnīaꝫ adducit apl̓s exēplū d̓ figulo qͥ rōnabilit̉ ex eadē maſſa formatq̄dā vaſa ad officia honorabilia. ⁊ q̄dā ad ꝯtēptibilia di.p ¶ An nō hꝫ ptātē ⁊cͣ. q. d. īmo: ⁊ ml̓to fortiꝰ deꝰ ī humana naͣ q̄ plꝰ hꝫ a deo a qͦ ē ꝑ creationē qͣꝫ lutū a figulo qd̓nō ē creatū ab ip̄o: ſꝫ ſupponit ip̄m ī oꝑe ſuo. iō ſubditurq ¶ Ꝙ ſi deꝰ vo. on̄. irā .i. vīdictā ſue iuſticie. r ¶ Et no.fa. pōt. ſuā. ī punitiōe pctōꝝ. s ¶ Suſtinuit ī mul. pati.vaſa ire .i. pctōres qͥ dicūt̉ vaſa ire. qꝛ ꝯtinēt dei offēſas. ſuſtīet āt deꝰ eos patiēt̓. qꝛ nō ſtatī īfert penā: ſꝫ expectat eorū pnīaꝫ. qͣ tn̄ expectatiōe finalit̓ abutūt̉: ⁊ ſic iuſtiꝰ puniunt̉. iō ſb̓dit̉. t Ap. ī iteri. ⁊ qꝛ vt dictū ē hͦ cedit a gl̓a dei⁊ elcōrū. iō ſb̓dit̉. v ¶ Ut on̄. di. gl. ſue .i. abūdātiā eiꝰ.¶ In vaſa mīe .ſ. electos. y ¶ Quos ⁊ vocauit. pͦ ad fidē. poſtea ad gloriā. z ¶ Nō ſo. ex iu. ſꝫ ēt ex gētibꝰ. qꝛ fides xp̄i p̄dicata ē oībꝰ natiōibꝰ. a ¶ Sic̄ ī oſee. h̓ ꝯn̄r declarat vltīo dictū .ſ. ꝙ ex iudeis ⁊ gētilibꝰ vocatiſt electi.pl̓es tn̄ ex gētilibꝰ. Et diuidit̉ ī duo. pͦ declarat apl̓s hancvocatiōꝫ. ſcd̓o aſſigͣt eiꝰ rōnē ibi. qͥd g. pͥmū āt declarat ꝑſcripturā d. a ¶ Sic̄ ī oſee dicit. pͦ ca. b ¶ Uoca. n̄ plemea .i. gētilitate q̄ pͦ dicta ē nō plebs diuīa: eo ꝙ n̄ habuitlegē ⁊ ꝓph̓as ſic̄ huit plebs iudaica. c¶ Plebē meā. ꝑꝑꝯuerſionē eiꝰ deuotā ad fidē catholicā. d ¶ Et nō dilectā .i. gētilitatē pͥus ydolatrie deditā q̄ deo ē odioſa.e ¶ Dilectā mea. ꝑ latrie ſuſceptionē. f ¶ Et nō miſe. ꝯſecutā. tꝑe ve. teſta. g ¶ Nīam ꝯſecutā. tꝑe noui. ⁊ ad idēfacit qd̓ ſubdil̓. h ¶ Et erit ī loco ⁊cͣ. ⁊ pꝫ lr̄a q̄ loquit̉ devocatiōe gētiū qͣ plurimi ſūt vocati: ꝯn̄r inducit̉ aucͣtas.Eſa. x. ca. loq̄ntis de vocatiōe iudeoꝝ: qꝛ pauci ſūt vocati