Druckschrift 
3 (1487)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Liber

.n. timemꝰ dn̄ꝫ. Et rexqͥd faciet nobis? Loqͥminiv̓ba viſionis īutil̓ᵉ ferietꝭfedusᵖ mēdacioq germinabit. quaſi amaritudo iudiciū ſuꝑ ſulcos agri. Uaccas bethauenˢ coluerūt habitatores ſamarie. Quialuxit ſuꝑ ppl̓s eiꝰ.ˣ editui eiꝰˣ ſuꝑ exultaueruntī gl̓ia eiꝰ: qꝛ migͣuit ab eo.Siqͥdē ip̄e in aſſur dela-

tus ēᵇ munꝰ regi vltoriᶜfuſio ep̄hraim capiet:fundet iſrl̓ᵈ in volūtate ſuaTrāſire fec̄ ſamaria regeꝫſuū: qͣſi ſpumā ſuꝑ faciē aq̄Et diſꝑdent̉ excelſa ydoli:pctm̄ iſrl̓. ʰ Lappa tribulus aſcendet ſuꝑ aras eoruꝫEt dicent montibꝰ operitenos: et collibus: cadite ſuꝑnos. Ex diebus gabaa peccauit iſrael. Ibi ſteterunt

pōt nos defendere: ſicut cōiter de rege dr̄. qui neſcit velpōt ppl̓m defendere: habemꝰ regē ſubdit cauſam.m em̄ timemꝰ dn̄m. ſic em̄ dicebant aliqͥ boni intereos exqͦ reuertemur ad dn̄m rex pōt nos defenderen Loqͥmini ꝟba viſionis inutilis. verbū eſt ꝓph̓e increpantis ppl̓m eocredebant verb̓ falſoꝝ pph̓arū in heb̓.hr̄. Loqͥmini verbaiuramēti falſi .i. qn̄iuratis falſo iuratꝭ.c Et ferietis fedſ. fallaciter ꝓximis veſtris: ideoaliqui libri habent Cu mendacio.ſꝫ eſt in hebreo:ſubintelligit̉ tamē.q Et germinabitquaſi amaritudoiudiciuꝫ ſuꝑ ſulcosagri .i. ꝑuertitis iudiciū pauperū: quivocāt̉ ſulci agri eo potentiam diuitum opprimūtur moleſtant̉. r Uaccas. Hic ꝯn̄rdeſcribit̉ exportatio ydoli: qꝛ iſta litera eſt immutata etẜm hebreos in parte corrupta: ideo ad eius intellectū ſūtaliqua p̄mittenda. Primū eſt manahen rex iſrl̓ dabatſingulis annis munera p̄cioſa regi aſſyrioꝝ vt ꝯfirmaretregnum ſuū qd̓ intrauerat violenter. iiij. Reg. xv. interilla munera erant vituli aurei quos fecerat hicroboā velſaltem vnꝰ illoꝝ de quo fit hic mentō .ſ. ille erat in bethelque alio noīe dicit̉ bethauen: Ioſue. viij. in hoc ꝯueniunt hebrei latini. Dicunt vlterius aliqͥ expoſitores latini: ſacerdotes illius ydoli ſeu ydoloꝝ fecerunt occultevitulos de cupro deauratos: illi fuerūt portati in terraꝫaſſyrioꝝ ip̄i furtiue retinuerūt ſibi aureos: cuꝫ poſtearex aſſyrioꝝ vidit fraudē indignatus afflixit grauiꝰ terrā ẜm hoc exponūt lr̄am iſtā dicētes. r Uaccas bethauen .i. vitulū erat in bethel quē vocat ꝓph̓a noīe vacce:deriſorie in plurali vaccas: eo loquēdi quo dr̄ Exo.xxxij. Iſti ſunt dij tui eduxerunt te de terra egypti. tn̄ erat ibi niſi vnus vitulꝰ ꝯflatilis. s Coluerūt hītatores ſamarie. erat metropolis ſic hītatores eiꝰ colebant ydolū a rege ſuo factū. t Quia luxit ſuꝑ .i. ſuper vitulū ppl̓s eiꝰ colebat: luxit qn̄ fuit exportatꝰ predicto. v Et editui eius .i. ſacerdotes vituli: etdicunt̉ editui ab ede tueor eris: qͣſi tuentes ſeu cuſtodientes edem ydoli. x Suꝑ exultauerunt. ꝓpter ſuūlucrū: qꝛ illi furtiue retinuerūt: ſꝫ ppl̓s lugebat qꝛ ip̄m ſublatum credebat. y In gloria eius .i. in vitulo reputabat̉ honor pr̄ie. z Quia migrauit ab eo. i. a ppl̓o ẜmeiꝰ opinionē. a Siqͥdē ip̄e in afſur delatus ē. alijsmuneribus vt credebat ppl̓s. b Munus regi vltori.qꝛ vlciſcebat̉. manahen de ꝯtradicentibus ſibi.c Confuſio ep̄hraim capiet .i. ex hoc confuſionē reportabit fraude detecta: vt p̄ditū eſt. d Et ꝯfuntet̉ iſrael involuntate ſua .i. in volūtate ſacerdotū fecerūt tale furtum: ex quo ſecuta eſt confuſio regni ſupradicto. Hecexpoſitio videt̉ valere: primo qꝛ ſatis videtur diſtortaſcd̓o qꝛ cum dicit̉. Coluerunt habitatores ſamarie: quialuxit ſuꝑ ppl̓s. ly qꝛ de ſuo ſignificato eſt redditiuū cāedicti immediate p̄cedentis: luctus ꝟo ppl̓i de aſportatōnevituli eſt aliquo vel vel ratio hītatores ſamarie colerent ip̄m: ſꝫ magis eſt ad oppoſitū. Itē furtum ſacerdotū vr̄ eſſe ficticiū: qꝛ in receptione traditione rerūp̄cioſaꝝ adhibet̉ magna diligentia: vas aūt aureum a cupro deaurato ſtatim diſtinguit̉ colorē pondus. Itemexpoſitores iſti dicunt hoc haberi ab hebreis: qd̓ videtur verū: qꝛ ra. ſa. maximus doctor inter hebreos nihil penitus dicit de hoc furto vel fraude: ſꝫ ad ꝯtrarium ſenſuꝫ

exponit lr̄am. Ꝙͣtū ad hoc ſciendū hec eſt lr̄a hebraica. ad vaccas bethauentimuerūt hītatores ſamarie .i. ꝓpter vitulū erat in bethel vt ſupradictū eſt. Timnuerūt hītatores ſamarie .ſ. ne infortuniū malū veniret ſuꝑ regnū ꝓpter miſſionē vituli regi aſſyriorumerat em̄ ſamariametropol̓ regni: ideo ceterꝭ exprimit̉ timor eꝰreſpectu infortunij futuri. Trāſlator vero nr̄ vr̄credidiſſe hūc timorē fuiſſe reuerentie: tranitulit. Coluerūt: timuerūt. qͥaluxit ſuꝑ eum .i.ſuꝑ vitulū tranſportatū. Populus eius .i. pplsregni. Et edituii. ſacerdotes ſiliter luxerunt: qͥahabuerūt maiorem cauſaꝫ lugēdi: et iſte luctus mouit habitatores ſamarie ad magistimendum de infortunio futuro. Suꝑ exultauerūtin gloria eius .i. ſuꝑ vitulū exultauer̄t ſacerdotes populus qn̄ glorioſe venerabat̉: luxerūt in eiꝰ deportatione de qua ſubdit̉. Quia migrauit ⁊cͣ. ita li quiamigrauit refert̉ ad illud qd̓ p̄dicit̉ de luctu ſacerdotū populi. cetera patent ex ſupradictis.c Confuſio. Hic ꝯn̄r deſcribit̉ captiuatio ſceptridicit̉: Confuſio ep̄hraim capiet .i. regem iſrl̓ ſic noīatur qꝛ primus rex fuit detribu ep̄hraim.d Et ꝯfundet̉ iſrael .i. populus eius.d In voluntate ſua. quia ꝯſenſit regi in cultu vitulorum: ideo ſubditur: e Tranſire fecit ſamaria regēſuum quaſi ſpumā ſuper facieꝫ aque .i. fecit duci incaptiuitatē viliter: ſicut ſpūma ē res vilis: eo em̄ populus ꝯſenſit regi in cultu ydoloꝝ: ydolatria fuit multiplicata in regno que fuit captiuatiōis regꝭ ppl̓i.f Et diſꝑdentur excelſa ydoli .i. vtriuſqꝫ vituli qui colebant̉ in locis altis.g Peccatū iſrael. hoc dr̄ qꝛ. iij.. iiij. Reg. frequenterrepetit̉ de hieroboam: eo fecit vitulos peccauit:peccare fecit iſrael. h Lappa tri. aſcēdet ſuꝑ araseoꝝ. quia terra vertetur in deſertum.i Et dicent .ſ. iſraelite imminēte captione ſua deſik Ex diebus gabaa peccauit: ſrl̓. Ad intellectū huiꝰderabant occultari in cauernis montiū.ſciendū caſus de ydolo miche: vxore leuite in gabaa mortue fuerunt eodē tꝑe: licet ſcribant̉ in finelibri iudicū tamen ꝯtigerūt cito poſt mortē ioſue decaſu ydoli declaraui iudicū .xvij. idē patet de alio caſu: qꝛ tūc tꝑis phinees filiꝰ eleazari ſacerdotꝭ erat ſummꝰ ſacerdos: vt hr̄ Iudic. xx. ca. ſic dicit̉.k Ex diebus gabaa peccauit iſrael. quia a temporequo gabaa enormiter peccauit in vxore leuite: totꝰ populus iſrael peccauit in ydolo miche: quia ꝑmiſit illudſtare in tribu dan vſqꝫ ad decem tribus captiuitatem:ideo ſubditur.l Ibi ſteterunt. quia ydolum miche in tribu dan ſtare permiſerunt: iuxta hoc fit hic memoria de peccatogabaa: arguendo populum iſrael qui fuit ita ſollicitusde vindicanda iniuria humana: tamen neglexit vindieare iniuriam diuinā: licet em̄ beuefecerit in primo.ſ. pugnando ꝯtra gabaonitas: tamen magis tenebatur ad ſecundum ſcilicet ad amouendum ydolum detribu dan pro iſta negligentia fuit punitus in pugnacontra gabaonitas a quibus fuit bis turpiter debellatus: licet vicerit in tercio conflictū: hoc eſt qd̓ ſubdit.