Druckschrift 
[Quarta pars] (1493) [super libros Novi Testamenti]
Entstehung
Seite
4b
Einzelbild herunterladen
 

Prologus in matheū

bomnia in cruce fixit vt triūephās ea in ſemetip̄o reſuib gēs ī corꝑe pr̄is nomē īpr̄ibꝰ filio filij nomē pr̄ireſtituēs ī filijs ſine principio ſine fine: on̄dēs vnūſe pr̄e eſſe qꝛ vnꝰ ē Ineuāgelio vtile eſt deſideraętibꝰ deū ſic prīa vl̓ mediaī vel ꝑfecta cognoſcere vtin vocationē apl̓i opꝰ euān gelij dilectionē dei ī carne naſcentis vniuerſa legētes ītelligat: atqꝫ id ī eoo in rep̄hēſi ſt̓ app̄hēdepre appetunt recognoſcāt.Nobis eniꝫ in hoc ſtudios argumenti fuit fidem fatcte rei tradere: operātisv dei intelligendam diligenyter eſſe diſpoſitionem quexrentibus non tacere.

Explicit argumētū. Sequit̉ ꝓlogus in matheumAtheꝰ prīodicaſſet euāgeliū īiudea volēs trāſire ad gētes primꝰeuangeliū ſcripſit hebraice qd̓ fratribꝰ a qͥbus ibatb ad memoriā reliquit. Sic̄em̄ neceſſe fuit ad cōfirmationē fidei euāgeliū p̄dicaere ſic et ꝯtra hereticos ſcrivbi. aūt plures euāgelium ſcripſerint qͣtuor ei habent aucͣtis teſtimonium:qꝛ quattuor mundi ꝑtesfidē nūciāt trinitatis: ſūtquaſi quattuor rote ī quadriga domini vehit euꝫ p̄dicatiōem euangelij etgenus humanū quadrifida morte ꝑēptuꝫ eoꝝ erat

⁊ati gehenne deſttuxit. ſequit̉. b Utetip̄o .i. deuincens in corpore ꝓprio.iꝑe ⁊cͣ. Ad euidētiam huiꝰ lr̄e ꝯſiderās correlatiue dicūtur. relatiua aut poſiipta ſe perimūt. igitur qꝛ iudei noluer̄tahe proIierūt.ae. i. imitatores ip̄iꝰ fidem ꝯn̄s abraā ceteri pres deſierūt eſſepr̄es eoꝝ. gētiles ātecōuerſo ad p̄dicationē apl̓oꝝ receper̄tfide xp̄i. in locoiudeoꝝ a fide abraerecedentiū facti ſūtfilij abrae. ſic pr̄nitas deſierat eſſe inabraā ceteris patribus reſtituta ē filiationē gentiū: ſacti ſunt imitatoreseoꝝ fidē: ecōtrario ſibi filiatio reſtituta eſt in ipſis credētibus: reſtitutadicta pr̄nitate. quiahec ē naͣ correlatiuo: vt dictū ē. hoc ēqd̓ dicit Hierony.c Reſurgēs in corpore .f. xp̄s. p̄cipiens p̄dicare haptiſ pnīe in oēs gentes factus eſt reſtituēs. b Nomē pr̄is in pr̄ibus .ſ. antiquis. Filio. hoc eſt ad honorē filij. qꝛ hoc cecidit adhonorē xp̄i. d Et filij nomē reſtituēs in filijs .i. in gentibus fidē recipiētibus. e Patri. hoc eſt ad honorempr̄is eterni. f Sine pͥncipio ſine fine. qꝛ xp̄us ẜm diuinitatē manet ineternū. g Oſtendēs vnū deū ſe eſſepatre. oꝑa .ſ. diuinitatis egit. qꝛ ꝓpria oꝑatio vniuſcuiuſqꝫ rei on̄dit naturā eius. h Quia vnꝰ eſt .ſ. deꝰ quieſt pater filiꝰ. qꝛ ſunt duo dij ſꝫ vnus deus. i Ineuangelio. Hec eſt qͣrta pars hꝰ ꝓlogi in on̄dit̉ vtilitashuius euāgelij mathei. Et on̄dit̉ iſta vtilitas in generali reſpectu oīm fideliū. ſcd̓o on̄ditur ſi ſpāli qͣꝫtū ad beatuꝫHiero. ibi. In nobis .n. hoc ⁊cͣ. In pͥma ergo ꝑte on̄diturvtilitas qͣꝫtū ad qͣttuor: qꝛ illi legūt hoc euāgeliū ꝑfecte:illi pn̄t ꝑpendere mīam dei in vocatōne mathei ad ſtatūapl̓icū: diligētiā apl̓i in ſcribēdo euāgeliū: dilectioneꝫdei: ex qua voluit incarnari: ꝑfectionē hūanā in cōiūctione ad deū fruitiōem. qꝛ voluit ſibi naturā humanācōiungere ip̄ius aſſumptiōem. eſt qd̓ dicit. i Inquo euāgelio vtile ē deſiderātibꝰ deū .i. noticiam dei.k Sic pͥma vel media .i. pͥncipiū. mediū finē hꝰ euangelij in quo cōſiſtit ꝑfectio. l Ut intelligāt vocatio apl̓i in quo cōſiſtit ꝑſectio. qꝛ de hoc fit ibi mētio.m Et opus euāgelij. qd̓ ip̄e ſcripſit fideliter. n Et dilectiōem dei in carne naſcētis. qꝛ ex dilectōne voluit īcarnari. ſequit̉. o In quo rep̄henſi ſunt .i. ad hoc vtile eſtenāgeliū hoc vt legētes ip̄m. p Recognoſcāt in eo. i. īxp̄o eſſe ſupple id. o In quo rep̄henſi ſunt: app̄hendere appetūt .i. ip̄am diuinitatē cui natura nr̄a cōiuncta ēin xp̄o in vnitate ſuppoſiti incarnationē. quā app̄hendere q̄rimus fruitiōem: accipit̉ ibi iſte modus loquēdi epl̓e ad Phil̓. iij. vbi dicit ſic apl̓s. Sequor aūt ſi quōapp̄hendam in comp̄hēſus ſum. q Nobis .n. hictangit̉ motiuū Hiero. ad tranſferendū ſeu exponēdummathei euāgeliū .ſ. vt traderet certitudinē rei geſte in euā

gelio mathei: vbi oſtenditur vera diuinitas vera hūanitas ieſu xp̄i. hoc eſt qd̓ dicit. q Nobis em̄ in hoc ⁊cͣ.id eſt rōnis motiue. qꝛ argumentū quedā eſt. r Inhoc ſtudio .i. ad ſtudendū in euāgelio tranſferēdo exponendo. s Et fidē. id eſt. certitudinē. t Facterei tradere .i. geſtoꝝxp̄i tacere: ſedmagis ſupple declarare. y Querētibus .i. ſcire volētibꝰx Diſpōeꝫ dei operantis in carnę .ſ. aſſumpta. v Intelligendā eſſe diligenter. hoc ē magͣ diligētia ſtudio. qͥatalibus reuelat̉ euāgelij diligētia: ẜmdr infra. vij. Querite inuenietis: pulſate aꝑietur vobisAtheꝰ. Prologus iſte di¶V niditi duaspartes. qꝛ ſcriptorhuiꝰ euēgelij manifeſtat̉. ſcd̓o ſui euangelij auctoritas declarat̉. ibi. auteꝫplures. In pͥma ꝑteon̄ditur qn̄ ſcripſit.qꝛ pͥmus inter aliaseuāgeliſtas. vbi ſcripſit: qꝛ in iudea: qͣlit̓ſcripſit. qꝛ hebraice.quare ſcripſit: vt veritas euāgelij certa maneret apud credētes in iudea: abus recedebat volēs p̄dicare gētilibus: iudeiſqꝫ maiori ꝑte in infidelitate obſtinatis. hoc em̄ fuerat eis p̄ceptūa dn̄o. ẜm d̓r Act. xiij. Uobiſ aūt oportebat pͥmū loquiverbū dei: ſꝫ qm̄ repuliſtis illd̓: vos indignos iudicaſtiseterne vite: ecce cōuertimur ad gētes. ſic .n. nobis p̄cepitdeus. hac igitur de matheꝰ volens trāſire ad cōnerſiōꝫgentiliū ſcripſit fidelibꝰ in iudea remanētibus euāgeliū:vt illuc cōcurrerēt certa regula ad euitandū errores hereticoꝝ inſurgentiū. hoc eſt qd̓ ſubdit̉ b Sicut ⁊cͣ.p̄dicatione .ſ. cōfirmata euidētibus ſignis. vt d̓r Mar. vl.c Sic ꝯͣ hereticos ſcribi: vt ceſſantibꝰ miracul̓ poſſemꝰrecurrere ad doctrinā euāgelicā: doctrinis miracul̓ cōfimatā: ſicut ad regulā certā: hereſes inſurgētes cōfutantē.d aūt pl̓es ⁊cͣ. Hic on̄dit̉ euāgeliū mathei autenticū on̄dit̉ qd̓ dictū ē. ſcd̓o declarat̉ quoddā ibi poſicū. ibi.Deſignātur. In pͥma ꝑte d̓r ſic pl̓es ſcripſer̄t euāgeliū.Et aliqͥ ſcripſer̄t ſb̓ noīe apl̓oꝝ diſcipl̓oꝝ xp̄i: īmiſcētes ei fl̓itates vt faciliꝰ ſb̓ noīe apl̓oꝝ fideles deciꝑent̉: adeuitandū qͣttuor euāgelia. quoꝝ ſcriptores ſunt certi noti: ſunt ab eccleſia recepta approbata. Et rōnabilit̓. qꝛnumerꝰ qͣternariꝰ euāgelioꝝ fuit p̄figuratꝰ Ezech̓ .j. vtdictū ē. Sūt euāgeliſte qͣſi qͣttuor rote in qͣdriga domiqͥbus portat̉ fides xp̄i totū mundū: ſil̓r genꝰ humanūqͣdruplici morte fuit ꝑemptū in tranſgreſſione ade. pͥmomorte culpe. ſcd̓o morte nature. qꝛ hoc incurrimꝰ neceſſitatē moriēdi. tercio morte gehēne: qꝛ ex hoc oēs deſcendebāt ad lymbū vſqꝫ ad liberatiōeꝫ xp̄m ſactā. qͣrto morte ciuilis pene. Eſt em̄ mors ciuilis ſeruitꝰ vel exiliū per ſcindit̉ aliqͥs a cōitate. Per pctm̄ aūt genus hūanū erateiectū a ciuitate celeſti ſb̓ditu ſeruituti diaboli. igit̉ conueniēs fuit nūerus qͣternariꝰ euāgelioꝝ. qꝛ ip̄oꝝ p̄dicationē genꝰ hūanū qͣdrifida morte ꝑemptū viuificandūdeſignatur. e Deſignant̉ etiā. Hic declarat̉ quoddamdictū: vicꝫ qualit̓ euāgelia p̄dicta fuerūt p̄figurata Ezeh̓