Druckschrift 
[Quarta pars] (1493) [super libros Novi Testamenti]
Entstehung
Seite
9b
Einzelbild herunterladen
 

Euangelium

Um natꝰ eēt ih̓s iſij.ſi bethleē iude. in diebꝰ herodis regꝭ: eccemagi ab oriete venerunt īhirl̓ymā dicentes Ubi eſt

qͥ natꝰ ē rex iudeoꝝ vidimꝰeī ſtellā eiꝰ in oriēte ⁊ venidmus adorare eū. Audiēse āt herodes rex turbatꝰ eſt⁊ oīs hiroſolyma cum illo

zloſe e doctoꝝ. Ip̄e igit̉ lōgaꝫ digreſſioneeat ſatiſfacere nō ſolū q̄renti: ſꝫ queſtioni q̄i hac maͣ. cui placet videat. mihi aūt videturqͣꝫ poſtill̓. factū cōcludat. Cū eī xp̄m natū exid ⁊ abraā ẜm ꝓmiſſa vtriſqꝫ facta: nō niſi aucripture habea. igit̉ ſolū creditū ē apud recipiēteꝫſacꝝ cano. ſic ⁊ apudxp̄ianū hr̄ ſolū autoritate mathei ⁊ luce.igit̉ ex ſola fide. fruſtra igit̉ Bur. videt̉tāprolixa digreſſiōelaboraſſe. p̄ſertī cuꝫqͣtuor ſue ſuppoſitōnes ⁊ ſex cōcluſiōes citra vel vltra eaqͥ fidei ſunt nihil concludūt. Nā in prma ſuppoſitiōe ſuadicit de filiatiōe ⁊ ſucceſſione ẜm formā vulgarē q̄ modicū facit ad ꝓpoſitū deducēdū. Nā a Zorobabel nulla apd̓catholicos. nec puto apud iudeos habetur hyſtoria autētica. vn̄ talis fama vulgaris auctoritatiue cōfirmare potuerit vſqꝫ ad xp̄m ⁊ parētes eius. ⁊ ſi habet̉. tn̄ qꝛ in canonenō eſt ea facultate cōtemnit̉ qͣ ꝓbatur ẜm regulā. b. Hieronimi. In ſecūdo p̄ſuppoſito dicit Burge. dubiū eē dequocūqꝫ naͣliter genito: an ſit legitīe natus. In quo nihildicit ꝑtinēs ad queſtiōis mote ſolutionē. qꝛ ꝑ nullā naͣleꝫcognitionē poſſumus ad legittimā xp̄i generationē ꝑuenire. ⁊ ꝓpt̓ idē nō valet ſuppoſitio ſua tercia. qꝛ teſtimonium vel ꝓbatio ꝑ inſtrumentū ꝑtinet ad humanā ⁊ naturalē cognitionē. ⁊ qꝛ de ſubſtātia inſtrumentoꝝ ſūt teſtesſicut ad naͣlis generatiōis cognitionē nō poſſūt honeſti teſtes adduci: ita nec inſtrumēta formari: īmo teſtes quicūqꝫ adducerent̉ eſſent dubij ex ſcd̓o ſuppoſito. Ex illis igit̉tribus ſuppoſitionibꝰ nihil fidei affert̉ niſi negatiue ꝙ videlicet xp̄i generatio nō p̄t haberi ꝑ famā publicā nec perteſtes ⁊ inſtr̄a. nec ꝑ naturalē cognitionē. ſuffeciſſet igiturqͣrta ſuppoſitio ꝙ p̄t ſciri fidei auctoritate. ⁊ ad hoc tenditprima cōcluſio Burg. q̄ aſſumit ꝓmiſſiōes factas pa tribus ⁊ teſtimoniū euāgelioꝝ: q̄ oīa ſola fide recepimus. ſecūda ſua cōcluſio ſolū ꝑtinet ad fideles: ⁊ nō niſi ꝓpt̓ fidē⁊ tercia concluſio reſoluit̉ ad idē. qꝛ vult ex publica famadicere cōueniēs xp̄m eē filiū dauid. ſꝫ vade fama niſi ex ꝓphetis: ſꝫ qͥd ꝓphetia niſi credamꝰ. totū igit̉ reſoluit̉ ī fideꝫꝑ ꝯn̄s apud infidelē nihil ſacit. ꝑ ꝓbationes de ſancto thoma. ꝑ Burg. ex ſua digreſſione ſuptas nō ꝓbat̉ iudeoruꝫinexcuſabilitas. qꝛ nec ꝑ ſcripturā ꝓpt̓ interruptionē a tꝑezorobabel: nec ꝑ famā ex ſcripturis ſufficiēter factā ieſumfiliū dauid fore ſcire poterāt: ſꝫ aliūde. qd̓ on̄dere nō eſt p̄ſentis ſpeculationis. Nec qͣrta cōcluſio niſi ꝑ reſolutionēad fidē ꝓcedit. Sil̓r ⁊ quīta. qꝛ vtriuſqꝫ linee tā naͣlis qͣꝫ adoptiue teſtimoniū nō hēmus niſi ex ſcriptura: teſtimonium aūt ſcripture ad fidē reſoluit̉. Nūc āt ſcriptura vet. te.in vtraqꝫ linea deficit qꝛ a zorobabel vſqꝫ ad parētes xp̄i vtp̄dictū ē auctoritatē nō habemꝰ. Credendū ē igit̉ matheo⁊ luce in vtraqꝫ linea ⁊ ecce fides ⁊ ad hoc finaliter reſoluitBurg. ſuā quintā cōcluſionē. Sꝫ vn̄ matheꝰ ⁊ lucas tātefacti ſūt auctoritatis: niſi ex auctoritate vniuerſalis eccl̓ieteſte beato Aug. cōtra adamantū dicentē. Non crederemeuāgello niſi eccleſie auctoritas me cōmoueret: qͥ igr̄ credit eccleſie credit matheo ⁊ luce: ⁊ ſic credit xp̄m filiū dauid ẜm ꝓmiſſa facta patribꝰ. Et hec ē ſumma ꝑ quā ſolnit̉ queſtio ꝑ burg. ſic diffiniteꝭ ꝑtractata. qͥ āt his in̄ creditqm̄ nō ex ſcriptura q̄ interrupta ē circa genealogiā: nec ratiōe nec fama cōuinci poterit ⁊c̄. remanebit dubiꝰ digreſſione Burg. non obſtante. Capitulū. ij.Om natus eēt ieſus ⁊c̄. Hic ſcd̓o oſtēdit euangeli ſta ip̄m ieſū eſſe veꝝ deū ⁊ veꝝ hominē ex illuſtratione celeſti: ⁊ veneratione regali. ⁊ diuidit̉ in duas partesqꝛ primo ponit̉ huiꝰ rei manifeſtatio. ſcd̓o ip̄iꝰ xp̄i manifeſtati ꝑſecutio: ibi. Qui cū receſſiſſent. Itē prima in tresqꝛ primo ponit̉ xp̄i inquiſitio ſollicita. ſcd̓o eius inuētio

certa: ibi. Qui cū audiſſent regē. tercio eiꝰ adoratio deucita: ibi. Et ꝓcidētes. Prima adhuc in duas. qꝛ primo ponit̉ in quiſitio xp̄i ex deuotiōe ⁊ iſta facta ē a magis. ſecūdo ponitur inquiſitio chriſti ex malignatione et hec fuitinquiſitio herodis: ibi. Audiens autem rex. Circa inquiſitionē magoꝝ querentiuꝫ xp̄m natumeuāgeliſta tria notaꝫvidelicet natiuitatis.locum: cum dicit.a Cū natus eēt ieſus ⁊c̄. vt on̄dat īpletā eē ꝓphetiā michee. v. ⁊ videbit̉. jͣ. eo.ca. Addit̉ aūt Iudead diſtinctionē alteriꝰ bethleē q̄ ē in tribu zabulō. ſecundonotat tp̄s cū dicit. In diebꝰ herodis. ꝓphetauerat em̄ patriarcha Iacob: Gen̄. xlix. Nō auferet̉ ſceptrū de iuda. etdux de femore eiꝰ donec veniat q̄ mirtēdus ē ⁊cͣ. vbi trāſlatio chaldaica hꝫ ſic. Donec veniat meſſias. vbi manifeſte oſtendit̉ illo tꝑe xp̄ꝫ eē naſcituꝝ qn̄ deficeret rex ⁊ duxde populo iudeoꝝ. ⁊ hͦ impletū ē in herode. qꝛ vſqꝫ ad trāſmigrationē babylonis habuerūt reges de tribu iuda. Etpoſtea duces: vt patꝫ de Zorobabel Eſdre. ij. ⁊ ſic vſqꝫ adherodē qͥ fuit idumeꝰ natiōe: ⁊ ꝑ ꝯn̄s alienigēa: ſꝫ regnuꝫiudeoꝝ fuit ſibi datū a romanis imper atoribꝰ: ⁊ cū hͦ adiutoriū ad ip̄m acqͥrendū: ⁊ capto antigono ibidē regnante ⁊ poſtea interfecto: herodes occupauit regnū vt̓ narratIoſephꝰ li. antiqͥtatū. Patet igit̉ ꝙ ꝑ hͦ qd̓ dicit̉. b Indiebꝰ herodis regis. on̄ditur tp̄s p̄finitū xp̄i naſcētis: tercio ſcriptura circa natiuitatē xp̄i notat cui deus celeſte ſignū. ꝓphetatū eī fueret ꝑ balaā Nūeri. xxiiij. Oriet̉ ſtella ex iacob: ⁊ cōſurget virga ex iſrl̓ ⁊cͣ. Vbi oſtendit̉ ꝙ ortus noue ſtelle apparētis erat ſignū xp̄i naſcētis: ⁊ ideo īhora natiuitatis xp̄i apparuit ſtella noua in orientali terra: vbi quondā habitauit balaā: q̄ qͥdem terra ē in ꝑte oriētali reſpectu irl̓em: vt habet̉ ī eodē li. Nume. xxiij. Et id̓oiſti magi dicti ſūt magi nō a magica arte ſꝫ a magnitudīeſcīe. ⁊ iō dicti ſūt etiā reges. qꝛ illo tꝑe ph̓i ſapiētes regnabāt. iſti ergo vidētes nouā ſtellā cognouerūt ꝑ diuinaꝫ inſpirationeꝫ ꝙ illa erat q̄ p̄dicta fuerat ꝑ balaā ⁊ iō ſtatimmouerunt ſe de locis ſuis: vt venirēt ad venerandū pueꝝnatū: ⁊ ſequētes ſtellā venerūt in iudeā die terciadecima.qꝛ illa terra vbi habitabat balaā n̄ multū diſtabat a iudeip̄is aūt iudeā intrātibꝰ ſtella dīna diſpoſitiōe diſparuit.vt neceſſarie haberēt recurrere ad ciuitatē regiā. vicꝫ hieruſalē ⁊ ibidē inquirere de xp̄o nato. Et hoc factum eſt adeo duplici de cauſa. Una ꝓpter ip̄os magos: vt qui prius fuerant cōmoniti celeſti ſigno confirmarentur etiamdicto prophetico:: ex doctorum hebraicorum reſponſo:vt infra patebit. Alia cauſa ſuit propter xp̄m vt eius natiuitas in ciuitate regia nunciaretur. ⁊ per conſequēs iudei chriſtum non recipientes inexcuſabiles haberentur.Per hoc etiam figurabatur ꝙ fides chriſti erat a gentilibus deuote recipienda: ⁊ a iudeis ꝓ maiori parte in infidelitate remanentibus refutanda. quia magi qui gētileserant ip̄m chriſtum deuoteⁱ queſierunt ⁊ inuentum adorauerunt. ſacerdotes autem iudeorum audiētes xp̄mʳ natum per celeſte ſignum in nullo moti ſunt ad ip̄m q̄renduꝫ ſeu venerandum. dicit igitur. c Uidimus ſtellaꝫeius ⁊cͣ. Et patet ſenſus per predicta. d Audiens autē⁊cͣ. Hic ponitur inquiſitio herodis ex malignatione. Etp̄ponit̉ eiꝰ inquiſitio de xp̄o a iudeis. ſecūdo ab ipſis magis ibi. Tunc herodes clam. dicit ergo. d Audiēs aūtherodes. ſcilicet. xp̄m natum per euidens celeſte ſignume Turbatus eſt. Nec miruꝫ quia erat alienigena: vt dictuꝫeſt. ⁊ ideo timebat perdere regnum: ⁊ non ſolum ip̄e turbatus eſt. f Et omnis hieroſolyma ⁊cͣ. Hic accipiturpars ꝓ toto: Un̄ omnis hieroſolyma accipitur hic ꝓ illaparte que fauebat ſibi ſicut communiter dicitur quandomaiores ciuitatis aliquid faciunt ꝙ tota ciuitas facit. ſic ī